Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2007-1-111 (Devralma)
Karar Sayısı : 07-83/1006-391
Karar Tarihi : 1.11.2007
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
10
Başkan : Tuncay SONGÖR (İkinci Başkan)
Üyeler : Prof.Dr.Nurettin KALDIRIMCI, M. Sıraç ASLAN,
Süreyya ÇAKIN, Mehmet Akif ERSİN, Dr. Mustafa ATEŞ.
B. RAPORTÖRLER: Hakan Deniz KARAKOÇ, Fatma ATAÇ
C. BİLDİRİMDE
BULUNAN : - Basell AF S.C.A.
Temsilcisi Av. Ahu YALGIN
Maya Akar Center, Büyükdere Caddesi 100/29, 20
34394 Esentepe-İstanbul
D. TARAFLAR : - Basell AF S.C.A.
15-17 Ave. Gaston Diderich, L-1420 LÜKSEMBURG
- Lyondell Chemical Company
One Houston Center 1221 McKinney Street Houston, TX
770010 P.O.Box 3646 Houston TX 77253-3646-ABD
E. DOSYA KONUSU: Lyondell Chemical Company’nin, Basell AF S.C.A. 30
tarafından devralınması işlemine izin verilmesi talebi.
F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 11.9.2007 tarih ve 6043 sayı ile giren
bildirim üzerine 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 7. maddesi ile
1997/1 sayılı Rekabet Kurulu'ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar
Hakkında Tebliğ'in ilgili hükümleri uyarınca yapılan inceleme sonucunda düzenlenen
18.10.2007 tarih, 2007-1-111/Öİ-07-HDK sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu,
19.10.2007 tarih, REK.0.05.00.00-120/189 sayılı Başkanlık önergesi ile 07-83 sayılı
Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
40
G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda; dosya kapsamındaki bilgiler
üzerinden yapılan değerlendirme sonucunda, Lyondell Chemical Company’nin Basell
AF S.C.A tarafından devralınması işleminin 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında izne
tabi olduğu; ancak söz konusu devralmanın 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi
anlamında hakim durum yaratan veya mevcut hakim durumu güçlendiren ve ilgili
pazarlarda rekabetin önemli ölçüde azaltılması sonucunu doğuran nitelikte olmadığı;
bu nedenle söz konusu işleme izin verilmesi gerektiği ifade edilmektedir.
05-01/3-3
2
H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
H.1. Taraflar
H.1.1. Basell AF S.C.A. (Basell) 50
Basell, tamamıyla Access Group (Access)’a ait bir holding şirketi olan ve herhangi bir
ticari faaliyeti bulunmayan Basell AFGP Sarl tarafından yönetilmektedir. Basell’in
%(…) hissesi Access ve geri kalan %(…) hissesi Basell yönetiminin ve diğer
danışmanlarının elinde bulunmaktadır.
Access, esas olarak petrol, petrokimyasal ürünler, kömür, alüminyum, elektrik,
gayrimenkul ve telekomünikasyon sektörlerinde faaliyet gösteren ve Leonard
Blavatnik’e ait olan bir şirketler grubudur.
60
Basell ise polietilen, polipropilen ve polibütan–1 (polyolefinler), polyolefin bileşikleri
üretimi ve satışı ile polyolefin teknolojilerinin geliştirilmesi ve lisanslanması
alanlarında faaliyet göstermektedir.
Türkiye’de Basell Polyolefin İstanbul Ticaret Ltd. Şti. unvanlı bir satış ofisi
bulunmaktadır.
H.1.2. Lyondell Chemical Company (Lyondell)
Lyondell başlıca rafineri, etilen ile etilen yan ürünleri ve türevleri ve propilen oksit ve 70
bağlantılı ürünler olmak üzere üç iş kolunda yoğunlaşmıştır. Türkiye’de Pabalk A.Ş.
adlı satış temsilcisi vasıtasıyla toluen diisosiyanat (TDI) ürünü ve bağımsız
distribütörler vasıtasıyla butanediol (BDO), propilen glikoller ( MPDiol ve 2-metil-1,3
propandiol dahil), propilen glikon eterleri, vinil asetat monomer (VAM), stiren
monomer (SM), N-metil-2-pirolidon (NMP), tetrahidrofuran (THF), propilen karbonat
ve etakril satışı gerçekleştirmektedir.
H.2. İlgili Pazar
H.2.1. İlgili Ürün Pazarı
80
Lyondell ve Basell’in faaliyet alanlarını oluşturan ürün grupları arasında herhangi bir
ikame imkanı veya dikey bir ilişki bulunmaması hususu dikkate alınarak ilgili ürün
pazarı Lyondell’in faaliyet alanını oluşturan “bütanedyol, toluen diisosiyanat, propilen
glikoller, propilen glikol eterler, vinil asetat monomer, stiren monomer, N-metil-2-
pirolidon, tetrahidrofuran, propilen karbonat ve etakril” olarak tanımlanmıştır.
H.2.2. İlgili Coğrafi Pazar
İlgili coğrafi pazar “Türkiye Cumhuriyeti sınırları” olarak belirlenmiştir.
90
H.3. Değerlendirme
Dosya konusu devralma işlemi kapsamında taraflar arasında 16.7.2007 tarihinde
imzalanmış olan Sözleşme ve Birleşme Planı’na göre Basell, Lyondell’in mevcut
imtiyazsız hisselerin tamamını devralacaktır. Bu şekilde Lyondell’in kontrolünün
Basell’e geçecek olması nedeniyle söz konusu işlem 1997/1 sayılı Tebliğ’in 2(b)
maddesi anlamında bir devralma işlemidir.
05-01/3-3
3
Doyadaki bilgilere göre, Türkiye’de ilgili ürün pazarlarında faaliyet gösteren Lyondell
ve rakiplerinin 2006 yılına ait tahmini pazar payları aşağıdaki gibidir:
Tablo 1: Lyondell ve rakiplerinin 2006 yılında ilgili ürün pazarındaki tahmini pazar payları. 100
2006 Pazar Payları Ürün Adı
Lyondell Rakipler
BDO ISP: % (..-..)
TDI % (…) Bayer: % (…)
DOW: % (…)
BASF: % (…)
Borsodchem: % (…)
PG % (…) DOW: % (…)
Oltchim: % (…)
Shell: % (…)
Ineos/BASF: % (…)
PGE % (…) DOW: % (…)
Shell: % (…)
VAM % (…) Celanese: % (…)
Rus ve Ukraynalı Sağlayıcılar:% (…) (Rusya: JSC
Nevinnomyssky ve Lukoil Neftechim; Ukrayna: SSME
Azot Ass)
Stiren
Monomer
% (…) Rus Sağlayıcılar: % (…) (Angarsk Petrochemical
Company, Nizhnekamskneftekhim, Plastik Uzlov,
Salayatnefteorgsintez, Sibur Khimprom)
NMP % (..-..) Pazarda BASF ve ISP faaliyet göstermekte olup taraflar
bu teşebbüslerin pazar payları hakkında bilgiye sahip
değildir.
THF ISP: ~ % (…)
Propilen
Karbonat
% (…) BASF: % (…)
Etakril Sica ve KAO yer almaktadır.
Lyondell’in 2006 yılında Türkiye pazarından elde ettiği ciro rakamları ise aşağıdaki
tabloda yer almaktadır:
Tablo 2: Lyondell’in 2006 yılında ilgili ürün pazarındaki ciro miktarları.
Ürün Adı Ciro Miktarı (YTL)
BDO (…………)
TDI (…………)
PG (…………)
PGE (…………)
VAM (…………)
Stiren Monomer (…………)
NMP (…………)
THF (…………)
Propilen Karbonat (…………)
Etakril (…………)
Toplam (…………)
1997/1 sayılı Tebliğ'in 1998/2 sayılı Tebliğ ile değişik 4. maddesi uyarınca “birleşme
veya devralma sonucunda birleşmeyi veya devralmayı gerçekleştiren teşebbüslerin,
ülkenin tamamında veya bir bölümünde ilgili ürün piyasasında, toplam pazar
paylarının, piyasanın % 25’ini aşması halinde veya bu oranı aşmasa bile toplam
cirolarının yirmibeş trilyon Türk Lirası’nı aşması halinde Rekabet Kurulu’ndan izin 110
almaları zorunludur.”
05-01/3-3
4
Yukarıda yer alan bilgiler dikkate alındığında, Lyondell’in yalnızca PGE’ye ilişkin
pazar payının 1997/1 sayılı Tebliğ’de belirtilen pazar payı eşiğini aşmış olduğu
görülmektedir. Bu nedenle dosya konusu devralma işleminin 1997/1 sayılı Tebliğ’in 4.
maddesi çerçevesinde izne tabi olduğu anlaşılmaktadır.
İşlem taraflarının Türkiye’ye satışını yaptığı ürünlerde örtüşme olmaması nedeniyle
söz konusu işlem, tarafların ilgili ürün pazarlarındaki toplam pazar paylarında
herhangi bir artışa neden olmayacak ve dolayısıyla işlem ilgili pazarlarda hakim
durum yaratmayacak ya da mevcut bir hakim durumu güçlendirmeyecektir. 120
I. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu işlemin
4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu Kanun’a dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı
“Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında
Tebliğ” kapsamında izne tabi olduğuna, işlem sonucunda aynı Kanun maddesinde
belirtilen nitelikte hakim durum yaratılmasının veya mevcut hakim durumun
güçlendirilmesinin ve böylece ilgili pazarda rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının
söz konusu olmadığına, bu nedenle bildirime konu işleme izin verilmesine
OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir. 130
Full & Egal Universal Law Academy