Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2006-1-64 (İlk İnceleme)
Karar Sayısı : 06-83/1043-303
Karar Tarihi : 10.11.2006
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Mustafa PARLAK
Üyeler : Rıfkı ÜNAL, Prof. Dr. Nurettin Kaldırımcı, M. Sıraç ASLAN,
Süreyya ÇAKIN, Mehmet Akif ERSİN.
B. RAPORTÖRLER: Mehmet Akif KAYAR, Metin PEKTAŞ
C. BAŞVURUDA
BULUNAN : - Mecit Gül
Cumhuriyet Meydanı Vakıf İş Merkezi Kat:1 No:107
Çorlu
- İsmail Kan
Malkara – Tekirdağ
- Yusuf Sadıkoğlu
- Ceyhun Akar
D. HAKKINDA İNCELEME
YAPILANLAR : - Marmara bölgesinde faaliyet gösteren çimento üreticileri
E. DOSYA KONUSU: Marmara Bölgesi’nde faaliyet gösteren çimento
üreticilerinin, çimento pazarında 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesini ihlal
edip etmediklerinin tespiti
F. İDDİALARIN ÖZETİ: Şikayet dilekçelerinde özetle, Marmara bölgesinde
faaliyet gösteren çimento üreticilerinin aralarında anlaşarak fiyat politikası
oluşturmak suretiyle kartelleştikleri iddia edilmektedir.
G. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 2.5.2006 tarih, 2638 sayı ve 3.5.2006
tarih 2731 sayı ile intikal eden iki adet şikayet ile Başbakanlık İletişim Merkezi
tarafından ikisi 24.5.2006 tarihinde diğeri 12.6.2006 tarihinde Kurumumuza
sevkedilen üç şikayet üzerine, düzenlenen 2.11.2006 tarih, 2006-1-64/İİ-06-MAK
sayılı İlk İnceleme Raporu, 6.11.2006 tarih, REK.0.05.00.00-110/212 sayılı
Başkanlık önergesi ile 06-83 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara
bağlanmıştır.
H. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda; Ceyhun Akar tarafından
gönderilen 1.5.2006 tarihli iki adet şikayet ile İsmail Kan tarafından gönderilen
8.5.2006 tarihli, Yusuf Sadıkoğlu tarafından gönderilen 6.6.2006 tarihli şikayetler
ve Mecit Gül tarafından gönderilen tarihsiz şikayette yer alan iddiaların Marmara
bölgesinde faaliyet gösteren çimento üreticileri hakkında yürütülen ve Rekabet
06-83/1043-303
2
Kurulu’nca 2.10.2006 tarihinde nihai karara bağlanan soruşturma kapsamında
olduğu, bu nedenle yeni bir önaraştırma veya soruşturma açılmasına gerek
olmadığı, söz konusu soruşturmaya ilişkin olarak alınan 2.10.2006 tarih 06-
68/926-265 sayılı nihai kararın şikayetçilere tebliğ edilmesi gerektiği ifade
edilmektedir.
I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
I.2. İlgili Pazar
Rekabet Kurulu’nun aynı sektörde daha önce vermiş olduğu kararlar1 da göz
önüne alınarak ilgili ürün pazarı “çimento pazarı”, ilgili coğrafi pazar ise
“Marmara Bölgesi” olarak belirlenmiştir.
I.3. Değerlendirme
Marmara Bölgesi çimento pazarına ilişkin olarak Kurum kayıtlarına farklı
tarihlerde intikal eden beş ayrı şikayet özetle aşağıdaki gibidir:
Ceyhun Akar tarafından gönderilen ve Kurum kayıtlarına 2.5.2006 tarih 2638
sayı ile intikal eden şikayette özetle; Trakya bölgesinde faaliyet gösteren
bağımsız hazır beton üreticilerinin çimento temin etmekte güçlük çektiği,
çimento üreticilerinin fikir birliği içerisinde fiyatları yükseltmeye çalıştıkları ifade
edilmektedir.
Mecit Gül tarafından gönderilen ve Kurum kayıtlarına 3.5.2006 tarih 2731 sayı
ile intikal eden şikayette özetle; yine Trakya bölgesinde faaliyet gösteren
bağımsız hazır beton üreticilerinin çimento temin etmekte güçlük çektiği,
bölgede faaliyet gösteren çimento üreticilerinin kendi aralarında anlaşarak
fiyatları yükseltmek amacıyla üretimi kıstıkları ifade edilmektedir.
Ceyhun Akar tarafından Başbakanlık İletişim Merkezi’ne gönderilen ve Sanayi
Ticaret Bakanlığı tarafından 3.5.2006 tarihinde Kurumumuza yönlendirilen
şikayet, içerik itibarıyla Mecit Gül tarafından gönderilen şikayetle tamamen aynı
mahiyettedir.
İsmail Kan tarafından Başbakanlık İletişim Merkezi’ne gönderilen ve Sanayi
Ticaret Bakanlığı tarafından 9.5.2006 tarihinde Kurumumuza yönlendirilen
şikayette özetle, çimento ve demir çelik üreticilerinin anlaşarak fiyat yükselttikleri
ifade edilmektedir.
Yusuf Sadıkoğlu tarafından Başbakanlık İletişim Merkezi’ne gönderilen ve
Sanayi Ticaret Bakanlığı tarafından 9.6.2006 tarihinde Kurumumuza
yönlendirilen şikayette özetle, bağımsız hazır beton firmalarının çimento temin
edemedikleri bu nedenle hazır beton fiyatlarının aşırı yükseldiği ifade
edilmektedir.
Yukarıda sıralanan beş şikayetin dördünde bağımsız hazır beton üreticilerinin
çimento temin etmede güçlüklerle karşılaştığı, entegre üreticilerin aralarında
anlaşarak çimento fiyatlarını yükselttikleri ve arzı kıstıkları ifade edilmektedir.
Diğer şikayette ise hazır betondan söz edilmemekte, genel ifadelerle üreticilerin
aralarında anlaştığı ifade edilerek, yükselen çimento ve demir çelik fiyatları
şikayete konu edilmektedir.
1 01.02.2002 tarih, 02-06/51-24 sayılı; 2.12.2004 tarih, 04-77/1108-277 sayılı Karar’lar.
06-83/1043-303
3
Dosya konusu tüm şikayetler, ilgili coğrafi pazarı Marmara Bölgesi olan çimento
ve hazır beton üreticilerinin anlaşarak fiyat tespit etmek suretiyle 4054 sayılı
Kanun’un 4. maddesini ihlal edilip edilmediğinin tespitine yönelik olarak Rekabet
Kurulu tarafından 24.3.2005 tarihinde açılan soruşturma kapsamındadır. Söz
konusu şikayetlerin Rekabet Kurumu’na 2006 yılının Mayıs-Haziran aylarında
yapıldığı ve 2006 yılındaki anlaşma iddialarına ilişkin ifadeler içerdiği göz önüne
alındığında, bahsi geçen soruşturma çerçevesinde bu iddialara yönelik olarak
yeterli araştırmanın yapıldığı; dolayısıyla 25.9.2006 tarihinde sözlü savunması
yapılan ve 2.10.2005 tarihinde nihai karara bağlanarak sonuçlandırılan bu
soruşturmanın söz konusu şikayetleri de kapsadığı, bu durumda yeni bir
incelemenin gerekmediği kanaatine varılmıştır.
Öte yandan herhangi bir ürün fiyatındaki yükselme veya herhangi bir şekilde bir
arzın kısılması, söz konusu ürünün üreticilerinin aralarında anlaşması yoluyla
gerçekleşmiş olmadıkça, 4054 sayılı Kanun’a göre doğrudan ihlal olarak
nitelendirilebilecek bir husus değildir. Şikayet dilekçelerinde Marmara
bölgesindeki çimento üreticilerine yönelik bu iddialar bölgedeki üreticilerin fiyat
konusunda anlaşmış olmasına dayandırılmıştır. Ancak genel ifadelerden ibaret
olan bu iddiaları güçlendirecek nitelikte ciddi ve yeterli miktarda bilgiye yer
verilmemiştir. Ciddi ve yeterli bilgi ve tespitlerle desteklenmeyen ve salt
teşebbüslerin aralarında anlaştığına yönelik yalın iddialar içeren başvurular
üzerine yeni bir önaraştırma veya soruşturma yürütülmesi etkinsizliğe yol
açacaktır.
J. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, dosya konusu
şikayetlerde yer alan iddiaların Marmara bölgesinde faaliyet gösteren çimento
üreticileri hakkında yürütülen ve Rekabet Kurulu’nca 2.10.2006 tarih ve 06-
68/926-265 sayı ile karara bağlanan soruşturma kapsamında olması dolayısıyla
bu şikayetlere ilişkin olarak yeni bir önaraştırma veya soruşturma açılmasına
gerek olmadığına, şikayetlerin reddine Kurul Üyesi Rıfkı ÜNAL’ın farklı
gerekçesi ve OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir,
06-83/1043-303
4
(Rekabet Kurulu’nun 10.11.2006 tarih ve 06-83/1043-303 sayılı Kararı)
FARKLI OY GEREKÇESİ
Marmara Bölgesinde faaliyet gösteren çimento üreticilerinin, çimento
pazarında 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesini ihlal edip etmediklerinin tespitine
dair alınan Kurul Kararına, dosya konusu dört şikayetin şikayet tarihleri itibariyle
tamamlanmış bulunan Marmara Bölgesi soruşturma raporu kapsamında
değerlendirilemeyeceği, rekabet ihlallerinin yoğun olarak ifade edildiği ilgili ürün
pazarında şikayetlerin Kurum’ca incelenmeden karara bağlanmış olmasının
yanlış olduğu kanaatindeyim.
Rıfkı ÜNAL
Kurul Üyesi
Full & Egal Universal Law Academy