Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2008-3-243 (Devralma)
Karar Sayısı : 09-06/107-35
Karar Tarihi : 11.2.2009
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
10
Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI
Üyeler :Süreyya ÇAKIN, Mehmet Akif ERSİN, Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail
Hakkı KARAKELLE
B. RAPORTÖRLER: Ümit GÖRGÜLÜ, İmren SEYRANTEPE
C. BİLDİRİMDE
BULUNAN : Provida GmbH
Temsilcisi: Av. Pınar AYBEK
Yapı Kredi Plaza C Blok K: 4 Levent / İstanbul 20
D. TARAFLAR : Provida GmbH
Linke Wienzeile 152,1060 Wien, AVUSTURYA
MM GIDA ve Kimya Ticaret Kollektif Şirketi
İstanbul AHL Serbest Bölgesi Serbest Bölge Binaları
A Blok No.56-B Bakırköy / İstanbul
E. DOSYA KONUSU: MM Gıda ve Kimya Ticaret Kollektif Şirketi ’ne ait aroma
kimyasalları dağıtımı işinin varlık devri yoluyla Provida GmbH tarafından 30
devralınması işlemine izin verilmesi talebi.
F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 4.12.2008 tarih ve 8040 sayı ile giren ve
en son 26.1.2009 tarih ve 668 sayı ile eksiklikleri tamamlanan bildirim üzerine, 4054
sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 7. maddesi ile 1997/1 sayılı Rekabet
Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ’in ilgili
hükümleri uyarınca yapılan inceleme sonucu düzenlenen 3.2.2009 tarih ve 2008-3-
243/Öİ-09-ÜG sayılı Birleşme/Devralma Raporu, 5.2.2009 tarih ve REK.0.07.00.00-
120/40 sayılı Başkanlık Önergesi ile 09-06 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek
karara bağlanmıştır. 40
G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili Rapor'da; MM Gıda ve Kimya Ticaret Kollektif
Şirketi’nin aroma kimyasalları dağıtımı işinin Provida GmbH tarafından devralınması
işleminin,
1- Kontrol değişikliği yaratması nedeniyle 1997/1 sayılı Tebliğ’in 2. maddesi
kapsamında bir devralma işlemi olduğu,
2- Tarafların toplam ciroları yönüyle 1997/1 sayılı Tebliğ’in 4. maddesi kapsamında
Rekabet Kurulu’nun iznine tabi olduğu,
09-06/107-35
2
3- İlgili pazarlarda bir hâkim durum yaratılması ya da mevcut bir hâkim durumun
güçlendirilmesi yoluyla etkin rekabetin önemli ölçüde kısıtlanmasının söz konusu 50
olmayacağı anlaşıldığından söz konusu devir işlemine izin verilmesi gerektiği
sonuç ve kanaatine ulaşıldığı ifade edilmektedir.
H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
H.1. Taraflar
H.1.1. Provida GmbH (Provida)
Avusturya kanunlarına göre kurulmuş olan şirket her türlü kimyasal ürünün dağıtımı 60
ve yan servislerin sunulması (paketleme, depolama vb.) işi ile iştigal etmektedir.
Hisselerinin tümü Brenntag CEE GmbH’ye (Brenntag CEE) ait olan Provida, çok
geniş bir kimyasal ürün çeşidinin dağıtımı işi ile uğraşmakta olan ve sektörde uluslar
arası faaliyet gösteren Brenntag şirketler grubuna bağlıdır (Brenntag Grup). Brenntag
Grup içinde yer alan şirketler genel olarak kendileri büyük miktarlarda kimyasal
maddeyi üreticilerden alıp, müşterilerinin ihtiyacı olan miktarlarda karışımını yaparak
satmaktadır. Bu işle bağlantılı olarak bazı ürün gruplarında depolama, karışım ve
paketleme hizmetleri de verilmektedir. Brenntag Grup, Türkiye pazarında faaliyetlerini
Brenntag Kimya Ticaret Limited Şirketi (Brenntag Kimya) ile doğrudan pazarlama ve
dağıtım; Brenntag CEE ve Provida aracılığı ile ihracat yolu ile sunmaktadır. 70
Provida’nın 2008 yılına ait cirosu Türkiye’de aktif faaliyet gösteren Brenntag Grup
şirketlerinin toplam cirosu dikkate alınarak belirlenmiş olup 55.425.962,67 TL
(ellibeşmilyondörtyüzyirmibeşbindokuzyüzatmışiki tl atmışiki krş) seviyesinde
gerçekleşmiştir. 2008 yılı içerisinde Brenntag Grubu şirketlerinden olan Brenntag
Kimya ile Aromaster Gıda Katkı Maddeleri Tic. Ltd. Sti. arasında Varlık Devri
Sözleşmesi imzalanmış ve söz konusu işleme 5.6.2008 tarih ve 08-37/495-176 sayılı
Kurul kararı ile izin verilmiştir. Dolayısıyla yukarıdaki ciro değerine 2008 yılı içerisinde
devralınan söz konusu şirketin cirosu da dahildir.
80
H.1.2. MM Gıda ve Kimya Ticaret Kollektif Şirketi (MM Gıda)
MM Gıda’nın faaliyet alanı genel olarak aroma kimyasalları dağıtımıdır. Dağıtımı
yapılan ürünler farklı sektörler tarafından gıda katkı maddesi olarak veya gıda katkı
maddelerinin hazırlanmasında ham madde olarak kullanılmaktadır.
Tablo 1: MM Gıda Ortaklık Yapısı
Ad-Unvan Hisse Oranı (%)
Suat Öztürk (…)
Nihat Öztürk (…)
Toplam 100
MM Gıda hissedarları ayrıca Trend Gıda Sanayi Ticaret Ltd. Şti (Trend Gıda) unvanlı
ve aynı iş konusu ile iştigal eden bir şirkette daha hisse sahibidirler. MM Gıda’nın 90
09-06/107-35
3
2008 yılı itibarıyla toplam cirosu, (…………….) (…………………………………….) TL1
tutarında gerçekleşmiştir.
H.2. İlgili Pazar
H.2.1. İlgili Ürün Pazarı
Dosya mevcudu bilgi ve belgelerden; MM Gıda ve Brenntag Grup’un kesişen faaliyet
alanlarının aroma kimyasalları olduğu görülmektedir. MM Gıda’nın temel faaliyet
alanını oluşturduğundan başvuru konusu işlem bakımından ilgili ürün pazarı “aroma
kimyasalları” olarak tespit edilmiştir. 100
H.2.2. İlgili Coğrafi Pazar
Her iki teşebbüsün de faaliyette bulunduğu aroma kimyasalları pazarında Türkiye
genelinde söz konusu ürünler açısından pazara giriş, arz kaynaklarına ulaşım,
üretim, dağıtım, pazarlama ve satış koşullarının bölgesel farklılık göstermemesi
dikkate alınarak ilgili coğrafi pazar “Türkiye” olarak belirlenmiştir.
H.3. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme
H.3.1. Devralma İşleminin Niteliği
Provida ile MM Gıda arasında 2.12.2008 tarihinde imzalanan Varlık Satın Alma 110
Sözleşmesi çerçevesinde, MM Gıda’nın aroma kimyasalları dağıtımı işinin Provida’ya
devri öngörülmektedir. Sözleşmeye konu varlık ise MM Gıda ile Quest International
UK Ltd. arasında imzalanmış olan ve MM Gıda’nın aroma kimyasalları pazarında
faaliyet göstermesini sağlayan 8.1.2004 tarihli distribütörlük sözleşmesinden doğan
münhasır dağıtım hakkından ibarettir. Bu kapsamda, bir varlık devri niteliğindeki
işlem hisse devrini içermemekte, işlem sonrasında MM Gıda’nın hissedarlık
yapısında bir değişikliğe yol açılmamaktadır.
1997/1 sayılı Tebliğ’in 2. maddesinde hangi işlemlerin birleşme veya devralma
sayılacağı belirtilmektedir. Bildirim konusu işlem, hisse devri içermemesine karşılık 120
teşebbüsün mal varlığının el değiştirmesiyle sonuçlanması itibarıyla anılan maddenin
(b) bendinde öngörülen “Herhangi bir teşebbüsün ya da kişinin diğer bir teşebbüsün
mal varlığının yahut ortaklık paylarının tümünü veya bir kısmını ya da kendisine
yönetimde hak sahibi olma yetkisi veren araçları devralması veya kontrol etmesi”
hükmü çerçevesinde bir devralmadır.
Bunlara ek olarak belirtilmelidir ki, taraflar Distribütörlük Sözleşmesi kapsamında
satılan ürünlere ilişkin tüm fiyat ve pazarlama stratejilerinin MM Gıda tarafından
belirlendiğini beyan etmişlerdir. Devre konu Distribütörlük Sözleşmesi’nde
distribütörün şirketin bir acentesi olmadığı açıkça ifade edilmektedir. Dolayısıyla 130
Distribütörlük Sözleşmesi’ne konu ürünlerin pazara sunulmasına ilişkin olarak bir
kontrol değişikliği gerçekleşeceği açıktır.
1997/1 sayılı Tebliğ’in 4. maddesine göre %25 pazar payı sınırı veya 25 milyon YTL
ciro eşiğini geçen birleşme/devralmaların Kurul’a bildirilmesi zorunludur. Tablo 2’den
1 1.866.438,86 USD TC Merkez Bankası 2008 yılı ortalama Dolar-TL kuru (1 Dolar=1,276 YTL) esas alınarak
hesaplanmıştır.
09-06/107-35
4
1997/1 sayılı Tebliğ’de belirtilen ciro eşiğinin aşıldığı görüldüğünden, işlem izne
tabidir.
Tablo 2: Tarafların 2008 yılı ciroları (TL)
Teşebbüs Adı Ciro
Brenntag Grup (………………….)
MM Gıda (………………….)
TOPLAM (………………….)
140
H.3.2. Hukuki Değerlendirme
14.1.2009 tarih ve 09-02/17-10 sayılı Kurul kararı ile Provida ile aynı grupta yer alan
Brenntag Austria Holding GmbH (Brenntag Holding) ve Brenntag CEE (Provida’nın
ana şirketi)’nin Trend Gıda hisselerinin tamamını devralması işlemine izin verilmiştir.
Dolayısıyla pazar payı verileri incelenirken MM Gıda’ya ait aroma kimyasalları işinin
Provida GmbH tarafından devralınması işleminin de dikkate alınması yerinde
olacaktır.
İncelemeye konu devralma işlemi sonrası, işlemin devralan tarafı Brenntag Grup’un 150
aroma kimyasalları pazarında yaklaşık %(…) olan pazar payını, planlanan devralma
işlemleri sonucu yaklaşık %(…)’e çıkaracağı görülmektedir. Çok sayıda oyuncunun
yer aldığı pazarda tarafların işlem sonucu elde edeceği pazar payının rekabetçi
endişe doğuracak düzeyde olmayacağı kanaatine varılmıştır.
Dosya mevcudu bilgi ve belgelerden, Varlık Satın Alma Sözleşmesi’nin 7.2.
maddesinde gizlilik yükümlülüğünün düzenlendiği anlaşılmıştır. Anılan maddeye göre
iki taraf da birbirlerinin rızası olmadan kapanış tarihinden önce ya da sonra bu
anlaşmaya ya da devir işlemine ilişkin herhangi bir basın bildirisi yayınlamayacak ya
da kamuya açıklama yapmayacak, her iki taraf da hiçbir gizli bilgiyi ifşa etmeyecektir. 160
Söz konusu madde ile öngörülen gizlilik yükümlülüğünün, rekabet açısından değer
taşıyan bilgiler bakımından rekabet yasağı şeklinde yorumlanmaması gerektiği
sonucuna varılmıştır.
I. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre;
Bildirim konusu işlemin, 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye
dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken 170
Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ” kapsamında izne tabi olduğuna; işlem
sonucunda aynı Kanun maddesinde belirtilen nitelikte hakim durum yaratılmasının
veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesinin ve böylece rekabetin önemli ölçüde
azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine OYBİRLİĞİ ile
karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy