Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2004-4-68 (Özelleştirme Nihai Bildirim)
Karar Sayısı : 06-08/98-26
Karar Tarihi : 2.2.2006
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
10
Başkan : Mustafa PARLAK
Üyeler : Tuncay SONGÖR(İkinci Başkan), Rıfkı ÜNAL,
Prof.Dr. Nurettin KALDIRIMCI, M. Sıraç ASLAN,
Süreyya ÇAKIN, Mehmet Akif ERSİN
B.RAPORTÖRLER : K. Oğuz KARAKOÇ, Murat AYBER
C. BİLDİRİMDE
BULUNAN : T.C. Başbakanlık Özelleştirme İdaresi Başkanlığı
20
D. TARAFLAR : - T.C. Başbakanlık Özelleştirme İdaresi Başkanlığı
Hüseyin Rahmi Sk. No:12 Çankaya/Ankara
- Doğuş Otomotiv Servis ve Ticaret A.Ş.
Doğuş Grubu Binaları Büyükdere Cd. No:65
Maslak/İstanbul
- TÜV SÜD Teknik Güvenlik ve Kalite Denetim
Ticaret Ltd. Şti.
Yıldız Posta Cd. No:17 Kat:5 Esentepe/İstanbul
- Akfen Holding A.Ş.
Koza Sk. No:22 GOP/Ankara 30
- Limak İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş.
Hafta Sk. No:9 GOP/Ankara
- Kolin İnşaat Turizm Sanayi ve Ticaret A.Ş.
Horasan Sk. No:24 GOP/Ankara
- IC İçtaş İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş.
Kızılırmak Sk. No:31 Kızılay/Ankara
- Povem Ortak Girişim Grubu
Uğur Mumcu Cd. No:88 GOP/Ankara
- SGS Société Généralé de Surveillance SA
1 Place des Alpes P.O. Box 2152, 1211 40
Cenevre İSVİÇRE
- Global Yatırım Holding A.Ş.
Rıhtım Cd. No:57 Karaköy/İstanbul
06-08/98-26
2
E. DOSYA KONUSU: Motorlu ve Motorsuz Kara Nakil Vasıtalarının
Zorunlu Fenni Muayenesi Hizmetinin İmtiyaz verme yoluyla
özelleştirilmesi işlemine izin verilmesi talebi.
F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 7.4.2004 tarih ve 1776 sayı ile giren 50
Özelleştirme İdaresi Başkanlığı (ÖİB)'nın ön bildiriminde, motorlu motorsuz
kara nakil vasıtalarının zorunlu fenni muayenesi hizmetinin özelleştirme
programına alınarak, mülkiyetin devri hariç kiralama, işletme hakkı devri,
mülkiyetin gayri ayni haklarının tesisi ve işin gereğine uygun sair hukuki
tasarruflar yöntemlerinden biri veya bir kaçının birlikte veya ayrı ayrı
uygulanması suretiyle özelleştirilmesine ilişkin olarak, 1998/4 sayılı
"Özelleştirme Yoluyla Devralmaların Hukuki Geçerlilik Kazanabilmeleri İçin
Rekabet Kurumu'na yapılacak Ön Bildirimlerde ve İzin Başvurularında Takip
Edilecek Usul ve Esaslar Hakkında Tebliğ"in 4. maddesi uyarınca Rekabet
Kurulu'nun görüşü talep edilmiştir. 60
5.5.2004 tarih, REK.0.08.00.00/276 sayılı mesleki daire görüşü ile 28.5.2004
tarih, 2781 sayı ile Kurum kayıtlarına intikal eden ÖİB'nin görüşü dikkate
alınarak, bildirim konusuna ilişkin yasal düzenlemeyi takiben 20.9.2004 tarih
ve 04-60/857-M sayılı karar ile konuya ilişkin Rekabet Kurulu Görüşü
oluşturulmuş ve anılan İdare'ye bildirilmiştir.
Bu çerçevede, Kurum kayıtlarına en son 24.12.2004 tarih ve 7297 sayı ile
giren ÖİB'nin izin başvurusu üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması
Hakkında Kanun'un 7. maddesi ile 1997/1 sayılı "Rekabet Kurulu'ndan İzin
Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ" ve 1998/4 sayılı
Tebliğ’in ilgili hükümleri uyarınca yapılan inceleme sonucunda düzenlenen 70
28.1.2005 tarih, 2004-4-68/ÖN-05-SC sayılı Özelleştirme Nihai Bildirim
Raporu, sırasıyla 31.1.2005 tarih, REK.0.08.00.00/28 sayılı ve 7.2.2005 tarih,
REK.0.08.00.00/29 sayılı Başkanlık önergeleri ile 05-07 ve 05-10 sayılı Kurul
toplantılarında görüşülerek karara bağlanmıştır.
Anılan Rekabet Kurulu kararlarına karşı TMMOB Makine Mühendisleri Odası
tarafından 20.7.2005 tarihli dava dilekçesi ile Danıştay nezdinde yürütmeyi
durdurma istemli iptal davasında Danıştay 13. Dairesince 10.10.2005 tarih
2005/7649 sayılı Karar ile Rekabet Kurulu kararları hakkında yürütmeyi
durdurma kararı verilmiş, yürütmeyi durdurma kararına karşı yapılan itirazlar
da reddedilmiştir. Anılan yargı kararı doğrultusunda, ÖİB tarafından 1998/4 80
sayılı “Özelleştirme Yoluyla Devralmaların Hukuki Geçerlilik Kazanabilmeleri
İçin Rekabet Kurumuna Yapılacak Ön Bildirimlerde ve İzin Başvurularında
Takip edilecek Usul ve Esaslar Hakkında Tebliğ’in 5. maddesi uyarınca
başvurulmuştur. Konuyla ilgili inceleme sonucu düzenlenen 27.1.2006 tarih ve
2004-4-68/BN-06-KOK sayılı Bilgi Notu, 30.1.2006 tarih ve REK.0.08.00.00/14
sayılı Başkanlık önergesi ile 06-08 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek
karara bağlanmıştır.
G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: Rekabet Kurulunun “Özelleştirme Yoluyla
Devralmaların Hukuki Geçerlilik Kazanabilmeleri İçin Rekabet Kurumuna
Yapılacak Ön Bildirimlerde ve İzin Başvurularında Takip Edilecek Usul ve 90
Esaslar Hakkında Tebliğ” hükümleri çerçevesinde yapmış olduğu
değerlendirmeler ve ulaşılan sonuçlar incelendiğinde, bu Kararların tadil
06-08/98-26
3
edilmesini gerektirecek nitelikte bir gelişmenin olmadığı görülmektedir. Buna
göre, Özelleştirme İdaresi Başkanlığınca yapılan 24.12.2004 tarih 15488
sayılı bildirime karşılık Rekabet Kurulunca alınan 03.02.2005 tarihli 05-07/55-
22 sayılı ve 10.02.2005 tarih 05-10/82-31 sayılı Kurul kararlarının tadile gerek
olmaksızın yeniden istihsal edilmesinin yerinde olacağı sonuç ve kanaatine
ulaşılmıştır,
ifadelerine yer verilmiştir.
H.4. HUKUKİ DEĞERLENDİRME 100
TMMOB Makine Mühendisleri Odası tarafından 20.7.2005 tarihli dava
dilekçesi ile Danıştay nezdinde yürütmeyi durdurma istemli iptal davasında
Danıştay 13. Dairesi 10.10.2005 tarih 2005/7649 sayılı kararında, “Anılan
hizmetle ilgili araç muayene istasyonu açma ve işletme yetkisi verilmesine
ilişkin daha önce yapılan ihaleyi sonuçlandıran ve uygun teklifi belirleyen
işlemi iptal eden Karayolları Genel Müdürlüğü’nün işleminin yargı kararıyla
iptal edilmesiyle, ortada aynı hizmetle ilgili olarak iki ayrı ihale ve iki ayrı
ihaleyi sonlandırıcı işlemler bulunduğundan, Özelleştirme İdaresi
Başkanlığınca bu durumun değerlendirilerek yeniden bir karar alınması gerekli
bulunmaktadır” denilmekte ve bu gerekçe ile Rekabet Kurulu Kararı hakkında 110
yürütmeyi durdurma kararı verilmiş bulunmaktadır.
Danıştay 13. Dairesinin söz konusu kararı üzerine, Özelleştirme Yüksek
Kurulu(ÖYK) 16.1.2006 tarih ve 2006/01 sayılı kararında, “Karayolları Genel
Müdürlüğü’nün 30.12.2005 tarih ve 5608 sayılı yazısında 21.7.2002 tarih ve
24822 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan ilan ile açılan ihale ile ilgili olarak
‘…idaremizce yapılan değerlendirme neticesinde bu yetkilendirmenin
idaremizce yapılmasından vazgeçilmiş olması ve yapılan mevzuat
değişikliklerinden dolayı oluşan fiili ve hukuki imkansızlık sebebiyle Ankara 2.
İdare Mahkemesince verilen iptal kararı gereği de herhangi bir işlem
yapılmamıştır.’ denilmektedir. 120
Bu çerçevede ;
- KGM tarafından ihaleden vazgeçildiği,
-KGM’ce yapılan ihalenin imtiyazın devri usullerine uygun olarak
gerçekleştirilmediği,
- Her iki ihaledeki ihale bedelleri (yatırım bedelleri hariç KGM ihalesinde sıfır
ÖİB ihalesinde altıyüzonüçmilyonbeşyüzbindolar) hizmetin gördürülmesi için
öngörülen yatırımların içeriği ve tutarları dikkate alınarak, Özelleştirme İdaresi
Başkanlığınca yapılan ihalenin kamu yararına uygun olduğu
sonucuna varılmıştır.
Yukarıda belirtilen hususlar dikkate alınarak, Rekabet Kurulu’ndan yeniden 130
görüş alınmasını müteakip, Kurulumuzca yeni bir karar alınmasına gerek
kalmaksızın, Özelleştirme İdaresi Başkanlığı tarafından yapılan ihalenin
sonuçlandırılmasına karar verilmiştir.” denmektedir. Bu karar uyarınca,
Özelleştirme İdaresi Başkanlığı 1998/4 sayılı Tebliğin 5. maddesi
06-08/98-26
4
çerçevesinde, nihai izin için Rekabet Kurumu’na yeniden başvurmuştur.
ÖYK’nın 16.1.2006 tarih ve 2006/01 sayılı Kararı ve bu karar uyarınca yapılan
ÖİB başvurusuyla, Danıştay 13. Dairesi’nin 10.10.2005 tarih ve 2005/7649
sayılı kararında yer alan “… Özelleştirme idaresi Başkanlığınca bu durumun
değerlendirilerek yeniden bir karar alınması gerekli bulunmaktadır” şeklindeki
gerekçenin yerine getirildiği düşünülmektedir. Zira Kararda Özelleştirme 140
İdaresi Başkanlığı’nın ne yönde karar alması gerektiğine dair hiçbir açıklama
yer almamaktadır. Söz konusu ÖYK kararının hukuka uygun olup olmadığı
değerlendirmesi ise, Rekabet Kurumu’nun görev ya da yetki alanının
dışındadır. Aksinin kabulü Rekabet Kurumunun, kaynağını Kanundan
almayan bir yetkiyi kullanması ve Özelleştirme İdaresi Başkanlığı üzerinde bir
vesayet makamı haline gelmesi anlamına gelir.
4054 sayılı Kanun, 1997/1 sayılı Tebliğ ve Özelleştirme Yoluyla
Devralmaların Hukuki Geçerlilik Kazanabilmeleri için Rekabet Kurumuna
Yapılacak Ön Bildirimlerde ve İzin Başvurularında Takip Edilecek Usul ve
Esaslar Hakkında Tebliğ hükümleri çerçevesinde yapılmış olan 150
değerlendirmeler ve ulaşılan sonuçlar incelendiğinde, Rekabet Kurulu’nun
3.2.2005, 05-07/55-22 ve 10.2.2005, 05-10/82-31 sayılı kararlarının tadil
edilmesini gerektirecek nitelikte yeni bir gelişmenin olmadığı görülmektedir.
Dolayısıyla Rekabet Kurulu, bu kararlardaki görüşünü muhafaza etmektedir.
I. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre;
Motorlu ve motorsuz kara nakil vasıtalarının zorunlu fenni muayenesi hizmetinin
imtiyaz verme yoluyla özelleştirilmesi amacıyla açılan ihale sonrasında Özelleştirme 160
İdaresi Başkanlığı tarafından;
- Doğuş Otomotiv Servis ve Ticaret A.Ş.
TÜV SÜD Teknik Güvenlik ve Kalite Den. Tic. Ltd. Şti.
Akfen Holding A.Ş.
- Limak İnş. San. ve Tic. A.Ş.
Kolin İnş. San. ve Tic. A.Ş.
IÇ İçtaş İnşaat San. ve Tic. A.Ş.
- Povem Ortak Girişim
- SGS Société Genérale de Surveillance SA 170
Global Yatırım Holding A.Ş.
unvanlı teşebbüsler Rekabet Kurulu’na bildirilmiştir.
1998/4 sayılı "Özelleştirme Yoluyla Devralmaların Hukuki Geçerlilik
Kazanabilmeleri İçin Rekabet Kurumuna Yapılacak Ön Bildirimlerde ve İzin
Başvurularında Takip Edilecek Usul ve Esaslar Hakkında Tebliğ"in 6. maddesi
uyarınca, ilk dört teklif sahibine ilişkin olarak yapılan inceleme neticesinde;
180
1. Bölge için:
- Akfen - Doğuş - TÜV Süd Ortak Girişim Grubu,
06-08/98-26
5
- Limak – Kolin – IC İçtaş Ortak Girişim Grubu,
- SGS Ortak Girişim Grubu,
- POVEM Ortak Girişim Grubu;
2. Bölge için:
- Akfen - Doğuş - TÜV Süd Ortak Girişim Grubu, 190
- POVEM Ortak Girişim Grubu,
- Limak - Kolin - IC İçtaş Ortak Girişim Grubu,
- SGS Ortak Girişim Grubu;
olarak Rekabet Kurumu'na bildirilen teşebbüslerden herhangi birisinin motorlu
ve motorsuz kara nakil vasıtalarının zorunlu fenni muayenesi hizmeti için ilgili
coğrafi pazar olan Türkiye Cumhuriyeti sınırları dahilinde kuzey ve güney
olarak iki coğrafi bölge içinde hizmet sunma imtiyazını almasında 4054 sayılı
Rekabetin Korunması Hakkında Kanun çerçevesinde bir sakınca 200
bulunmadığına, bildirime konu özelleştirme işlemine izin verilmesine
OYÇOKLUĞU ile karar verilmiştir.
Başkan İkinci Başkan
Mustafa PARLAK Tuncay SONGÖR
(izinli)
Prof.Dr. Zühtü AYTAÇ Rıfkı ÜNAL
(karşı oy)
Prof.Dr. Nurettin KALDIRIMCI M.Sıraç ASLAN
Süreyya ÇAKIN Mehmet Akif ERSİN
(karşı oy)
06-08/98-26
6
Rekabet Kurulu’nun 02.02.2006 günlü 06-08 / 98-26 Sayılı Kararına
KARŞI OY
Motorlu ve motorsuz kara nakil vasıtalarının zorunlu fennî muayenesi
hizmetinin imtiyaz verme yoluyla özelleştirilmesi amacıyla açılan ihale
sonrasında Özelleştirme İdaresi Başkanlığı 24.12.2004 tarih ve 7297 sayılı
izin başvurusunda bulunmuştur. Kurul ,4054 sayılı Yasanın 7 inci maddesi ile
1997/1 sayılı ‘’Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve
Devralmalar Hakkında Tebliğ’’ ve 1998/4 sayılı Tebliğ’in ilgili madde hükümleri
uyarınca yapılan inceleme sonrası düzenlenen raporu da değerlendirerek,
03.02.2005 gün 05-07/55-22 sayılı ve 10.02.2005 gün 05-10/82-31 sayılı
Kararları ile ilk Kararda ilk üç tebliğ sahibine ilişkin olarak, diğerinde de
dördüncü sırada teklif veren teşebbüs yönünden, motorlu ve motorsuz kara
nakil vasıtalarının fenni muayenesi hizmeti için ilgili coğrafi pazar olan Türkiye
Cumhuriyeti sınırları dahilinde kuzey ve güney olarak iki coğrafi bölge içinde
hizmet sunma imtiyazı almalarında 4054 sayılı Yasaya aykırılık bulunmadığı
görüşüyle özelleştirme işlemine izin verilmesine karar vermiştir.
Rekabet Kurulu’nun söz konusu izin kararlarına, Özelleştirme İdaresi
Başkanlığı’nın ihale işleminden önce aynı hizmetin özelleştirilmesi işlemine
yönelik Karayolları Genel Müdürlüğü ihale işlemine ilişkin yargı sürecinin
devam etmekte olduğu, Danıştay Kararı’nın sonucu beklenmeden yeni bir
işlem tesisi hukuka aykırı olduğundan Rekabet Kurulunca hukuka aykırı bir
işleme izin verilemeyeceği görüşüyle karşı kalmıştık.
Anılan izin kararları Danıştay 13. Dairesi nezdinde dava konusu
yapılmış, Danıştay 13 üncü Dairesi’nin 10.12.2005 günlü E:2005/7649 sayılı
kararıyla yürütme durdurulmuştur. Danıştay Kararında, ortada aynı hizmetle
ilgili olarak iki ayrı ihale ve iki ayrı ihaleyi sonuçlandırıcı işlem bulunduğundan
Özelleştirme İdaresi Başkanlığınca bu durumun değerlendirilerek yeniden bir
karar alması gerektiği gerekçesine yer verilmiştir.
Bu durumda, önceki ihalenin kesinleşmesine ilişkin olarak yargı
sürecinin tamamlanması, Rekabet Kurulu Kararına karşı açılan davada
yargılama sürecinin sonuçlaması beklenerek bir işlem tesisi gerekirken,
hukuki süreç tamamlanılmadan verilen izin kararına katılmıyoruz.
Rıfkı ÜNAL Süreyya ÇAKIN
Kurul Üyesi Kurul Üyesi
Full & Egal Universal Law Academy