AVRUPA İNSAN HAKLARI MAHKEMESİ
İKİNCİ BÖLÜM
KAYITTAN DÜŞÜRÜLME KARARI
Başvuru no. 22202/12
Şenel NAZLAN ve Diğerleri / Türkiye
Başkan
Valeriu Griţco,
Hâkimler
Branko Lubarda,
Pauliine Koskelo,
ve Bölüm Yazı İşleri Müdür Yardımcısı Hasan Bakırcı’nın katılımıyla 16 Mart 2021 tarihinde Komite hâlinde toplanan Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (İkinci Bölüm),
5 Mart 2012 tarihinde yapılan yukarıda anılan başvuruyu dikkate alarak,
Başvurunun kayıttan düşürülmesi talebiyle davalı Hükümet tarafından 24 Aralık 2020 tarihinde gönderilen deklarasyonu ve başvuranların bu deklarasyona cevabını göz önüne alarak,
Gerçekleştirilen müzakerelerin sonucunda aşağıdaki kararı vermiştir:
OLAYLAR VE USUL
1. Başvuranların listesi ekte yer almaktadır.
2. Türk Hükümeti (“Hükümet”) kendi görevlisi tarafından temsil edilmiştir.
3. Başvuranlar, Sözleşme’nin 3, 8 ve 13. maddeleri kapsamında sivil üçüncü şahısların yaralamaya sebep oldukları gerekçesiyle aleyhlerine yapmış oldukları şikâyetlerine ilişkin olarak yerel soruşturmanın etkisiz olduğu iddiasına ilişkin şikâyette bulunmuşlardır.
4. Başvuru Hükümete iletilmiştir.
5. Hükümet, dostane çözüm görüşmelerinin başarısızlıkla sonuçlanmasının ardından Mahkeme’ye, 24 Aralık 2020 tarihli yazıyla, başvuru kapsamında ileri sürülen hususun çözüme kavuşturulması amacıyla bir deklarasyon metni düzenlemeyi önerdiğini bildirmiştir.
Hükümet, başvuranların şikâyetlerine ilişkin olarak yürütülen soruşturmanın Sözleşme’nin 3 ve 8. maddesinde öngörülen standartları karşılamadığını kabul etmiştir.
Bununla beraber, Hükümet, 31 Temmuz 2018 tarihli 7145 sayılı Kanun’la değiştirildiği üzere, Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 311 § 1 (f) maddesinin, halihazırda, AİHM’nin dostane çözüm veya tek taraflı deklarasyon sonrası bir başvuruyu kayıttan düşürmeye karar verdiği davalarda ceza yargılamalarının yenilenmesini gerektirdiğini vurgulamaktadır. Hükümet, yukarıda belirtilen hukuk yolunun, başvuranın Sözleşme’nin 2. maddesi kapsamındaki şikâyetleri bakımından tazmin sağlayabildiği kanaatindedir.
Dolayısıyla, Hükümet;
-Birinci başvuran Şenel Nazlan ve üçüncü başvuran Murat Nazlan’ın maruz kaldıkları her türlü manevi zarar karşılığında, yansıtılabilecek her türlü vergiden muaf tutulmak üzere her birine 4.000 avro (dört bin avro);
-İkinci başvuran Dursun Özdemir’in maruz kaldığı her türlü manevi zarar karşılığında, yansıtılabilecek her türlü vergiden muaf tutulmak üzere kendisine 8.000 avro (sekiz bin avro); ve
-Yukarıda anılan Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi önünde derdest olan başvuru kapsamında ileri sürülen hususların çözüme kavuşturulması amacıyla, tüm masraf ve giderler karşılığında, başvuranlara yansıtılabilecek her türlü vergiden muaf tutulmak üzere, bir bütün olarak tüm başvuranlara 1.000 avro (bin avro) ödemeyi teklif etmektedir.
Bu meblağlar, ödeme tarihinde geçerli olan döviz kuru üzerinden Türk lirasına çevrilecek ve Mahkeme tarafından Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin 37 § 1 maddesi uyarınca kabul edilen kararın tebliğini müteakip üç ay içerisinde ödenecektir. Söz konusu meblağların belirtilen üç ay içerisinde ödenmemesi durumunda, Hükümet, bahsi geçen sürenin sona erdiği tarihten itibaren ödeme gününe kadar geçen sürede, yukarıda bahsedilen miktarlara, Avrupa Merkez Bankasının söz konusu dönem için geçerli olan marjinal faiz oranına üç puan eklenmek suretiyle elde edilecek oran üzerinden basit faiz ödemeyi taahhüt etmektedir. Bu ödeme, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi önünde derdest olan davanın nihai çözümünü teşkil edecektir.”
6. Başvuranlar, 29 Ocak 2021 tarihli yazıyla Mahkemeyi Hükümetin sunduğu deklarasyon metninde verilen taahhütleri kabul ettiklerine dair bilgilendirmişlerdir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME
7. Mahkeme, başvuranların açık bir şekilde Hükümet tarafından sunulan deklarasyonda belirtilen şartları kabul etmesinin ardından davanın taraflar arasında varılan bir dostane çözüm olarak değerlendirilmesi gerektiği kanısındadır.
8. Dolayısıyla, Mahkeme, taraflar arasında ulaşılan dostane çözümü dikkate almaktadır. Mahkeme, çözümün temelinde Sözleşme ve Protokolleri kapsamında tanımlanan insan haklarına saygı ilkesinin yer aldığı ve başvurunun incelenmeye devam edilmesini haklı kılacak herhangi bir neden bulunmadığı kanısındadır.
9. Ek olarak Mahkeme, Ceza Muhakemesi Kanunu’nun ilgili kısımlarının Temmuz 2018 tarihinde değiştirildiğini kaydetmektedir. Bu değişikliğe göre, Türkiye’de artık başvuranlar, sadece Mahkemenin etkin soruşturma yürütülmediği gerekçesiyle Sözleşme’nin ihlal edildiğine karar verdiği davalarda değil, aynı zamanda başvurularının Mahkeme tarafından dostane çözüm yoluyla veya Hükümet tarafından sunulan tek taraflı deklarasyonlar yoluyla kayıttan düşürülmesi halinde ilgili Cumhuriyet savcılıklarına başvurarak soruşturmaların yenilenmesini talep etme imkânına sahiptir.
Yukarıdaki hususlar ışığında, davanın kayıttan düşürülmesi uygun bulunmuştur.
Bu gerekçelerle, Mahkeme, oy birliğiyle,
Başvurunun, Sözleşme’nin 39. maddesi uyarınca kayıttan düşürülmesine karar vermiştir.
İşbu karar, İngilizce olarak tanzim edilmiş olup, 8 Nisan 2021 tarihinde yazılı olarak bildirilmiştir.
signature_p_2.
Hasan BakırcıValeriu Griţco
Yazı İşleri Müdür YardımcısıBaşkan
Ek
Sıra No.
Başvuranın adı
Doğum/kayıt yılı
Uyruk
İkamet Adresi
1.
Şenel Nazlan
1966
T.C.
Gaziantep
2.
Dursun Özdemir
1961
T.C.
Gaziantep
3.
Murat Nazlan
1989
T.C.
Gaziantep
Full & Egal Universal Law Academy