Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2019-1-34 (Devralma)
Karar Sayısı : 19-26/380-175
Karar Tarihi : 24.07.2019
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Adem BİRCAN (Başkan V.)
Üyeler : Şükran KODALAK, Ahmet ALGAN, Hasan Hüseyin ÜNLÜ
B. RAPORTÖRLER: Hasan ADIYAMAN, Dilan TOPRAK, Emine HARMANKAYA,
Ömer Mert AKÇİL
C. BİLDİRİMDE
BULUNAN : - Sumitomo Corporation
Temsilcileri: Av. Gönenç GÜRKAYNAK,
Av. O. Onur ÖZGÜMÜŞ
Yıldız Mah. Çitlenbik Sok. No:12 Beşiktaş/İstanbul
(1) D. DOSYA KONUSU: Nippon Steel Corporation'ın iştiraki olan Standart Steel
Holdings Inc.'nin ortak kontrolünün Sumitomo Corporation tarafından
devralınması işlemi.
(2) E. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurumu kayıtlarına 31.05.2019 tarih ve 3716 sayı ile
giren ve en son 02.07.2019 tarih, 4336 sayılı yazıyla tamamlanan bildirim üzerine
düzenlenen 11.07.2019 tarih ve 2019-1-34/Öİ sayılı Ortak Girişim Ön İnceleme
Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır.
(3) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda, bildirime konu işleme izin verilmesinde
sakınca bulunmadığı ifade edilmiştir.
G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
(4) Başvuruda; hâlihazırda Nippon Steel Corporation’ın (NSC) tek kontrolünde bulunan
Standard Steel Holdings Inc.’nin (SSH) hisselere ayrılmış sermayesinin ilave
(…..)’nin ve ortak kontrol haklarının Sumitomo Corporation (SUMITOMO) tarafından
devralınması işlemine izin verilmesi talep edilmektedir.
(5) Bildirim konusu devralma işleminin temelini taraflar arasında 27.03.2019 tarihinde
akdedilen Hisse Devir Sözleşmesi ve Ortaklar Sözleşmesi oluşturmaktadır. NSC
hâlihazırda iştiraki Nippon Steel North America (NSNA) aracılığıyla SSH’nin ihraç
edilmiş ve hisselere ayrılmış sermayesinin %(…..)’ini elinde bulundurmakta olup
devre konu teşebbüs üzerinde tek kontrole sahiptir. SUMITOMO ise doğrudan ve
iştiraki Sumitomo Corporation of Americas (SCOA) aracılığıyla devre konu
teşebbüsün hisselerinin %(…..)’sini elinde bulundurmaktadır. SUMITOMO bildirim
konusu işlemle birlikte SSH’nin hisselerinin %(…..)’ini ve ortak kontrolünü devralacak
olup işlem sonrasında, SSH’nin hisselerinin %(…..)’i1 SUMITOMO’ya ve %(…..)’i
NSC’ye ait olacaktır.
(6) 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar
Hakkında Tebliğ’in (2010/4 sayılı Tebliğ) 5. maddesinin üçüncü fıkrası hükmü
çerçevesinde, bir ortak girişimin anılan Tebliğ kapsamında bir devralma işlemi
1 Devir işlemi sonrası SUMITOMO SSH’nin %(…..)oranında hissesi ve iştiraki olan SCOA’nın SSH’ye
ait %(…..) hissesi ile SSH’ye ait toplamda %(…..)paya sahip olacaktır.
19-26/380-175
2/5
sayılabilmesi için i) ortak kontrol altında bir teşebbüsün bulunması ve ii) ortak
girişimin bağımsız bir iktisadi varlık (tam işlevsel) olarak ortaya çıkması unsurlarının
birlikte sağlanması gerekmektedir.
(7) i) Ortak kontrolün bulunması: Ortaklar Sözleşmesi hükümlerine göre ortak girişimin
(OG) yönetim kurulu (…..)ve (…..) tarafından atanmak üzere toplam (…..) üyeden
oluşacaktır. NSC tarafından atanan yöneticilerden biri hem yönetim kurulu (YK)
başkanı hem de OG’nin başkanı olacak olup YK kararları toplantı nisabının
sağlandığı bir toplantıda hazır bulunan YK üyelerinin basit çoğunluğu ile alınacaktır.
Saklı konuları “(…..)2” oluşturmakta olup SUMITOMO ve NSC yöneticilerinin
toplantıda hazır bulunarak bu kararları veto etme hakkına sahip olabilecekleri ve
dolayısıyla bu konular hakkında karar alınabilmesi için toplantıda hazır bulunan
SUMITOMO ve NSC yöneticilerinin oybirliğinin gerektiği belirtilmiştir. Toplantı nisabı
sağlanamadığı takdirde (NSC ve SUMITOMO arasında aksi kararlaştırılmadığı
üzere) ilk YK toplantısı tarihi ve saatinden en az kırk sekiz saat sonra olmak üzere
YK’nın yeniden toplanacağı ve SUMITOMO’nun atadığı yöneticinin varlığına
bakılmaksızın toplantı nisabının sağlanmış olacağı ifade edilmiş fakat bu durumun
saklı konularda SUMITOMO’ya tanınan veto hakkına engel olmayacağı belirtilmiştir.
SUMITOMO ve NSC üyelerinden her birinin OG’nin bütçesi ve iş planı ile ilgili
stratejik kararları reddedebilme yetkisi olduğundan tarafların OG üzerinde ortak
kontrole sahip olduğu anlaşılmaktadır.
(8) ii) Bağımsız iktisadi varlık olarak kurulması: Bir ortak girişimin operasyonel
bağımsızlığı, faaliyetlerini gerçekleştirmek için yeterli kaynaklara sahip olma, ana
şirketlerin belirli bir işlevi ötesinde faaliyet gösterme, satış ve satın alma ilişkilerinde
ana şirketlere bağımlı olmama ve kalıcı olarak faaliyet gösterme gibi nitelikleri ifade
etmektedir. (…..). Her hâlükârda OG, maddi açıdan ana şirketlerden bağımsız bir
teşebbüs olacaktır. Bildirim Formunda (…..) belirtilmiştir. OG’nin hâlihazırda Kuzey
Amerika’da navlun vagonları, lokomotifler ve yolcu vagonları için dövülmüş çelikten
tekerlek ve aks üretimi ve satışı alanlarında faaliyette bulunduğu ve bahsedilen
ürünleri (…..). Bildirime konu işlem sonrasında OG’nin cirosunu kendi müşterileri ile
olan ticari ilişkilerinden elde edeceği ve dolayısıyla iktisadi açıdan bağımsız olacağı
ifade edilmiş olup OG’nin uzun zamandır pazarda faaliyet gösteren bir şirket olduğu
ve bildirim konusu işlem ile birlikte tam işlevsel bir ortak girişim olarak kalıcı bir
şekilde faaliyet göstereceği anlaşılmaktadır.
(9) Sonuç itibarıyla başvuru konusu işlemin, 2010/4 sayılı Tebliğ’in 5. maddesi
çerçevesinde bir devralma işlemi olduğu kanaatine varılmıştır. Öte yandan ilgili
tarafların cirolarının söz konusu Tebliğ’in 7. maddesinin birinci fıkrasında öngörülen
eşikleri aşması nedeniyle, işlem izne tabidir.
(10) Bildirime konu işlemin gerçekleşeceği pazarda taraflar ve ortak girişimin faaliyetleri
arasında Türkiye’de yatay bir örtüşme bulunmadığı görülmektedir. NSC, halka açık
bir Japon şirketi olup NSC grup şirketlerinin nihai ana şirketidir. NSC’nin oldukça
bölünmüş olan hissedarlık yapısından dolayı hiçbir hissedarı NSC üzerinde kontrol
sahibi değildir. NSC esas olarak çelik levha ve sac, çelik çubuk ve profil, tel çubuk,
çelik boru ve ince boru, paslanmaz çelik ürünleri ve titanyum ürünleri gibi çelik
2 Ortaklar Sözleşmesi, 3.2.2(h) numaralı madde. Halihazırda orta vadeli iş planı 20.11.2017 tarihinde
onaylanmıştır ve üç yıllık bir süre boyunca, 2020 yılına kadar geçerli olacaktır. Sonraki orta vadeli iş
planlarının kabulü, saklı konular için geçerli olan kurallara (bu ise YK üyelerinin oybirliğini
gerektirecektir) tabi olacaktır. Ortaklar Sözleşmesi’nde, orta vadeli iş planının üç yıllık faaliyet
süresince değiştirilmesine ilişkin herhangi özel bir hüküm bulunmamaktadır.
19-26/380-175
3/5
ürünlerinin üretimi ve tedariki alanlarında faaliyette olup Asya pazarına
odaklanmaktadır ve bu nedenle NSC’nin Türkiye’de herhangi bir üretim tesisi, iştiraki
ya da bağlı şirketi bulunmamaktadır. Anılan şirket Türkiye’deki faaliyetlerini ihracat
aracılığıyla yürütmektedir. NSC’nin Türkiye’deki faaliyetlerini ise vasıflı çelik çubuk,
vasıflı çelik çubuk kangalları, vasıflı çelik teller, sıcak haddelenmiş çelik ürünleri ve
galvanizli çelik ürünleri dâhil olmak üzere çeşitli çelik ürünleri oluşturmaktadır.
(11) SUMITOMO, ana merkezi Tokyo’da bulunan ve Tokyo, Nagoya ve Fukuoka
borsalarına kote olan bir Japon şirketidir. SUMITOMO, Sumitomo grubunun nihai ana
şirketi olup, oldukça bölünmüş olan hissedarlık yapısından dolayı hissedarlarından
hiçbiri teşebbüs üzerinde kontrol sahibi değildir. SUMITOMO’nun Japonya içinde ve
dışında metal ürünlerinin ticareti, nakliye ve ticaret sistemleri, çevre ve altyapı,
kimyasallar ve elektronikler, medya, ağlar, yaşam tarzına ilişkin ürünler, mineral
kaynaklar, enerji ve yaşam bilimleri gibi çeşitli sektörlerde faaliyeti bulunmaktadır.
SUMITOMO’nun Türkiye’deki faaliyetlerini ise araç parçalarının ticareti ve satışı, gıda
ürünleri, kimyasal ürünler, çelik malzemeler, zirai kimyasallar ve gübreler
oluşturmaktadır. Teşebbüsün Türkiye’de kurulu olan Summit Steel Turkey Çelik
İşleme ve Tic. A.Ş. (SST), Sumi Agro Turkey Tarım İlaçları San. ve Tic. A.Ş. ve
Sumitomo Corporation Dış Tic. A.Ş. (SUMITOMO TURKEY) olmak üzere üç iştiraki
bulunmaktadır.
(12) SUMITOMO tarafından kontrol edilen SCOA, küresel çapta petrol alanı boru ürünleri
tedariki, petrol ve gaz endüstrisinde hizmetlerin temini büyük altyapı projelerinin
geliştirilmesi ve işletilmesi, yaşam tarzı ve tüketici ürünlerinin tedariki, doğal
kaynakların geliştirilmesi ve tarım ürünlerinin üretimi ile korunması alanlarında
faaliyet göstermektedir.
(13) Amerika Birleşik Devletleri’nde (ABD) faaliyette bulunan ortak girişim şirketi SSH ise,
navlun vagonları, lokomotifler ve yolcu vagonları için dövülmüş çelikten tekerlek ve
aks üreticisidir. SSH esasen ABD pazarında olmak üzere Kuzey Amerika’da faaliyet
göstermekte olup cirosunun tamamını buradan elde etmektedir. Kuzey Amerika
dışında ve dolayısıyla Türkiye’de de herhangi bir faaliyeti ve iştiraki ya da bağlı şirketi
bulunmamaktadır. Ayrıca, SSH Türkiye’de herhangi bir ciro elde etmemektedir.
(14) Yapılan incelemeler neticesinde OG’nin faaliyetlerinin SUMITOMO ve NSC’nin
Türkiye’deki faaliyetleri ile kesişmediği; fakat NSC’nin Türkiye’deki çelik ürünlerinin
üretimi ve tedariki faaliyetleri (üst pazar) ile SUMITOMO’nun Türkiye’deki çelik
ürünlerinin ticareti/dağıtımı faaliyetlerinin (alt pazar) dikey anlamda örtüştüğü
görülmektedir. NSC, Türkiye’ye kondüktör boruları ve tanecikleri yönlendirilmiş
elektrik çeliği saclarını ihraç ederken, SUMITOMO ise bu iki ürünün Türkiye’de
dağıtım faaliyetlerinde bulunmaktadır. Bu bağlamda işlemin gerçekleşmesi halinde,
dikey olarak kesişen pazarların kondüktör borularının (geniş çaplı) üretimi ve tedariki
ile tanecikleri yönlendirilmiş elektrik çeliği saclarının üretimi ve tedariki olacağı
anlaşılmaktadır.
(15) Dosyadaki bilgilere göre, Türkiye’deki geniş çaplı kondüktör borularının üretimi ve
tedariki pazarında (üst pazar) NSC, satış değeri ve satış hacmi kapsamında 2017 ve
2018 yıllarında %(…..) pazar payına sahip olup, alt pazar olan geniş çaplı kondüktör
borularının dağıtımı/ticareti pazarında SUMITOMO, satış değeri ve satış hacmi
kapsamında aynı yıllarda %(…..) pazar payına sahiptir. Üst pazar olan geniş çaplı
kondüktör borularının üretimi ve tedariki pazarında küresel olarak faaliyet gösteren
ArcelorMittal SA, Borusan Mannesmann, ChelPie, EEW-Bergrohr GmbH, EUROPIPE
GmbH, Jindal SAW Ltd., Welpsun Corp Ltd.,United Metallurgical Company OMK,
19-26/380-175
4/5
United States Steel Corporation, Tenaris S.A. gibi çok sayıda teşebbüs
bulunmaktadır. Erciyas Holding, Tosyalı Holding ve Umran Steel Pipe ise pazardaki
yerel oyunculardır. Alt pazar olan geniş çaplı kondüktör borularının dağıtımı/ticareti
pazarında ise ArcelorMittal, RZK Çelik Servis Merkezi San. ve Tic. A.Ş., Bamesa
Çelik Servis San. ve Tic. A.Ş. gibi teşebbüsler Türkiye’de faaliyet göstermektedir.
(16) Tanecikleri yönlendirilmiş elektrik çeliği saclarının üretimi/tedariki pazarında (üst
pazar) ise NSC satış değeri ve satış hacmi bazında 2017 yılında %(…..), 2018
yılında ise %(…..) pazar payına sahip olup alt pazar olan elektriği yönlendirilmiş
elektrik çeliği saclarının dağıtımı/ticareti pazarında ise SUMITOMO satış değeri ve
satış hacmi bazında 2017 yılında %(…..), 2018 yılında %(…..) pazar payına sahiptir.
Türkiye’de tanecikleri yönlendirilmiş elektrik çeliği saclarının üretimi ve tedariki
pazarında Posco TNCP Otomotiv Çelik San. ve Tic. A.Ş., NLMK Group, Baosteel
Metal Co. Ltd. ve Thyssenkrupp AG, Borusan Mannesmann, Somal Sac San. ve Tic.
Ltd. Şti., Ereğli Demir Çelik Fabrikaları T.A.Ş. gibi çok sayıda oyuncu bulunmaktadır.
Türkiye’de tanecikleri yönlendirilmiş elektrik çeliği saclarının dağıtımı/ticareti
pazarındaki rakip bilgilerine ise aşağıdaki tabloda yer verilmiştir.
Tablo 1: Türkiye’deki Tanecikleri Yönlendirilmiş Elektrik Çeliği Saclarının Dağıtımı/Ticareti Pazarı
Rakipler 2017 Pazar Payı (%) 2018 Pazar Payı (%)
Mitsui&Co.,Ltd. (…..) (…..)
Toyota Tsusho Corporation (…..) (…..)
HANWA Co., Ltd. (…..) (…..)
Kaynak: Cevabi Yazı
(17) Söz konusu tablodan görüldüğü üzere, alt pazar olan tanecikleri yönlendirilmiş
elektrik çeliği saclarının dağıtımı/ticareti pazarında lider durumdaki Mitsui&Co., Ltd.
yaklaşık %(…..) pazar payı ile güçlü bir konumda bulunmakta olup taraflar için
rekabetçi baskı oluşturmaktadır.
(18) Yukarıda yer verilen bilgiler doğrultusunda, Türkiye’de tarafların ve OG’nin faaliyetleri
arasında yatay ya da dikey anlamda bir örtüşmenin bulunmadığı, OG’nin taraflarının
faaliyetleri arasında dikey olarak örtüşmenin olduğu pazarlarda ise tarafların pazar
paylarının düşük olması ve önemli sayıda uluslararası ve yerel rakibin bulunması
nedeniyle rekabetçi baskının yoğun olduğu anlaşılmaktadır. Dolayısıyla bildirime
konu işlem ile herhangi bir pazarda hâkim durum yaratılmasının veya mevcut hâkim
durumun güçlendirilmesinin ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz
konusu olmayacağı kanaatine varılmıştır. Ayrıca OG’nin Türkiye’de faaliyetinin
bulunmaması nedeniyle tarafların Türkiye’deki faaliyetlerini koordine ederek rekabetçi
endişe yaratma ihtimali ise oldukça düşük bir ihtimal olarak değerlendirilmektedir.
19-26/380-175
5/5
H. SONUÇ
(19) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu işlemin 4054
sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 2010/4 sayılı
Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ
kapsamında izne tabi olduğuna; işlem sonucunda aynı Kanun maddesinde
yasaklanan nitelikte hakim durum yaratılmasının veya mevcut hakim durumun
güçlendirilmesinin ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu
olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60
gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açık olmak üzere, OYBİRLİĞİ ile
karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy