T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
İstanbul Defterdarlığı
Gelir Kanunları Gelir Ve Kurumlar Vergileri Grup Müdürlüğü
Sayı
:
E-62030549-125[2023]-1001639
26.07.2024
Konu
:
Opsiyon prim ödemelerinden gelir vergisi kesintisi yapılıp yapılmayacağı
İlgi
:
13.09.2023 tarih ve 5828663 sayılı özelge talep formu.
İlgide kayıtlı özelge talep formunuz ve eklerinin incelenmesinden; Bankanız ile yapmış olduğunuz KKM+FXTL PUT Opsiyon İşlemi kapsamında kur korumalı mevduat hesabınıza ilişkin sözleşmenin yanı sıra opsiyon işlem sözleşmesi de imzaladığınız ve imzaladığınız bu opsiyon sözleşmesine istinaden tarafınıza ödenen opsiyon primi üzerinden gelir vergisi kesintisi yapıldığı belirtilerek, opsiyon primi üzerinden tevkifat yapılıp yapılmayacağı hususunda görüş talep edildiği anlaşılmış olup Başkanlığımız görüşüne aşağıda yer verilmiştir.
193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 75 inci maddesinin birinci fıkrasında, sahibinin ticari, zirai veya mesleki faaliyeti dışında nakdi sermaye veya para ile temsil edilen değerlerden müteşekkil sermaye dolayısıyla elde ettiği kâr payı, faiz, kira ve benzeri iratların menkul sermaye iradı olduğu belirtilmiş, ikinci fıkrasının (7) numaralı bendinde de mevduat faizlerinin menkul sermaye iradı olduğu hükme bağlanmıştır.
Aynı Kanunun geçici 67 nci maddesinde ise menkul kıymetler ve diğer sermaye piyasası araçlarının elde tutulması ve elden çıkarılmasından sağlanan gelirler ile mevduat faizleri, repo gelirleri ve katılım bankalarından elde edilen gelirlerin vergilendirilmesine yönelik düzenlemelere yer verilmiş olup anılan maddenin
- (1) numaralı fıkrasında;
"Bankalar ve aracı kurumlar takvim yılının üçer aylık dönemleri itibarıyla;
a) Alım satımına aracılık ettikleri menkul kıymetler ile diğer sermaye piyasası araçlarının alış ve satış bedelleri arasındaki fark,
b) Alımına aracılık ettikleri menkul kıymet veya diğer sermaye piyasası araçlarının itfası halinde alış bedeli ile itfa bedeli arasındaki fark,
c) Menkul kıymetlerin veya diğer sermaye piyasası araçlarının tahsiline aracılık ettikleri dönemsel getirileri (herhangi bir menkul kıymet veya diğer sermaye piyasası aracına bağlı olmayan),
d) Aracılık ettikleri menkul kıymet veya diğer sermaye piyasası araçlarının ödünç işlemlerinden sağlanan gelirler,
üzerinden %15 (2006/10731 sayılı B.K.K. ile tam mükellef gerçek kişi ve kurumlar için bu oran %10 olarak uygulanır) oranında vergi tevkifatı yaparlar. 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun 2 nci maddesinin birinci fıkrası kapsamındaki mükellefler ile münhasıran menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası aracı getirileri ile değer artışı kazançları elde etmek ve bunlara bağlı hakları kullanmak amacıyla faaliyette bulunan mükelleflerden 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanununa göre kurulan yatırım fonları ve yatırım ortaklıklarıyla benzer nitelikte olduğu Maliye Bakanlığınca belirlenenler için bu oran %0 olarak uygulanır." ,
- (4) numaralı fıkrasında;
"Bankalar arası mevduat ile aracı kurumların borsa para piyasasında değerlendirdikleri kendilerine ait paralarına yürütülen faizler hariç olmak üzere, 75 inci maddenin ikinci fıkrasının (7), (12) ve (14) numaralı bentlerinde yazılı menkul sermaye iratlarından ödemeyi yapanlarca %15 oranında vergi tevkifat yapılır."
- (13) numaralı fıkrasında ise
"Bankaların ve aracı kurumların taraf olduğu veya bunlar aracılığıyla yapılan; belirli bir vadede, önceden belirlenen fiyat, miktar ve nitelikte, ekonomik veya finansal göstergeye dayalı olarak düzenlenenler de dahil olmak üzere, para veya sermaye piyasası aracını, malı, kıymetli madeni ve dövizi alma, satma, değiştirme hak ve/veya yükümlülüğünü veren vadeli işlem ve opsiyon sözleşmeleri ile döviz, kıymetli madenler ve Sermaye Piyasası Kurulunca belirlenen diğer varlıklar üzerine yapılan kaldıraçlı işlemlere ilişkin sözleşmeler bu madde uygulamasında diğer sermaye piyasası aracı addolunur."
hükümlerine yer verilmiştir.
Diğer taraftan, 30/12/2005 tarihli ve 26039 sayılı Resmi Gazete' de yayımlanan 257 Seri No.lu Gelir Vergisi Genel Tebliği'nin "2.4.1.10. Vadeli işlem ve opsiyon sözleşmeleri" başlıklı bölümünde;
Örnek: Bay (C), opsiyon primi alarak 3 ay vadeli USD alış, YTL satış hakkını bankaya satmıştır. Bu sözleşmeye ilişkin veriler aşağıdaki gibidir:
Sözleşme Tutarı:1.000.000 USD
Vade:3 Ay
İşlem anındaki spot kur:1,3400
Opsiyon Kuru:1,3800
Opsiyon Primi:10.000 USD (1.000.000* % 1)
Vadede spot kur:1,3500
Bu durumda, vade tarihindeki spot kur, opsiyon kurundan düşük olduğundan Banka dezavantajlı durumda olacak ve opsiyon hakkını kullanmayacaktır. Bay(C)'nın bankayla yapmış olduğu opsiyon sözleşmesi dolayısıyla elde etmiş olduğu opsiyon primi ise, bu sözleşmeden doğan kazanç olarak değerlendirilecek ve Geçici 67 nci maddeye göre tevkifat yapılacaktır.
Opsiyon Primi = 10.000 USD*1,340
= 13.400 YTL
Tevkifat Matrahı= Opsiyon Primi
= 13.400 YTL"
açıklamalarına yer verilmiştir.
Ayrıca, 193 sayılı Kanunun geçici 67 nci maddesi kapsamında uygulanacak tevkifat oranları 22/7/2006 tarihli ve 2006/10731 sayılı Bakanlar Kurulu Kararının eki Karar ile belirlenmiş olup, söz konusu Kararda 24/12/2021 tarihli ve 4970 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ve 30/12/2021 tarihli ve 5046 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yapılan değişikliklerle dönüşüm kuru/dönüşüm fiyatı üzerinden Türk lirasına çevrilen mevduat hesaplarından elde edilen mevduat faizleri üzerinden yapılacak tevkifat oranı % 0 olarak belirlenmiş bulunmaktadır. Anılan Bakanlar Kurulu Kararı kapsamında belirli bir miktardaki varlığı (fiziksel emtia veya finansal varlık) belirli bir fiyattan gelecekte belirli bir tarihte satın alma veya satma hakkı sağlayan opsiyon sözleşmelerinden elde edilen gelirlere uygulanan tevkifat oranı ise % 10' dur.
Buna göre, bankalar ve aracı kurumların taraf olduğu veya bunlar aracılığıyla yapılan opsiyon sözleşmelerinden elde edilen gelirler üzerinden 193 sayılı Kanunun geçici 67 nci maddesinin (1) numaralı fıkrası kapsamında, mevduat faizleri üzerinden ise anılan maddenin (4) numaralı fıkrası kapsamında 22/7/2006 tarihli ve 2006/10731 sayılı Bakanlar Kurulu Kararının eki Kararda bu gelirler için belirlenmiş olan oranlar üzerinden tevkifat yapılması gerekmektedir.
Bu hüküm ve açıklamalar çerçevesinde; Bankanızla yapmış olduğunuz KKM+FXTL PUT Opsiyon İşlemi kapsamında elde ettiğiniz opsiyon primi üzerinden işleme taraf olan Banka tarafından 193 sayılı Kanunun geçici 67 nci maddesi kapsamında % 10 oranında gelir vergisi tevkifatı yapılması gerektiği tabiidir.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
(*) Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.
(**) İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise bu özelge geçersizdir.
(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.