T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
ANKARA VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI
(Mükellef Hizmetleri Gelir Vergileri Grup Müdürlüğü)
SÜRELİ
Sayı
:
B.07.1.GİB.4.06.16.01-2011-GVK-25-3-464
28/06/2011
Konu
:
1988 yılında faaliyete geçen yardım sandığından 10 yıl prim ödemeden ayrılma durumunda yapılan ödemelerin vergilendirilmesi
İlgide kayıtlı özelge talep formunda, 1988 yılında kurulan ... Sosyal Güvenlik ve Yardımlaşma Sandığı Vakfına ...2001 tarihinde üye olup, ...2010 tarihinde ayrıldığınızı belirterek, tarafınıza yapılan ana para ve nema toplamından oluşan toplu ödemenin vergilendirilmesi hususunda görüş talep edilmektedir.
193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 61 inci maddesinde ücretin tanımı yapılmış, aynı Kanunun 4697 sayılı Kanunla değişik 25 inci maddesinin birinci fıkrasının (3) numaralı bendi ile Kanunla kurulan emekli sandıkları ile 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun geçici 20 nci maddesinde belirtilen sandıklar tarafından, kendilerine zat aylığı bağlananlara aylıkları dışında, kanunları veya statüleri gereğince verilen emekli, dul, yetim ve evlilik ikramiyeleri veya iade olunan mevduatı ve sürelerini doldurmamış bulunanlarla dul ve yetimlerine toptan ödenen tazminatlar gelir vergisinden istisna edilmiştir.
10 Temmuz 2001 tarih ve 24458 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 4697 sayılı Bazı Vergi Kanunlarında Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun Geçici 1 inci maddesinde; " Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce;
a-Faaliyete başlamış olan emeklive yardım sandıklarına ödenen primler ile bu sandıklardan iştirakçilerine yapılan ödemeler,
b- Akdedilmiş şahıs sigorta poliçelerinin ilgili olduğu prim ve ödemeler,
bakımından Gelir Vergisi Kanununun 23, 25, 63, 75, 89 ve 94 üncü maddelerinin bu kanunla değişiklik yapılmadan önceki hükümleri uygulanır." hükmü yer almıştır.
Yine Gelir Vergisi Kanununun 07.10.2001 tarihinden önceki 4369 Sayılı Kanunla değişik 25 inci maddesinin (3) numaralı bendinde, " Kanunla kurulan veya tüzel kişiliği haiz olan emekli sandıklarınca kendilerine zat aylığı bağlananlara aylıkları dışında, kanunları veya statüleri gereğince verilen emekli, dul, yetim ve evlenme ikramiyeleri veya iade olunan mevduatı ve sürelerini doldurmamış bulunanlarla dul ve yetimlerine toptan ödenen tazminatlar ile on yıl süre ile prim veya aidat ödenmiş olmak kaydıyla Türkiye'de kain ve merkezi Türkiye'de bulunan sigorta şirketleri ve yardım sandıkları tarafından iade olunan mevduat veya toptan yapılan ödeme tutarı (Kamu idare ve müesseseleri ile kanunla kurulan sosyal güvenlik kurumları dışında kalan tüzel kişiliği haiz emekli sandıkları ile sigorta şirketleri ve yardım sandıkları tarafından ödenen tazminat, yardım ve toptan yapılan ödemeler en yüksek Devlet memuruna ödenen en yüksek ödeme tutarından fazla ise aradaki fark ücret olarak vergiye tabi tutulur. Bu mukayesede gerek muhtelif emekli sandıklarıile sigorta şirketleri ve yardım sandıklarından gerek aynı emekli sandığı ile sigorta şirketleri ve yardım sandıklarından muhtelif zamanlarda alınan ikramiye, tazminat ve toptan ödemeler topluca dikkate alınır.)" gelir vergisinden müstesna tutulan tazminat ve yardımlar arasında sayılmıştır.
Öte yandan Gelir Vergisi Kanununun 86 ncı maddesinde 24.04.2003 tarihinden geçerli olmak üzere "Aşağıda belirtilen gelirler için beyanname verilmez, diğer gelirler için beyanname verilmesi halinde bu gelirler beyannameye dahil edilmez.
1. Tam mükellefiyette;
...
d) Bir takvim yılı içinde elde edilen ve toplamı 600 milyon lirayı ( 273 Seri No'lu Gelir Vergisi Genel Tebliği ile 01.01.2010'dan itibaren 1.090 TL'yi ) aşmayan, tevkifata ve istisna uygulamasına konu olmayan menkul ve gayrimenkul sermaye iratları." hükmü yer almaktadır.
4369 sayılı Kanunla yapılan düzenlemelere ilişkin olarak 27.12.1998 tarih ve 23566 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 216 Seri No'lu Gelir Vergisi Genel Tebliği'nin " 3.3. 10 Yıl Prim Ödenmeden Yapılan Toplu Ödemeler " başlıklı bölümünde,
"...
10 yıl süre ile prim veya aidat ödemeden ayrılan iştirakçilere özel sigorta şirketleri ve yardım sandıkları tarafından aynen iade olunan mevduatları, önceden olduğu gibi gelir vergisine tabi tutulmayacaktır. Ancak, mevduat tutarının üzerinde bir ödeme yapılması halinde bu ilave tutar, Gelir Vergisi Kanununun 75 inci maddesinin ikinci fıkrasının (6) numaralı bendi çerçevesinde menkul sermaye iradı (alacak faizi) sayılacak ve elde edenlerce Gelir Vergisi Kanununun 4369 sayılı Kanunla değişik 85 ve 86 ncı maddeleri hükümleri çerçevesinde yıllık beyannameyle beyan edilecektir." şeklinde açıklamalara yer verilmiştir.
Buna göre, 1988 yılında faaliyete başlayan ... Sosyal Güvenlik ve Yardımlaşma Sandığı Vakfı'ndan 10 yıl süre ile prim ve aidat ödemeden ayrılmanız sebebiyle aynen iade olunan mevduatlar gelir vergisine tabi tutulmayacaktır. Ancak mevduat tutarının üzerinde ödenen ilave tutar, Gelir Vergisi Kanununun 75 inci maddesinin ikinci fıkrasının (6) numaralı bendi çerçevesinde menkul sermaye iradı (alacak faizi) sayılacak ve Gelir Vergisi Kanununun 85 ve 86 ncı maddeleri hükümleri çerçevesinde tarafınızca yıllık beyanname ile beyan edilecektir.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
(*) Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.
(**) İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise bu özelge geçersizdir.
(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.