T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
İSTANBUL VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI
(Mükellef Hizmetleri Diğer Vergiler Grup Müdürlüğü)
Sayı
:
97895701-140[59-2013/21]-588
18/04/2013
Konu
:
Vakfın iktisadi işletme olarak kurduğu meslek yüksekokulunun emlak vergisi, veraset ve intikal vergisi ve tapu harcından muaf olup olmadığı
İlgide kayıtlı özelge talep formlarından, ... Eğitim Kültür Araştırma Yardımlaşma ve Sağlık Vakfı tarafından iktisadi işletme olarak kurulan Yüksek Öğretim Kurumunun 2547 sayılı Yüksek Öğretim Kanunu hükümlerine tabi vakıf üniversitesi olduğu belirtilerek, Yüksekokulun sahibi olduğu veya olacağı gayrimenkullerle ilgili olarak emlak vergisinden, bağışlanacak gayrimenkul veya diğer iktisadi değerlerle ilgili olarak veraset ve intikal vergisinden, satın alacağı ve bağışlanacak gayrimenkullerle ilgili olarak tapu harcından muaf olup olmadığı hususunda Başkanlığımızdan görüş talep edildiği anlaşılmaktadır.
I- 492 sayılı Harçlar Kanunu Yönünden:
Bilindiği üzere, 492 sayılı Harçlar Kanununun 57 nci maddesinde, tapu ve kadastro işlemlerinden bu kanuna bağlı (4) sayılı tarifede yazılı olanların tapu kadastro harçlarına tabi olduğu; (4) sayılı tarifenin "I-Tapu İşlemleri" başlıklı bölümünün 4 üncü fıkrasında, gayrimenkullerin ve mülkiyetten gayri ayni hakların bağışlanmasında, kanuni mirasçılar dışında intifa hakkından, kuru mülkiyet sahibi lehine ivazsız feragat edilmesinde ve süreli intifa haklarında süre dolarak intifa hakkının sona ermesinde kayıtlı değer üzerinden harç alınacağı; 20/a fıkrasında ise, gayrimenkullerin ivaz karşılığında veya ölünceye kadar bakma akdine dayanarak yahut trampa hükümlerine göre devir ve iktisabında gayrimenkulün beyan edilen devir ve iktisap bedelinden az olmamak üzere emlak vergisi değeri üzerinden (Cebri icra ve şüyuun izalesi hallerinde satış bedeli, istimlaklerde takdir edilen bedel üzerinden) devir eden ve devir alan için ayrı ayrı harç alınacağı hükme altına alınmıştır.
Aynı Kanunun "Harçtan Müstesna Tutulan İşlemler" başlıklı 59 uncu maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde; genel ve özel bütçeli idarelerle, il özel idareleri, belediyeler ve köylerin iktisap edecekleri gayrimenkullerin vesair ayni hakların tescili, şerhi gerektiren işlemleri ve bunların terkinlerinin harçtan muaf tutulacağı hükme bağlanmış; 123 üncü maddesinin birinci fıkrasında da, "Özel kanunlarla harçtan muaf tutulan kişilerle, istisna edilen işlemlerden harç alınmaz." hükmüne yer verilmiştir.
Öte yandan, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 56 ncı maddesinin (b) bendine göre, "Üniversiteler ve ileri teknoloji enstitüleri genel bütçeye dahil kamu kurum ve kuruluşlarına tanınan mali muafiyetler, istisnalar ve diğer mali kolaylıklardan aynen yararlanırlar." hükmü; Ek-7 nci maddesinde de, "Vakıflarca kurulacak yükseköğretim kurumları, bu Kanunun 56 ncı maddesinde yer alan mali kolaylıklardan, muafiyetlerden ve istisnalardan aynen istifade ederler ve bunlar emlak vergisinden muaf tutulurlar." hükmü yer almaktadır.
Bu hükümlere göre, genel bütçeye dahil kamu kurum ve kuruluşlarına tanınan mali muafiyetlerden ve istisnalardan yararlanacağı kanunla öngörülen üniversitelerin veya vakıflarca kurulacak yükseköğretim kurumlarının 492 sayılı Kanunun 59/a maddesi gereğince gayrimenkul iktisabı sırasında alınması gereken tapu harcından müstesna tutulması gerekir.
Bu itibarla, ... Eğitim Kültür Araştırma Yardımlaşma ve Sağlık Vakfı tarafından 2547 sayılı Kanun hükümlerine göre kurulan ... Meslek Yüksekokulundan, gayrimenkullerin ivaz veya bağış yoluyla iktisabı nedeniyle gerçekleşecek tapu tescil işlemleri sırasında 2547 sayılı Kanunun ilgili hükümleri ile 492 sayılı Harçlar Kanununun 59/a maddesi gereğince harç aranılmaması gerekmektedir.
II. 1319 sayılı Emlak Vergisi Kanunu Yönünden;
1319 sayılı Emlak Vergisi Kanununun 4 üncü maddesi ile özel bütçeli idarelere (mazbut vakıflar dahil), il özel idarelerine, belediyelere, köy tüzel kişiliğine, kanunla kurulan üniversitelere ve Devlete ait binaların, kiraya verilmeme şartı aranmaksızın bina vergisinden; 14 üncü maddesi ile de özel bütçeli idarelere, il özel idarelerine, belediyelere ve köy tüzel kişiliğine, kanunla kurulan üniversitelere ve Devlete ait arazinin, kiraya verilmeme şartı aranmaksızın arazi vergisinden daimi olarak muaf tutulmuştur.
2547 sayılı Yüksek Öğretim Kanununun 56 ncı maddesinin (b) fıkrasında; "Üniversiteler ve yüksek teknoloji enstitüleri, genel bütçeye dahil kamu kurum ve kuruluşlarına tanınan mali muafiyetler, istisnalar ve diğer mali kolaylıklardan aynen yararlanırlar."; Ek 7 nci maddesinde de, "Vakıflarca kurulacak yükseköğretim kurumları, bu Kanunun 56 ncı maddesinde yer alan mali kolaylıklardan, muafiyetlerden ve istisnalardan aynen istifade ederler ve bunlar emlak vergisinden muaf tutulurlar." hükümleri yer almaktadır.
Bu itibarla, 2547 sayılı Kanun hükümlerine tabi vakıf üniversiteleri sahip olduğu veya olacağı gayrimenkuller ile ilgili olarak 1319 sayılı Kanuna göre alınan emlak vergisinden muaf tutulması gerekmektedir.
III. 7338 sayılı Veraset ve İntikal Vergisi Kanunu Yönünden;
Bilindiği üzere, 7338 sayılı Veraset ve İntikal Vergisi Kanununun 1 inci maddesinde, Türkiye Cumhuriyeti uyruğunda bulunan şahıslara ait mallar ile Türkiye'de bulunan malların veraset yoluyla veya herhangi bir suretle olursa olsun ivazsız bir şekilde bir şahıstan diğer şahsa intikalinin veraset ve intikal vergisine tabi olduğu hükme bağlanmıştır.
Aynı Kanunun 3 üncü maddesinin (a) fıkrasında, amme idareleri, emekli ve yardım sandıkları, sosyal sigorta kurumları, umumi menfaate hadim cemiyetler, siyasi partiler ve bunlara ait olan veya bunların aralarında kurdukları teşekküllerden Kurumlar Vergisine tabi olmayanların veraset ve intikal vergisinden muaf olduğu hükme bağlanmış, (b) fıkrasında ise (a) fıkrasında sayılanlar dışında kalan hükmi şahıslara ait olup, umumun istifadesi için ilim, araştırma, kültür, sanat, sıhhat, eğitim, din, hayır, imar, spor gibi maksatlarla kurulan teşekküllerin veraset ve intikal vergisinden muaf olduğu hükmüne yer verilmiştir.
Bu hükümlere göre, malların veraset yoluyla veya her ne şekilde olursa olsun karşılıksız bir şekilde bir şahıstan diğer şahsa intikali veraset ve intikal vergisine tabi olup, Kanunun 3 üncü maddesinin (a) fıkrasında sayılan kurum ve kuruluşlar kendilerine yapılacak bağış ve yardımlar dolayısıyla veraset ve intikal vergisinden muaftır.
Öte yandan, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 56 ncı maddesinin (a) bendinde, "Yükseköğretim üst kuruluşları, yükseköğretim kurumları ve bunlara bağlı kuruluşlara yapılacak her türlü bağış ve vasiyetler, vergi, resim, damga vergisi ve harçlardan muaftır. Bağış ve vasiyetlerin kullanılmasında, bağış ve vasiyet yapanların koydukları ve kanunlara göre geçerli sayılan kayıtlara ve şartlara uyulur." hükmüne yer verilmiş olup, aynı maddenin (b) bendinde ise üniversitelerin ve yüksek teknoloji enstitülerinin genel bütçeye dahil kamu kurum ve kuruluşlarına tanınan mali muafiyetler-istisnalar ve diğer mali kolaylıklardan aynen yararlanacağı hüküm altına alınmıştır.
Aynı Kanunun Ek 7 nci maddesinde, "Vakıflarca kurulacak yükseköğretim kurumları, bu Kanunun 56 ncı maddesinde yer alan mali kolaylıklardan, muafiyetlerden ve istisnalardan aynen istifade ederler ve bunlar emlak vergisinden muaf tutulurlar." hükmüne yer verilmiştir.
Bu itibarla, ... Eğitim Kültür Araştırma Yardımlaşma ve Sağlık Vakfı tarafından kurulan ... Meslek Yüksekokuluna yapılacak bağış ve yardımlar nedeniyle 2547 sayılı Kanunun yukarıdaki hükümleri gereğince adı geçen Meslek Yüksekokulundan veraset ve intikal vergisi aranılmaması gerekmektedir.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
(*) Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.
(**) İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise bu özelge geçersizdir.
(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.
Full & Egal Universal Law Academy