T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
İSTANBUL VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI
(Mükellef Hizmetleri Diğer Vergiler Grup Müdürlüğü)
Sayı :97895701-140[57-2012/188]-762 07/04/2014
Konu :Şehit annesine hibe edilen gayrimenkulün harca, damga vergisine
ve diğer vergilere tabi olup olmadığı
İlgide kayıtlı özelge talep formunuzun incelenmesinden, şehit annesi olduğunuzu belirterek 6353 sayılı Kanun kapsamında tarafınıza bağışlanan ... adresinde bulunan gayrimenkulün tapuda adınıza yapılacak tescil işlemi sırasında tapu harcı, damga vergisi ve diğer vergilerden muaf olup olmadığınız hususunda Başkanlığımız görüşünün talep edildiği anlaşılmaktadır.
I. 492 SAYILI HARÇLAR KANUNU VE 488 SAYILI DAMGA VERGİSİ
KANUNU YÖNÜNDEN
Bilindiği üzere, 492 sayılı Harçlar Kanununun 57 nci maddesinde, tapu ve kadastro işlemlerinden 492 sayılı Kanuna bağlı (4) sayılı tarifede yazılı olanların tapu kadastro harçlarına tabi olduğu, Kanuna bağlı (4) sayılı tarifenin "I-Tapu işlemleri" başlıklı bölümünün 4 üncü maddesinde ise, gayrimenkullerin ve mülkiyetten gayri ayni hakların bağışlanmasında, kanuni mirasçılar dışında intifa hakkından, kuru mülkiyet sahibi lehine ivazsız feragat edilmesinde ve süreli intifa haklarında süre dolarak intifa hakkının sona ermesinde kayıtlı değer üzerinden harç alınacağı hüküm altına alınmıştır.
Diğer taraftan, 492 sayılı Kanunun 59 uncu maddesinde harçtan müstesna tutulan işlemler sayılmış; son fırkasında ise, 59 uncu maddede yer alan istisnalara ilave olarak özel kanunlarda yer alan muafiyet ve istisnalara ilişkin hükümler saklı olduğu hüküm altına alınmıştır.
Ayrıca, 492 sayılı Kanunun 123 üncü maddesinin birinci fıkrasında ise, özel kanunlarla harçtan muaf tutulan kişilerle, istisna edilen işlemlerden harç alınmayacağı hüküm altına alınmıştır.
6353 sayılı Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 75 inci maddesi ile 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanununun 21 inci maddesinin (b) bendine eklenen cümlelerde, "Bütün hak sahipleri adına bir konut için yapılacak aylık kira yardımının üst limiti ile ödeme usul ve esasları, Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı, Millî Savunma Bakanlığı ve İçişleri Bakanlığının görüşü alınmak suretiyle Maliye Bakanlığınca çıkarılan yönetmelikle belirlenir. Bu Kanun hükümlerine göre aylık alan maluller ile hayatını kaybedenlerin dul ve yetimlerine yapılan gayrimenkul hibeleri veraset ve intikal vergisinden, devir işlemleri harçlarından ve döner sermaye ücretlerinden ve bu işlemler nedeniyle düzenlenecek kağıtlar için tahakkuk edecek damga vergisinden müstesnadır. Bu gayrimenkullerin maliyet bedellerinin tamamı bunları hibe edenler tarafından 31/12/1960 tarihli ve 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 89 uncu maddesi ve 13/6/2006 tarihli ve 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun 10 uncu maddesi kapsamında dönem gelirinden veya kurum kazancından indirilebilir." hükmü yer almaktadır.
3713 sayılı Kanunun 21 inci maddesinde yer alan istisna hükmü, 3713 sayılı Kanun hükümlerine göre aylık alan maluller ile hayatını kaybedenlerin dul ve yetimleri için tanınmış olup, şehitlerin anne veya babalarının istisna hükümlerinden yararlanabileceği ile ilgili herhangi bir hüküm bulunmamaktadır.
Öte yandan, 488 sayılı Damga Vergisi Kanununun 1 inci maddesinde, bu Kanuna ekli (1) sayılı tabloda yazılı kağıtların damga vergisine tabi olduğu, bu Kanundaki kağıtlar teriminin, yazılıp imzalanmak veya imza yerine geçen bir işaret konmak suretiyle düzenlenen ve herhangi bir hususu ispat veya belli etmek için ibraz edilebilecek olan belgeler ile elektronik imza kullanılmak suretiyle manyetik ortamda ve elektronik veri şeklinde oluşturulan belgeleri ifade ettiği; 3 üncü maddesinde, damga vergisinin mükellefinin kağıtları imza edenler olduğu, resmi dairelerle kişiler arasındaki işlemlere ait kağıtların damga vergisini kişilerin ödeyeceği hükme bağlanmıştır.
Buna göre, söz konusu gayrimenkulün tarafınıza bağışlanması nedeniyle tapuda yapılacak tescil işlemi sırasında, 492 sayılı Kanununa bağlı (4) sayılı tarifenin I-4 üncü maddesi gereğince kayıtlı değer üzerinden tapu harcı ödenmesi, söz konusu bağış işlemine ilişkin olarak düzenlenen kağıtların damga vergisine tabi tutulması gerekmektedir.
II. 7338 SAYILI VERASET VE İNTİKAL VERGİSİ KANUNU YÖNÜNDEN
7338 sayılı Veraset ve İntikal Vergisi Kanununun 1 inci maddesinde, Türkiye Cumhuriyeti tabiiyetinde bulunan şahıslara ait mallar ile Türkiye'de bulunan malların veraset tarikiyle veya herhangi bir suretle olursa olsun ivazsız bir tarzda bir şahıstan diğer şahsa intikalinin veraset ve intikal vergisine tabi olduğu; 2 nci maddesinin (d) fıkrasında da, ivazsız intikal tabirinin hibe yolu ile veya herhangi bir tarzda olan ivazsız iktisapları ifade ettiği belirtilmiştir.
Bu hükme göre, malların veraset yoluyla veya her ne şekilde olursa olsun ivazsız bir şekilde bir şahıstan diğer şahsa intikali veraset ve intikal vergisine tabidir. Kanunun muafiyet ve istisnaları düzenleyen 3 ve 4 üncü maddelerinde de, muafiyet ve istisnalar bentler halinde açıklanmış olup şehit yakınlarının hibe yoluyla edinecekleri mallara herhangi bir muafiyet ve istisna tanınmamıştır.
Ayrıca, 3713 sayılı Kanunun 21 inci maddesi ile, şehitlerin sadece dul ve yetimlerine yapılan gayrimenkul hibeleri veraset ve intikal vergisinden müstesna tutulmuştur.
7338 sayılı Kanunun 5 inci maddesinde; "Veraset ve İntikal Vergisinin mükellefi, veraset tarikiyle veya ivazsız bir tarzda mal iktisab eden şahıstır" denilerek veraset ve intikal vergisinin mükellefi tarif edilmiştir. 7 nci maddesinde ise veraset tarikiyle veya sair suretle ivazsız bir tarzda mal iktisab edenlerin iktisap ettikleri malları bir beyanname ile bildirmeye mecbur oldukları, 9 uncu maddesinin 2 nci fıkrasında, "diğer suretle vaki intikallerde malların hukuken iktisab edildiği tarihi takip eden bir ay içinde" beyannamenin verilmesi gerektiği, 6 ncı maddesinde de, veraset ve intikal vergisinin veraset yoluyla intikallerde ölen kimsenin, diğer suretle meydana gelen intikallerde tasarrufu yapan şahsın ikametgâhının bağlı bulunduğu yer vergi dairesince tarh olunacağı hükme bağlanmıştır.
Bu itibarla, hibe yoluyla edindiğiniz gayrimenkul için tasarrufu yapan şahsın bağlı bulunduğu yer vergi dairesine malların hukuken iktisap edildiği tarihi takip eden bir ay içinde beyanname verilerek veraset ve intikal vergisinin ödenmesi gerekmekte olup kanuni ikametgah adresi ... Büyükşehir Belediyesi sınırları içinde bulunan kişilerle ilgili olarak veraset ve intikal vergisi beyannamelerini kabul etmek üzere Anadolu Yakasında Rıhtım Veraset ve Harçlar, Beyoğlu-Boğaziçi Yakasında Hisar Veraset ve Harçlar, Avrupa Yakasında ise Yeditepe Veraset ve Harçlar Vergi Dairesi yetkili kılınmıştır.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
(*) Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.
(**) İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise bu özelge geçersizdir.
(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz dolayısıyla vergi tarh
edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.
Full & Egal Universal Law Academy