Bilindiği üzere, 7338 sayılı Veraset ve İntikal Vergisi Kanunu'nun 17'nci maddesinde, "Amme idare ve müesseseleri, bankalar, bankerler, kasa kiralayanlar,sigorta şirketleri, sair şirket ve müesseseler, mahkemeler ve icra daireleri istihkak sahiplerine bu verginin mevzuuna giren herhangi bir muamele dolayısıyla para ve senet verebilmek için evvelemirde verginin ödenmiş olduğuna dair vergi dairesinden verilmiş bir tasdikname talep ederler.
Tasdikname ibraz etmeyen hak sahiplerine, 16'ncı maddenin birinci grubunda yazılı olanların istihkaklarından yüzde on, ikinci grupta yazılı olanların istihkaklarından yüzde onbeş ve üçüncü grupta yazılı olanların istihkaklarından yüzde yirmi nispetinde vergi karşılığı olarak tevkifat yaptıktan sonra, bakiyesini verebilirler. Tevkifatı yapanlar tevkif ettikleri parayı en geç bir hafta zarfında bulundukları yerin mal sandığına yatırmaya ve keyfiyeti mensup bulundukları vergi dairesine yazı ile bildirmeye mecburdurlar.
Tevkifat yapmadan para ve senet verenlerle, tevkif ettikleri parayı muayyen müddet içinde mal sandığına yatırmayanlardan ( Hakimler hariç) tevkif etmeye ve yatırmaya mecbur oldukları paralar Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkındaki Kanun Hükümlerine göre yüzde on fazlasıyla tahsil olunur." denilmektedir.
Aynı Kanunun 19'ncu maddesinin ikinci ve üçüncü fıkralarında "Tescil tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde sonucu ilgili vergi dairesine bildirmek üzere, intikal eden gayrimenkullerin tescil işlemi veraset ve intikal vergisinin tahakkuku beklenmeksizin yapılır,. Ancak, intikali yapılan gayrimenkule isabet eden veraset ve intikal vergisi tamamen ödenmedikçe devir ve ferağı yapılamaz ve üzerinde herhangi bir hak tesis edilmez. Tapu memurları vergi dairesince verilmiş ilişik kesme belgesi olmaksızın devir ve ferağ işlemi yapamazlar, aksi halde verginin ödenmesinden mükellefler ile birlikte müteselsilen sorumlu olurlar.
Ancak, mükelleflerce tahakkuk eden vergiye karşılık 6183 sayılı Kanunun 10'ncu maddesinde yazılı cinsten ( Bu maddenin 5'nci bendinde yazılı menkul mallar hariç) teminat gösterildiği takdirde intikal eden gayrimenkullerin bir kısmının veya tamamının devir ve ferağına izin verilebilir. Teminat olarak gösterilecek gayrimenkullerin değeri 6183 sayılı Kanunun 907 ncı maddesinde yazılı komisyonlar tarafından aynı Kanunun 91'nci maddesine göre tespit edilir." Hükmü yer almaktadır.
İlk tarhiyata göre yapılan ödemelerle, 7338 sayılı Kanunun 17'ci maddesine göre vergi karşılığı mankemeler ve icra dairelerince yapılan tevkifat, aynı Kanunun 19'ncu maddesinde belirtilen kesin tarhiyata göre hesaplanan verginin tamamen ödenmesi anlamına gelmemektedir.
Bu hükümlere göre, izale-i şuyu suretiyle yapılan satışlarda, gayrimenkullerin alıcılar adına tesciline izin verilebilmesi için ;
a) Veraset ve intikal vergisi beyannamesi verilmiş olmasına rağmen kesin tarhiyat yapılmamış ise teminat alınmış,
b) Veraset ve intikal vergisi beyannamesi verilmiş ve kesin tarhiyat yapılmış ise, satışı istenilen gayrimenkullere isabet eden verginin tahsili veya Veraset ve İntikal Vergisi Kanununun 19'ncu maddesine göre teminat gösterilmiş,
olması gerekmektedir.
Ancak, mirasçıların tespit edilememesi veya mirasçılar tespit edilmekle birlikte beyanname verilmemiş ise satış bedelinin tamamı üzerinden, mirasçılık derecelerine göre, bu Kanunun 16'ncı maddesindeki nispetlerin azami hadleri olan yüzde yirmi, yüzde yirmibeş veya yüzde otuz oranında vergiye karşılık olarak adi emanet hesabına teminat alındıktan sonra gayrimenkullerin alıcılar adına tapuya tesciline izin verilmesi mümkün olabilecektir.
Öte yandan, veraset ve intikal vergisi beyannamesini vermeyen mirasçıların derhal beyana davet edilerek tanınan süre içinde beyanname verilip verilmeme durumuna göre gerekli işlemlerin yapılması gerekmektedir.
Bilgi edinilmesini ve ..... Sulh Hukuk Mahkemesi ile de temas kurulmak suretiylegereğinin yapılmasını, ayrıca sonucundan Bakanlığımıza bilgi verilmesini rica ederim.