T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
İSTANBUL VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI
Mükellef Hizmetleri Usul Grup Müdürlüğü
Sayı
:
B.07.1.GİB.4.34.19.02-019.01-996
15/07/2011
Konu
:
Anesteziyoloji ve reanimasyon uzmanının elde ettiği gelirin ne şekilde vergilendirileceği ve Pos cihazı kullanıp kullanmayacağı hk.
İlgide kayıtlı özelge talep formunuzda, anesteziyoloji ve reanimasyon uzmanı olduğunuz, işyeri olarak kendi evinizi gösterdiğiniz, ancak işiniz gereği evinizde veya kiralanan bir odada hastalara hizmet verilmesinin söz konusu olmadığı, ameliyathane veya acil serviste faaliyet gösterdiğiniz ve bu hizmet karşılığında hastanelerden ücret aldığınız belirtilmekte, işyeri olarak gösterdiğiniz ikametgah adresinizde pos cihazı bulundurma zorunluluğunuzun olup olmadığı hususunda görüş talep edilmektedir.
Bilindiği üzere, 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun "Ücretin Tarifi" başlıklı 61'inci maddesinde;
"Ücret, işverene tabi ve belirli bir işyerine bağlı olarak çalışanlara hizmet karşılığı verilen para ve ayınlarla sağlanan ve para ile temsil edilebilen menfaatlerdir.
Ücretin, ödenek, tazminat, kasa tazminatı, mali sorumluluk tazminatı, tahsisat, zam, avans, aidat, huzur hakkı, prim, ikramiye, gider karşılığı veya başka adlar altında ödenmiş olması veya bir ortaklık münasebeti niteliğinde olmamak şartı ile kazancın belli bir yüzdesi şeklinde tayin edilmiş bulunması onun mahiyetini değiştirmez" hükmüne yer verilmiştir.
Aynı Kanun'un 65'inci maddesinde ;
"Her türlü serbest meslek faaliyetinden doğan kazançlar serbest meslek kazancıdır.
Serbest meslek faaliyeti, sermayeden ziyade şahsi mesaiye, ilmi veya mesleki bilgiye veya ihtisasa dayanan ve ticari mahiyette olmayan işlerin işverene tabi olmaksızın şahsi sorumluluk altında kendi nam ve hesabına yapılmasıdır..."
hükmüne yer verilmiştir.
Ücret ve serbest meslek kazancı emeğe dayanan gelir unsurları olup, emeğin ücret olarak değerlendirilmesinde belli bir işyerine bağlılık, işverene tabi olmak ve sözleşme yapılması şartları aranmaktadır. Emeğin serbest meslek olarak değerlendirilmesinde ise şahsi mesaiye, ilmi veya mesleki bilgiye veya ihtisasa dayanması, faaliyetin devamlı olması ve belli bir işverene bağlı olmaksızın şahsi sorumluluk altında kendi nam ve hesabına yapılması şartları aranmaktadır.
Bununla birlikte, 379 Sıra No'lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği'nin "Serbest Meslek Faaliyetinde Bulunan Hekimler (Diş Hekimleri ile Veteriner Hekimler Dahil) Tarafından Kullanılacak Kredi Kartı Okuyucuları" başlıklı 2'nci bölümünde;
"...
Söz konusu hükümlerle Bakanlığımıza tanınan yetkilere dayanılarak, serbest meslek faaliyeti icra eden hekimlerin (diş hekimleri ile veteriner hekimler dahil), iş yerlerinde bu Tebliğde belirtilen özellikleri haiz kredi kartı okuyucularından (bundan böyle POS -Point of Sale- olarak anılacaktır) bulundurmaları ve kredi kartı ile yapılan ödemelerde bu cihazları kullanmaları zorunluluğu getirilmiş ve bu cihazlarla düzenlenecek POS fişlerinin, anılan mükelleflerce yürütülen serbest meslek faaliyetlerinde Vergi Usul Kanunu uyarınca düzenlenmiş "serbest meslek makbuzu" olarak kabul edilmesi uygun görülmüştür." denilmektedir.
Bu hüküm ve açıklamalara göre, hizmet sözleşmesi ile hastaneye bağlı olarak hizmet vermeniz halinde, hastaneden aldığınız bedellerin ücret olarak değerlendirilmesi ve ücrete ilişkin hükümlere göre vergilendirilmesi gerekmekte olup, pos cihazı kullanma zorunluluğunuz bulunmamaktadır.
Ancak, bir hizmet akdi bulunmaksızın çalıştırılmanız, diğer bir ifade ile hastanenin adına değil kendi adınıza çalışmanız halinde, uzmanlık alanından elde edilen kazanç serbest meslek kazancı olarak değerlendirilecek olup, hastane adına serbest meslek makbuzu düzenlemeniz gerekecektir. Diğer taraftan, bu mahiyetteki faaliyetinizi herhangi bir işyeri açmadan yürütmeniz halinde, pos cihazı kullanma mecburiyetiniz bulunmayacaktır.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
(*) Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.
(**) İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise bu özelge geçersizdir.
(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.