T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
DENİZLİ VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI
Mükellef Hizmetleri Grup Müdürlüğü
Sayı
:
B.07.1.GİB.4.20.15.01-30-MUK-2011-230-195
06/03/2012
Konu
:
BELEDİYELERE VERİLECEK KISMİ ZAMANLI ÜCRET SÖZLEŞMELERİ
İlgide kayıtlı özelge talep formunuzda ......Vergi Dairesinin ....... vergi kimlik numaralı mükellefi olduğunuz, ....... Belediye Başkanlığı ile ortaklığınız arasında kısmi zamanlı sözleşme yapıldığı, sözleşme nedeniyle Resmi Gazete'de yayımlanan Avukatlık Asgari Ücret tarifesine göre aylık 850.00 TL. üzerinden serbest meslek makbuzu düzenlendiği, ancak Belediye Başkanlığınca 5393 sayılı Belediye Kanununun 49 uncu maddesi ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 4/B maddesi hükümleri gereğince aylık sözleşme ücretinin brüt 850.00 TL., net 756.00 TL. olarak ödenmesine karar verilmiş ise de, Maliye Bakanlığı Bütçe ve Mali Kontrol Genel Müdürlüğünün 12.01.2010 tarih ve 284 sayılı genelgesi gereğince ortaklığınıza net 714.94 TL. ödenebileceğinin alınan belediye meclisi kararına istinaden bildirilmesi üzerine serbest meslek makbuzunun avukatlık asgari ücret tarifesi üzerinden mi yoksa Maliye Bakanlığı Bütçe Mali Kontrol Genel Müdürlüğünün genelgesi gereğince Belediye Başkanlığınca yapılacak ödeme üzerinden mi düzenleneceğinin bildirilmesi istenilmiştir.
213 sayılı VUK.nun 236 ncı maddesinde, serbest meslek erbabının mesleki faaliyetlerine ilişkin her türlü tahsilat için iki nüsha serbest meslek makbuzu tanzim etmek ve bir nüshasını müşteriye vermek, müşteri de bu makbuzu istemek ve almak mecburiyetinde olduğu hükümleri yer almaktadır.
Anılan Kanunun 237 nci maddesinde de serbest meslek makbuzunda yer alacak bilgiler belirtilmiştir.
Vergi kanunlarında, serbest meslek faaliyetleri için ilgili meslek teşekküllerince tespit edilmiş bir tarife varsa hizmetin bedeli bu tarifede gösterilen ücretten düşük olamaz hükmü yer almaktadır.
Diğer taraftan 5393 sayılı Belediye Kanununun 49 uncu maddesinde; "Avukat, mimar, mühendis (inşaat mühendisi ve harita mühendisi olmak kaydıyla) ve veteriner kadrosu bulunmayan veya işlerin azlığı nedeniyle bu unvanlarda kadrolu personel istihdamına ihtiyaç duyulmayan belediyelerde, bu hizmetlerin yürütülmesi amacıyla, haftanın ya da ayın belirli gün veya saatlerinde kısmi zamanlı olarak sözleşme ile personel çalıştırılabilir. Kısmi zamanlı olarak çalıştırılacak personel sayısı yukarıda belirtilen her unvan için binden fazla olamaz ve bunlarla yapılacak sözleşme süresi takvim yılını aşamaz. Bunlara ödenecek net ücret, aynı unvanlı kadroların birinci derecesinin birinci kademesi için yapılması gereken bütün ödemeler toplamının net tutarının yarısını geçmemek ve çalıştırılacak süre ile orantılı olmak üzere belediye meclisi kararı ile tespit edilir. Bu fıkra uyarınca sözleşmeli personel olarak çalıştırılanlar için iş sonu tazminatı ödenmez ve işsizlik sigortası primi yatırılmaz. Bunlardan yaptıkları başka işler sebebiyle herhangi bir sosyal güvenlik kurumuna tabi olanlar için sosyal sigorta ve genel sağlık primi yatırılmaz ve aynı kişi birden fazla belediye veya bağlı kuruluşta çalıştırılamaz. " hükmü yer almaktadır.
Kanun maddesi hükmünün verdiği yetkiye istinaden Maliye Bakanlığı Bütçe ve Mali Kontrol Genel Müdürlüğünün yukarıda tarih ve sayısı yer alan genelgesi ile yayımlanan belediyelerde çalıştırılacak sözleşmeli personele uygulanmak üzere tespit edilen ücret tavanı üzerinden ......Belediye meclisi kararı ile kısmi zamanlı sözleşmeli avukatlık ücretinin aylık net 717.94 TL. olarak ödenmesine avukatlık asgari ücreti üzerinden belirlenen kısmın iptaline karar verildiği anlaşılmıştır.
Öte yandan, 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun;
- 1 inci maddesine göre gelir, bir gerçek kişinin bir takvim yılı içinde elde ettiği kazanç ve iratların safi tutarı olup, gelir unsurlarının sayıldığı,
- 2 nci maddesinde, kanunda aksine hüküm olmadıkça kazanç ve iratların gelirin tespitinde gerçek ve safi miktarları ile nazara alınacağı,
- 61 inci maddesinde, ücretin, işverene tabi ve belirli bir işyerine bağlı olarak çalışanlara hizmet karşılığı verilen para ve ayınlar ile sağlanan ve para ile temsil edilebilen menfaatler olduğu; ücretin ödenek, tazminat, kasa tazminatı (Mali sorumluluk tazminatı), tahsisat, zam, avans, aidat, huzur hakkı, prim, ikramiye, gider karşılığı veya başka adlar altında ödenmiş olmasının veya bir ortaklık münasebeti niteliğinde olmamak şartı ile kazancın belli bir yüzdesi şeklinde tayin edilmiş bulunmasının onun mahiyetini değiştirmeyeceği,
- 65 inci maddesinde, her türlü serbest meslek faaliyetinden doğan kazançların serbest meslek kazancı olduğu, serbest meslek faaliyetinin sermayeden ziyade şahsi mesaiye, ilmi veya mesleki bilgiye veya ihtisasa dayanan ve ticari mahiyette olmayan işlerin işverene tabi olmaksızın şahsi sorumluluk altında kendi nam ve hesabına yapılması olduğu,
- 66 ncı maddesinde, serbest meslek faaliyetini mutad meslek halinde ifa edenlerin serbest meslek erbabı olduğu, serbest meslek faaliyetinin yanında meslekten başka bir iş veya görev ile devamlı olarak uğraşılmasının bu vasfı değiştirmeyeceği,
- 67 nci maddesinde, serbest meslek kazancının bir hesap dönemi içinde serbest meslek faaliyeti karşılığı olarak tahsil edilen para ve ayınlar ve diğer suretlerle sağlanan ve para ile temsil edilebilen menfaatlerden bu faaliyet dolayısıyla yapılan giderlerin indirildikten sonra kalan fark olduğu, müşteri veya müvekkilinden, serbest meslek faaliyeti ile ilgili olmak üzere para ve ayın şeklinde alınan gider karşılıklarının kazanca ilave edileceği
hükümlerine yer verilmiştir.
Yukarıda yer alan hükümlere göre;
- ...Belediye Başkanlığı ile ......... arasında sözleşme imzalanması ve gereğinin ortaklıkça yerine getirilmesi halinde, yürütülen faaliyet serbest meslek faaliyeti sayılacağından elde edilen gelirin Gelir Vergisi Kanununun 65, 66, 67, 68 ve 94/2 maddeleri uyarınca serbest meslek kazancı olarak gelir vergisine tabi tutulması gerekir.
- Kısmi zamanlı çalışma sözleşmesinin anılan başkanlıkla bir ortak arasında yapılması ve faaliyetin ücretin unsurlarını taşıyacak şekilde yürütülmesi halinde elde edilen gelir ücret sayılacağından Gelir Vergisi Kanununun 61, 63, 94/1 ve 103 üncü maddeleri uyarınca vergilendirilmesi gerekmektedir.
- Serbest meslek kazancında tahsilat esası geçerli olduğundan elde edilen tutarlar için serbest meslek makbuzu düzenlenmesi gerekir.
Bilgilerinize rica ederim.
(*) Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.
(**) İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise bu özelge geçersizdir.
(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.