T.C.
MALİYE BAKANLIĞI
Gelirler Genel Müdürlüğü
SAYI : B.07.0.GEL.0.40/4034-727
28.12.2004*63012
............................................
............................................
...............................................
İLGİ :a) ............... tarih ve .................... sayılı yazınız.
b) ................ tarih ve .................. sayılı yazınız.
c) ................. tarih ve ....................... sayılı yazınız.
İlgide kayıtlı yazınız ve ekleri ile ilgili olarak Bakanlığımız görüşü aşağıda açıklanmıştır.
Bilindiği üzere, Gelir Vergisi Kanununun 75 inci maddesinin birinci fıkrasına 4697 sayılı Kanunla eklenen 15 numaralı bendinde; tüzel kişiliği haiz emekli sandıkları, yardım sandıkları ile emeklilik ve sigorta şirketlerince yapılacak ödemelerin menkul sermaye iradı olduğu belirtilmiş olup, 94 üncü maddenin 15 numaralı bendinde ise bu menkul sermaye iratlarından vergi tevkifatı yapılacağı hükmüne yer verilmiştir.
Bireysel emeklilik sistemi ve diğer şahıs sigortalarına ödenen katkı payı ve primlerin matrahın tespitinde indirimi ve elde edilen gelirlerin vergilendirilmesi ile ilgili olarak 13/08/2003 tarihli 3 numaralı Gelir Vergisi Sirküleri'nde ayrıntılı açıklamalar yapılmıştır.
Anılan Sirkülerin 2.7 bölümünde, kazanılmış haklarda herhangi bir kayba neden olmamak bakımından 4697 sayılı Kanunun Geçici 1 inci maddesinde. 07/10/2001 tarihinden önce akdedilmiş şahıs sigorta poliçeleri kapsamında yapılan ödemelerle ilgili olarak Gelir Vergisi Kanununun 4697 sayılı Kanunla değişmeden önceki 23, 25, 75 ve 94 üncü madde hükümlerinin uygulanacağı belirtilmiştir.
İlgide kayıtlı yazılarınızda, Hayat Sigortaları Genel Şartlarının C8-1 maddesi gereğince, yürürlükte olan bir Hayat Sigorta Poliçesinin, talep edildiğinde poliçenin tüm haklan ile bir başkasına devrinin gerçekleştirilerek mevcut poliçenin devir alan adına izlenebildiği belirtilmektedir.
Buna göre;
- 07/10/2001 tarihinden önce tanzim edilen birikimli hayat poliçesinin 07/10/2001 tarihinden sonra devri söz konusu olduğunda, devir işlemine ilişkin olarak düzenlenen zeyilname ile poliçedeki hak sahibi devir tarihi itibariyle değişmekte olup, dolayısıyla sigorta şirketi ile devralan arasında yeni bir akit düzenlenmiş olmaktadır. Bu durumda, devralan adına 07/10/2001 tarihinden önce akdedilmiş bir poliçeden söz etmek mümkün olmadığından, devralan kişiye bu tarihten sonra yapılan ödemelerin menkul sermaye iradı sayılarak vergilendirileceği tabiidir. Devir işleminin zeyilname veya benzeri başka bir
belge düzenlenmek suretiyle yapılması durumu değiştirmemektedir.
- Şahıs sigorta poliçesini 10 yıl süre ile prim veya aidat ödeyerek devreden katılımcıya sigorta şirketi tarafından yapılan ödemelerin Gelir Vergisi Kanununun 23/11 ve 25/3 maddeleri çerçevesinde ücret olarak değerlendirilmesi gerekmektedir. Ancak, söz konusu poliçenin 10 yıl süre ile prim veya aidat ödemeden devredilmesi halinde, katılımcıya sigorta şirketi tarafından yapılan nema ödemelerinin menkul sermaye iradı (alacak faizi) olarak kabul edilerek Gelir Vergisi Kanununun 75, 76 ve 86 ncı madde
hükümleri çerçevesinde yıllık beyanname ile beyan edilmesi gerekmektedir.
- Birikim ile birlikte vefat teminatını da içeren ve menfaattarı belirlenmiş hayat sigorta poliçelerinde poliçe sahibinin vefatı sonucunda, poliçe vadesinin menfaattarın 18 yaşını doldurduğu tarihe kadar uzatılması durumunda, 07/10/2001 tarihinden sonra bu poliçe kapsamında menfaattara yapılan ödemelerle ilgili olarak Gelir Vergisi Kanununun 4697 sayılı Kanunla değişmeden önceki 23, 25, 75 ve 94 üncü madde hükümlerinin uygulanması gerekmektedir.
Bilgi edinilmesini rica ederim.