T.C.
MALİYE BAKANLIĞI
Gelirler Genel Müdürlüğü
TARİH : 11.02.2000
SAYI : B.07.0.GEL.0.56/5601-269/6124
KONU : Finansal Kiralama Şirketlerinin yaptıkları peşin döviz
işlemleri ve vadeli döviz işlemleri sonucunda meydana gelen arbitraj
işlemi ile bu işlemler sonucu dövizler arasındaki kur farkından lehe
kalan paraların B.S.M.Vergisinden istisna edilip edilmeyeceği hk.
...................
İLGİ : 14.12.1999 tarih ve OPM-1451-910-4385 sayılı dilekçeniz.
İlgide kayıtlı yazınız incelendi.
Bilindiği üzere, 6802 sayılı Gider Vergileri Kanunu'nun 28. maddesinde "Banka ve sigorta şirketlerinin 10.06.1985 tarihli ve 3226 sayılı Finansal Kiralama Kanunu'na göre yaptıkları işlemler hariç olmak üzere, her ne şekilde olursa olsun yapmış oldukları bütün muameleler dolayısıyla kendi lehlerine her ne nam ile olursa olsun nakden veya hesaben aldıkları paralar, banka ve sigorta muameleleri vergisine tabidir." denilmekte, matrahı belirleyen 31. maddesinde ise banka ve sigorta muameleleri vergisinin matrahının 28. maddede yazılı paraların tutarı, kambiyo alım ve satım muamelelerinde kambiyo satışlarının tutarı olacağı hükme bağlanmıştır.
Diğer taraftan, aynı Kanun'un istisnaları belirleyen 29 uncu maddesine eklenen (p) bendi ile arbitraj muameleleri ve bu muameleler sonucu lehe kalan paralar 01.08.1994 tarihinden itibaren banka ve sigorta muameleleri vergisinden istisna tutulmuştur.
Gerek döviz pozisyonunu dengelemek, gerekse kur farkından yararlanmak veya harici bir talebi (müşteri talebini) karşılamak maksadıyla bankalar tarafından yapılan döviz tahvil muamelesi bir arbitraj işlemidir. Dolayısıyla, bu işlem üzerinden % 1, lehe kalan paraların üzerinden de % 5 oranında banka ve sigorta muameleleri vergisi ödenmemesi gerekmektedir.
Özellikle uluslararası piyasalarda mevcut döviz riskinin azaltılması amacıyla yapılan swap işleminde de, bir tarafın ihtiyacı olan karşı taraftan alması karşılığında buna tekabül eden başka bir dövizin verilmesi, başlangıçta belirtilen kurdan vade tarihinde tekrar dövizlerinin değişimi şeklinde cereyan eden bir arbitraj işlemi sözkonusudur.
Bu hükümlere göre, gerek peşin döviz işlemleri (spot) ve gerekse vadeli döviz işlemleri (forward) şeklinde meydana gelen iki ayrı arbitraj işlemi ile arbitraj işlemleri sonucu dövizler arasındaki kur farkından lehe kalan paraların banka ve sigorta muameleleri vergisinden istisna edilmesi gerekmektedir.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
Bakan a.
Daire Başkanı
Full & Egal Universal Law Academy