T.C.
MALİYE BAKANLIĞIGelirler Genel Müdürlüğü
SAYI : B.07.0.GEL.0.29/2947-269-70-16102
KONU :
İLGİ : ................. tarihli dilekçeniz.
İlgide kayıtlı dilekçenizin incelenmesinden Fethiye/Muğla'da ...... adı ile .... Mevkiinde Milli Emlak Genel Müdürlüğü'nden kiraladığınız arazi üzerinde turistik tatil köyü inşa ederek işlettiğiniz ve mevcut tesislerin, tesisatın ve tesislerdeki odaların yenilenmesi için yapılan harcamaların itfasının nasıl olacağı konusunda Bakanlığımız görüşünü sorduğunuz anlaşılmıştır. Vergi Usul Kanununun 269. maddesinde, iktisadi işletmelere dahil bilumum gayrimenkullerin maliyet bedelleri ile değerleneceği hükme bağlanmış ve gayrimenkul gibi değerlenecek iktisadi kıymetler dört bent halinde sayılmıştır;Gayrimenkullerin mütemmim cüzüleri ve teferruatı,Tesisat ve makinalar,Gemiler ve diğer taşıtlar,Gayrimaddi haklar.Ancak, gayrimaddi hakların neler olduğu konusunda vergi mevzuatımızda bir açıklık olmamakla beraber, gayrimaddi hak kavramı ile karşılığında maddi bir kıymet iktisap edilmeyen ödemeler anlaşılmalıdır.Bu genel tanıma uygun olarak uygulamada; sınırlı ayni haklar, sınai ve ticari haklar (markalar, patentler, know-how, işletme ve imtiyaz hakkı), ticaret ünvanı, fikri haklar gayrimaddi haklar içinde yer almaktadır.Öte yandan, 4721 sayılı Türk Medeni Kanununun 794 ve takip eden maddelerinde sınırlı ayni haklar kısmının irtifak hakları ve taşınmaz yükü bölümünde düzenlenen intifa hakkı, sahibine;İntifa konusu mala zilyedlik,Kullanma,Malın semerelerini ve gelirlerini elde etme,Malı yönetme yetkileri vermektedir.Bu çerçevede, şirketiniz tarafından Fethiye/Muğla ..... Mevkiinde yapılan turistik tatil köyü için ödenen bedelin, Türk Medeni Kanunu kapsamında intifa hakkı için ödendiği ve konunun Vergi Usul Kanunu'nun 269. maddesi kapsamında gayrimaddi hak bedeli olarak değerlendirilmesi gerektiği aşikardır.Vergi Usul Kanunu'nun 313. maddesinde, ilgili mevzuat gereğince sözleşme süresinden sonra bedelsiz olarak devlete veya devletçe tensip olunan bir teşekküle veya belediyeye intikali öngörülen amortismana tabi iktisadi kıymetlerden (sözleşme süresinde yenilenmesi gerekenler hariç), sermayenin veya özel maliyet bedellerinin itfası hükümlerine göre amortismana tabi tutulanların, genel hükümler uyarınca ayrıca amortismana tabi tutulamayacakları hüküm altına alınmıştır.
Diğer taraftan, 5024 sayılı Kanunla, özünde bir değerleme işlemi olan enflasyon düzeltmesi uygulaması Vergi Usul Kanunu'nun mükerrer 298 ve geçici 25. maddelerinde düzenlenerek vergi sistemimize dahil edilmiştir. Enflasyon düzeltmesiyle birlikte, 5024 sayılı Kanunla değişik 315. maddeye göre 01/01/2004 tarihinden itibaren faydalı ömre göre amortisman ayırma uygulamasına geçilmiştir.
Bu durumda, işletme hakkının kullanımı için meydana getirilen tesislerden sözleşme süresi içinde yenilenmesi gerekenler genel amortisman hükümlerine tabi olacaklar ve 01/01/2004 tarihinden önce aktife dahil olanlar için yıllık % 20'yi aşmamak üzere, 01/01/2004 tarihinden sonra aktife girenler için ise faydalı ömre göre 333 ve 339 sıra numaralı Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğinde belirlenen oranlar kullanılmak suretiyle amortisman ayrılacaktır.
Ancak söz konusu tesislerden sözleşme süresince yenilenmeyip bedelsiz olarak Milli Emlak Genel Müdürlüğüne devredilecek olanlar, sermayenin veya özel maliyet bedellerinin itfası hükümlerine göre amortismana tabi tutulacak ve kira süresine göre eşit yüzdelerle itfa edileceklerdir. Devir karşılığında bir bedel alınması halinde ise, amortismana tabi iktisadi kıymetlerin satışına ilişkin hükümlerin uygulanması gerekmektedir.
Gayrimaddi hak olarak değerlendirilen işletme hakkının da, sermayenin veya özel maliyet bedellerinin itfası hükümlerine göre amortismana tabi tutulması ve kira süresine göre eşit yüzdelerle itfa edilmesi gerekmektedir.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
Bakan a.
Full & Egal Universal Law Academy