T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
İSTANBUL VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI
(Mükellef Hizmetleri Diğer Vergiler Grup Müdürlüğü)
Sayı : B.07.1.GİB.4.34.18.01-002.01-173 17/03/2011
Konu : Genel Mahiyetli Borçları da İçeren Hisse Senedi Rehin Sözleşmesinde Damga Vergisi
...... ANONİM ŞİRKETİ
İlgi : ... tarihli özelge talep dilekçeniz.
İlgi'de kayıtlı özelge talep formu ve eklerinin incelenmesinden, firmanız hisselerinin ... Bankası A.Ş.' ye rehin olunması amacıyla düzenlenecek "Hisse Senedi Rehin Sözleşmesi" nin damga vergisi ve harçtan istisna olup olmadığı konusunda görüş talep edildiği anlaşılmaktadır.
488 sayılı Damga Vergisi Kanunu'nun 1'inci maddesinde, bu Kanun'a ekli (1) sayılı tabloda yazılı kağıtların damga vergisine tabi olduğu; 3'üncü maddesinde damga vergisinin mükellefinin kağıtları imzalayanlar olduğu; Kanun'a ekli (2) sayılı tablonun "IV.Ticari ve medeni işlerle ilgili kağıtlar" başlıklı bölümünün 23 numaralı fıkrasında da, bankalar, yurt dışı kredi kuruluşları ve uluslararası kurumlarca kullandırılacak kredilerin temini ve geri ödenmesi amacıyla düzenlenecek kağıtlar ile bu kağıtlar üzerine konulacak şerhlerin (kredilerin kullanımları hariç) damga vergisinden istisna edileceği hükme bağlanmıştır
492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 123'üncü maddesinin son fıkrasında Esnaf ve Sanatkârlar Kredi ve Kefalet Kooperatifleri (Bu Kooperatifler ile Kredi Garanti Fonu İşletme ve Araştırma Anonim Şirketi tarafından bankalardan kullandırılacak krediler için verilecek kefaletler dahil) bankalar, yurt dışı kredi kuruluşları ve uluslararası kurumlarca kullandırılacak kredilerin temini ve bunların teminatları ile geri ödenmelerine ilişkin işlemlerin bu Kanun'da yazılı harçlardan müstesna tutulacağı hükmüne yer verilmiştir.
Diğer taraftan, 4 Seri No.lu Damga Vergisi Sirküleri'nde, Kanun kapsamındaki kredi tanımına Bankalar Kanunu'na göre kredi olarak kabul edilen nakdi krediler ile teminat mektupları, kefaletler, aval, ciro ve kabuller gibi gayrinakdi kredilerin gireceği, akreditiflerin de bu kapsamında değerlendirileceği belirtilmiştir.
Ayrıca, 18 Seri No.lu Damga Vergisi Sirküleri'nin "3-Kredinin teminatına ilişkin damga vergisi ve harç istisnası uygulaması" başlıklı bölümünde, söz konusu istisna kapsamında kullandırılan kredinin teminatına ilişkin olarak düzenlenen kağıtlar ile bu amaçla yapılan işlemlere münhasıran kullandırılan krediye ilişkin olması kaydıyla istisnanın uygulanması gerektiği açıklanmıştır.
Buna göre, bankalar, yurt dışı kredi kuruluşları ve uluslararası kurumlarca kullandırılacak kredilerin teminine veya bunların teminatına ya da geri ödenmesine ilişkin olmaları ve kredi borcu dışındaki genel mahiyetteki borçlarla ilgili belirlemelere yer verilmemesi koşuluyla düzenlenen kağıtların ve yapılan işlemlerin damga vergisi ve harçtan istisna edilmeleri gerekmektedir.
Dilekçeniz eki "Hisse Senedi Rehin Sözleşmesi" nde, "...kullanmış olduğu ve kullanacağı kredilerden dolayı Borçlunun ve kefillerinin doğmuş ve doğacak tüm borçlarının ve yükümlülüklerinin ve ilerde yapacağı kambiyo senetlerinin iskonto ve iştirasından, namına açılmış ve açılacak bilcümle borçlu ve alacaklı cari hesaplardan veya Rehin Alan tarafından Rehin Veren lehine 3. şahıslara hitaben verilmiş ve verilecek, teminat ve kefalet mektuplarından ve sair sebeplerden doğmuş, kesinleşmiş ve doğacak borçlarını asaleten ve kefaleten karşılamak üzere Rehin Verenin her türlü borçlarının teminatı olacak, ayrıca kanuni takibe geçilmesi halinde temerrüt faizi, icra ve mahkeme harç, masraflar ve avukatlık ücreti ile sair masrafların teminatı olarak, ekli listede dökümü yapılan ve Borçlunun sermayesinin yüzde yüzünü (%100) temsil eden her biri [10.-TL] nominal değerde toplam [200.000] adet hisseyi temsil eden nama/hamiline yazılı hisse senetlerinin tamamını ve bunların sermaye artırımlarında sahibi olacakları bedelli bedelsiz hisseler ile getirilerinin Bankaya rehin edilmesi ve teslim edilmesi öngörülmüş... " denilmektedir.
Yukarıda yapılan açıklamalar çerçevesinde, bankadan sağlanan nakdi ve gayrinakdi kredilerin temini ile bunların geri ödenmesine ilişkin hükümlerin yanında genel mahiyetli başka borçlarla ilgili hükümleri de içerdiği anlaşılan dilekçeniz eki "Hisse Senedi Rehin Sözleşmesi"nin damga vergisine ve bu kağıda ilişkin yapılacak noter işleminin harca tabi tutulması gerekmektedir.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
...
Vergi Dairesi Başkanı a.
Grup Müdürü
(*) Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413 .maddesine dayanılarak verilmiştir.
(**) İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise bu özelge geçersizdir.
(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.