T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
İSTANBUL VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI
(Mükellef Hizmetleri Gelir Vergileri Grup Müdürlüğü)
Sayı
:
B.07.1.GİB.4.34.16.01-GVK 64-1364
19/08/2011
Konu
:
Hamamlarda kendi nam ve hesabına çalışan masör ve tellakların aldığı bahşişlerin vergilendirilmesi.
İlgide kayıtlı özelge talep formunda, ... Vergi Dairesi Müdürlüğünün ... vergi kimlik numarasında kayıtlı mükellefi olduğunuzu belirterek, işyeriniz personeli olmaksızın işletmeciliğini yaptığınız hamamın yıkanma kısmında müşterilere masör ve tellak olarak hizmet veren şahısların müşterilerden aldıkları bahşişlerin nasıl vergilendirilmesi gerektiği ve işletmenizin herhangi bir sorumluluğunun olup olmadığı konusunda Başkanlığımız görüşleri sorulmaktadır.
193 Sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun "Ücretin Tarifi" başlıklı 61'inci maddesinde;
"Ücret, işverene tabi ve belirli bir işyerine bağlı olarak çalışanlara hizmet karşılığı verilen para ve ayınlarla sağlanan ve para ile temsil edilebilen menfaatlerdir.
Ücretin, ödenek, tazminat, kasa tazminatı, mali sorumluluk tazminatı, tahsisat, zam, avans, aidat, huzur hakkı, prim, ikramiye, gider karşılığı veya başka adlar altında ödenmiş olması veya bir ortaklık münasebeti niteliğinde olmamak şartı ile kazancın belli bir yüzdesi şeklinde tayin edilmiş bulunması onun mahiyetini değiştirmez."
hükmüne yer verilmiş olup, aynı Kanunun 64'üncü maddesinde, kazançları basit usulde tespit edilen ticaret erbabı yanında çalışanlar, özel hizmetlerde çalışan şoförler, özel inşaat sahiplerinin ücretle çalıştırdığı inşaat işçileri, gayrimenkul sermaye iradı sahibi yanında çalışanlar ve ücretlerinin tespitine imkan olmaması sebebiyle, Danıştay'ın müspet mütalaasıyla, Maliye Bakanlığı'nca diğer ücret kapsamına (4369 sayılı Kanun ile ibare değişikliği 1.1.1999 tarihinden itibaren) alınanların safi ücretlerinin, takvim yılı başında geçerli olan ve sanayi kesiminde çalışan 16 yaşından büyük işçiler için uygulanan asgari ücretin yıllık brüt tutarının % 25'i olacağı, aynı maddenin 2'nci fıkrasında ise, diğer ücretler için yıllık beyanname verilmeyeceği, diğer gelirler nedeniyle beyanname verilmesi halinde de bunların beyannameye ithal edilmeyeceği hükme bağlanmıştır.
Öte yandan, 94 Seri No.lu Gelir Vergisi Genel Tebliği'nin giriş bölümünde yapılan açıklamalarda; büyük otel, gazino, lokanta ve kulüplerde çalışmakta olup bu müesseselerden hiçbir ücret almadan sadece müşteriden servis, garson ücreti ve bahşiş gibi namlarla alınan paraların tamamı kendilerine terk edilenlerin diğer ücret olarak, çalıştıkları müesseselerden her ne nam ile olursa olsun herhangi bir ücret alınması halinde ise bunların her iki istihkakının toplamı üzerinden tevkif suretiyle vergilendirileceği belirtilmiştir.
Ayrıca, 3 Seri No.lu Gelir Vergisi Genel Tebliği ile diğer ücret (götürü ücret) usulüne alınan hizmet erbabı belirlenmiş olup, tebliğe ekli 1 No.lu cetvelin eğlence ve istirahat yeri işletenler başlıklı 6'ncı maddesinde erkek ve kadın hamamı işletenlerin yanında çalışanların diğer ücretli olarak vergilendirileceği belirtilmiştir.
Buna göre, erkek ve kadın hamamı işletenlerin yanında çalışanların diğer ücretli olarak vergilendirilmesi gerekmektedir.
Diğer taraftan, Vergi Usul Kanunu'nun 248'inci maddesinde, vergi karnesi alınmasına ilişkin hükümler yer almakta olup, aynı Kanunun 251'inci maddesinde, karnesiz hizmet erbabı çalıştıranların sorumluluğu hakkında düzenlemelere yer verilmiştir.
Bu hüküm ve açıklamalara göre, işletmecisi olduğunuz hamamda, aranızda işçi-işveren ilişkisi olmaksızın masör ve tellak olarak kendi adlarına çalışan şahısların, işletmeniz bünyesinde biriken bahşişlerden, kendilerine işletmenizce ödeme yapılması halinde söz konusu ödemeler ücret olarak değerlendirilecek olup, yapılan ödemeler üzerinden tevkifat yapılarak muhtasar beyannameyle beyan edilmesi gerekmektedir.
Öte yandan, bahse konu çalışanların, yaptıkları hizmetler dolayısıyla doğrudan müşterilerden bahşiş almaları halinde, elde edilen bu gelirin diğer ücret kapsamında değerlendirilmesi gerekmektedir. Anılan personelin vergi karnesi almaması veya vergilerini zamanında ödememesi durumunda, ilgili personele rücû etme hakkı saklı kalmak kaydıyla, tahakkuk ettirilmeyen veya ödenmeyen vergilerden işvereni sorumlu olacaktır.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
(*) Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.
(**) İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise bu özelge geçersizdir.
(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.