T.C.
MALİYE BAKANLIĞIGelirler Genel Müdürlüğü
SAYI : B.07.0.GEL.0.31/3185-56 30.04.2003 - 018124
KONU :
..................... VALİLİĞİ
(Defterdarlık: Usul ve Tahsilat Gelir Müdürlüğüne)
İLGİ : a) 01/11/2002 tarih ve B. 07.04. DEF. 0.01.20/12924 sayılı yazınız.
b) 28/01/2003 tarih ve B.07.0.GEL.0.31/3185-56/4296 sayılı yazımız.
c) 07/02/2003 tarih ve B. 07.04. DEF. 0.01.20/1692 sayılı yazınız.
İlgide kayıtlı yazınız ve ekleri incelenmiş olup, Bakanlığımızca gerekli açıklamalar aşağıda yapılmıştır.
Bilindiği gibi, 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 11 inci maddesinde ihracat teslimlerinin katma değer vergisinden istisna olduğu, 12 nci maddesinde ise bir teslimin ihracat teslimi sayılabilmesi için; teslimin yurt dışındaki bir müşteriye yapılması ve teslim konusu malın Türkiye Cumhuriyeti gümrük bölgesinden çıkarak bir dış ülkeye vasıl olması gerektiği hükme bağlanmıştır.
4 Seri No'lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliği'nin A/2 nci bölümünde ise, yurt dışında inşaat, tesisat ve montaj işi alan müteahhitlerin yurt dışına bir daha ülkeye getirmemek üzere götürdükleri makine, teçhizat, inşaat malzemeleri ve işçilerin ihtiyacı olan tüketim maddeleri nedeniyle ihracatçı olarak kabul edildikleri belirtilmiştir.
Buna göre, .............. İnş. ve Tic. Ltd. Şti.'nin yurt içinden aldığı inşaat malzemelerini taahhüt ettiği inşaatta kullanmak üzere yurt dışına göndermesi işlemi yurt dışındaki müşteriye yapılan teslim niteliğindedir. Gümrük beyannamesi ile diğer belgelerin ibrazı halinde bu işlemin ihracat istisnası kapsamında değerlendirilmesi mümkün bulunmaktadır.
Öte yandan, Gelir Vergisi Kanununun 42 nci maddesinde, birden fazla takvim yılına sirayet eden inşaat ve onarım işlerinde kar veya zararın işin bittiği yıl kati olarak tespit edileceği ve tamamının o yılın geliri sayılarak mezkur yıl beyannamesinde gösterileceği hükme bağlanmıştır. Anılan Kanunun 44 üncü maddesinde, inşaat ve onarma işlerinde geçici ve kesin kabul usulüne tabi olan hallerde geçici kabulün yapıldığını gösteren tutanağın düzenlendiği tarihin, diğer hallerde işin fiilen tamamlandığı veya fiilen bırakıldığı tarihin bitim tarihi olarak kabul edileceği; bitim tarihinden sonra bu işlerle ilgili olarak yapılan giderler ve her nam ile olursa olsun elde edilen hasılatın bu giderlerin yapıldığı veya hasılatın elde edildiği yılın kar veya zararının tespitinde dikkate alınacağı ifade edilmiştir.
Gelir Vergisi Kanununun 94'üncü maddesinin 3 numaralı bendinde, aynı Kanunun 42'nci madde kapsamına giren işler dolayısıyla bu işleri yapanlara ( kurumlar dahil) ödenen istihkak bedellerinden, nakden veya hesaben ödeme sırasında sorumlularca %25 gelir vergisi tevkifatı yapılması öngörülmüş ancak, bu maddedeki yetkiye dayanılarak çıkarılan 30.12.1993 tarihli ve 93/5148 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla söz konusu tevkifat oranı %5 olarak belirlenmiştir.
Gelir Vergisi Kanununun yukarıda açıklanan maddelerinde Türkiye'de yapılan birden fazla takvim yılına sirayet eden inşaat ve onarım işlerinden elde edilen kazançların ne şekilde beyan edilip vergilendirileceği hususları düzenlenmiştir. Anılan Kanunun 94 üncü maddesine dayanılarak yapılan vergi tevkifatı Türkiye'de yapılan birden fazla takvim yılına sirayet eden inşaat ve onarım işleri için geçerlidir. Yurt dışında yapılan taahhüt işleri 42 nci madde kapsamına girmemektedir. Yurt dışında yapılan taahhüt işlerinde kar veya zarar Türk Vergi Mevzuatına göre değil, taahhüt konusu işin yapıldığı ülkenin vergi mevzuatına göre tespit edilmekte ve tespit edilen bu kazanç Türkiye'deki genel netice hesaplarına intikal ettirilmektedir. Bu sebeple anılan Şirketin ............'da yapacağı inşaat işi nedeniyle ödenen istihkak bedelleri üzerinden gelir vergisi tevkifatı yapılmaması gerekir.
Diğer taraftan tam mükellef bir şirketin yurt dışındaki bir işin gerçekleştirilmesi için yurt dışında kurduğu işyeri, bu şirketin iştiraki olarak değerlendirilmelidir. Bu sebeple............ İnşaat ve Tic. Ltd. Şti.'nin ............'da yapacağı inşaat taahhüt işinde kullanacağı malzemeleri Türkiye'den temin ederek göndermesi durumunda, anılan firmanın yurt dışındaki işyerine fatura düzenlemesi gerekmektedir.
Kurumlar Vergisi Kanununun Geçici 24 üncü maddesinde, yurt dışında yapılan inşaat, onarma ve montaj işleri ve teknik hizmetlerden sağlanan ve 1.1.1994-31.12.2003 tarihleri arasında Türkiye'de genel netice hesaplarına intikal ettirilen kazançların, bu işlerle ilgili hasılatın en az % 15'inin kambiyo mevzuatı gereğince Türkiye'ye döviz olarak getirildiğinin tevsik edilmesi şartıyla kurumlar vergisinden müstesna olduğu hükme bağlanmıştır. Anılan maddede, Gelir Vergisi Kanunu'nun 94 üncü maddesinin birinci fıkrasının 6 numaralı bendinin (b) alt bendine göre bu kazançlar üzerinden yapılacak tevkifat oranlarının, halka açık anonim şirketlerde % 5, diğer kurumlarda ise % 10 olarak uygulanacağı, yurt dışında elde edilen bu kazançlara mahallinde uygulanan vergilerin oranının % 30'un üzerinde olması halinde, bu oranın üzerinde uygulanan her bir puan için % 0.70 oranında indirim yapılacağı, yurt dışında uygulanan vergi oranının halka açık şirketlerde % 33.5, diğer kurumlarda ise % 37 oranında olması durumunda bu tevkifat oranlarının "0" sıfır olarak uygulanacağı ancak indirimli vergi tevkifat oranından yararlanabilmek için yabancı memleketlerde inşaat, onarma, montaj ve teknik hizmetlerden sağlanan kazançlara uygulanan vergi oranının o ülkenin yetkili makamlarından alınan ve mahallindeki Türk elçilik veya konsoloslukları, yoksa mahallinde Türk menfaatlerini koruyan memleketin aynı mahiyetteki temsilcileri tarafından tasdik olunan vesikaların aslı ile yapılan işe ilişkin sözleşmenin bir örneğinin Türkiye'de bağlı bulunulan vergi dairesine yıllık beyanname verme süresi içinde ibraz edilmesinin şart olduğu hükme bağlanmıştır.
Buna göre, anılan Şirket tarafından yurt dışında yapılan inşaat işinden sağlanan ve 31.12.2003 tarihine kadar Türkiye'de genel netice hesaplarına intikal ettirilen kazançların, bu işlerle ilgili hasılatın en az % 15'inin kambiyo mevzuatı gereğince Türkiye'ye döviz olarak getirildiğinin tevsik edilmesi şartıyla kurumlar vergisinden müstesna tutulması mümkündür.
Ayrıca, yukarıda yer alan açıklamalara göre, anılan şirketin inşaatta kullanılmak üzere yurt içinden almış olduğu malzemelerin "150 İlkmadde ve Malzeme" hesabında, taahhüt ettiği inşaatta kullanılmak üzere düzenlediği fatura nedeniyle ise bu malzemenin "601 Yurtdışı Satışlar" hesabında izlenmesi gerekmektedir.
Bilgi edinilmesini ve gereğini rica ederim.