T.C.
MALİYE BAKANLIĞI
Gelirler Genel Müdürlüğü
TARİH : 28.06.2000
SAYI : B.07.0.GEL.0.29/2908-183-3441/31229
KONU : Kanuni defterlerin belli bir vergilendirilme
döneminde kullanılması hk.
..................... VALİLİĞİ
(Defterdarlık: Usul Gelir Müdürlüğüne)
İLGİ : ..................... tarih ve ..................... sayılı yazınız.
İlgide kayıtlı yazınız ve eklerinin incelenmesinden, iliniz ..... Vergi Dairesinin ..... vergi numarasında kayıtlı ..... Ltd. Şti.'nin 1999/11-12 dönemleriyle ilgili katma değer vergisi iadesi talebinde bulunduğu, adı geçen şirketin ilgili dönemlere ait YMM ..... tarafından tanzim olunan katma değer vergisi iadesi tasdik sözleşmesinin bulunduğu belirtildiği, iade işleminin yapılması için yapılan yoklamada, 31.05.1999 tarihine kadar yevmiye kayıtlarının elle (manuel) yapıldığı halde o tarihten sonra noterde tasdik ettirilen müteharrik yapraklı defterde takip edildiği tespit edildiği belirtilerek, yapılmış olan bu işlemin vergi kanunları karşısındaki durumunun sorulduğu anlaşılmıştır.
213 sayılı Vergi Usul Kanununun 183 üncü maddesinde "Yevmiye defteri, kayda geçirilmesi icabeden muamelelerin tarih sırasıyla ve madde halinde tertipli olarak yazıldığı defterdir. Yevmiye defterleri ciltli ve sahifeleri müteselsil sıra numaralı olur. Mükellefler diledikleri takdirde yevmiye defteri ve tutulması zorunlu diğer defterlerini müteharrik yapraklı olarak kullanabilirler." hükmü yer almaktadır. Aynı Kanun 220 nci maddesinde tasdik ettirilmesi gereken defterlerden biri olarak sayılan yevmiye defterleri, Kanunun 221 inci maddesinde belirtilen tasdik zamanlarında yetkili tasdik makamlarında tasdik ettirilmesi gerekmektedir.
Mükelleflerin tutmaları gereken kanuni defterlerini hesap dönemi itibariyle tutmalarından maksat, mükelleflerin hesap dönemi içinde yapmış oldukları işlemleri (=kayıtları) içermesi, hesap dönemi geçtikten sonraki veya önceki işlemleri (=kayıtları) içermemesi, yani hesap bütünlüğünün sağlanmasıdır. Genel kabul görmüş muhasebe ilkelerinden dönemsellik ilkesinin, vergi hukuku alanında bir uygulaması olan, tasdik ettirilmiş kanuni defterlerin belli bir vergilendirme döneminde kullanılması ve diğer vergilendirme dönemleri ile ilişkilendirilmemesi, her dönem ayrı ayrı defterlerin kullanılmasını ve diğer dönemlerle ilişkilendirilmemesini amaçlamıştır.
Bu hükümlere göre,
a) Ciltli kanuni defterlerini usulüne uygun olarak tasdik ettirdikten sonra, kayıtlarını manuel olarak yapan mükelleflerin kullandıkları ciltli defterlerin sayfalarının dönem içinde bitmesi halinde, süresi içinde tasdik ettirmek şartıyla, yeni defterlerini müteharrik yapraklı olarak kullanmaları mümkündür.
Diğer bir anlatımla, mükellefler manuel olarak tutmaya başladıkları defterlerin dönem içinde sayfalarının bitmesi halinde, bu defterlerin bitiminden önce tasdik ettirmek şartıyla müteharrik yapraklı defterleri kullanabilirler.
b) Ciltli kanuni defterlerini usulüne uygun olarak tasdik ettirdikten sonra, kayıtlarını manuel veya bilgisayarla yapan mükelleflerin kullandıkları ciltli defterlerin sayfaları dönem içinde bitmemesine karşın kayıt usullerini değiştirmek amacıyla yeni defter kullanmak istemeleri halinde, kullandıkları ciltli defterlerin son sayfalarının Türk Ticaret Kanunu ve Noterlik Kanunu uyarınca kapanış onaylama usulü çerçevesinde notere tasdik ettirmek suretiyle kapatılmasının sağlanmasını müteakiben yeni defterlerin müteharrik yapraklı olarak kullanılması mümkündür. Diğer bir anlatımla, manuel olarak kullanılmaya başlanılan ciltli defterlerin sayfaları bitmediği halde, bilgisayarlı kayda geçmek için müteharrik yapraklı defter kullanılmak istenilmesi halinde, ciltli defterlerin kullanılan son sayfalarının notere kapanış onayı yaptırıldıktan sonra yeni defterleri müteharrik yapraklı olarak kullanabilirler.
Bilgi edinilmesini ve gereğini rica ederim.
Bakan a.
Full & Egal Universal Law Academy