T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
ANKARA VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI
Mükellef Hizmetleri KDV ve Diğer Vergiler Grup Müdürlüğü
Sayı
:
84974990-130[9-2013/22]-536
30/05/2014
Konu
:
KDV Oranı
İlgide kayıtlı özelge talep formu ve eklerinden; serbest mali müşavirlik faaliyetinden dolayı gerçek usulde gelir vergisi mükellefi iken 24.12.2012 tarihinde işinizi terk ettiğiniz, ¹/² hissesi Sezgin CANDAN'a ait C plakalı, 17 koltuklu minibüsün ½ hissesinin 11.01.2013 tarihinde adınıza tescil edildiği belirtilerek, söz konusu otobüsün kiraya verilmesi halinde, kiralama işlemine ilişkin Gelir Vergisi ve KDV uygulamaları yönünden Başkanlığımız görüşü talep edilmiştir.
A) Gelir ve Kurumlar Vergileri Yönünden Değerlendirme;
193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 37 nci maddesinde, her türlü ticari ve sınai faaliyetlerden doğan kazançların ticari kazanç olduğu hükme bağlanmıştır.
Aynı Kanunun 70 inci maddesinde ise "Aşağıda yazılı mal ve hakların sahipleri, mutasarrıfları, zilyetleri, irtifak ve intifa hakkı sahipleri veya kiracıları tarafından kiraya verilmesinden elde edilen iratlar gayrimenkul sermaye iradıdır:
...
8-Motorlu nakil ve cer vasıtaları, her türlü motorlu araç, makine ve tesisat ile bunların eklentileri.
Yukarıda yazılı mallar ve haklar ticari veya zirai bir işletmeye dahil bulunduğu takdirde bunların iratları ticari veya zirai kazancın tespitine müteallik hükümlere göre hesaplanır.
Tüccarlara ait olsa dahi, işletmeye dahil bulunmayan gayrimenkullerle haklar hakkında bu bölümdeki hükümler uygulanır...."
hükmü yer almaktadır.
Yine aynı Kanunun 94 üncü maddesinin birinci fıkrasının (5/a) bendi uyarınca, 70 inci maddede yazılı mal ve hakların kiralanması karşılığında yapılan ödemelerden %20 oranında gelir vergisi tevkifatı yapılacağı hükme bağlanmıştır. Ancak, 70 inci maddenin ikinci fıkrası uyarınca, bu maddede yazılı mal ve hakların ticari veya zirai bir işletmeye dahil bulunması halinde bunların iratları ticari veya zirai kazancın tespitine ilişkin hükümlere göre hesaplanacağı tabiidir.
Bu çerçevede, kiralanacak taşıtların ticari veya zirai işletmeye dahil olmaması halinde, nakden veya hesaben yapılacak kira ödemeleri üzerinden Gelir Vergisi Kanununun 94 üncü maddesinin birinci fıkrasının (5/a) bendine istinaden %20 oranında gelir vergisi tevkifatı yapılması gerekmektedir. Fakat, bu taşıtların ticari veya zirai bir işletmeye dahil olmaları halinde tevkifat yapılmayacak, elde edilen kazanç ticari veya zirai kazancın tespitine ilişkin hükümlere göre hesaplanarak beyan edilecektir.
Yukarıda yer alan hüküm ve yapılan açıklamalara göre, Kanun maddesinde geçen "ticari işletmeye dahil olma" ifadesinden, bilanço esasına tabi olan işletmelerde bilançonun aktifinde kayıtlı mal ve hakların, işletme hesabı esasına göre defter tutan ferdi işletmelerde ise işletme faaliyetiyle doğrudan ilgili olan ve envantere alınmış bulunan iktisadi kıymetlerin anlaşılması gerekmektedir. Ayrıca, gelir vergisine tabi mükelleflerin ticari işletmesine dahil olan veya kendisi bir ticari işletme olan motorlu nakil vasıtalarının sahiplerince işletmeden çekilmeksizin diğer şahıslara kiraya verilmesi halinde elde edilen gelir ticari kazanç olarak; ancak ticari işletmeye konu olan nakil vasıtasının işi bırakmaya ilişkin hükümler çerçevesinde işletmeden emsal bedeli ile çekilmesini müteakip, diğer şahıslara kiralanması halinde ise elde edilen gelir gayrimenkul sermaye iradı olarak vergilendirilecektir.
Buna göre, 1/2 hissesi Musa HAMATOĞLU'na diğer 1/2 hissesi Sezgin CANDAN'a ait ticari işletmeye konu olan minibüsün, işletmeden çekilmeksizin kiraya verilmesi sonucunda elde edilen gelirin ticari kazanç hükümlerine göre vergilendirilmesi ve elde edilen kira bedeli üzerinden fatura düzenlenmesi gerekmektedir. Diğer taraftan, ticari işletmeye konu olan minibüsün işi bırakmaya ilişkin hükümler çerçevesinde işletmeden emsal bedeli ile çekilmek suretiyle kiraya verilmesi halinde ise elde edilen gelirin gayrimenkul sermaye iradı olarak vergilendirileceği tabiidir.
B) Katma Değer Vergisi Yönünden Değerlendirme;
3065 sayılı KDV Kanununun;
1/1 maddesinde, ticarî, sınaî, ziraî faaliyet ve serbest meslek faaliyeti çerçevesinde Türkiye'de yapılan teslim ve hizmetlerin,
1/3-f maddesinde, Gelir Vergisi Kanununun 70 inci maddesinde belirtilen mal ve hakların kiralanması işlemlerinin KDV'ye tabi olduğu,
hüküm altına alınmıştır.
KDV oranları ise KDV Kanununun 28 inci maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak yayımlanan 2007/13033 sayılı Bakanlar Kurulu Kararnamesi ile Kararname eki I sayılı listede yer alan teslim ve hizmetler için %1, II sayılı listede yer alan teslim ve hizmetler için %8, bu listelerde yer almayan vergiye tabi işlemler için ise %18 olarak tespit edilmiştir.
Ayrıca, KDV Kanununun 1/3-f maddesi kapsamındaki kiralama işlemlerinde tam tevkifat uygulamasına ilişkin 117 Seri No.lu KDV Genel Tebliğinin (2.3) bölümünde ayrıntılı açıklamalara yer verilmiştir.
Buna göre, söz konusu kiralama hizmetinin ticari faaliyet kapsamında yapılıp yapılmadığına bakılmaksızın KDV'ye tabi tutulması gerekmekte olup;
-Kiralama işleminin ticari faaliyet kapsamında vergilendirilmesi halinde, kira bedelleri üzerinden hesaplanan KDV genel esaslara göre 1 KDV beyannamesi ile beyan edilip ödenecektir.
-Kiralama işleminin KDV Kanununun 1/3-f maddesi kapsamında vergilendirilmesi durumunda ise bu kiralama işlemi ile ilgili KDV, 117 Seri No.lu KDV Genel Tebliğinin (2.3.) bölümündeki açıklamalara göre beyan edilip ödenecektir.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
(*) Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.
(**) İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise bu özelge geçersizdir.
(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.
Full & Egal Universal Law Academy