T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
MERSİN VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI
(Mükellef Hizmetleri Grup Müdürlüğü)
Sayı
:
B.07.1.GİB.4.33.15.01-2009-721-25-8
25/01/2012
Konu
:
Kooperatifin vergi muafiyeti ve mükellefiyet tesisi
İlgide kayıtlı dilekçenizde; Başkanlığımız İstiklal Vergi Dairesi Müdürlüğünün ..... vergi kimlik numarasında gelir vergisi stopajı yönünden mükellefiyet kaydınızın devam ettiği, arsa tapusu Kooperatifiniz adına kayıtlı olmadığı gerekçesiyle 2006 yılından itibaren kurumlar vergisi, katma değer vergisi ve kurum geçici vergi yönünden mükellefiyetinizin tesis edildiği, ancak kat irtifakına ayrılmış olan arsanın üye sayınıza isabet eden kısmının (61 daire) 2003 ve 2004 yıllarında Kooperatifiniz adına tescilinin yapıldığı, ayrıca ..... Belediyesinden aldığınız 23/3/1995 tarihli yazıda, yapı ruhsatlarının yapı sahibi kısmına ..... Konut Yapı Kooperatifi ve Ahmet ŞİFAN yazılması gerekirken sehven Ahmet ŞİFAN olarak yazıldığından bahisle, Kooperatifinizin kurumlar vergisi, kurum geçici vergisi ve KDV yönünden mükellefiyet tesisi konusundaki Başkanlığımız görüşü istenilmektedir.
A. Kurumlar Vergisi ve Kurum Geçici Vergi Açısından:
21/6/2006 tarih ve 26205 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 1 inci maddesinin (1) numaralı fıkrasının (b) bendinde kooperatifler kurumlar vergisi mükellefleri arasında sayılmıştır.
Aynı Kanunun 4/1-k maddesinde; Tüketim ve taşımacılık kooperatifleri hariç olmak üzere, ana sözleşmelerinde sermaye üzerinden kazanç dağıtılmaması, yönetim kurulu başkan ve üyelerine kazanç üzerinden pay verilmemesi, yedek akçelerin ortaklara dağıtılmaması ve sadece ortaklarla iş görülmesine (Yapı kooperatiflerinin kendilerine ait arsalarını kat karşılığı vererek her bir hisse için bir iş yeri veya konut elde etmeleri ortak dışı işlem sayılmaz.) ilişkin hükümler bulunup, bu hükümlere fiilen uyan kooperatifler ile bu kayıt ve şartlara ek olarak kuruluşundan inşaatın bitim tarihine kadar yönetim ve denetim kurullarında, söz konusu inşaat işlerini kısmen veya tamamen üstlenen gerçek kişilerle tüzel kişi temsilcilerine veya Kanunun 13 üncü maddesine göre bunlarla ilişkili olduğu kabul edilen kişilere veya yukarıda sayılanlarla işçi ve işveren ilişkisi içinde bulunanlara yer vermeyen ve yapı ruhsatı ile arsa tapusu kooperatif tüzel kişiliği adına tescil edilmiş olan yapı kooperatifleri kurumlar vergisinden muaf tutulmuştur.
Anılan Kanunun Geçici 1 inci maddesinin 8 inci fıkrasında ise, 2006 yılının sonuna kadar Kanunun yukarıda belirtilen 4/1-k maddesinde yazılı şartları sağlayamayan yapı kooperatiflerinin muafiyetinin 1/1/2006 tarihi itibarıyla sona ermiş sayılacağı hüküm altına alınmıştır.
Konu ile ilgili olarak 3/4/2007 tarihli ve 26482 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 1 Seri No.lu Kurumlar Vergisi Genel Tebliğinin "4.13.2 Yapı kooperatiflerinin muafiyetinde özel şartlar" başlıklı bölümünde; yapı kooperatiflerinde muafiyetten yararlanabilmek için kuruluşlarından yapı inşaatlarının sona erdiği tarihe kadar yönetim ve denetim kurullarında, söz konusu inşaat işini kısmen veya tamamen üstlenen gerçek kişilerle tüzel kişi temsilcilerine ve Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 13 üncü maddesine göre bunlarla ilişkili kişilere veya işçi işveren ilişkisi bulunan kişilere yer verilmemesi, yapı ruhsatı ile arsa tapusunun kooperatif tüzel kişiliği adına olması gerektiği belirtilmiştir.
İlgi yazınız ve eklerinin tetkikinden, ........ Belediyesince düzenlenmiş olan 16/8/2000 tarihli yapı ruhsatının Ahmet ŞİFAN Vekili ........ Konut Yapı Kooperatifi adına olduğu, ancak arsa tapusunun tamamının Kooperatifiniz tüzel kişiliği adına tescilli olmadığı anlaşılmıştır.
Buna göre, Kurumlar Vergisi Kanununun 4/1-k maddesinde sayılan muafiyet şartlarından olan yapı ruhsatı ile arsa tapusunun kooperatif tüzel kişiliği adına tescil edilmiş olması şartını sağlayamadığı anlaşılan Kooperatifinizin 1/1/2006 tarihi itibariyle kurumlar vergisi mükellefiyetinin tesis edilmesi, 2006 ve daha sonraki hesap dönemlerine ilişkin kurumlar vergisi beyannameleri ile 2007 ve müteakip hesap dönemlerine ilişkin geçici vergi beyannamelerinin verilmesi gerekmektedir.
B. Katma Değer Vergisi Açısından:
KDV Kanununun geçici 15 inci maddesi ile 29/7/1998 tarihinden önce bina inşaat ruhsatı alınmış inşaatlara ilişkin olarak konut yapı kooperatiflerine yapılan inşaat taahhüt işleri KDV den müstesnadır.
29/7/1998 tarihinden sonra bina inşaat ruhsatı alınmış inşaatlara ilişkin olarak "konut yapı kooperatiflerine yapılan inşaat taahhüt işleri" ise 30/12/2007 tarih ve 26742 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 2007/13033 sayılı Bakanlar Kurulu Kararnamesine ekli (I) sayılı listenin 12 nci sırası uyarınca % 1 oranında KDV ye tabi tutulmaktadır.
Konut yapı kooperatiflerine yapılan inşaat taahhüt işlerinde KDV uygulamasına ilişkin açıklamalara 49, 66 ve 106 Seri No.lu KDV Genel Tebliğleri ile 60 No.lu KDV Sirkülerinin 3.6.5. numaralı bölümünde yer verilmiştir.
Öte yandan, konut yapı kooperatiflerinin KDV mükellefiyetlerine ilişkin olarak 113 Seri No.lu KDV Genel Tebliğinin 4 numaralı bölümünde açıklamalar yapılmıştır.
Ancak, adına münhasıran düzenlenmiş bina inşaat ruhsatı bulunmayan kooperatifinizin kurumlar vergisi yönünden mükellefiyet kaydının yapıldığı tarih itibariyle KDV mükellefiyetinin de tesis edilmesi gerekmekte olup, bu tarihten sonra KDV mükellefiyeti ile ilgili ödevlerin kooperatifiniz tarafından yerine getirileceği tabiidir.
Bilgi edinilmesini rica ederim.