T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
İSTANBUL VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI
Mükellef Hizmetleri Katma Değer Vergisi Grup Müdürlüğü
Sayı
:
39044742-KDV.9-2291
29/09/2014
Konu
:
İnşaat projelerinde proje yönetim, kalite kontrol ve denetim hizmetleri sunan firmada tevkifat uygulaması.
İlgide kayıtlı özelge talep formu ve eki dilekçede; firmanız tarafından inşaat projelerinde proje yönetim, kalite kontrol ve denetim hizmetleri sunulmakta olduğu, bu hizmetin inşaat yapımını sağlayan ilgili firmaya şantiye içinde mimar ve mühendis görevlendirilerek gerçekleştirilmekte olduğu, ayrıca şirketin iştigal konusuyla ilgili olarak;
- projelendirme, etüt ve planlama,
-ihaleye girecek firmalara bütçe çalışması yapılması, ihale dokümanı hazırlanması,
-teknik destek hizmeti, miktarsal ölçümler,
-kalite kontrol ve denetim şeklinde icra edilen hizmetlerin bir kısmının müşteri firmanın iş merkezinde bir kısmının da inşaat sahasında mimar ve mühendis görevlendirilerek gerçekleştirilmekte olduğunuz belirtilerek,
-söz konusu faaliyetler dahilinde iş yapılan firmalara düzenlenecek faturalardaki KDV tevkifatının nasıl değerlendirileceği,
-borsada işlem gören firmalara yukarıda bahsi geçen konularda hizmet verilmesi durumunda, üçüncü firmadan hizmet alınması halinde şirketiniz adına düzenlenecek faturada KDV tevkifatı uygulanıp uygulanmayacağı,
-bahse konu hizmetlerden bir kısmının şirket ortağı veya müdürü tarafından ifa edilmesi halinde bu kapsamda yapılacak ödemelerin tevkifata konu olup olmayacağı hususlarında Başkanlığımızdan görüş talep edilmektedir.
-GELİR VE KURUMLAR VERGİLERİ YÖNÜNDEN:
193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 61 inci maddesinde;
"Ücret, işverene tabi ve belirli bir işyerine bağlı olarak çalışanlara hizmet karşılığı verilen para ve ayınlar ile sağlanan ve para ile temsil edilebilen menfaatlerdir.
Ücretin ödenek, tazminat, kasa tazminatı (Mali sorumluluk tazminatı), tahsisat, zam, avans, aidat, huzur hakkı, prim, ikramiye, gider karşılığı veya başka adlar altında ödenmiş olması veya bir ortaklık münasebeti niteliğinde olmamak şartı ile kazancın belli bir yüzdesi şeklinde tayin edilmiş bulunması onun mahiyetini değiştirmez."
hükmüne yer verilmiştir. Diğer taraftan aynı Kanunun 94 üncü maddesinin 1 inci fıkrasında tevkifat yapmak zorunda olan mükellefler sayılmış, aynı maddenin 1 inci fıkrasının 1 inci bendinde de hizmet erbabına ödenen ücretler ile 61 inci maddede yazılı olup ücret sayılan ödemelerden Kanunun 103 ve 104 üncü maddelerine göre gelir vergisi tevkifatı yapılması gerektiği hüküm altına alınmıştır.
5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun 13 üncü maddesinin birinci fıkrasında, kurumların, ilişkili kişilerle emsallere uygunluk ilkesine aykırı olarak tespit ettikleri bedel veya fiyat üzerinden mal veya hizmet alım ya da satımında bulunmaları durumunda, kazancın tamamen veya kısmen transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü olarak dağıtılmış sayılacağı hüküm altına alınmış olup alım, satım, imalat ve inşaat işlemleri, kiralama ve kiraya verme işlemleri, ödünç para alınması ve verilmesi, ikramiye, ücret ve benzeri ödemeleri gerektiren işlemlerin her hal ve şartta mal veya hizmet alım ya da satımı olarak değerlendirileceği belirtilmiştir. Anılan maddenin ikinci fıkrasında, ilişkili kişilerin kurumların kendi ortakları, kurumların veya ortaklarının ilgili bulunduğu gerçek kişi veya kurum ile idaresi, denetimi veya sermayesi bakımından doğrudan veya dolaylı olarak bağlı bulunduğu ya da nüfuzu altında bulundurduğu gerçek kişi veya kurumları ifade ettiği; üçüncü fıkrasında ise emsallere uygunluk ilkesinin ilişkili kişilerle yapılan mal veya hizmet alım ya da satımında uygulanan fiyat veya bedelin, aralarında böyle bir ilişkinin bulunmaması durumunda oluşacak fiyat veya bedele uygun olmasını ifade ettiği hükme bağlanmıştır.
Konuya ilişkin ayrıntılı açıklamalar 1 Seri Numaralı Transfer Fiyatlandırması Yoluyla Örtülü Kazanç Dağıtımı Hakkında Genel Tebliğde yapılmıştır.
Diğer taraftan, aynı Kanunun "Kabul edilmeyen indirimler" başlıklı 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde, transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü olarak dağıtılan kazançların kurum kazancının tespitinde gider olarak indiriminin kabul edilmeyeceği hükme bağlanmıştır.
Bu açıklamalar çerçevesinde, ilişkili kişi olarak kabul edilen şirket ortağı ve/veya şirket müdürüne yapılacak ödemelerin emsallere uygun olması gerekmektedir. Emsallere uygun ücretin tespitinde Kanunun 13 üncü maddesinde yer alan ve anılan Tebliğde ayrıntıları açıklanan yöntemlerden işlemin mahiyetine en uygun olanının kullanılacağı tabiidir. Aksi halde, ilişkili kişilere bu şekilde transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü olarak dağıtılan kazanç tutarının kurum kazancının tespitinde kabul edilmeyen indirim olarak dikkate alınması gerekmektedir.
Bu hüküm ve açıklamalara göre; şirket bünyesindeki hizmeti karşılığı şirket ortağı veya müdürüne yapılacak ödemelerin (huzur hakkı ve benzeri ödemeler dahil) ücret olarak kabul edilmesi gerekmekte olup bu ücret ödemeleri üzerinden Gelir Vergisi Kanununun 94 üncü maddesinin 1 inci fıkrasının (1) numaralı bendine göre gelir vergisi tevkifatı yapılması gerekmektedir.
KATMA DEĞER VERGİSİ YÖNÜNDEN:
3065 sayılı Katma Değer Vergisi (KDV) Kanununun 9 uncu maddesi ile gerekli görülen hallerde vergi alacağının emniyet altına alınması amacıyla vergiye tabi işlemlere taraf olanların vergi alacağının ödenmesinden sorumlu tutma konusunda Bakanlığımıza yetki verildiği hüküm altına alınmıştır.
Katma Değer Vergisi Genel Uygulama Tebliğinin (I/C-2.1.3.1.) bölümünde, kısmi tevkifatın mahiyeti ve tevkifat uygulayacak alıcılar, (I/C-2.1.3.2.) bölümünde ise kısmi tevkifat uygulanacak hizmetler açıklanmıştır.
Söz konusu Tebliğin; "I/C-2.1.3.2.2. Etüt, Plan-Proje, Danışmanlık, Denetim ve Benzeri Hizmetler" başlıklı bölümünde, Tebliğin (I/C-2.1.3.1/b) ayırımında sayılanlara karşı ifa edilen etüt, plan-proje, danışmanlık, denetim ve benzeri hizmetlerde alıcılar tarafından (9/10) oranında KDV tevkifatı uygulanacağı,
Bu bölüm kapsamına; piyasa etüt-araştırma, ekspertiz, plan-proje, teknik, ekonomik, mali ve hukuki alanda sunulan danışmanlık, müşavirlik, denetim ve benzeri hizmetlerin girdiği,
Yapım işlerinden bağımsız ve ayrı olarak verilen mimarlık, mühendislik, etüt, plan, proje, harita (kadastral harita dahil), kadastro, imar uygulama, her ölçekte imar planı hazırlama ve benzeri hizmetler bu bölüm kapsamında değerlendirileceği,
açıklamalarına yer verilmiştir.
Bu hüküm ve açıklamalar çerçevesinde,
1- Tebliğin (I/C-2.1.3.1/b) bölümünde sayılanlara karşı firmanızca yapım işlerinden bağımsız ve ayrı olarak verilen mimarlık, mühendislik, etüt, plan proje, harita kadastro, imar uygulama, her ölçekli imar planı hazırlama hizmetleri ile teknik, ekonomik, mali ve hukuki alanda sunulan danışmanlık, müşavirlik, denetim ve benzeri hizmetler kapsamına giren bütçe çalışması, ihale dökümanı hazırlanması, teknik destek hizmeti, kalite kontrol ve denetim hizmetleri, Tebliğin (2.1.3.2.2.) bölümü kapsamında " Etüt, plan-proje, danışmanlık, denetim ve benzeri hizmetler" kapsamında değerlendirilerek, alıcılar tarafından (9/10) oranında KDV tevkifata tabi tutulacaktır.
2- Payları Borsa İstanbul'da (BİST) işlem gören şirketler Tebliğin (I/C-2.1.3.1.) bölümünde sayılan belirlenmiş alıcılar arasında yer aldığından, söz konusu firmalardan ihale alan ve bu işe ilişkin mühendislik-mimarlık, etüt-proje işini alt yükleniciye devreden firmanıza ifa edilen ve yapım işinden bağımsız olarak verilen mühendislik-mimarlık ve etüt-proje hizmeti nedeniyle KDV tevkifatı uygulanmayacaktır.
3- Yukarıda sayılan hizmetlerin bir kısmının bizzat müdür tarafından Şirketinize ifa edilmesi durumunda, Şirketinizce yapılan ödemenin 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 61 inci maddesi uyarınca ücret olarak değerlendirildiğinden, ücret ödemeleri KDV nin konusuna girmemesi nedeniyle yapılan ödemeler üzerinden KDV hesaplanmayacaktır.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
(*) Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.
(**) İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise bu özelge geçersizdir.
(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.
Full & Egal Universal Law Academy