T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
İSTANBUL VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI
Mükellef Hizmetleri Diğer Vergiler Grup Müdürlüğü
Sayı : B.07.1.GİB.4.34.18.01-005.01-287 28.07.2010
Konu : İntifa Hakkı
İlgi : ... tarih ve ... sayılı dilekçeniz.
İlgide kayıtlı dilekçenizde, anneniz adına kayıtlı gayrimenkul üzerinde babanız lehine intifa hakkı tesis edildiği, önce babanızın, daha sonra annenizin vefat ettiği belirtilerek bu durumda babanız lehine tesis edilen intifa hakkının vergilendirilip vergilendirilmeyeceği hakkında Başkanlığımız görüşü sorulmaktadır.
7338 sayılı Veraset ve İntikal Vergisi Kanununun 1 inci maddesinde, Türkiye Cumhuriyeti uyruğunda bulunan şahıslara ait mallar ile Türkiye'de bulunan malların veraset yoluyla veya herhangi bir suretle olursa olsun ivazsız bir tarzda bir şahıstan diğer şahsa intikalinin veraset ve intikal vergisine tabi olduğu, aynı Kanunun 2 nci maddesinin (b) bendinde "mal" tabirinin; mülkiyete konu olabilen menkul ve gayrimenkul şeylerle mameleke girebilen diğer bütün hakları ve alacakları ifade ettiği hükme bağlanmıştır.
Diğer taraftan, 4721 sayılı Türk Medeni Kanununun 795 inci maddesinde "İntifa hakkı, taşınırlarda zilyetliğin devri, alacaklarda alacağın devri, taşınmazlarda tapu kütüğüne tescil ile kurulur.
Taşınır ve taşınmazlarda intifa hakkının kazanılması ve tescilinde, aksine düzenleme olmadıkça mülkiyete ilişkin hükümler uygulanır.
Taşınmaz üzerindeki yasal intifa hakkı tapu kütüğüne tescil edilmemiş olsa bile, durumu bilenlere karşı ileri sürülebilir.Tescil edilmiş ise, herkese karşı ileri sürülebilir" hükmü yer almaktadır. Aynı Kanunun 797 nci maddesinde de intifa hakkının, intifa hakkı sahibinin ölümüyle ortadan kalkacağı düzenlenmiştir.
Bu hükümlere göre, başkasına ait bir eşya veya mal varlığı üzerinde belli bir kişiye tam yararlanma olanağı sağlayan bir sınırlı ayni hak olan ve iktisadi bir değer niteliğine sahip intifa hakkı, Veraset ve İntikal Vergisi Kanununun 2 nci maddesinde tanımlanan mal kapsamına girdiğinden bir kişiden diğer bir kişiye intikalinin vergiye tabi tutulması gerekmektedir. İntifa hakkının şahsa bağlı bir hak olması vergilendirmeyi etkilememekte ve Veraset ve İntikal Vergisi Kanununda intifa hakkının veraset yolu ile veya ivazsız suretle intikalinin vergiden istisna edileceğine dair bir hüküm bulunmamaktadır.
Ayrıca intifa hakkı, sahibinin ölümü ile son bulduğundan kuru mülkiyetle birleşmekte, diğer bir ifadeyle, sahibi öldüğü zaman mirasa dahil olmamakta, doğrudan kuru mülkiyet
Buna göre, intifa hakkının veraset yolu ile intikalinde vergilendirme işlemlerinin mirastan ayrı yapılması gerekmekte ve verginin mükellefi ise, intifa hakkı kendisine intikal eden kuru mülkiyet sahibi olmaktadır. Kuru mülkiyet sahibinin kanuni, mansup mirasçı veya bunlar dışında farklı bir kişi olmasının vergilendirme bakımından herhangi bir önemi bulunmamaktadır.
Bu itibarla, babanıza ait olan ve babanızın ölümü üzerine kuru mülkiyet sahibi olan annenize intikal eden intifa hakkı ve varsa intikal eden diğer malların annenizin mirasçıları tarafından anneniz adına beyan edilmesi, ayrıca anneniz adına kayıtlı olan ve annenizin vefatıyla mirasçılarına intikal eden söz konusu gayrimenkul ve varsa intikal eden diğer mallar için mirasçılar tarafından beyanname verilmesi gerekmektedir.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
Vergi Dairesi Başkanı a.
(*) Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.
(**) İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise bu özelge geçersizdir.