T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
İSTANBUL VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI
(Mükellef Hizmetleri Gelir Vergileri Grup Müdürlüğü)
Sayı
:
B.07.1.GİB.4.34.16.01-GVK 32-1422
25/08/2011
Konu
:
Geç ödenen ücrete ait asgari geçim indirim tutarının mahsubu
İlgide kayıtlı özelge talep formunuzda; şirketinizin 2009 yılı Şubat, Mart, Nisan, Mayıs, Haziran, Temmuz ve Ağustos aylarında çalıştırdığınız personele net ücretleri ile birlikte asgari geçim indirimi tutarlarını da maddi imkansızlıklar nedeni ile ödeyemediğinizi ve bu nedenle zamanında verdiğiniz muhtasar beyannamelerinizden asgari geçim indiriminden doğan mahsup edilecek gelir vergisi tutarını 265 seri Gelir Vergisi Genel Tebliği uyarınca mahsup etmediğinizi, ödenemeyen bu tutarların hepsini 2009 yılının eylül ayında çalışanlarınıza ödediğinizi, dolayısı ile geçmiş aylara ait toplam 13.717,30 TL tutarında asgari geçim indirimi ödediğinizi ve eylül ayında düzenlediğiniz muhtasar beyannamenizde tahakkuk eden gelir vergisi miktarı olan 2.423,15 TL' yi mahsup edebildiğinizi geri kalan 11.294,15 TL'nin de tarafınıza tahakkuk eden diğer vergi borçlarından mahsup edilebilmesi hususunda Başkanlığımızın görüşlerini talep etmektesiniz.
193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun 32'nci maddesinde, Ücretin gerçek usûlde vergilendirilmesinde asgarî geçim indirimi uygulanacağı, hükme bağlanmıştır.
Gelir Vergisi Kanunu'nun 61'inci maddesinde; "Ücret, işverene tabi ve belirli bir işyerine bağlı olarak çalışanlara hizmet karşılığı verilen para ve ayınlar ile sağlanan ve para ile temsil edilebilen menfaatlerdir.
Ücretin ödenek, tazminat, kasa tazminatı (Mali sorumluluk tazminatı), tahsisat, zam, avans, aidat, huzur hakkı, prim, ikramiye, gider karşılığı veya başka adlar altında ödenmiş olması veya bir ortaklık münasebeti niteliğinde olmamak şartı ile kazancın belli bir yüzdesi şeklinde tayin edilmiş bulunması onun mahiyetini değiştirmez..." hükmüne yer verilmiştir.
Aynı Kanun'un 94'üncü maddesinde de; "Kamu idare ve müesseseleri, iktisadî kamu müesseseleri, sair kurumlar, ticaret şirketleri, iş ortaklıkları, dernekler, vakıflar, dernek ve vakıfların iktisadî işletmeleri, kooperatifler, yatırım fonu yönetenler, gerçek gelirlerini beyan etmeye mecbur olan ticaret ve serbest meslek erbabı, zirai kazançlarını bilanço veya ziraî işletme hesabı esasına göre tespit eden çiftçiler aşağıdaki bentlerde sayılan ödemeleri (avans olarak ödenenler dahil) nakden veya hesaben yaptıkları sırada,istihkak sahiplerinin gelir vergilerine mahsuben tevkifat yapmaya mecburdurlar.
1. Hizmet erbabına ödenen ücretler ile 61 inci maddede yazılı olup ücret sayılan ödemelerden (istisnadan faydalananlar hariç), 103 ve 104 üncü maddelere göre,
..." hükmü yer almaktadır.
Kanun'un 96'ncı maddesinde de; "Vergi tevkifatı, 94 üncü madde kapsamına giren nakten veya hesaben yapılan ödemelere uygulanır. Bu maddede geçen hesaben ödeme deyimi, vergi tevkifatına tabi kazanç ve iratları ödeyenleri istihkak sahiplerine karşı borçlu durumda gösteren her türlü kayıt ve işlemleri ifade eder..." hükmü bulunmaktadır.
Konu ile ilgili olarak 265 seri n.olu Gelir Vergisi Genel Tebliği'nde;
"8. İşverenlerce Yapılacak İşlemler
8.1. Muhtasar Beyanname Veren İşverenlerce Yapılacak İşlemler
İşverenler, her yılın Ocak ayında düzenleyecekleri asgari geçim indirimine ait bordroda, her aya ilişkin ücretliler için hesaplayacakları asgari geçim indirimi tutarını göstereceklerdir. Mevcut bilgilere göre hesaplanan yıllık asgari geçim indirimi tutarının her aya isabet eden kısmı, ücret üzerinden hesaplanan gelir vergisinden mahsup edilecektir.
Ücretliye yansıtılacak tutar ücret ödemesinin yapıldığı dönemde ücret bordrosunda açılan "Asgari Geçim İndirimi" satırında gösterilecek ve işveren tarafından ilgili aya ilişkin verilecek muhtasar beyannamede tevkif suretiyle kesilen vergiler toplamından mahsup edilerek kalan tevkifat tutarı ödenecektir.
Mahsup edilecek asgari geçim indirimi, ücretlinin o aydaki ücretinden kesilen gelir vergisinden fazla olamayacaktır. Aşması halinde ise aşan kısım için herhangi bir iade uygulaması yapılmayacaktır.
Muhtasar beyanname üzerinde asgari geçim indirimi tutarının mahsup edilebilmesi için, söz konusu tutarın mutlak suretle ücretlilere ödenmiş olması gerekmektedir. Ücretlilere ödenmeyen tutarların mahsup edilmesi halinde bu tutar işverenlerce muhtasar beyanname üzerinden eksik beyan edilmiş ve ödenmemiş gelir vergisi tevkifatı olarak addolunacaktır..." açıklamalarına yer verilmiştir.
Öte yandan, ilgi de kayıtlı özelge talep formu ve eklerinden, işletmenizdeki sıkıntı nedeniyle işçilerin maaşını ve asgari geçim indirimini bir kaç ay ödemediğiniz ancak, kayıtlarda ücret ödemesi gösterilerek ücretler üzerinden yapılan tevkifatları aylık olarak muhtasar beyanname ile beyan ettiğiniz anlaşılmaktadır.
Bu hüküm ve açıklamalara göre; asgari geçim indirimi çalışanlara nakden ödenen bir tutar olmayıp hesaplanan gelir vergisinden mahsup edilmek suretiyle yapılan bir ödemedir. Dolayısıyla, ödemelerin yapıldığı dönemle ilgili olarak işverenin vergi dairesine vereceği muhtasar beyanname üzerinde ücretlerden tevkif edilen stopaj gelir vergisine asgari geçim indiriminin mahsup edilmesi gerekir. Ayrıca, e-bayanneme sisteminde asgari geçim indiriminin sadece ücretler üzerinden tevkif edilen vergilerden mahsup imkanı bulunduğundan ilgili dönemde mahsubun yapılamaması halinde bakiye kısmın diğer vergilere mahsup yapılması mümkün değildir.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
(*) Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.
(**) İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise bu özelge geçersizdir.
(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.