T.C.
MALİYE BAKANLIĞI
Gelirler Genel Müdürlüğü
SAYI : B.07.0.GEL.0.44/4405-1319/26089 * 18.06.2003
KONU :
................ VALİLİĞİNE(Defterdarlık: Gelir Müdürlüğü)
İliniz, .......İlçesi, ....... Mahallesi ikamet eden ........... tarafından Bakanlığımıza gönderilen bir örneği ekli 20.01.2003 tarihli dilekçede iş kazası sonucu emekli olan özürlülerin yeni bir işyeri açmaları halinde, vergi indirimi uygulanıp, uygulanmayacağı sorulmaktadır.
4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanununun (7/2) maddesiyle, Kanuna ekli (II) sayılı listedeki kayıt ve tescile tabi taşıtlardan, münhasıran aracı sakatlığına uygun hareket ettirici özel tertibatı bulunanların malul ve sakatlar tarafından beş yılda bir defaya mahsus olarak bizzat kullanılmak üzere ilk iktisabı Özel Tüketim Vergisi'nden istisna edilmiştir.
Konuyla ilgili açıklamaların yapıldığı 1 Seri No'lu Özel Tüketim Vergisi Genel Tebliğinin (7.2.1.) bölümünde, bu istisna uygulamasında alıcının maluliyetine veya sakatlığına dair tam teşekküllü devlet hastanesinden alınacak sağlık kurulu raporu ile aracın sakatlığa uygun olarak tadil edildiğine dair teknik belge ve alıcının "H" sınıfı sürücü belgesinin aranılacağı belirtilmiştir.
Bu hükümlere göre, malul kişiler tarafından iktisap edilecek taşıtların ilk iktisabında ÖTV istisnası uygulanabilmesi için, taşıt üzerinde aracın sakatlığa uygun hareket ettirici özel tertibat yapılmış olması ve aracın bizzat istisnadan yararlanacak malul tarafından kullanılması gerekmektedir. Aracı hareket ettirici özel bir tertibat yapılmaksızın sadece otomatik vitesli olan araçların ilk iktisabında Özel Tüketim Vergisi Kanununun 7/2. maddesi kapsamında istisna uygulanması mümkün bulunmamaktadır.
Öte yandan 197 sayılı Motorlu Taşıtlar Vergisi Kanununun 2348 sayılı Kanunla değişik 4/c maddesinde, "Bizzat maluller tarafından kullanılan özel tertibatlı olarak imal edilmiş taşıtlar, motorlu taşıtlar vergisinden müstesnadır." hükmü getirilmiştir.
Bu hükme göre taşıtın özel tertibatlı olarak ilgili sicile malul kişi adına tescil edilmesi halinde motorlu taşıtlar vergisi istisnanın uygulanması gerekmektedir.
Diğer taraftan, Gelir Vergisi Kanununun 4842 sayılı Kanunla değişik 31 inci maddesinde "çalışma gücünün asgari % 80'ini kaybetmiş bulunan hizmet erbabı birinci derece sakat, asgari % 60'ını kaybetmiş bulunan hizmet erbabı ikinci derece sakat, asgari % 40'ını kaybetmiş bulunan hizmet erbabı ise üçüncü derece sakat sayılır ve aşağıda sakatlık dereceleri itibariyle belirlenen aylık tutarlar, hizmet erbabının ücretinden indirilir." hükmü yer almakta olup, aynı kanunun 89 uncu maddesinin 3 numaralı bendi ise, "mesleki faaliyet icra eden veya basit usulde vergilendirilenlerden tüccar ve ücretli durumuna girmeksizin yapılan imalat, tamirat ve küçük sanat işleriyle uğraşan özürlülerin gelir vergisi matrahlarına esas kazançlarına, bu Kanunun 31 inci maddesinde yer alan esaslara göre hesaplanan yıllık indirim uygulanır. Bu indirim bakmakla yükümlü olduğu özürlü kişi bulunan serbest meslek erbabı ve ücret geliri elde edenler için de uygulanır." hükmüne yer verilmiştir.
Buna göre, söz konusu kişi emekli olduğu için, Gelir Vergisi Kanununun 31 inci maddesine göre gelir vergisine ilişkin vergi indiriminden faydalanması kanunen mümkün bulunmamaktadır. Ancak, mükellefin Gelir Vergisi Kanununun 89 uncu maddesinin 3 numaralı bendi kapsamındaki faaliyetlerde bulunması halinde, bu kazançlarına 31 inci madde de yer alan indirim uygulanabilecektir.
Bilgi edinilmesini ve yazımızda belirtilen hususlar hakkında adı geçene bilgi verilmesini rica ederim.
Bakan a.