T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
İSTANBUL VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI
Mükellef Hizmetleri Gelir Grup Müdürlüğü
Konu : Sermaye Piyasası Kanununa göre yapılmayan
repo ve ters repo işlemlerine ilişkin olarak düzenlenen
küresel repo anlaşmalarına damga vergisi
nispetinin sıfır uygulanamayacağı hk.
....
İlgi : ... evrak kayıt tarihli özelge talep formunuz.
İlgide kayıtlı özelge talep formunuzun incelenmesinden, kurumunuzun Türkiye'de daimi bir işyeri veya temsilcisi olmayan dar mükellef bir finans kurumu olduğu, tarafınızca Türkiye'deki bankalarla gerçekleştirilecek olan Türkiye'de ihraç edilmiş tahvillere dayalı (devlet tahvili/hazine bonosu) repo işlemleri için çerçeve anlaşma niteliğinde yabancı hukuka tabi küresel repo anlaşması (GMRA) imzalanmasının planlandığı belirtilerek, söz konusu GMRA sözleşmeleri ile bu sözleşmelere ilişkin teyit formlarına ait damga vergisi nispetinin 488 sayılı Kanunun mükerrer 30 uncu maddesi gereğince sıfır olarak uygulanıp uygulanmayacağı konusunda görüş talep edildiği anlaşılmaktadır.
488 sayılı Damga Vergisi Kanununun 1 inci maddesinde, bu Kanuna ekli (1) sayılı tabloda yazılı kağıtların damga vergisine tabi olacağı; 3 üncü maddesinde, damga vergisinin mükellefinin kağıtları imza edenler olduğu; 4008 sayılı Kanunla değişik mükerrer 30 uncu maddesinin üçüncü fıkrasında, Bakanlar Kurulunun Sermaye Piyasası Kanununun uygulanmasıyla ilgili olarak Sermaye Piyasası Kurulunca düzenlenmesi öngörülen kâğıtların tâbi olduğu damga vergisi nispet ve maktu tutarlarını ibraz yerleri itibarıyla sıfıra kadar indirmeye, indirilen nispet ve tutarlarını kanuni seviyesine kadar çıkarmaya ve bu nispet ve tutarlar dahilinde kâğıtlar itibarıyla farklı nispet ve tutarları tespit etmeye yetkili olduğu hükümlerine yer verilmiştir.
Anılan Kanuna ekli (1) sayılı tablonun "I-Akitlerle ilgili kağıtlar" başlıklı bölümünün A/1 fıkrasında, belli parayı ihtiva eden mukavelenameler, taahhütnameler ve temliknamelerin damga vergisine tabi olduğu hükme bağlanmıştır. 2009/15725 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile 01/01/2010 tarihinden geçerli olmak üzere Kanuna ekli (1) sayılı tablonun I/A-1 fıkrasındaki kağıtlar için damga vergisi oranı binde 8,25 olarak belirlenmiştir.
Damga Vergisi Kanununun mükerrer 30 uncu maddesinin üçüncü fıkrasının verdiği yetkiye istinaden 26/10/1994 gün ve 22093 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan ve yayımı tarihinde yürürlüğe giren 94/6035 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile Sermaye Piyasası Kanununun uygulanması ile ilgili olarak Sermaya Piyasası Kurulunca düzenlenmesi öngörülen menkul kıymetlerin geri alma taahüdü ile satım ve geri satma taahhüdü ile alım işlemleri nedeniyle düzenlenecek taahhütnameler ve sözleşmeler için damga vergisi nispetinin "0" sıfır olarak uygulanması kararlaştırılmıştır.
27 Seri No.lu Damga Vergisi Kanunu Genel Tebliğinde de, menkul kıymetlerin geri alma taahhüdü ile satım (repo) ve geri satma taahhüdü ile alım (ters repo) işlemleri nedeniyle düzenlenen kağıtlarda damga vergisi uygulaması hakkında açıklamalar yapılmış, 26/10/1994 tarihinden itibaren menkul kıymetlerin geri alma taahhüdü ile satım ve geri satma taahüdü ile alım işlemleri nedeniyle düzenlenen "Repo ve Ters Repo İşlemleri Teyit Formu" veya "Repo ve Ters Repo İşlemleri Dekontu" başlıklı kağıtlar ile bu mahiyette olan kağıtlara "0" sıfır damga vergisi nispeti uygulanacağı hususu açıklanmıştır.
Öte yandan, Sermaye Piyasası Kanununun 30 uncu maddesinin (d) bendinde, sermaye piyasası araçlarının geri alım veya satım taahhüdü ile alım satımı (repo-ters repo) işlemleri sermaye piyasası faaliyetleri arasında sayılmıştır.
Konu ile ilgili olarak SPK tarafından 31/7/1992 tarihli ve 21301 sayılı mükerrer Resmi Gazete'de yayımlanan Seri:V No:7 sayılı Menkul Kıymetlerin Geri Alma Veya Satma Taahhüdü İle Alım Satımı Hakkında Tebliğin; 3 üncü maddesinde, "Sermaye Piyasası Kanununun 30 uncu maddesi 1 inci fıkrası (d) bendinde yer alan faaliyetlerde bulunmak üzere Kurulca yetki belgesi verilen aracı kuruluşların, bu Tebliğde yer alan menkul kıymetler üzerinde, Tebliğin 12 nci maddesinde belirlenen yazılı bir çerçeve anlaşması uyarınca, kendi aralarında veya gerçek veya tüzel kişiler ile, belirli bir vadede, belirli bir fiyattan, repo ve ters repo işlemleri yapmaları, bu Tebliğ hükümlerine tabidir."; 4 üncü maddesinde, "Repo ve ters repo işlemlerini, Kanunun 34 üncü maddesi uyarınca faaliyet izni almış bankalar ile daha önce ihraç edilmiş olan sermaye piyasası araçlarının alım satımına aracılık etmeye yetkili ve Kurul'un sermaye yeterliliğine ilişkin düzenlemeleri uyarınca gerekli asgari öz sermaye yükümlülüğünü sağlamış olan aracı kuruluşlar yapabilirler.
Repo ve ters repo işlemlerinde bulunacak aracı kuruluşların;
a) Bünyelerinde repo ve ters repo işlemlerini yürütebilecek yeterli sayıda müşteri
temsilcisini,
b) Yeterli mekan, teknik donanım ve belge-kayıt düzenini,
sağlamış bulunmaları gerekir.
Aracı kuruluşlar bu konuda faaliyete başlamadan önce Kurul'dan yetki belgesi almak zorundadırlar." şeklinde düzenlemeler yer almaktadır.
Sermaye Piyasası Kanunu ve söz konusu tebliğden, sermaye piyasası araçlarının geri alım veya satım taahhüdü ile alım satımı (repo-ters repo) işlemlerinin Sermaye Piyasası Kanunu çerçevesinde yapılması gerektiği ve söz konusu işlemleri Sermaye Piyasası Kanununun 34 üncü maddesi uyarınca faaliyet izni almış bankalar ile Sermaye Piyasası Kurulundan yetki belgesi almış aracı kuruluşların yapabileceği anlaşılmaktadır.
Buna göre, özelge talep formunuzda da belirtildiği üzere küresel repo anlaşmalarının (GMRA) Sermaye Piyasası Kanunu dışında yabancı ülke kanunlarına göre yapılan bir repo-ters repo işlemine ilişkin olduğu ve şirketinizin sermaye piyasası araçlarının geri alım veya satım taahhüdü ile alım satımı (repo-ters repo) işlemlerini yapmak için gerekli yetki belgesine sahip olduğuna dair bir bilgi bulunmadığı hususları dikkate alındığında, şirketiniz tarafından düzenlenen küresel repo anlaşması (GMRA) ile bu anlaşmaya ilişkin teyit formlarına ait damga vergisi nispetinin 488 sayılı Kanunun mükerrer 30 uncu maddesi gereğince sıfır olarak uygulanabilmesi mümkün değildir.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
Vergi Dairesi Başkanı a.
Grup Müdürü