T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
İSTANBUL VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI
Mükellef Hizmetleri Usul Grup Müdürlüğü
Sayı
:
B.07.1.GİB.4.34.19.02-019.01-1690
30/09/2011
Konu
:
Şirketin aktifinde kayıtlı olan ve İMKB'de işlem gören Devlet Tahvilinin değerlemesi
İlgide kayıtlı özelge talep formunun incelenmesinden, işletmenizin aktifinde kayıtlı ve İstanbul Menkul Kıymetler Borsası'nda en son ...2010 tarihinde işlem gören Y Tahvili ile ...2010 ve ....2010 tarihlerinde işlem gören X Tahvilinin ....2010 tarihi itibarı ile yapılacak değerleme işleminde, borsa rayicinin tespitine esas alınacak tarih hususunda tereddüte düşüldüğü belirtilerek, Başkanlığımız görüşüne müracaat edildiği anlaşılmıştır.
213 sayılı Vergi Usul Kanununun 279 uncu maddesinde, "Hisse senetleri ile fon portföyünün en az yüzde 51'i Türkiye'de kurulmuş bulunan şirketlerin hisse senetlerinden oluşan yatırım fonu katılma belgeleri alış bedeliyle, bunlar dışında kalan her türlü menkul kıymet borsa rayici ile değerlenir. Borsa rayici yoksa veya borsa rayicinin muvazaalı bir şekilde oluştuğu anlaşılırsa değerlemeye esas bedel, menkul kıymetin alış bedeline vadesinde elde edilecek gelirin (kur farkları dahil) iktisap tarihinden değerleme gününe kadar geçen süreye isabet eden kısmının eklenmesi suretiyle hesaplanır. Ancak, borsa rayici bulunmayan, getirisi ihraç edenin kar ve zararına bağlı olarak doğan ve değerleme günü itibariyle hesaplanması mümkün olmayan menkul kıymetler, alış bedeli ile değerlenir" şeklinde hükme yer verilmiştir.
Mezkur Kanunun 263 üncü maddesinde, "Borsa rayici, gerek menkul kıymetler ve kambiyo borsasına, gerekse ticaret borsalarına kayıtlı olan iktisadi kıymetlerin değerlemeden evvelki son muamele gününde borsadaki muamelelerin ortalama değerlerini ifade eder.
Normal temevvüçler dışında fiyatlarda bariz kararsızlıklar görülen hallerde, son muamele günü yerine değerlemeye takaddüm eden 30 gün içindeki ortalama rayici esas olarak aldırmaya Maliye Bakanlığı yetkilidir." hükmü yer almaktadır.
Öte yandan, 369 Sıra Numaralı Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğinde; Maliye Bakanlığınca aksi yönde bir düzenleme yapılmadığı sürece borsada son muamele gününde oluşan rayiç değer esas alınmak suretiyle değerleme yapılacağı ifade edilmektedir.
Devlet tahvilleri, İstanbul Menkul Kıymetler Borsası'nda işlem gören, bu nedenle borsa rayici bulunan menkul kıymetlerden olup, borsa rayici ile değerlendirilmesi gerekmektedir. Ancak borsada rayicin olmadığı veya muvazaa ile rayiç oluşturulduğu hallerde, değerlemeye esas bedel, menkul kıymetin alış bedelinin vadesinde elde edilecek gelirin iktisap tarihinden değerleme gününe kadar geçen süreye isabet eden kısmının eklenmesi suretiyle hesaplanacaktır.
Bu itibarla, şirketiniz aktifinde kayıtlı olan ve İstanbul Menkul Kıymetler Borsası'nda işlem gören X ve Y tahvillerinin ...2010 tarihi itibarı ile değerlenecek olması halinde; X tahvilinin son işlem günü olan ...2010 tarihindeki ortalama değeri ile; borsada işlem görmeyen Y tahvilinin ise, alış bedeline vadesinde elde edilecek gelirin iktisap tarihinden değerleme gününe kadar geçen süreye isabet eden kısmının eklenmesi suretiyle değerlenmesi gerekmektedir.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
(*) Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.
(**) İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise bu özelge geçersizdir.
(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.