T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
İSTANBUL VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI
Mükellef Hizmetleri Diğer Vergiler Grup Müdürlüğü
Sayı :B.07.1.GİB.4.34.18.01-003.01-885 06/03/2012
Konu : Vakıf üniversitesine bağışlanan veya üniversite
tarafından satın alınan taşınmazlardan dolayı üniversitenin
tapu harcı, diğer harçlar, emlak vergisi, veraset ve intikal
vergisi ve damga vergisinden muaf olup olmadığı hk.
...
İlgi : ... tarihli özelge talep dilekçeniz.
İlgide kayıtlı özelge talep formu ve eklerinin incelenmesinden, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu hükümlerine tabi vakıf üniversitesi olduğunuz belirtilerek üniversitenize bağışlanan veya üniversiteniz tarafından satın alınan taşınmazlardan dolayı üniversitenizin tapu harcı, diğer harçlar, emlak vergisi, veraset ve intikal vergisi ve damga vergisinden muaf olup olmadığı hususunda görüş talep edildiği anlaşılmaktadır.
2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 56 ncı maddesinin (a) fıkrasında, yükseköğretim üst kuruluşları, yükseköğretim kurumları ve bunlara bağlı kuruluşlara yapılacak her türlü bağış ve vasiyetlerin, vergi, resim, damga resmi ve harçlardan muaf olduğu, bağış ve vasiyetlerin kullanılmasında, bağış ve vasiyeti yapanların koydukları ve kanunlara göre geçerli sayılan kayıtlara ve şartlara uyulacağı, (b) fıkrasında, üniversiteler ve yüksek teknoloji enstitülerinin, genel bütçeye dahil kamu kurum ve kuruluşlarına tanınan mali muafiyetler-istisnalar ve diğer mali kolaylıklardan aynen yararlanacağı; Ek 7 nci maddesinde ise, vakıflarca kurulacak yüksek öğretim kurumlarının, bu Kanunun 56 ncı maddesinde yer alan mali kolaylıklardan, muafiyetlerden ve istisnalardan aynen istifade edecekleri ve bunların emlak vergisinden muaf tutulacakları hükümlerine yer verilmiştir.
1- DAMGA VERGİSİ KANUNU YÖNÜNDEN
488 sayılı Damga Vergisi Kanununun 1 inci maddesinde, bu Kanuna ekli (1) sayılı tabloda yazılı kağıtların damga vergisine tabi olduğu; 3 üncü maddesinde, damga vergisi mükellefinin kağıtları imza edenler olduğu ve resmi dairelerle kişiler arasındaki işlemler nedeniyle düzenlenen kağıtların damga vergisinin kişiler tarafından ödeneceği; 8 inci maddesinde, bu Kanunda yazılı resmi daireden maksadın genel ve özel bütçeli idarelerle, il özel idareleri, belediyeler ve köylerin olduğu, bu dairelere bağlı olup ayrı tüzel kişiliği bulunan iktisadi işletmelerin resmi daire sayılmayacağı; 24 üncü maddesinin ikinci fıkrasında, birden fazla kişi tarafından imza edilen kağıtlara ait vergi ve cezanın tamamından imza edenlerin müteselsilen sorumlu olduğu, bunlar arasında vergiden müstesna olanların bulunmasının damga vergisinin noksan ödenmesini gerektirmeyeceği, damga vergisinden muaf kuruluşlarca kişilerin (1) sayılı tabloda yer alan işlemleriyle ilgili olarak düzenlenen ve sadece bu kurumların imzasını taşıyan kağıtlara ait verginin tamamının kişiler tarafından ödeneceği, ancak bu kağıtlara ait verginin hiç ödenmemesi veya noksan ödenmesi halinde vergi ve cezanın tamamından kişilerle birlikte kurumların müteselsilen sorumlu olduğu hükümlerine yer verilmiştir.
Buna göre, vakıf üniversitesi olarak kurulan ve 2547 sayılı Kanunun 56 ve Ek 7 nci maddeleri uyarınca muafiyeti bulunan üniversiteniz tarafından satın alınan veya üniversitenize bağışlanan taşınmazların iktisabına ilişkin olarak üniversiteniz ile kişiler arasında düzenlenen kağıtlara ait damga vergisinin kişiler tarafından ödenmesi gerekmekte olup, bu kağıtlara ait verginin ödenmemesi veya noksan ödenmesi halinde ise üniversitenizin müteselsil sorumluluğu bulunmaktadır.
2- HARÇLAR KANUNU YÖNÜNDEN
492 sayılı Harçlar Kanununun 2 nci maddesinde,"Yargı işlemlerinde bu kanuna bağlı (1) sayılı tarifede yazılı olanları, yargı harçlarına tabidir." denilmiş ve 13 üncü maddesinde de, Genel Bütçeye dahil idarelerin bu Kanunun (1) ve (3) sayılı tarifelerine giren bütün işlemlerinin harçtan muaf olduğu hükme bağlanmıştır.
Mezkur Kanunun 57 nci maddesinde, "Tapu ve Kadastro işlemlerinden bu kanuna bağlı (4) sayılı tarifede yazılı olanları, tapu ve kadastro harçlarına tabidir." denilmekte olup, 59 uncu maddesinin (a) fıkrasında; genel ve özel bütçeli dairelerle, il özel idareleri, belediyeler ve köylerin iktisap edecekleri gayrimenkullerin vesair ayni hakların tescili, şerhi gerektiren işlemleri ve bunların terkinlerinin harçtan muaf tutulacağı hükmü yer almaktadır.
Aynı Kanunun 123 üncü maddesinde de, "Özel Kanunlarla harçtan muaf tutulan kişilerle istisna edilen işlemlerden harç alınmaz." denilmektedir.
Buna göre, 2547 sayılı Kanunun 56/a maddesi gereğince üniversitenize yapılacak bağışlarla ilgili işlemlerde üniversitenizin 492 sayılı Kanun kapsamında yer alan harçlardan muaf tutulması gerekmektedir.
Ayrıca, 2547 sayılı Kanunun 56/b ve Ek 7 nci maddeleri gereğince genel bütçeye dahil kamu kurum ve kuruluşlarına tanınan mali muafiyetlerden ve istisnalardan yararlanacağı kanunla öngörülen üniversitenizin 492 sayılı Kanuna bağlı (1) ve (3) sayılı tarifeler kapsamında yapacağı bütün işlemleri yargı harçlarından, satın alma veya bağışlama yoluyla üniversitenize intikal edecek taşınmazların iktisabı sırasında üniversitenizin tapu harcından muaf tutulması gerekir.
3- EMLAK VERGİSİ KANUNU VE BELEDİYE GELİRLERİ KANUNU
YÖNÜNDEN
1319 sayılı Emlak Vergisi Kanununun 4 ve 14 üncü maddelerinin (a) fıkralarında, özel bütçeli idarelere, il özel idarelerine, belediyelere, köy tüzel kişiliğine, kanunla kurulan üniversitelere ve Devlete ait bina ve arazilerin, kiraya verilmeme şartı aranmaksızın emlak vergisinden daimi olarak muaf olacağı hüküm altına alınmıştır.
Söz konusu hükümle beraber 2547 sayılı Kanunun ek 7 nci maddesi hükmü uyarınca, kamu tüzel kişiliğine sahip Üniversitenizin maliki bulunduğu bina ve arazilerin emlak vergisinden muaf tutulması gerekmektedir.
2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanununun Ek 1 inci maddesinin birinci fıkrası ile, belediye sınırları ve mücavir alanlar içinde yapılan her türlü bina inşaatı (ilave ve tadiller dahil), inşaat veya tadilat ruhsatının alınmasında Ek 6 ncı maddesinde yer alan tarifede gösterilen nispet ve hadlerde bina inşaat harcına tabi tutulmuş ve Ek 2 nci maddesinin (a) fıkrasıyla da, inşaat giderleri genel ve katma bütçeler ile il özel idareleri ve belediye bütçelerinden karşılanan her türlü binaların, bina inşaat harcından istisna tutulacağı hükme bağlanmıştır.
2464 sayılı Kanunun 80 inci maddesinde imarla ilgili harçlara (plan ve proje tasdik harcı, zemin açma izni ve toprak hafriyatı harcı vb.) ilişkin hükümlere yer verilmiş olup 7269 sayılı Umumî Hayata Müessir Afetler Dolayısıyla Alınacak Tedbirlerle Yapılacak Yardımlara Dair Kanun Hükümleri uyarınca yapılan yapı ve tesislerin imarla ilgili harçlar ve bina inşaat harcından, organize sanayi bölgeleri ile sanayi ve küçük sanat sitelerinde yapılan yapı ve tesislerin ise bina inşaat harcı ve yapı kullanma izni harcından müstesna olacağı hüküm altına alınmış ve üniversiteler ile genel bütçeye dâhil idareler için herhangi bir muafiyet hükmü yer almamıştır.
Aynı Kanunun 86-94 üncü maddelerinde harcamalara katılma paylarının gayrimenkul sahiplerinden alınacağı, 90 ıncı maddesinde, ibadet yerlerinden harcamalara katılma payının alınmayacağı, 97 nci maddesinde de belediyelerin bu Kanunda harç ve katılma payı konusu yapılmayan ve ilgililerin isteğine bağlı olarak ifa edecekleri her türlü hizmet için belediye meclislerince düzenlenecek tarifelere göre ücret almaya yetkili olduğu, belediyelere tekel olarak verilmiş işlerin kendi özel hükümlerine tabi olduğu belirtilmiştir. Genel bütçeli idareler için ücret alınmayacağına dair herhangi bir istisna hükmü bulunmamaktadır.
Bu hükümler ile 2547 sayılı Kanunun 56 ve ek 7 nci maddesi hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, Üniversitenizin, bina inşa edilmesi halinde inşaat giderlerinin Üniversitenizce karşılanması kaydıyla bina inşaat harcından istisna tutulması; imarla ilgili harçlar, harcamalara katılma payları ve ücretlerden ise istisna tutulmaması gerekmektedir.
4- VERASET VE İNTİKAL VERGİSİ KANUNU YÖNÜNDEN
7338 sayılı Veraset ve İntikal Vergisi Kanununun 1 inci maddesinde, Türkiye Cumhuriyeti uyruğunda bulunan şahıslara ait mallar ile Türkiye'de bulunan malların veraset yoluyla veya herhangi bir suretle olursa olsun ivazsız bir şekilde bir şahıstan diğer şahsa intikalinin veraset ve intikal vergisine tabi olduğu hükme bağlanmış; yukarıda da belirtildiği üzere, 2547 sayılı Kanunun 56 ncı maddesinin (a) fıkrasında yükseköğretim üst kuruluşları, yükseköğretim kurumları ve bunlara bağlı kuruluşlara yapılacak her türlü bağış ve vasiyetlerin, vergi, resim ve harçlardan muaf olduğu, ek 7 nci maddesinde de vakıflarca kurulacak yüksek öğretim kurumlarının, söz konusu 56 ncı maddede yer alan mali kolaylıklardan, muafiyetlerden ve istisnalardan aynen istifade edecekleri hususları düzenlenmiştir.
Bu itibarla, Üniversiteniz, bağış ve miras yoluyla intikal edecek mallar nedeniyle 2547 sayılı Kanunun 56 ncı maddesinin (a) fıkrası ve ek 7 nci maddesi hükmü gereğince veraset ve intikal vergisinden muaf olacaktır.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
...
Vergi Dairesi Başkanı a.
Grup Müdürü V.