193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 63 üncü maddesinin birinci fıkrasının 1 numaralı bendinde, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 190 ıncı maddesi uyarınca yapılan kesintilerle, Ordu Yardımlaşma Kurumu ve benzeri kamu kurumları için yapılan kanuni kesintilerin, ücretin safi tutarının tespitinde gayrisafi ücretten indirileceği hükme bağlanmıştır.
Buna göre, söz konusu bent hükmünden; 657 sayılı Kanuna göre yapılan kesintiler, Ordu Yardımlaşma Kurumu için yapılan kanuni kesintiler ve Ordu Yardımlaşma Kurumu ve benzeri kamu kurumları için yapılan kanuni kesintiler yararlanabilmektedir.
.......Biriktirme ve Yardım Sandığı kanunla kurulmuş olmakla birlikte, Ordu Yardımlaşma Kurumu benzeri kamu kurum niteliğinde olmadığından ve kuruluş kanununda da üyelerinizin ödediği aidatların, ücretin vergi matrahının tespitinde indirim konusu yapılmasına imkan veren bir hüküm bulunmadığından, söz konusu aidatların, ücretin safi tutarının tespitinde indirim olarak dikkate alınması mümkün bulunmamaktadır.
Ayrıca, Gelir Vergisi Kanununun 4369 sayılı Kanunla değişik 23/11 inci maddesinde,"Kanunla kurulan veya tüzel kişiliği haiz bulunan emekli sandıkları ile on yıl süre ile prim veya aidat ödenmiş olmak kaydıyla Türkiye'de kain ve merkezi Türkiye'de bulunan sigorta şirketleri ve yardım sandıkları tarafından ödenen emekli, maluliyet dul ve yetim aylıkları (Tüzel kişiliği haiz muhtelif emekli sandıkları ile sigorta şirketleri ve yardım sandıkları tarafından ödenen aylıklar toplamı, en yüksek Devlet memuruna ödenen en yüksek ödeme tutarından fazla ise aradaki fark ücret olarak vergiye tabi tutulur.) (Genel, katma ve özel bütçelerden ödenen bu nevi aylıklar dahil); "nın gelir vergisinden istisna edileceği belirtilmiştir.
Diğer taraftan, aynı Kanunun 25/3 üncü maddesinde de "Kanunla kurulan veya tüzel kişiliği haiz olan emekli sandıklarınca kendilerine zat aylığı bağlananlara aylıkları dışında, kanunları veya statüleri gereğince verilen emekli, dul, yetim ve evlenme ikramiyeleri veya iade olunan mevduatı ve sürelerini doldurmamış bulunanlarla dul ve yetimlerine toptan ödenen tazminatlar ile on yıl süre ile prim veya aidat ödenmiş olmak kaydıyla Türkiye'de bulunan sigorta şirketleri kaydıyla Türkiye'de Kain ve merkezi Türkiye'de bulunan sigorta şirketleri ve yardım sandıkları tarafından iade olunan mevduat veya toptan yapılan ödeme tutarı (Kamu idare ve müesseseleri ile Kanunla kurulan sosyal güvenlik kurumları dışında kalan tüzel kişiliği haiz emekli sandıkları ile sigorta şirketleri ve yardım sandıkları tarafından ödenen tazminat, yardım ve toptan yapılan ödemeler en yüksek Devlet memuruna ödenen en yüksek ödeme tutarından fazla ise aradaki fark ücret olarak vergiye tabi tutulur. Bu mukayesede gerek muhtelif emekli sandıkları ile sigorta şirketleri ve yardım sandıklarından gerek aynı emekli sandığı ile sigorta şirketleri ve yardım sandıklarından muhtelif zamanlarda alınan ikramiye, tazminat ve toptan yapılan ödemeler topluca dikkate alınır.)"nın gelir vergisinden müstesna olduğu hükme bağlanmıştır.
Konuya ilişkin olarak 27.12.1998 tarih ve 23566 Sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 216 seri Gelir Vergisi Genel Tebliğinde gerekli açıklamalar yapılmıştır.
Bu açıklamalara göre, Sandığınıza üyeleriniz tarafından on yıl süre ile prim veya aidat ödenmiş olması kaydıyla, sandığınızca yapılacak ödemeler toplamının en yüksek Devlet memuruna (Başbakanlık Müsteşarına) ödenen en yüksek aylık veya ikramiye tutarı kadar kısmı vergiden istisna edilecek, bu tutarı aşan kısımlar Gelir Vergisi Kanununun 61,94, 103 ve 104 üncü maddeleri uyarınca ücret olarak vergiye tabi tutulacaktır.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
Bakan a.
Genel Müdür Yardımcısı
Full & Egal Universal Law Academy