AVRUPA İNSAN HAKLARI MAHKEMESİ
İKİNCİ BÖLÜM
KABUL EDİLEBİLİRLİK HAKKINDA KARAR
Başvuru No. 67457/09
Rihan ÖZER ve diğerleri / TÜRKİYE
Başkan
Ledi Bianku,
Yargıçlar
Nebojša Vučinić,
Jon Fridrik Kjølbro
ve İkinci Bölüm Yazı İşleri Müdür Yardımcısı Hasan Bakırcı’nın katılımıyla, 20 Şubat 2018 tarihinde, Komite olarak toplanan Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (İkinci Bölüm), yukarıda belirtilen 3 Aralık 2009 tarihinde yapılan başvuruyu dikkate alarak, gerçekleştirdiği müzakerelerin ardından aşağıdaki kararı vermiştir:
OLAY VE OLGULAR
1. Başvuran tarafların listesi karar ekinde bulunmaktadır.
Davanın Koşulları
2. Davaya konu olaylar başvuranlar tarafından ifade edildiği şekliyle, aşağıdaki gibi özetlenebilir:
3. Başvuranların yakını Beşir Özer, 1 Mayıs 2008 tarihinde, altı yıl üç ay hapis cezasına mahkûm edilmiş ve Diyarbakır Cezaevine yerleştirilmiştir.
4. Başvuranların yakını, 28 Şubat 2009 tarihinde, karın ağrısı rahatsızlığından şikâyetçi olması sebebiyle, Diyarbakır Dicle Üniversitesi Hastanesine sevk edilmiştir. Başvuranların yakını gastrointestinal kanama sonucunda, bu hastanede hayatını kaybetmiştir.
5. Yine aynı tarihte, Diyarbakır Cumhuriyet savcısı (‘‘savcı’’), başvuranların yakınının ölüm sebebini belirlemek ve cezaevi ya da hastane personelinin bir ihmalinin bulunup bulunmadığının tespiti amacıyla, soruşturma başlatmıştır. Savcı, Adli Tıp Kurumu tarafından inceleme yapılmasını talep etmiş ve müteveffanın koğuş arkadaşları ile cezaevi ve hastane personelinin ifadelerini almıştır.
6. Bu başvurunun yapıldığı tarihte, savcı tarafından başlatılan soruşturma halen derdesttir.
7. Savcı daha sonra, 16 Ekim 2012 tarihinde, kovuşturmaya yer olmadığına karar vermiştir ve Batman Ağır Ceza Mahkemesi, 26 Haziran 2013 tarihinde başvuranlar tarafından bu karara karşı yapılan itirazı reddetmiştir.
ŞİKÂYET
8. Başvuranlar, Sözleşme’nin 2. maddesini ileri sürerek, cezaevi personelinin, yakınlarının yaşamını korumak için gerekli önlemleri almadığını iddia etmektedirler. Başvuranlar ayrıca, savcı tarafından yürütülen soruşturmanın etkin bir niteliğe sahip olmadığını ileri sürmekte ve Adli Tıp Kurumunu, nihai raporu geç sunmakla suçlamaktadırlar.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME
9. Başvuru, Sözleşme’nin 2. maddesi açısından davalı Hükümete bildirilmiştir.
10. Hükümet, görüşlerinde iç yollarının tüketilmemiş olmasına ilişkin olarak itirazda bulunmakta ve Mahkeme’nin Uzun/Türkiye kararında ((k.k.), No. 10755/13, 30 Nisan 2013) varmış olduğu sonuç bakımından, başvuranların Anayasa Mahkemesi’ne başvurmuş olmaları gerektiğini iddia etmektedir. Hükümet Mahkeme’yi, sonuç olarak iç hukuk yollarının tüketilmediği gerekçesiyle mevcut başvuruyu reddetmeye davet etmektedir.
11. Başvuranlar, bu iddiaya itiraz etmekte ve Anayasa Mahkemesi’ne bireysel başvuruda bulunmak zorunda olmadıklarını ileri sürmektedirler.
12. Mahkeme, başvuranların mevcut başvuruyu, yerel soruşturmanın adli makamlar önünde halen derdest olduğu sırada yaptıklarını gözlemlemektedir. Mahkeme ayrıca, Batman Ağır Ceza Mahkemesi’nin kararının 26 Haziran 2013 tarihinde, yani Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru hakkına ilişkin yasal hükümlerin yürürlüğe girdiği 23 Eylül 2012 tarihinden sonra verildiğini tespit etmektedir (daha önce anılan Uzun, § 52).
13. Dolayısıyla Mahkeme, bu koşullarda, başvuranların, iddia ettiklerinin aksine, Anayasa Mahkemesi’ne başvurmuş olmaları gerektiği kanaatindedir.
14. Sonuç olarak Mahkeme, Sözleşme’nin 35. maddesinin 1. ve 4. fıkraları uyarınca, iç hukuk yollarının tüketilmediği gerekçesiyle bu başvurunun kabul edilemez olduğuna karar vermiştir.
Bu gerekçelerle, Mahkeme, oy birliğiyle,
Başvurunun kabul edilemez olduğuna karar vermiştir.
İşbu karar Fransızca dilinde tanzim edilmiş ve 22 Mart 2018 tarihinde yazılı olarak bildirilmiştir.
Hasan BakırcıLedi Bianku
Yazı İşleri Müdür YardımcısıBaşkan
EK
Rihan ÖZER T.C. vatandaşı olup, 1964 doğumludur ve Şırnak’ta ikamet etmektedir. Mahkeme önünde N. Girasun tarafından temsil edilmiştir. Gülbahar AKMAN T.C. vatandaşı olup, 1987 doğumludur ve Şırnak’ta ikamet etmektedir. Mahkeme önünde N. Girasun tarafından temsil edilmiştir. Bedia KURTUM T.C. vatandaşı olup, 1989 doğumludur ve Şırnak’ta ikamet etmektedir. Mahkeme önünde N. Girasun tarafından temsil edilmiştir. Murat ÖZER T.C. vatandaşı olup, 1983 doğumludur ve Şırnak’ta ikamet etmektedir. Mahkeme önünde N. Girasun tarafından temsil edilmiştir. Ayşe ÖZER T.C. vatandaşı olup, 1981 doğumludur ve Şırnak’ta ikamet etmektedir. Mahkeme önünde N. Girasun tarafından temsil edilmiştir. Berivan ÖZER T.C. vatandaşı olup, 1991 doğumludur ve Şırnak’ta ikamet etmektedir. Mahkeme önünde N. Girasun tarafından temsil edilmiştir. Emine ÖZER T.C. vatandaşı olup, 1979 doğumludur ve Şırnak’ta ikamet etmektedir. Mahkeme önünde N. Girasun tarafından temsil edilmiştir. Mehmet ÖZER T.C. vatandaşı olup, 1982 doğumludur ve Şırnak’ta ikamet etmektedir. Mahkeme önünde N. Girasun tarafından temsil edilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy