T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
İzmir Vergi Dairesi Başkanlığı
Gelir Vergileri Gelir Kanunları Grup Müdürlüğü
Sayı
:
84098128-125[8-2020/10]-356210
01.07.2022
Konu
:
Personelin geçici barınma ihtiyacına yönelik kiralanan meskenin kira bedellerinin gider yazılıp yazılmayacağı.
İlgi
:
İlgide kayıtlı özelge talep formunuzda; … Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün … vergi kimlik numaralı mükellefi olduğunuz, Şirketinizin … ili ve çok sık olmamakla beraber …ilindeki kamu ve özel hastanelere doğrudan ve ihale yöntemiyle tıbbi malzeme ve cihaz temin ettiği, teknik kadroyla vakalara destek verdiği, bu kapsamda …'deki hastanelerden talep geldiğinde bir ya da daha çok elemanın tıbbi malzemeler ve ölçüm cihazlarıyla birlikte …'ye gittiği belirtilerek teknik elemanların işlemleri süresince kalmaları ve cihazlarını güvenli bir şekilde muhafaza etmeleri amacıyla firmanız adına …'de kiralanan daireler için yapılacak kira ödemelerinin gider kaydedilip edilemeyeceği, kira ödemelerinden stopaj yapılıp yapılamayacağı hususlarında Başkanlığımız görüşü talep edilmektedir.
5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun 6 ncı maddesinde, kurumlar vergisinin mükelleflerin bir hesap dönemi içinde elde ettikleri safi kurum kazancı üzerinden hesaplanacağı ve safi kurum kazancının tespitinde Gelir Vergisi Kanununun ticari kazanç hakkındaki hükümlerinin uygulanacağı hükme bağlanmıştır. Gelir Vergisi Kanununun 40 ıncı maddesinde ise safi kazancın tespit edilmesinde indirilecek giderler sayılmış olup maddenin (1) numaralı bendinde ticari kazancın elde edilmesi ve idame ettirilmesi için yapılan genel giderlerin safi kazancın tespitinde indirilebileceği hüküm altına alınmıştır.
193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 38 inci maddesinde; "Bilanço esasına göre ticari kazanç, teşebbüsteki öz sermayenin hesap dönemi sonunda ve başındaki değerleri arasında müspet farktır. Bu dönem zarfında sahip ve sahiplerince:
1. İşletmeye ilave olunan değerler bu farktan indirilir;
2. İşletmeden çekilen değerler ise farka ilave olunur.
Ticari kazancın bu suretle tespit edilmesi sırasında, Vergi Usul Kanununun değerlemeye ait hükümleri ile bu kanunun 40 ve 41 inci maddeleri hükümlerine uyulur." hükmüne yer verilmiştir.
Ticari kazancın elde edilmesi ve idame ettirilmesi için yapılan genel giderler, Gelir ve Kurumlar Vergisi Kanunlarında sayılan kanunen kabul edilmeyen giderler dışında kalan ticari organizasyona bağlı olarak yapılan giderlerdir ve bunlara işletme gideri de denilebilir. Bir masrafın genel gider adı altında masraf yazılabilmesi için, genel giderlerin ticari kazancın elde edilmesi ve idame ettirilmesi için yapılmış olması, masrafla iş arasında açık, güçlü bir illiyet bağının mevcut olması, giderin keyfi olmaması ve masrafın işin önemi ölçüsünde yapılmış bulunması gerekmektedir.
Gelir Vergisi Kanununun 61 inci maddesinde, "Ücret, işverene tabi ve belirli bir işyerine bağlı olarak çalışanlara hizmet karşılığı verilen para ve ayınlar ile sağlanan ve para ile temsil edilebilen menfaatlerdir." denilmiş, 63 üncü maddesinde de ücretin gerçek safi değerinin, işveren tarafından verilen para ve ayınlarla sağlanan menfaatler toplamından bu maddede sayılan indirimler yapıldıktan sonra kalan miktar olduğu, maddenin dördüncü fıkrasında, konut tedariki ve sair suretle sağlanan menfaatlerin, konutun emsal kirasına veya menfaatin emsal bedeline göre değerleneceği hükme bağlanmıştır.
Aynı Kanunun 70 inci maddesinin birinci fıkrasında, maddede yazılı mal ve hakların sahipleri, mutasarrıfları, zilyedleri, irtifak ve intifa hakkı sahipleri veya kiracıları tarafından kiraya verilmesinden elde edilen iratların gayrimenkul sermaye iradı olduğu hüküm altına alınmıştır.
Anılan Kanunun 94 üncü maddesinin birinci fıkrasında tevkifat yapmakla yükümlü olanlar sayılmış olup fıkranın (1) numaralı bendinde; hizmet erbabına ödenen ücretler ile 61 inci maddede yazılı olup ücret sayılan ödemelerden (istisnadan faydalananlar hariç) 103 ve 104 üncü maddelere göre, 5/a bendinde ise 70 inci maddede yazılı mal ve hakların kiralanması karşılığı yapılan ödemelerden tevkifat yapılacağı belirtilmiştir.
Bu hükümler göre, … ilindeki işlerinizin yürütülmesi amacıyla personelinizin sadece geçici barınma ihtiyacını ve cihazlarınızın muhafazasını sağlamak amacıyla şirketiniz adına kiralanan gayrimenkul için ödenen kira bedellerinin personele sağlanan menfaat olarak değerlendirilmemesi gerekmekte olup, ticari faaliyetinizin elde edilmesi ve idamesiyle ilgili söz konusu kira ödemelerinin Gelir Vergisi Kanununun 40 ıncı maddesinin birinci fıkrasının (1) numaralı bendi uyarınca safi kazancın tespitinde gider olarak indirilmesi mümkün bulunmaktadır.
Öte yandan, şirketinizin söz konusu taşınmazları gerçek kişilerden kiralaması karşılığı nakden veya hesaben yapacağı kira ödemeleri üzerinden ise Gelir Vergisi Kanununun 94/5-a maddesi uyarınca tevkifat yapması gerektiği ise tabiidir.
Bilgi edinilmesini rica ederim.