Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2010-1-134 (Önaraştırma)
Karar Sayısı : 10-52/975-343
Karar Tarihi : 05.08.2010
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI
Üyeler : Doç. Dr. Mustafa ATEŞ, Mehmet Akif ERSİN,
İsmail Hakkı KARAKELLE, Doç. Dr. Cevdet İlhan GÜNAY,
Murat ÇETİNKAYA, Reşit GÜRPINAR 10
B. RAPORTÖRLER : Harun ULU, Harun GÜNDÜZ, Burak SAĞLAM
C. ŞİKAYET EDEN : Baypet Tar. Gıd. Nak. İnş. Taah. San. Tic. Ltd. Şti.
Temsilcisi: Av. Kürşat BAYRAM
İnönü Cad. Garanti Bankası Üstü Kat:3/2 Malatya
D. HAKKINDA ÖNARAŞTIRMA
YAPILAN : Petrol Ofisi A.Ş.
Eski Büyükdere Cad. No:33-37 Maslak/İstanbul
E. DOSYA KONUSU: Petrol Ofisi A.Ş. ile Baypet Tar. Gıd. Nak. Taah. İnş. San. Tic.
Ltd. Şti. arasındaki dikey ilişkinin süresinin sınırlandırılması talebi.
F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 17.05.2010 tarih ve 3926 sayı ile giren 20
başvuru üzerine hazırlanan 02.06.2010 tarih ve 2010-1-134/İİ-10-264.HU sayılı İlk
İnceleme Raporu, 10.06.2010 tarihli Kurul toplantısında görüşülmüş ve 4054 sayılı
Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 4. ve 6. maddelerinin ihlaline ilişkin bir
soruşturma açılmasına gerek olup olmadığının belirlenmesi amacıyla, Kanun'un 40/1.
maddesi uyarınca önaraştırma yapılmasına karar verilmiştir. Bunun üzerine düzenlenen
16.07.2010 tarih ve 2010-1-134/ÖA-10-264.HU sayılı Önaraştırma Raporu 22.07.2010
tarih ve REK.0.05.00.00-110/273 sayılı Başkanlık önergesi ile 10-52 sayılı Kurul
toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
G. İDDİALARIN ÖZETİ: Yapılan başvuruda özetle; Şikâyetçi şirketin ortaklarına ait olan
taşınmaz üzerine 09.06.1999 tarihinde Petrol Ofisi A.Ş. (POAŞ) lehine 15 yıllık intifa 30
hakkı verildiği ve 15 yıllık bayilik sözleşmesi imzalandığı, ayrıca 23.07.2004 tarihinde ise
12 yıl süreli yeni bir bayilik sözleşmesi yapıldığı; Rekabet Kurulu kararları doğrultusunda
dağıtım şirketlerinin sözleşmelerini 2002/2 sayılı Dikey Anlaşmalara İlişkin Grup
Muafiyeti Tebliği’ne uygun hale getirmeleri gerekirken dağıtım şirketince bunun
yapılmadığı ifade edilerek, bayilik sözleşmesinin ve intifanın 18.09.2010 tarihine kadar
2002/2 sayılı Tebliğ’den yararlandığına karar verilmesi talep edilmektedir.
H. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda; başvuruya konu dikey ilişkinin
18.09.2010 tarihine kadar 2002/2 sayılı Tebliğ ile tanınan grup muafiyetinden
yararlanma ve uygulanma imkanı bulunduğu, şikayet konusu iddialarla ilgili olarak 4054
Kanun’un 41. maddesi uyarınca soruşturma açılmasına yer olmadığı ve şikayetin 40
reddedilmesinin uygun olacağı görüşü ifade edilmiştir.
I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
2002/2 sayılı Tebliğ’in 2. maddesinde üretim ve dağıtım zincirinin farklı seviyelerinde
faaliyet gösteren iki ya da daha fazla teşebbüs arasında belirli mal veya hizmetin alımı,
satımı veya yeniden satımı amacıyla yapılan anlaşmalar dikey anlaşma olarak
tanımlanmaktadır. Yine aynı Tebliğ’in 5(a) maddesinde ise Tebliğ ile tanınan muafiyetin
anlaşmalarda alıcıya getirilen belirsiz süreli veya süresi beş yılı aşan rekabet etmeme
10-52/975-343
2
yükümlülüğüne uygulanmayacağı hükme bağlanmıştır. Diğer taraftan, Rekabet
Kurulunun ve Danıştay’ın konuyla ilgili olarak daha önce almış olduğu kararlar ile de
sabit olduğu üzere, bayilik sözleşmeleri ile bu sözleşmelerde yer alan rekabet etmeme 50
yükümlülüğü süresine etki eden intifa sözleşmeleri ve kira sözleşmelerinin tamamı tek
bir dikey anlaşma olarak kabul edilmektedir. Bu dikey anlaşmalar ile bayiye 5 yıldan
uzun süreli rekabet yasağı getirilmesi, söz konusu dikey ilişkiyi grup muafiyeti kapsamı
dışına çıkarmaktadır.
Dosyada yer alan bilgilere göre, başvuru sahibi ile POAŞ arasındaki dikey ilişkinin
2002/2 sayılı Tebliğ’in 5. maddesinde öngörülen beş yıllık süreyi aşar nitelikte rekabet
etmeme yükümlülüğü içerdiği görülmektedir. Şöyle ki, 09.06.1999 tarihinde başvuru
sahibi tarafından POAŞ lehine 15 yıl süreli intifa hakkı tesis edilmiştir. Öte yandan
şikâyetçi ile POAŞ arasında 1994 yılından itibaren çeşitli defalar yenilenen bayilik
sözleşmesi mevcuttur. Rekabet Kurulunun akaryakıt sektörüne yönelik olarak daha 60
önce almış olduğu kararlar çerçevesinde, 18.09.2005 tarihinden önce yapılmış olan ve
bu tarih itibarıyla kalan süreleri beş yılı aşan anlaşmaların, “azami hadde indirme” ilkesi
gereğince, 18.09.2010 tarihine kadar 2002/2 sayılı Tebliğ ile tanınan grup muafiyetinden
yararlanma ve uygulama süresi bulunmaktadır. Bu bağlamda, şikâyet konusu akaryakıt
istasyonuna yönelik olarak 1994 yılından itibaren imzalanan bayilik sözleşmeleri ile
09.06.1999 tarihli intifa hakkı tesisine ilişkin resmi senetten oluşan ve rekabet yasağı
içeren dikey ilişkinin, 18.09.2005 tarihi itibarıyla kalan süresi beş yılı aştığından,
18.09.2010 tarihine kadar 2002/2 sayılı Tebliğ kapsamında grup muafiyetinden
yararlanma olanağı bulunmaktadır.
Yukarıda yer verilen gerekçelerle şikâyet konusuna ilişkin olarak POAŞ hakkında 4054 70
sayılı Kanun çerçevesinde bir soruşturma açılmasına gerek olmadığı ve şikâyetin
reddedilmesinin uygun olacağı kanaatine varılmıştır.
J. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve dosya kapsamına göre; şikayet konusu akaryakıt istasyonuna
ilişkin olarak yapılan bayilik sözleşmesi ile intifa sözleşmesinden oluşan ve rekabet
yasağı içeren dikey ilişkinin, 18.09.2010 tarihine kadar 2002/2 sayılı Dikey Anlaşmalara
İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği kapsamında grup muafiyetinden yararlandığına; bu
nedenle, dosya konusu iddialara yönelik olarak 4054 sayılı Kanun’un 41. maddesi
uyarınca soruşturma açılmasına gerek olmadığına, şikayetin reddine OYBİRLİĞİ ile
karar verilmiştir. 80
Full & Egal Universal Law Academy