Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2010-1-79 (Önaraştırma)
Karar Sayısı : 10-38/639-216
Karar Tarihi : 27.05.2010
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI
Üyeler : Doç. Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı KARAKELLE,
Doç. Dr. Cevdet İlhan GÜNAY, Murat ÇETİNKAYA, 10
Reşit GÜRPINAR
B. RAPORTÖRLER : Harun ULU, Harun GÜNDÜZ, Burak SAĞLAM
C. ŞİKAYET EDEN : Tahsin ÇETİN
Acıkuyu Köyü Mevkii Adana- Ankara E-90 Karayolu Üzeri
Akaryakıt İstasyonu Ereğli/Konya
D. HAKKINDA ÖNARAŞTIRMA
YAPILAN : Petrol Ofisi A.Ş.
Eski Büyükdere Cad. No:33-37 34398 Maslak/İstanbul
E. DOSYA KONUSU: Petrol Ofisi A.Ş. ile Tahsin ÇETİN arasındaki dikey ilişkinin
4054 sayılı Kanun’a aykırı olduğu iddiası. 20
F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 29.03.2010 tarih ve 2644 sayı ile ile giren
başvuru üzerine hazırlanan 28.04.2010 tarih ve 2010-1-79/İİ-10-264.HU sayılı İlk
İnceleme Raporu, 06.05.2010 tarihli Kurul toplantısında görüşülmüş ve 4054 sayılı
Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 4. ve 6. maddelerinin ihlaline ilişkin bir
soruşturma açılmasına gerek olup olmadığının belirlenmesi amacıyla, Kanun'un 40/1.
maddesi uyarınca önaraştırma yapılmasına 10-34/554-M sayı ile karar verilmiştir.
Bunun üzerine düzenlenen 20.05.2010 tarih ve 2010-1-79/ÖA-10-264.HU sayılı
Önaraştırma Raporu 21.05.2010 tarih ve REK.0.05.00.00-110/165 sayılı Başkanlık
önergesi ile 10-38 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
G. İDDİALARIN ÖZETİ: Şikâyet başvurusunda özetle; başvuruya konu akaryakıt 30
istasyonunun 03.02.2009 tarihinde devralındığı ve ilgili istasyonun bulunduğu arazi
üzerinde, önceki malik tarafından 18.05.2006 tarihinde 12 yıl süre ile Petrol Ofisi A.Ş.
(POAŞ) lehine intifa hakkı tesis edildiği; ilgili mahkeme ve Rekabet Kurulu kararları
doğrultusunda ilgili intifa hakkının terkin edilmesine yönelik başvurunun POAŞ
tarafından reddedildiği ifade edilerek, POAŞ hakkında 4054 sayılı Kanun’un 4.
maddesi kapsamında soruşturma açılması talep edilmektedir.
H. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda; başvuru konusu akaryakıt istasyonuna
ilişkin olarak yapılan bayilik sözleşmesi ile intifa sözleşmesinden oluşan ve rekabet
yasağı içeren dikey ilişkinin, 18.05.2006 tarihinden itibaren 5 yıl süreyle 2002/2 sayılı
Dikey Anlaşmalara İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği kapsamında grup muafiyetinden 40
yararlandığı, bu nedenle dosya konusu iddialara yönelik olarak 4054 sayılı Kanun’un
41. maddesi uyarınca soruşturma açılmasına gerek olmadığı ve şikâyetin
reddedilmesinin uygun olacağı görüşü ifade edilmiştir.
I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
Rekabet Kurulunun konuyla ilgili olarak daha önce almış olduğu kararlar çerçevesinde,
bayilik sözleşmeleri ile bu sözleşmelerde yer alan rekabet etmeme yükümlülüğü
süresine etki eden intifa sözleşmeleri ve kira sözleşmelerinin tamamı tek bir dikey
anlaşma olarak kabul edilmektedir. Bu dikey anlaşmalar ile bayiye 5 yıldan uzun süreli
10-38/639-216
2
rekabet yasağı getirilmesi söz konusu dikey ilişkiyi grup muafiyeti kapsamı dışına
çıkarmaktadır. 50
Dosyada yer alan bilgilere göre, başvuru sahibi ile POAŞ arasındaki dikey ilişkinin
2002/2 sayılı Tebliğ’in 5. maddesinde öngörülen beş yıllık süreyi aşar nitelikte rekabet
etmeme yükümlülüğü içerdiği görülmektedir. Şöyle ki, başvuruya konu olan istasyonun
bulunduğu gayrimenkul üzerinde 18.05.2006 tarihinde POAŞ lehine 12 yıl süreli intifa
hakkı tesis edilmiş ve istasyonun bulunduğu arazinin önceki maliki Şahap ASLAN’ın
ortağı ve yetkilisi olduğu Saras Akaryakıt Ticaret Ltd. Şti. ile POAŞ arasında bayilik
sözleşmesi akdedilmiştir. Bu nedenle başvuruya konu dikey ilişki 2018 yılında sonra
erecektir. Bununla birlikte, Rekabet Kurulunun akaryakıt sektörüne yönelik olarak daha
önce almış olduğu kararlar çerçevesinde, 18.09.2005 tarihinden önce yapılmış olan ve
bu tarih itibarıyla kalan süreleri beş yılı aşan anlaşmaların, 18.09.2010 tarihine kadar 60
2002/2 sayılı Tebliğ ile tanınan grup muafiyetinden yararlanma ve uygulama süresi
bulunmaktadır. Ancak başvuru konusu dikey ilişki 18.09.2005 tarihinden sonra
başladığından, başvuru dilekçesinde talep edildiği üzere, ilgili dikey ilişki için azami
hadde indirme ilkesini uygulamak ve intifa sözleşmesinin süresini 18.09.2010 tarihiyle
sınırlamak olanaklı görünmemektedir. Bu nedenle 2002/2 sayılı Tebliğ çerçevesinde,
söz konusu dikey ilişkinin başladığı tarihten itibaren 5 yıl geçerli olduğunu ve bu süreyi
aşan kısmın ilgili Tebliğ hükümlerine aykırı olduğunun kabul edilmesi gerekmektedir.
Bu bağlamda, başvuru konusu akaryakıt istasyonuna ilişkin olarak yapılan bayilik
sözleşmesi ile intifa sözleşmesinden oluşan ve rekabet yasağı içeren dikey ilişkinin, bu
dikey ilişkinin başladığı 18.05.2006 tarihinden itibaren 5 yıl süre ile 2002/2 sayılı Tebliğ 70
kapsamında grup muafiyetinden yararlandığı değerlendirilmektedir.
Yukarıda yer verilen gerekçelerle şikâyet konusu eylemin 4054 sayılı Kanun uyarınca
bir ihlal olarak nitelendirilemeyeceği ve bu nedenle POAŞ hakkında 4054 sayılı Kanun
çerçevesinde bir soruşturma açılmasına gerek bulunmadığı ve şikâyetin
reddedilmesinin uygun olacağı kanaatine varılmıştır.
J. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve dosya kapsamına göre;
1- Başvuru konusu akaryakıt istasyonuna ilişkin olarak yapılan bayilik sözleşmesi ile
intifa sözleşmesinden oluşan ve rekabet yasağı içeren dikey ilişkinin 18.05.2006
tarihinden itibaren 5 yıl süreyle 2002/2 sayılı Dikey Anlaşmalara İlişkin Grup 80
Muafiyeti Tebliği kapsamında grup muafiyetinden yararlandığına,
2- Bu nedenle dosya konusu iddialara yönelik olarak 4054 sayılı Kanun’un 41. maddesi
uyarınca soruşturma açılmasına gerek olmadığına, şikayetin reddine
OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy