Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2008-3-145 (İlk İnceleme)
Karar Sayısı : 08-50/719-279
Karar Tarihi : 14.8.2008
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
10
Başkan : Prof.Dr.Nurettin KALDIRIMCI
Üyeler : Tuncay SONGÖR, M. Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN, Mehmet
Akif ERSİN, Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı KARAKELLE
B. RAPORTÖRLER: Şahin YAVUZ, Nazlı UĞURLU
C. ŞİKAYET
EDEN : Şener AĞÇADAĞ
Emniyet Market Marmaris / Muğla
20
D. HAKKINDA İNCELEME YAPILANLAR:
Philip Morris Sabancı Pazarlama ve Satış A.Ş.
Dr. Fahrettin Kerim Gökay Cad. No. 62-64,
Küçükçamlıca - Posta Kodu 34724, Üsküdar / İstanbul
E. DOSYA KONUSU: Philip Morris Sabancı Pazarlama ve Satış A.Ş.’nin nihai
satış noktasında raf düzenine müdahale ettiği iddiası.
F. İDDİALARIN ÖZETİ: Şener AĞCADAĞ imzalı başvuruda özetle; bir yıl önce Philip
Morris Sabancı Pazarlama ve Satış A.Ş. (PMSA) yetkililerinin gelip dükkanın bir 30
köşesine sadece kendilerine ait emtianın konulabileceği raflar yerleştireceklerini, bu
sebeple bir sözleşme imzalanması gerektiğini söyleyerek, merkezden onaylatıp
getireceğiz diyerek bir protokol ile verecekleri prim ve promosyonların garantisi
diyerek üstüne sadece 3.500 USD yazılı boş bir bono imzalatarak bir sigara satış rafı
kurup gittiklerini; bundan sonra promosyon ve prim vermediklerini, söz konusu bono
ile kendisini sürekli tehdit ettiklerini, 2 Mart 2008’de geldiklerinde “rafımızın yerini
değiştirmişsin, elimizdeki bonoyu icraya veririz” dediklerini, ancak bunun sebebinin
dükkanında başka marka sigara olmasından kaynaklandığının düşünüldüğü ve söz
konusu bononun sahtecilik yapılarak icraya konulduğu ifade edilerek, Kurul’un
3.3.2004 tarihli ve 04-18/153-35 sayılı Kararı’na aykırı bir şekilde kendisinin fiilen 40
bono ve elinde bulunmayan bir sözleşme ile baskı altına alınıp, dükkanındaki rafları
istediği şekilde düzenlemesinin engellenmeye çalışılması ve sahte bono nedeniyle
borçlu çıkarılmasından dolayı PMSA hakkında soruşturma açılması ve
cezalandırılması talep edilmektedir. Şikayetçi şikayet konusu iddialarını aynı
zamanda Savcılığa da bildirmiştir.
08-50/719-279
2
G. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 16.7.2008 tarih ve 4542 sayı ile intikal 50
eden başvuru üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 6.
maddesi uyarınca yapılan inceleme sonucu düzenlenen 8.8.2008 tarih ve 2008-3-
145/İİ-08-Ş.YA sayılı İlk İnceleme Raporu 8.8.2008 tarih, REK.0.07.00.00-110/155
sayılı Başkanlık Önergesi ile 08-50 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara
bağlanmıştır.
H. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda; Philip Morris Sabancı Pazarlama ve
Satış A.Ş.’nin bonoda sahtecilik yaparak satış noktası üzerinde baskı kurduğu ve
satış noktasında bulundurduğu rafın düzenine ilişkin müdahalede bulunduğu
iddialarının 4054 sayılı Kanun’un kapsamında bir ihlal oluşturmadığı, dolayısıyla 60
şikayetin reddinin uygun sonuç ve kanaatine ulaşıldığı ifade edilmektedir.
I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
I.1. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme
Öncelikle şikayette yer alan iddialardan PMSA’nin yetkililerinin boş bir bono
imzalatmalarının, bu boş bonoyu kullanarak tehditte bulunmalarının ve bono üzerinde
sahtecilik yapmalarının 4054 sayılı Kanun’un 2. maddesi çerçevesinde kapsam dışı
olduğu görülmektedir. Satış noktasında başka marka sigara olduğu için tehditte 70
bulunulduğuna ilişkin iddia ise sadece şikayetçinin, yapılan baskıların bu nedenden
olabileceği varsayımına dayanmakta olup, PMSA yetkililerinin yazılı ya da sözlü
böyle bir ifadede bulunduklarına ilişkin bir hususu içermemektedir.
Şikayette yer alan bir diğer iddia mağaza sahibinin istediği şekilde raf düzenlemesinin
engellenmeye çalışıldığına ilişkindir. Önceki Kurul kararları (3.3.2004 tarihli, 04-
18/153-35 sayılı; 11.03.2005 tarihli, 05-14/170-62 sayılı ve 26.5.2005 tarihli, 05-
36/483-114 sayılı kararlar) PMSA’nın eğer satış noktasında tek bir sigara satış rafı
varsa, o rafta diğer markaların da satılabileceğini, eğer birden fazla raf varsa sadece
noktada rafı olmayan teşebbüslerin ürünlerine rafın kapatılamayacağını hükme 80
bağlamıştır. Dolayısıyla söz konusu kararlardan, raf düzenine ilişkin değil rakibin (ya
da rakiplerin) nihai satış noktasındaki raflara girişine ilişkin düzenlemede bulunduğu
anlaşılmaktadır. Bu itibarla satış noktasında rakip ürünlerin satılabilmesinden ziyade
PMSA’nın yalnızca bulundurduğu rafın düzenine ilişkin müdahale yaptığı iddiasının,
önceki Kurul kararlarına bir aykırılık oluşturmadığı gibi satış noktasına (ya da pazara)
girişin engellenmesi ve dolayısıyla 4054 sayılı Kanun’a aykırı bir davranış
kapsamında değerlendirilemeyeceği kanaatine varılmıştır.
90
08-50/719-279
3
J. SONUÇ
100
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre; başvuru konusu iddialara
ilişkin olarak herhangi bir işlem yapılmasına gerek olmadığına ve şikayetin reddine
OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy