Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2008-4-118 (Devralma)
Karar Sayısı : 08-40/531-197
Karar Tarihi : 20.6.2008
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER 10
Başkan : Prof.Dr. Nurettin KALDIRIMCI,
Üyeler : Süreyya ÇAKIN, Mehmet Akif ERSİN, Dr. Mustafa ATEŞ,
İsmail Hakkı KARAKELLE.
B. RAPORTÖRLER: Mehmet ÖZDEN, Canan KARAMANOĞLU
C. BİLDİRİMDE
BULUNAN : - Photon SARL
Temsilcisi: Av. Zümrüt ESİN ve Av. Tolga İŞMEN 20
Büyükdere Cad. Maya Akar Center No: 100-102
Kat: 19 34394 Esentepe/İstanbul
D. TARAFLAR :- Carlyle Mena Partners, L.P. (Photon SARL)
Fideos 121, avenue de la Faïencerie L-1511 Lüksemburg
- Mehmet Can TOPSAKAL
Cevdet Paşa Cad. Oral Apt.No: 7/3 34342 Bebek/İstanbul
- Naim KOÇER
Cevdet Paşa Cad. Oral Apt.No: 7/3 34342 Bebek/İstanbul
30
E. DOSYA KONUSU: Photon SARL tarafından TVK Gemi Yapım Sanayi Ticaret
A.Ş.’nin sermayesinin %50’sine tekabül eden hisselerin gerçek kişi satıcılardan
devralınması işlemine izin verilmesi talebi
F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 29.5.2008 tarih ve 3352 sayı ile intikal
bildirim üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun ve 1997/1 sayılı
Rekabet Kurulu'ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında
Tebliğ'in ilgili hükümleri çerçevesinde yapılan inceleme sonucunda düzenlenen
12.6.2008 tarih, 2008-4-118/Öİ-08-MÖ sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu,
13.6.2008 tarih ve REK.0.08.00.00-120/154 sayılı Başkanlık önergesi ile 08-40 sayılı 40
Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda;
- Bildirim konusu devralma işleminin, tarafların ilgili ürün pazarındaki toplam ciroları
yönüyle, 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu Kanun’a dayanılarak çıkarılan
1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında izne tabi bir devralma işlemi olduğu; bu devralma
işlemi sonucunda ilgili pazarda 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesinde belirtilen bir
hakim durum yaratılması veya mevcut bir hakim durumun daha da güçlendirilmesi ve
böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmadığı,
- Hissedarlar Sözleşmesi’nin 8.06. maddesinde getirilen rekabet yasağının ortak 50
kontrolün süresi boyunca geçerli olacak ve salt yatırım amacı taşıyan hisse alımlarını
yasaklamayacak şekilde değiştirilmesi halinde yan sınırlama olarak
değerlendirilebileceği ve işlem ile birlikte izin verilebileceği,
ifade edilmektedir.
H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
H.1. Taraflar
H.1.1. Photon S.A.R.L. (Photon)
Photon, Cayman Adaları kanunlarına göre kurulu sınırlı sorumlu bir şirket olan
Carlyle MENA Partners, L.P.’nin (Carlyle) sermayesinin tamamını elinde 60
bulundurduğu bir iştirakidir.
Carlyle, Orta Doğu ve Kuzey Afrika bölgelerinde sermaye yatırımcısı olarak satın
almalar, stratejik sermaye yatırımları, konsolidasyonlar, yeniden yapılanma ve
sermaye artırım finansmanları alanında yoğunlaşan özel bir sermaye fonudur.
Finansal bir yatırımcı olarak faaliyet gösteren Carlyle’ın Türkiye’deki ilgili ürün
pazarında veya ilgili ürün pazarının alt veya üst pazarlarında herhangi stratejik bir
faaliyeti yoktur. Ayrıca, ne Carlyle ne de Carlyle’ın herhangi bir bağlı ortaklığı, ilgili
ürün pazarında faaliyet gösteren bir teşebbüsü kontrol etmektedir.
H.1.2. Mehmet Can TOPSAKAL 70
Mehmet Can Topsakal, TVK Gemi Yapım Sanayi Ticaret A.Ş. (TVK)’nin Yönetim
Kurulu Başkanı olup TVK’nın sermayesinin %62,3‘üne tekabül eden 1.246.000 YTL
değerinde hisseyi elinde bulundurmaktadır.
H.1.3. Naim KOÇER
Naim Koçer, TVK’nın Yönetim Kurulu üyesi olup TVK’nın sermayesinin %37,3‘üne
tekabül eden 746.000 YTL değerinde hisseyi elinde bulundurmaktadır.
H.2.İlgili Pazar
H.2.1. İlgili Ürün Pazarı 80
TVK, 25,000 dwt hacmine kadar tanker, kargo ve konteynır gemisi inşası ile iştigal
etmektedir. Devre konu teşebbüsün faaliyet alanı dikkate alınarak ilgili ürün pazarı,
“gemi inşa hizmetleri pazarı” olarak belirlenmiştir.
H.2.2. İlgili Coğrafi Pazar
Dosya mevcudu bilgiler çerçevesinde, ilgili coğrafi pazar “Türkiye Cumhuriyeti
sınırları” olarak tespit edilmiştir.
H.3. DEĞERLENDİRME
H.3. 1. İşlemin Niteliği 90
Bildirime konu işlem, TVK’nın %50 oranındaki hissesinin Photon tarafından
devralınması işlemidir. Taraflar arasında yapılan Hisse Alım Sözleşmesi uyarınca
Photon, TVK’nın sermayesinin %50’sine tekabül eden 10.000 adet hisseyi satın
alacaktır. Mehmet Can Topsakal ve Naim Koçer, bizzat veya kendileri tarafından
atanmış hissedarlar aracılığı ile hali hazırda TVK’nın sermayesinin %99,6’sını
ellerinde bulundurmaktadırlar. Devralma işleminin tamamlanmasını takiben Photon
TVK’nın sermayesinin %50’sini, geri kalan hissedarlar ise diğer %50’sini elinde
bulunduracak ve TVK taraflarca ortaklaşa kontrol edilir hale gelecektir.
H.3. 2. 1997/1 Sayılı Tebliğ Bakımından Değerlendirme
İşlem, TVK’nın kontrolünde değişiklik yaratması nedeniyle, 1997/1 sayılı Tebliğ'in 2. 100
maddesinin (b) bendinde yer alan, “Herhangi bir teşebbüsün ya da kişinin diğer bir
teşebbüsün mal varlığını yahut ortaklık paylarının tümünü veya bir kısmını ya da
kendisine yönetimde hak sahibi olma yetkisi veren araçları devralması veya kontrol
etmesi” hükmü kapsamında bir devralmadır.
1998/2 sayılı Tebliğ ile değişik 1997/1 sayılı Tebliğ’in 4. maddesi gereğince, “Bu
Tebliğ’in 2. maddesinde belirtilen bir birleşme veya devralma sonucunda birleşme ve
devralmayı gerçekleştiren teşebbüslerin, ülkenin tamamında veya bir bölümünde ilgili
ürün piyasasında, toplam pazar paylarının, piyasanın % 25’ini aşması halinde veya
bu oranı aşmasa bile toplam cirolarının yirmibeş trilyon Türk Lirası'nı aşması halinde
Rekabet Kurulu’ndan izin almaları zorunludur”. Bildirim Formunda, başvuru konusu 110
işlemin devralan tarafı olan Photon’un Türkiye’de ilgili hizmet pazarında herhangi bir
faaliyeti olmadığı belirtilmiştir. Dolayısıyla, 1997/1 sayılı Tebliğ’in 4. maddesindeki
eşiklerin değerlendirilmesinde devredilen şirketin elde ettiği ciro ve pazar payı dikkate
alınmıştır. 31.12.2007 tarihinde sona eren mali yılda işlemin devredilen tarafı olan
TVK’nın cirosu (…………) YTL (……………………… Yeni Türk Lirası) olarak
bildirilmiştir. Ayrıca Bildirim Formu’nda TVK’nın ilgili ürün pazarında faaliyet gösteren
şirketler arasında pazar payının %(….) olduğu bilgisine yer verilmiştir. Bu çerçevede
bildirim konusu devralma işleminin, Tebliğ’de belirtilen ciro eşiğini geçmesi nedeniyle
Rekabet Kurulu’ndan izin alınması gereken bir işlem olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
4054 sayılı Kanun’un 7. maddesinde, bir ya da birden fazla teşebbüsün “Hakim 120
durum yaratmaya veya hakim durumlarını daha da güçlendirmeye yönelik olarak,
ülkenin bütünü yahut bir kısmında herhangi bir mal veya hizmet piyasasındaki
rekabetin önemli ölçüde azaltılması sonucunu doğuracak şekilde” birleşmeleri veya
bir diğer teşebbüsü devralması yasaklanmaktadır.
İşlemin devralan tarafı olan Photon’un Türkiye’de ilgili ürün pazarında başka bir
faaliyetinin bulunmaması ve işlemin sadece TVK’nın kontrolünde değişikliğe yol
açacak olması nedeniyle işlem sonrasında ilgili pazardaki pazar payları açısından bir
değişiklik oluşmayacak ve herhangi bir yoğunlaşma artışı gerçekleşmeyecek,
pazardaki rekabet ortamı olumsuz etkilenmeyecektir. Dolayısıyla, inceleme konusu
işlemin bir hâkim durumun yaratılması ya da güçlendirilmesi yoluyla ilgili pazardaki 130
rekabeti önemli ölçüde etkilemesinin muhtemel olmadığı, bu çerçevede inceleme
konusu işleme izin verilmesinde bir sakınca bulunmadığı kanaatine varılmıştır.
H.3. 3. Devir Anlaşmasında Yer Alan Rekabet Yasakları Bakımından
Değerlendirme
Taraflar, “Hisse Alım Sözleşmesi”’ne ek olarak karşılıklı hak ve yükümlülüklerini
düzenleyen bir “Hissedarlar Sözleşmesi”ni Kapanış tarihinde imzalayacaklarını
belirtmişlerdir. Hissedarlar Sözleşmesi’nin 8.06. maddesinde yer alan rekabet
yasaklarına ilişkin hükümler aşağıda yer aldığı şekilde düzenlenmiştir.
140
“BÖLÜM 8.06. (TİCARİ SIR)
(a) (…..TİCARİ SIR…..)
(b) (…..TİCARİ SIR…..)
150
(c) (…..TİCARİ SIR…..).”
Birleşme/devralma işlemine ilişkin bir rekabet yasağının yan sınırlama olarak kabul
edilmesi ve bu çerçevede işlemle birlikte değerlendirilmesi için söz konusu yasağın
“yoğunlaşma ile doğrudan ilgili ve gerekli olma”, “sadece taraflar açısından kısıtlayıcı
olma” ve “orantılılık” kriterlerini sağlaması gerekmektedir.
Yukarıda yer verilen düzenlemelerde, rekabet yasağının hissedarlığın devamına 160
endekslendiği ve hissedarlık sona erdikten sonra da duruma göre bir ya da iki yıl
daha uzayacak şekilde düzenlendiği anlaşılmaktadır. Oysa yerleşmiş Kurul içtihadı
uyarınca rekabet yasağının ortak kontrolün devamına endekslenmesi halinde yan
sınırlama sayılabileceği bilinmektedir. Yasağın ortak kontrolün sona ermesinden
sonra da devam edebilmesi ise, devralma işlemi ile birlikte know-how ya da ticari
itibarın da devredilmiş olması şartına bağlıdır. Dosya mevcudu bilgilerden, inceleme
konusu işlemde know-how ya da ticari itibar devri bulunmadığı anlaşılmaktadır.
Belirtilen bentlerdeki yasakların süre açısından orantılılık kriterini sağlamadığı ve
rekabet yasağını ihtiva eden sözleşme hükümlerindeki sürelerin, ortak kontrolün
devamı müddetince geçerli olacak (diğer deyişle, şirketin kontrolüne etki etme 170
gücünü kaybeden hissedarı bağlamayacak şekilde) ve ilgili pazardaki bir başka
şirkette, yönetime katılmaksızın/ kontrolde etki sahibi olmaksızın, salt yatırım amacı
taşıyan hisse alımlarını yasaklamayacak şekilde tadil edilmesinin yerinde olacağı
değerlendirilmektedir.
I. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre;
1- Bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye
dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan izin Alınması Gereken
Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ” kapsamında izne tabi olduğuna, işlem 180
sonucunda aynı Kanun maddesinde belirtilen nitelikte hakim durum yaratılmasının
veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesinin ve böylece ilgili pazarda rekabetin
önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmadığına,
2- Hissedarlar Sözleşmesi’nin 8.6. maddesinde düzenlenen rekabet etmeme
yükümlülüğünün süresinin tarafların ortak kontrollerinin devam ettiği süre ile
sınırlandırılması ve salt yatırım amacı taşıyan hisse alımlarını yasaklamayacak
şekilde değiştirilmesi halinde yan sınırlama sayılarak bildirim konusu işleme izin
verilmesine
OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy