EuropejskA komisja Praw Człowieka
decyzja
W kwestii dopuszczalności
Skargi nr 30642/95
wniesionej przez Jadwigę piłatkowską
przeciwko Polsce
Europejska Komisja Praw Człowieka zasiadając przy drzwiach zamkniętych w dniu 20 października 1997 r. w obecności następujących członków:
Pan
Pani
Pani
Panowie
S. Trechsel, Przewodniczący
G. H. Thune
J. Liddy
E. Busuttil
G. Jörundsson
A. S. Gözübüyük
A. Weitzel
J.-C. Soyer
H. Danelius
F. Martínez
C. L. Rozakis
L. Loucaides
J.-C. Geus
M. P. Pellonpää
B. Marxer
M. A. Nowicki
I. Cabral Barreto
B. Conforti
N. Bratza
J. Mucha
D. Šváby
G. Ress
A. Perenič
C. Bîrsan
K. Herndl
E. Bieliűnas
E. A. Alkema
M. Vila Amigó
Pani
Panowie
M. Hion
R. Nicolini
A. Arabadjiev
Pan
M. de Salvia, Sekretarz Komisji;
Zważywszy na artykuł 25 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych wolności;
Zważywszy na skargę wniesioną w dniu 19 września 1995 r. przez Jadwigę piłatkowską przeciwko Polsce i zarejestrowaną w dniu 26 marca 1996 r. pod numerem 30642/95;
Zważywszy na:
– sprawozdania, o których mowa w artykule 47 Regulaminu Postępowania Komisji;
– uwagi przedłożone przez pozwany Rząd w dniu 18 lutego 1997 r. oraz uwagi przedłożone w odpowiedzi przez skarżącą w dniu 23 kwietnia 1997 r.;
Obradując;
Wydaje następującą decyzję:
Fakty
Skarżąca, obywatelka polska urodzona w 1946 r., jest ekonomistką zamieszkałą w Warszawie.Szczególne okoliczności sprawy
Fakty sprawy przedstawione przez strony mogą być streszczone następująco.
W 1945 r. ojciec skarżącej został przesiedlony z Tulicz, miejscowości położonej na obszarze, który wcześniej wchodził w skład Polski, na obszar Polski w obrębie granic wytyczonych w wyniku II wojny światowej.
W dniu 16 maja 1991 r. warszawski Urząd Rejonowy poinformował skarżącą, że jej wniosek o ekwiwalent za mienie należące do jej ojca, pozostawione na byłych wschodnich terenach Polski, został zarejestrowany zgodnie z wymogiem artykułu 88 Ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości z 1985 r.
Wyrokiem z dnia 8 września 1991 r. Sąd Rejonowy w Warszawie stwierdził nabycie przez skarżącą jednej trzeciej wartości spadku po swym ojcu.
Wyrokiem z dnia 8 września 1994 r. Sąd Rejonowy w Warszawie dokonał ustalenia składu mienia pozostawionego przez ojca skarżącej w Tuliczach w 1945 r.
W dniu 25 października 1996 r, rzeczoznawca dokonał oszacowania wartości mienia należącego do ojca skarżącej, położonego w Tuliczach i stwierdził, że wartość tego mienia, które w jednej trzeciej odziedziczyła na podstawie wyroku z 1994 r. skarżąca, wynosi 1.208.136 złotych w cenach bieżących.
W dniu 27 listopada 1996 r. skarżąca wraz z grupą osób, które posiadały roszczenie
o ekwiwalent z tytułu mienia pozostawionego na byłych wschodnich terenach Polski, uczestniczyła w przetargu dotyczącym zakupu od Skarbu Państwa gruntu, znajdującego się
w Legnicy, który był w posiadaniu armii radzieckiej, przed jej opuszczeniem Polski. W wyniku tego przetargu, skarżąca wraz z innymi osobami stała się właścicielem budynków położonych na tym gruncie oraz nabyła prawo do użytkowania wieczystego tego gruntu.
W swej decyzji z dnia 3 lutego 1997 r. Kierownik Urzędu Rejonowego w Legnicy stwierdził, że zgodnie z Ustawą o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości
i przepisami wykonawczymi, suma 1.154.771 złotych, jako wartość mienia w Tuliczach oszacowana w sprawozdaniu rzeczoznawcy z października 1996, zostanie zaliczona do ceny, którą miała zapłacić skarżąca i dwie inne osoby wskazane w wyroku z dnia 8 września 1991 r., celem nabycia 153/1000 nieruchomości położonej w Legnicy, która posiadała w miejscowym rejestrze ksiąg wieczystych numer 517/1.
Aktem notarialnym spisanym w dniu 25 lutego 1997 r. na podstawie decyzji administracyjnej z dnia 3 lutego 1997 r. potwierdzono nabycie przez skarżącą i dziewiętnaście innych osób, gruntu i budynków położonych w Legnicy zarejestrowanych w miejscowym rejestrze ksiąg wieczystych pod numerem 517/1. Czynnością tą skarżąca nabyła współwłasność budynków i prawo do użytkowania wieczystego gruntu. Do ceny zaliczono sumę 1.154.771 złotych stanowiącą wartość mienia pozostawionego na byłych wschodnich terenach Polski,
z którego jedną trzecią odziedziczyła skarżąca na mocy wyroku Sądu Rejonowego
w Warszawie z dnia 8 września 1991 r. Pokryła ona cenę współwłasności budynków i opłaty
z tytułu użytkowania wieczystego za okres pięćdziesięciu siedmiu lat. Właściwe prawo krajowe
Artykuł 81 Ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości stwierdza, że osoby, które w związku z II wojną światową pozostawiły mienie na byłych terenach wschodnich Polski mogą ubiegać się o ekwiwalent za to mienie. Ekwiwalent ten może być przyznany w formie własności (lub użytkowania wieczystego) tej samej wartości nabytej od Skarbu Państwa, lub zaliczenia wartości mienia będącego własnością na wschodzie, do ceny własności (lub użytkowania wieczystego) nabytych od Skarbu Państwa.
Artykuł 81 ust. 5 tej samej ustawy stwierdza, że ekwiwalent uzależniony jest od zarejestrowania wniosku w lokalnym organie administracji państwowej nie później niż do dnia 31 grudnia 1992 r.
Artykuł 5 ust. 1 Ustawy Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę
o pracownikach samorządowych z dnia 10 maja 1990 r. stwierdza, że mienie państwowe należące do lokalnych organów administracji państwowej staje się z mocy prawa mieniem właściwych gmin.
Zarzuty
Skarżąca podnosi zarzut, że jej wniosek o przyznanie ekwiwalentu za mienie należące do jej ojca pozostawione na byłych wschodnich terenach Polski, nie może być uwzględniony.
Postępowanie przed komisją
Skarga została wniesiona w dniu 19 września 1995 r. i zarejestrowana w dniu 26 marca 1996 r.
W dniu 14 października 1996 r. Komisja podjęła decyzję o powiadomieniu pozwanego Rządu o skardze.
Uwagi Rządu przedłożone zostały w dniu 18 lutego 1997 r. Skarżąca odpowiedziała w dniu 23 kwietnia 1997 r.
Prawo
Skarżąca podnosi zarzut, że jej wniosek o przyznanie ekwiwalentu za mienie należące do jej ojca pozostawione na byłych wschodnich terenach Polski nie może być uwzględniony.
Komisja odnotowuje, że sprawa wchodzi w zakres artykułu 1 Protokołu Nr 1 do Konwencji, który brzmi:
„Każda osoba fizyczna i prawna ma prawo do poszanowania swego mienia. Nikt nie może być pozbawiony swojej własności, chyba że w interesie publicznym i na warunkach przewidzianych przez ustawę oraz zgodnie z ogólnymi zasadami prawa międzynarodowego.
Powyższe postanowienia nie będą jednak w żaden sposób naruszać prawa państwa do stosowania takich ustaw, jakie uzna za konieczne do uregulowania sposobu korzystania z własności zgodnie z interesem powszechnym lub w celu zabezpieczenia uiszczania podatków bądź innych należności lub kar pieniężnych.”
Jednakże, zgodnie z artykułem 25 Konwencji, Komisja może jedynie rozpatrywać skargi wniesione przez każdą osobę, która uważa, że stała się ofiarą naruszenia praw zawartych
w niniejszej Konwencji. Komisja przypomina, że odpowiedź na pytanie, czy skarżący może uważać się za ofiarę naruszenia Konwencji zależy w ogromnej mierze od interesu prawnego, który posiada skarżący przy rozpatrywaniu podniesionych przez niego rzekomych naruszeń Konwencji (nr 9320/81, D.R. 34, str. 24). Kto otrzymał na poziomie krajowym zadość-uczynienie z tytułu rzekomych naruszeń Konwencji, nie może uważać się za ofiarę tych naruszeń (nr 17926/91, D.R. 75, str. 167).
Komisja odnotowuje, że w sprawie niniejszej skarżąca w lutym 1997 r. nabyła od Skarbu Państwa współwłasność działki położonej w Legnicy i zarejestrowanej w miejscowym rejestrze ksiąg wieczystych pod numerem 571/1 oraz, że całkowita wartość ekwiwalentu dochodzonego na podstawie artykułu 81 Ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości zastała zaliczona do ceny nabycia. Komisja uważa zatem, że wniosek skarżącej o przyznanie ekwiwalentu za mienie należące do jej ojca pozostawione na byłych wschodnich terenach Polski został w pełni uwzględniony i tym samym otrzymała ona zadośćuczynienie z tytułu rzekomego naruszenia Konwencji na szczeblu krajowym. Konsekwentnie, na podstawie artykułu 25 Konwencji nie może ona już uważać się za ofiarę tego naruszenia.
Z tego wynika, że skargę należy odrzucić na podstawie artykułu 27 § 2 Konwencji.
Z tych przyczyn, Komisja jednomyślnie
Uznaje skargę za niedopuszczalną.
/-/ M. de Salvia
Sekretarz Komisji
/-/ S. Trechsel
Przewodniczący Komisji
Full & Egal Universal Law Academy