(21-13/169-73 SAYILI KURUL KARARI İLE AŞAĞIDAKİ KARARIN 10. PARAGRAFINDA DEĞİŞİKLİK
YAPILMIŞTIR.)
Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2020-4-033
Karar Sayısı : 20-48/655-287
Karar Tarihi : 05.11.2020
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Birol KÜLE
Üyeler : Arslan NARİN (İkinci Başkan), Şükran KODALAK,
Ahmet ALGAN, Hasan Hüseyin ÜNLÜ
B. RAPORTÖRLER : Yalçıner YALÇIN, Abdulsamed TÜRLÜ
C. BAŞVURUDA
BULUNAN : - Havaalanları Yer Hizmetleri A.Ş.
Temsilcisi: Muhammed GÜNDOĞDU
Ayazağa Mah. Cendere Cad. 2C Apt. No:109 L/4
34485 Sarıyer İstanbul
(1) D. DOSYA KONUSU: Rekabet Kurulunun 24.07.2020 tarihli, 20-35/460-M sayılı
kararı uyarınca hakkında soruşturma yürütülen taraflardan Havaalanları Yer
Hizmetleri A.Ş.’nin sunduğu taahhüdün değerlendirilmesi.
(2) E. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurumu (Kurum) kayıtlarına 01.04.2020 tarih ve 3099
sayı ile giren gizlilik talepli başvuru üzerine düzenlenen 14.07.2020 tarih ve 2020-4-
033/ÖA sayılı önaraştırma raporu Rekabet Kurulunun 24.07.2020 tarihli toplantısında
görüşülmüş ve havalimanlarında gümrüklü geçici depolama veya ardiye hizmeti veren
bazı teşebbüslerin 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un (4054 sayılı
Kanun) 6. maddesini ihlal edip etmediklerinin tespitine yönelik olarak, Havaalanları Yer
Hizmetleri A.Ş. (HAVAŞ), MNG Havayolları ve Taşımacılık A.Ş., S Sistem Lojistik
Hizmetler A.Ş. ve Türk Hava Yolları A.O. hakkında 4054 sayılı Kanun'un 41. maddesi
uyarınca soruşturma yapılmasına ve 20-35/460-M sayı ile karar verilmiştir. Soruşturma
süreci devam ederken HAVAŞ tarafından 07.10.2020 tarih ve 10817 sayılı yazı ile
taahhüt başvurusunda bulunulmuştur. Bunun üzerine taahhüt görüşmelerine başlanmış
ve HAVAŞ yetkilileri ile 13.10.2020 tarihinde saat 14.30’da Rekabet Kurumu merkezinde
toplantı yapılmıştır. Söz konusu toplantıda HAVAŞ yetkililerine soruşturma konusu
rekabet sorunları hakkında bilgi verilmiştir. HAVAŞ yetkilileri ise mevcut rekabetçi
sorunların giderilmesine yönelik bir taahhüt taslağı üzerinde çalışıldığını ve taslak metnin
15 gün içinde Kuruma iletileceğini ifade etmiştir. HAVAŞ tarafından 19.10.2020 tarih ve
11242 sayı ile taslak taahhüt metni Kuruma sunulmuştur. Taahhüt metnine ilişkin olarak
hazırlanan 27.10.2020 tarih ve 2020-4-033/BN-01 sayılı Bilgi Notu görüşülerek karara
bağlanmıştır.
(3) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili Bilgi Notunda, HAVAŞ tarafından sunulan taahhüdün
mevcut haliyle, tespit edilen rekabet sorunlarıyla orantılı, bu sorunları gidermeye elverişli,
kısa sürede yerine getirilebilir ve etkili şekilde uygulanabilir olduğu, öte yandan taahhüt
süresinin sınırlandırılmasının rekabet sorunlarını kalıcı olarak ortadan kaldırmak
bakımından yeterli olmayacağı; Kurulun taahhüt sürecine devam edebileceği
düşünülmekle birlikte, 19.10.2020 tarih ve 11242 sayılı taslak taahhüt metninde yer alan
taahhüt geçerlilik süresinin “süresiz” olacak şekilde değiştirilmesi, taahhüt metninin ticari
20-48/655-287
2/4
sırlardan ve gizli bilgilerden arındırılmış bir nüshası ile birlikte sunulması ve pazara ilişkin
ve/veya mevzuat kaynaklı yapıda meydana gelebilecek önemli bir değişiklik neticesinde
Kuruma başvuruda bulunulabileceği ve söz konusu değişiklikle birlikte kabul edilen
taahhüdün ortadan kaldırılması yönünde talepte bulunulabileceği yönündeki görüşün ve
kararın HAVAŞ’a bildirilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine ulaşıldığı ifade edilmiştir.
G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
G.1. Taslak Taahhüt Metni
(4) HAVAŞ tarafından sunulan taslak taahhüt metninde depolar arası transfer ücretlerine
ilişkin olarak taahhüt sunulmuştur. Taslak taahhüt metninde HAVAŞ;
(…..)
taahhüt eder.”
ifadelerine yer vererek taahhüt kapsamını ve içeriğini açıklamıştır. Ayrıca taslak metinde
taahhüt süresi de değerlendirilmiş ve HAVAŞ tarafından,
“HAVAŞ söz konusu taahhüdün, başlangıç tarihinden itibaren (…..) yıl süreyle
geçerli olacağını taahhüt ve beyan eder.”
ifadesi kullanılarak taahhüdün (…..) yıl süreyle geçerli olacağı beyan edilmiştir.
(5) Son olarak taahhüde uyumun izlenmesine yer verilmiş olup HAVAŞ tarafından;
(…..)
ifadesi ile taahhüde ilişkin herhangi bir izleme mekanizmasının gerekli olmadığı
belirtilmiştir.
G.2. Değerlendirme
(6) 4054 sayılı Kanun’un 43. maddesinin üçüncü fıkrasında,
“Yürütülmekte olan bir önaraştırma ya da soruşturma sürecinde 4 üncü veya 6 ncı
madde kapsamında ortaya çıkan rekabet sorunlarının giderilmesine yönelik olarak
ilgili teşebbüs ya da teşebbüs birliklerince taahhüt sunulabilir. Kurul söz konusu
taahhütler yoluyla rekabet sorunlarının giderilebileceğine kanaat getirirse bu
taahhütleri ilgili teşebbüs ya da teşebbüs birlikleri açısından bağlayıcı hale
getirerek soruşturma açılmamasına veya açılmış bulunan soruşturmaya son
verilmesine karar verebilir. Rakipler arasında fiyat tespiti, bölge veya müşteri
paylaşımı ya da arz miktarının kısıtlanması gibi açık ve ağır ihlallerle ilgili olarak
taahhüt kabul edilemez…
…Kurul üçüncü fıkraya göre bir karar verdikten sonra aşağıdaki hallerde tekrar
soruşturma açabilir:
a) Kararın alınmasına temel teşkil eden herhangi bir unsurda esaslı değişiklik
olması
b) İlgili teşebbüs veya teşebbüs birliklerinin verdikleri taahhütlere aykırı
davranmaları
c) Kararın taraflarca sunulan eksik, yanlış veya yanıltıcı bilgiye dayanılarak verilmiş
olması”
hükmü yer almaktadır.
(7) HAVAŞ hakkında yürütülmekte olan soruşturmanın temel konusunu gümrüklü
havalimanlarında sunulan geçici depo/antrepo hizmetleri oluşturmaktadır. Yapılan
20-48/655-287
3/4
incelemelerde, tarifelerde yer alan ve farklı isimlerle anılabilen “depo değişikliği ücreti”nin
özellikle ithal malların rakip ve/veya alternatif depolara geçişini kısıtladığı görülmüştür.
HAVAŞ açısından incelendiğinde, söz konusu depo değişikliği ücretine tarifelerinde
“Antrepo Değişikliği Ücreti” şeklinde yer verildiği görülmektedir.
Tablo 1: Depo Değişikliğinde Talep Edilen Tarife Ücretleri
Şekil 1: 2019 Yılı İçin Depo Değiştirme – Hipotetik Analiz (TL/ (teşebbüs bazlı ort. kg)
(…..TİCARİ SIR…..)
(8) Yapılan incelemede, HAVAŞ bakımından aşağıdaki hususlar değerlendirilmiştir:
“Ortalama bir HAVAŞ müşterisinin depo değiştirmeyi talep etmesi durumunda
ödeyeceği depo değişiklik ücreti, yaklaşık olarak (…..) saate kadar ((…..)), ardiye
için ödeyeceği ücretten yüksektir. Oransal olarak baktığımızda 720 gözlem
noktasının ortalaması alındığında ardiye ücretinin yaklaşık %(…..)’si oranında
depo değişikliği ücreti oluştuğu görülmektedir.”
“Yukarıdaki grafik yorumlanırken her bir teşebbüsün portföyünde yer alan ürünlerin
ortalama depo süreleri de göz önünde bulundurulmalıdır. Örneğin HAVAŞ için bu
süre (…..) gün ((…..) saat) olarak hesaplanmıştır. Dolayısıyla HAVAŞ portföyünde
yer alan ürünlerin önemli bir bölümünün görece düşük depolama sürelerine maruz
kaldığı, depolama süresine bağlı olarak değişiklik göstermeyen ve yüksek bir depo
değişiklik ücretinin ithalatçı açısından, daha uygun koşullarda bir alternatif olsa
dahi, depo değişikliğine gitmeme yönünde karar alınmasına yol açacağı
düşünülmektedir.”
(9) Yukarıda yer verilen rekabetçi sorunun temelinde müşterinin depo değiştirmeyi talep
etmesi durumunda alınan depo değişikliği ücreti gelmektedir. HAVAŞ tarafından sunulan
taslak taahhüt metninde, söz konusu ücret uygulamasına son verileceği ifade edilmiştir.
Buna ek olarak HAVAŞ, benzer isimlerle aynı amaca hizmet edebilecek ücretleri de
uygulamamayı -“her ne ad altında olursa olsun ‘antrepo değişiklik ücreti’ne ikame
nitelikte ve bununla sınırlı olmak üzere herhangi bir ücret uygulamamayı” ifadelerini
20-48/655-287
4/4
kullanarak- taahhüt etmiştir. Yapılan değerlendirmede, HAVAŞ tarafından sunulan
taahhütlerle, işaret edilen rekabet sorunlarının giderilebileceği kanaatine ulaşılmıştır.
H.SONUÇ
(10) Rekabet Kurulunun 24.07.2020 tarihli, 20-35/460-M sayılı kararı uyarınca yürütülen
soruşturma kapsamında, Havaalanları Yer Hizmetleri A.Ş.’nin 19.10.2020 tarih ve 11242
sayılı yazıyla sunduğu taahhüdün, sadece Ankara Esenboğa Havalimanında geçerli
olacak şekilde ve taahhüde konu ücret tarifesi kaleminin %50 oranında indirimle
uygulanması halinde de rekabet sorunlarını gidermesi nedeniyle kabulüne ve 24.07.2020
tarihli, 20-35/460-M sayılı Kurul kararı uyarınca başlatılan soruşturmanın Havaalanları
Yer Hizmetleri A.Ş. bakımından sonlandırılmasına, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren
60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açık olmak üzere, OYBİRLİĞİ ile
karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy