1 REKABET KURUMU
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : D4/1/M.Y.-00/4 (İlk İnceleme)
Karar Sayısı : 00-36/400-226
Karar Tarihi : 26.9.2000
A- TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Prof. Dr. M.Tamer MÜFTÜOĞLU
Üyeler : Mehmet Zeki UZUN, Sadık KUTLU, Nejdet KARACEHENNEM,
Mustafa PARLAK, A. Ersan GÖKMEN, R. Müfit SONBAY, Kubilay ATASAYAR,
Murat GENCER
B- RAPORTÖR: Mehmet YANIK
C- ŞİKAYET EDEN: Özdantel Giyim Sanayi Ticaret ve Limited Şirketi
Sümer Sk. No:16/F Kızılay/Ankara
D- HAKKINDA İLK İNCELEME YAPILAN: Vakıf Finansal Kiralama Anonim Şirketi
İnönü Cd. Vakıf İşhanı No:2
Gümüşsuyu, Taksim/İstanbul
E- DOSYA KONUSU: Vakıf Finansal Kiralama Anonim Şirketi (Vakıf Finansal
Kiralama) ile Özdantel Giyim Sanayi Ticaret ve Limited Şirketi (Özdantel Giyim)
arasında yapılan finansal kiralama sözleşmesi çerçevesinde, kira konusu
kıymetlerin kiracının tercihi göz önüne alınmaksızın ve yüksek prim ödeme
koşulu ile Güneş Sigorta Anonim Şirketi’ne sigortalatma zorunluluğunun
getirilmesi suretiyle 4054 sayılı Kanun’un ihlal edildiği iddiası.
F- DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 27.6.2000 tarih, 2820 sayı ile giren
başvuru üzerine düzenlenen 1.9.2000 tarih, D4/1/M.Y.-00/4 sayılı İlk İnceleme
Raporu 22.9.2000 tarih, REK.0.08.00.00/50 sayılı Başkanlık önergesi ile 00-36 sayılı
Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
G- RAPORTÖRÜN GÖRÜŞÜ: Vakıf Finansal Kiralama ile Özdantel Giyim arasında
yapılan finansal kiralama anlaşmasının rekabeti ne ölçüde kısıtladığının, sözleşme
maddelerinden yola çıkılarak tam olarak tespit edilmesinin mümkün olmadığı, bu
hususların açıklığa kavuşturulması ve Kanun'un ihlal edilip edilmediğinin tespiti
amacıyla, konu hakkında 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'u 40/1.
maddesi uyarınca önaraştırma yapılması gerektiği düşünülmektedir.
H- İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
1. İlgili Pazar
Ürün Pazarı: Şikayet konusu çerçevesinde ilgili ürün pazarı, “eşyaya bağlı sigorta
hizmetleri pazarı” olarak tespit edilmiştir
Coğrafi Pazar: Söz konusu ürün pazarına ilişkin ilgili coğrafi pazar Türkiye
Cumhuriyeti sınırları olarak belirlenmiştir.
2 REKABET KURUMU
2. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme
Finansal kiralama, özellikle yatırım malları ile teknolojisi hızla değişen
mallarda satınalma yerine kiralamayı bir alternatif olarak özendiren, yatırımların
finansmanı ve üretim araçlarının karşılanmasında yararlanılan bir yöntem olup,
finansal kiralama şirketlerinin, yatırım malzemesini kendi hesaplarına satın alarak,
bunları ihtiyacı olan kurumlara kiralamaları esasına dayalı bir sistemdir.
3226 sayılı Finansal Kiralama Kanunu, finansman sağlamaya yönelik finansal
kiralamaya ilişkin olup, sözleşmenin hukuki yapısını, tarafların karşılıklı hak ve
yükümlülüklerini düzenleyen hükümleri kapsamaktadır.
Anılan Kanun’un “Sözleşme” başlıklı 4. maddesinde, “Sözleşme, kiralayanın,
kiracının talebi ve seçimi üzerine üçüncü kişiden satın aldığı veya başka suretle
temin ettiği bir malın zilyetliğini, her türlü faydayı sağlamak üzere ve belli bir süre
feshedilmemek şartı ile kira bedeli karşılığında, kiracıya bırakılmasını öngören bir
sözleşmedir.” şeklinde finansal kiralama sözleşmesinin niteliği açıkça belirtilmiştir.
Aynı Kanun’un, taşınır ve taşınmaz malların konu olabileceği finansal
kiralama sözleşmesinde “Kiralayan şirketin hak ve borçları”nı düzenleyen 17.
maddesi, “Finansal kiralama konusu mal kiralayan şirketin mülkiyetindedir.
Kiralayan şirket, mülkiyeti kendisine ait olan finansal kiralama konusu malı
sözleşme süresince sigorta ettirmek zorundadır. Sigorta primlerinin ödenmesi
kiracıya aittir.” hükmünü amirdir.
Bu madde hükmü ile, kiralayan şirketin maliki bulunduğu kiralamaya konu
malı dilediği sigorta şirketine sigorta ettirebileceği, sigorta primlerini ödeme
yükümlülüğünün de kiracıya ait olduğu hususları açıkça düzenlenmiştir.
Söz konusu nedenlerle, genel olarak finansal kiralama sözleşmelerini, özel
olarak da şikayet konusu sözleşmeyi 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesi çerçevesinde,
belirli bir mal veya hizmet piyasasında doğrudan veya dolaylı olarak rekabeti
engelleme, bozma ya da kısıtlama amacını taşıyan veya bu etkiyi doğuran yahut
doğurabilecek nitelikte olan teşebbüsler arası anlaşmalar kapsamında
değerlendirmenin mümkün olmadığı, ayrıca bu tür sözleşmelerde kiralayanın
sigortalama işlemini aynı ekonomik birlik içinde olduğu veya uygun gördüğü sigorta
şirketine yaptırmasının gerek 4054 sayılı Kanun’a gerekse anlaşmanın niteliği ve
ticari teamüllere aykırı bir yanının bulunmadığı ve bu sözleşmelerin eşyaya bağlı
sigorta hizmetleri pazarında rekabeti kısıtlamadığı kanaatine varılmıştır.
İ- SONUÇ
Yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmelerin ışığında, dosya konusu
iddiaya ilişkin olarak, Vakıf Finansal Kiralama Anonim Şirketi hakkında önaraştırma
yapılmasına ya da soruşturma açılmasına gerek olmadığına OYBİRLİĞİ ile karar
verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy