Rekabet Kurumu - Karar Sayı 00-44/472-257

1 REKABET KURUMU



REKABET KURULU KARARI

Dosya Sayısı : D2/2/Ö.İ.-99/1 (Soruşturma)
Karar Sayısı : 00-44/472-257
Karar Tarihi : 6.11.2000
Konu : Sesa Dış Ticaret Limited Şirketi’nin (Sesa Ltd. Ş.), Police,
Vogart ve Sting markalı güneş gözlüklerinin üçüncü kişiler tarafından
Türkiye’ye ithalatını engellemek yoluyla 4054 sayılı Rekabetin Korunması
Hakkında Kanun’un 4. maddesini ihlal ettiği iddiası üzerine yapılan soruşturma
sonucu verilen nihai karar.

A- TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan : Prof. Dr. M. Tamer MÜFTÜOĞLU.
Üyeler : Dr. Kemal EROL (II.Başkan), Mehmet Zeki UZUN, Sadık KUTLU,
İsmet CANTÜRK, Necdet KARACEHENNEM, Mustafa PARLAK, A. Ersan GÖKMEN,
R. Müfit SONBAY, Kubilay ATASAYAR, Murat GENCER.

B- SORUŞTURMA HEYETİ:

Başkan : R. Müfit SONBAY
Raportörler : Özge İçöz, Ilgaz Sarıoğlu, Ferhat Topkaya, A. Ogün Sarı

C- ŞİKAYET EDEN: Hekim Optik İthalat İhracat ve Ticaret Limited Şirketi
Muhzirbaşı Sok. Güzel Han No:6 Kat:4 Sirkeci/İSTANBUL
Vekili: Av. Sezai ÇİÇEK,
Yavuz Selim Caddesi, Müstakimzade Sok. No:34 Daire:1,
Fatih/İSTANBUL

D- HAKKINDA SORUŞTURMA YAPILAN: Sesa Dış Ticaret Limited Şirketi
Ortaklar cad. No:20/6 Mecidiyeköy
Şişli/İSTANBUL
Vekili: Av. Ahmet HABİBOĞLU,
Bahariye Cad. Zambak Apt. No:75/2
Kadıköy/İSTANBUL

E- İDDİALARIN ÖZETİ:

Hekim Optik İthalat İhracat Limited Şirketi’nin (Hekim Optik Ltd. Ş.) şikayet
dilekçesinde aşağıdaki iddialara yer verilerek gereğinin yapılması istenmiştir.

- Kendilerinin Ray-Ban markalı güneş gözlüklerinin Türkiye piyasasına satım
ve dağıtımını yaptıkları,
2 REKABET KURUMU
- Müşterilerinin genellikle İstanbul ve Anadolu’nun değişik kentlerinde faaliyet
gösteren kişi veya kurumlardan oluştuğu ve bunların, Hekim Optik Ltd. Ş'nin
dağıtımını yaptığı Ray-Ban markalı güneş gözlüklerinin yanı sıra diğer markalı güneş
gözlüklerini satın almak yönünde talepte bulundukları,

- Bu talep nedeniyle İtalyan menşeli “Police”, “Sting” ve “Vogart” markalı
güneş gözlüklerini Singapur Serbest Ticaret Bölgesinde faaliyet gösteren ve Police
marka gözlüklerin Singapore distribütörü olan Soon Lee Optical Company isimli
firmadan ithal ettikleri,

- Yaptıkları ithalatın usulüne uygun olduğu ve gümrük mevzuatı çerçevesinde
her çeşit vergi ve harçlarını ödedikleri,

- “Police” “Sting” ve “Vogart” markalı güneş gözlüklerinin Türkiye’deki marka
lisans sahibi ve tek satıcısı olan Sesa Dış Ticaret Ltd. Ş. sahibi Semih Saraçoğlu
tarafından, bu markalı gözlüklerin Türkiye’de kendilerinden başkasınca satışa
sunulmasının haksız rekabet oluşturduğunun ve bu markalı güneş gözlüklerini
Hekim Optik ve mal verdiği şahıs ve kurumların satmaya yetkilerinin bulunmadığının
iddia edildiği,

- Sesa Dış Ticaret Ltd. Ş.'nin, anılan markaların Türkiye’deki lisansına ve
münhasır satıcılık hakkına sahip olduğunu ve yurt dışında üretici firma ile akdedilen
Ticari Marka Lisans Anlaşmasını ve Münhasır Distribütörlük Anlaşmasını ileri
sürerek bahse konu malların Türkiye’de ilgili ürün pazarında satım ve dağıtımının
ayrıca yetkili satıcıların tesbitinin kendilerine ait olduğunu ileri sürdükleri,

- Sesa Dış Ticaret firmasının, Hekim Optik Ltd. Ş.’nden belirtilen markalı
gözlükleri alan firmalara ihtarname çekerek kendileri haricindeki kişilerden bu
ürünlerin temin edilmesinin haksız rekabet oluşturduğu ve haklarında marka
tecavüzü ve haksız rekabet sebebiyle dava açılacağını bildirdiği,

- Tüm bu işlemlerin, Sesa Ltd. Ş.’nin kendi markasının Türkiye piyasasına
sunumu konusunda tekel hakkı oluşturmak amacını taşıdığı

belirtilmiştir.

F- DOSYA EVRELERİ:

1. Hekim Optik Ltd. Ş.’nin şikayet dilekçesi 6.3.1998 tarih ve 462 sayı ile Rekabet
Kurumu kayıtlarına girmiştir.

2. Şikayet dilekçesi üzerine hazırlanan 28.4.1998 tarih ve D1/1/Ü.G.-98/4 sayılı İlk
İnceleme Raporu, Rekabet Kurulu'nun 30.4.1998 tarih ve 63 sayılı toplantısında
görüşülmüş, Kanun'un 40/1 ve Rekabet Kurumu Çalışma Usul ve Esasları Hakkında
Yönetmelik'in 55/1. maddeleri uyarınca önaraştırma yapılmasına karar verilmiştir.

3 REKABET KURUMU
3. Önaraştırma sonucunda düzenlenen 7.6.1999 tarih ve D2/2/Ö.İ.-99/1 sayılı
Önaraştırma Raporu, Rekabet Kurulu'nun 15.6.1999 tarihli toplantısında görüşülmüş
ve 99-29/266-161 sayılı karar ile,

- 4054 sayılı yasanın 4. maddesinin (d) bendi kapsamında “Rakip
teşebbüslerin faaliyetlerinin zorlaştırılması, kısıtlanması veya …” şeklindeki hükümle
uyumlu olarak, Hekim Optik Ltd.Ş.’nin dosya konusu gözlükleri ithal etmesine engel
olma sonucunu doğuran bir distribütörlük anlaşmasını yapmış olması nedeniyle;
Sesa Ltd. Ş. hakkında, 4054 sayılı yasanın 41. maddesi uyarınca soruşturma
açılmasına,

- Sesa Ltd. Ş. ile “Dierre Srl.” arasında akdedilen “Münhasır Distribütörlük
Anlaşması”nın, 5.1.ii. maddesinin, Rekabet Kurulu’nun 1997/3 sayılı “Tek Elden
Dağıtım Anlaşmalarına İlişkin Grup Muafiyeti” ve 1997/4 sayılı “Tek Elden Satın
Alma Anlaşmalarına İlişkin Grup Muafiyeti” tebliğleri kapsamında
değerlendirilemeyeceğine; bu anlaşmanın 4054 sayılı Yasanın geçici 2. maddesi ile
“Anlaşmaların, Uyumlu Eylemlerin ve Teşebbüs Birliği Kararlarının Kanunun
10. maddesine Göre Bildiriminin Usul ve Esasları” hakkındaki 1997/2 sayılı tebliğin
4. maddesi uyarınca 05.05.1998 tarihine kadar menfi tespit ve/veya muafiyet talebi
ile Kurum’a bildirilmesi gerekirken, süresi içinde bildirilmemiş olduğu tespitine ilişkin
olarak 4054 sayılı yasanın 16. maddesinin (c) bendine göre önerilen idari para
cezasının soruşturma aşamasında değerlendirilmesine

karar verilmiştir.

4. Bu karar üzerine, 30.6.1999 tarihinde, Kanun'un 43/2. maddesi uyarınca ilgili
teşebbüse soruşturma açıldığına dair bildirimde bulunulmuş, 1.7.1999 tarihinde söz
konusu karara ilişkin tebligatı alan Sesa Ltd. Ş.'nin ilk yazılı savunması 2.8.1999
tarih ve 2493 sayı ile Kurum kayıtlarına girmiştir.

5. Kurul'un 8.12.1999 tarih 99-56 sayılı kararı ile 4054 sayılı Kanun'un 43/1. maddesi
uyarınca soruşturmanın süresi 6 ay uzatılmıştır.

6. Soruşturma Heyeti'nce tamamlanan 15.6.2000 tarih ve SR/00-8 sayılı Soruşturma
Raporu, Kanun'un 45/1. maddesi uyarınca Kurul üyeleri ile ilgili teşebbüse 16.6.2000
tarihinde gönderilmiş ve ilgili teşebbüs Soruşturma Raporu’nu 17.6.2000 tarihinde
tebellüğ etmiştir.

7. Soruşturma Raporu’nun tebliğini takiben, hakkında soruşturma yürütülen
teşebbüs, 7.7.2000 tarih ve 2946 sayılı başvurusu ile, Kanun'un 45. maddesinin
ikinci fıkrası uyarınca savunma sürelerinin 30 gün uzatılmasını talep etmiş, bu talep
Kurul’un 11.7.2000 tarih ve 00-26 sayılı toplantısında görüşülerek uygun görülmemiş
ve reddedilmiştir.

8. Hakkında soruşturma yürütülen teşebbüsün ikinci savunması 18.7.2000 tarih ve
6570 sayı ile Kurum kayıtlarına girmiştir.
4 REKABET KURUMU
9. Soruşturma Heyeti'nin hazırladığı, 2.8.2000 tarihli ek yazılı görüş, Kanun'un 45/2.
maddesi uyarınca, 4.8.2000 tarihinde Kurul üyeleri ile ilgili teşebbüse gönderilmiş ve
ilgili teşebbüs 7.8.2000 tarihinde ek yazılı görüşü tebellüğ etmiştir.

10. İlgili teşebbüsün ek yazılı görüşe karşı yazılı savunması 6.9.2000 tarih ve 3742
sayı ile Rekabet Kurumu kayıtlarına girmiştir.

11. Soruşturma kapsamındaki teşebbüsün talebi üzerine; Rekabet Kurulu'nun
12.9.2000 tarih ve 00-34 sayılı toplantısında, yürütülen soruşturma ile ilgili olarak
1.11.2000 tarihinde sözlü savunma toplantısı yapılmasına karar verilmiş ve sözlü
savunma toplantısı davetiyeleri, Kanun'un 46. maddesinin 2. fıkrası uyarınca ilgililere
gönderilmiştir.

12. 1.11.2000 tarihinde yapılan sözlü savunma toplantısına şikayetçi Hekim Optik
Ltd. Ş. ile hakkında soruşturma yapılan Sesa Ltd. Ş. temsilcileri katılmışlar, iddialar
ve savunmalar dinlenmiştir..

13. Rekabet Kurulu, 6.11.2000 tarihinde nihai kararını vermiş ve karar 15.11.2000
tarihinde tefhim edilmiştir.

G- RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ:

Soruşturma raporunda;

1. Sesa Ltd. Ş.'nin De Rigo S.p.A. ile yapmış olduğu anlaşmanın amacının, paralel
ithalata engel olmak suretiyle ilgili ürün pazarında rekabeti ortadan kaldırmak
olduğu, bu anlaşmanın 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un
4. maddesinin “Belirli bir mal veya hizmet piyasasında doğrudan veya dolaylı olarak
rekabeti engelleme, bozma ya da kısıtlama amacını taşıyan.... teşebbüsler arası
anlaşmalar, uyumlu eylemler ve teşebbüs birliklerinin bu tür karar ve eylemleri
hukuka aykırı ve yasaktır.” şeklindeki hükmü uyarınca yasaklanması ve bu nedenle
16. maddesi gereği Sesa Ltd. Ş. ve De Rigo S.p.A.’ya para cezası uygulanması
gerektiği,

2. De Rigo S.p.A.’nın İtalya’da mukim bir teşebbüs olması ve Türkiye’de rekabeti
engelleme amacı taşıyan bir anlaşmanın tarafı olması nedeniyle, 1/95 sayılı Türkiye-
Avrupa Birliği Ortaklık Konseyi Kararı'nın 43. maddesinin "Topluluğun veya
Türkiye'nin diğer tarafın topraklarında sürdürülen ve rekabete aykırı olan
uygulamaların kendi veya teşebbüslerinin çıkarlarını olumsuz yönde etkilediğine
inanması halinde, ilk taraf, diğer tarafa durumu bildirecek ve diğer tarafın rekabetle
ilgili makamının uygun tedbirleri aşmasını talep edecektir." şeklindeki hükmü
uyarınca, Avrupa Komisyonu’nun konuya ilişkin olarak bilgilendirilmesinin ve uygun
tedbirleri almasının talep edilmesi gerektiği,

3. Sesa Ltd. Ş. ile Dierre S.R.L. arasında akdedilmiş olan Münhasır Distribütörlük
Anlaşması’nın, 5.1.ii. maddesinin ve paralel ithalatı engelleyici sözlü anlaşmanın;
Rekabet Kurulu’nun 1997/3 sayılı Tek Elden Dağıtım Anlaşmalarına İlişkin Grup
5 REKABET KURUMU
Muafiyeti Tebliği’nin “Grup Muafiyeti Kapsamına Giren Yükümlülükler” başlıklı
maddeleri hükümlerine uygun olmaması nedeniyle grup muafiyeti tebliğleri
kapsamında değerlendirilmesinin mümkün olmadığı,

4. Süresi içinde bildirilmeyen söz konusu anlaşmanın yukarıda yer verilen tespitler
doğrultusunda grup muafiyeti kapsamında değerlendirilemeyeceği, bireysel muafiyet
açısından bir değerlendirilme yapıldığında dahi, 4054 sayılı Kanun’un 5. maddesinin
muafiyet koşulları ile ilgili olarak rekabetin zorunlu olandan fazla sınırlandırılmaması
gerektiği hükmü doğrultusunda, mezkur anlaşmanın 5. maddesinin (ii) bendinin
Sesa’nin pasif satış hakkını kısıtladığı, sözlü anlaşmanın paralel ithalatı engellediği
ve bu kısıtlama nedeniyle anlaşmanın bireysel muafiyet kapsamında da
değerlendirilmesinin mümkün olamayacağı tespit edildiğinden Kanun'un
16. maddesinin (c) bendine göre aleyhine soruşturma yapılan Sesa Ltd. Ş.’ne ceza
verilmesi ve 16. maddenin üçüncü fıkrası uyarınca adı geçen teşebbüsün yönetim
organlarında görev alan gerçek kişilere de şirkete verilen cezanın yüzde onuna
kadar para cezasının uygulanması ve söz konusu anlaşmanın hukuka aykırı
hükümlerinin yasaklanması gerektiği

sonuç ve kanaatine varıldığı belirtilmiştir.

H- İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

H.1. İLGİLİ PAZAR

H.1.1. İlgili Ürün Pazarı:

Şikayet konusunun Police, Vogart, Sting markalı güneş gözlüklerinin paralel
ithalatının engellenmesi olduğu ve yüksek kalite, sağlanan garanti, satış sonrası
hizmetler ve en önemlisi hitap edilen tüketici kesiminin diğer gözlükleri tercih
edenlerden farklı olması gibi etkenler gözönünde bulundurulduğunda; düşük kaliteli
güneş gözlüklerinin, markalı güneş gözlüklerine alternatif oluşturamayacağı
gözönüne alınarak, ilgili ürün pazarı “markalı güneş gözlükleri” olarak kabul
edilmiştir.

H.1.2. İlgili Coğrafi Pazar:

İlgili coğrafi pazar, ithal edilen malların dağıtımının ve perakende satışının yapıldığı
"Türkiye Cumhuriyeti sınırları"dır.

H.2. HAKKINDA SORUŞTURMA YAPILAN TEŞEBBÜS

Sesa Dış Ticaret Limited Şirketi

İstanbul Ticaret Sicili’ne 310587-258169 numara ile kayıtlı Sesa Dış Ticaret Limited
Şirketi, 12 Şubat 1994 tarih ve 3462 sayılı Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi’nde
yayımlanan şirket ana sözleşmesi ile Selçuk SARAÇOĞLU ve Semih SARAÇOĞLU
tarafından 50.000.000- TL sermaye ile kurulmuştur. Şirketin soruşturma dönemindeki
6 REKABET KURUMU
sermayesi 500.000.000.000- TL’dir. Ana sözleşme uyarınca her iki ortak müdür
sıfatıyla şirketi temsil ve ilzama yetkilidirler.

Şirketin temel faaliyet alanı her türlü optik ve optik sistemler, tıbbi amaçlarla
kullanılan optik, elektronik alet ve cihazlar ile bunların yedek parça ve aksesuarları,
her türlü güneş gözlüğü çerçevesi ve camı, her türlü renkli, renksiz gözlük camı,
çerçevesi, bunların yedek parça ve aksesuarlarının ithalat, ihracat, yurt içi ve yurt
dışı pazarlamasını toptan ve perakende ticaretini yapmak olarak belirlenmiştir.

H.3. TESPİTLER

H.3.1. Genel Olarak

"Police" markası 131645 sayı ve 12.08.1991 tarihli belge ile; "Sting" markası 147732
sayı ve 29.10.1993 tarihli belge ile; "Vogart" markası da 130864 sayı ve 12.08.1991
tarihli belge ile Charme Lunettes S.R.L. adına Türkiye’de tescil edilmiştir. Daha
sonra ismini De Rigo S.p.A. olarak değiştiren teşebbüs ile Sesa Dış Ticaret - Semih
Saraçoğlu arasında akdedilen ve Beşiktaş 9. Noterliği tarafından 21302 sayı ile
05.06.1996 tarihinde onaylanan Ticari Marka Lisans Anlaşması 30.07.1996
tarihinde, “Vogart” markası için 41362 yevmiye numarası ile, “Sting” markası için
41363 yevmiye numarası ile, “Police” markası için 41364 yevmiye numarası ile
markaların sicillerine şerh edilmiştir.

Ticari markaları İtalya’da ve diğer pek çok ülkede tescil ettirmiş olan Charme
Lunettes (yeni adıyla De Rigo S.p.A.), 15.02.1995 tarihinde, Police, Sting, Rolling,
Vogart, Charme, Marlow ve Von Fuerstenberg ticari markaları ile simgelenen tüm
ürünlerin üretim ve dağıtımı konusunda tam münhasırlık haklarını ve
vekaletnamesini, sözleşme ile yan kuruluşu ve imalatçısı olan Dierre S.R.L.’ye
vermiştir.

Türkiye’de markanın adına tescilli bulunduğu Charme Lunette -yeni adıyla De Rigo
S.p.A.- adlı teşebbüs, “Police”, “Vogart” ve “Sting” marka gözlüklerin tek distribütörü
ve lisans sahibinin Sesa Dış Ticaret olduğunu; bunun neticesinde 556 Sayılı
Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin lisans sahibine de
marka sahibinin koruma haklarını kendisine tanıdığı haklar çerçevesinde bu malları
Türkiye’de satmaya yetkili kişileri, yetkili bayiler olarak tespit yoluna gittiği;
Kararnamenin, marka sahibi ve lisans hakkı sahibine tanıdığı haklardan markanın
korunma kapsamını içeren 9. maddesinin 2. fıkrasının (c) bendinde yer alan “işareti
taşıyan malın ithali ve ihracını” hükmüne göre malı ithal ve ihraç edecek kişinin
marka sahibi ya da lisans sahibi olması gerektiği; 556 Sayılı KHK’nin marka hakkına
sahip olanların dışındaki kişilerin bu markayı taşıyan malları Türkiye’ye ithal etmesini
ve satmasını yasakladığı gerekçesiyle Sesa Dış Ticaret’in hakkına tecavüz edildiği
ve haksız rekabet yapıldığını iddia ederek, Şubat - Mart 1995 döneminde, Türkiye
çapında yaklaşık üç bin adet gözlük satıcısına aşağıda yer verilen ihtarnameyi noter
kanalıyla göndermiştir.


7 REKABET KURUMU
İhtarnamelerde aynen;

“ 1. Via Beorche 19/21, 32030 Limana (BL) İtalya adresinde mukim CHARME
LUNETTS S.R.L. unvanlı müvekkilim şirket POLICE, STING, OLLING, VOGART,
CHARME, MARLOW, VON FURSTENBERG, FENDI, BEST CAMPANY, LOZZA
isimli tüm dünyada tescilli markaların tüm edebi, endüstriyel mülkiyet ve kullanım
haklarının dünyadaki tek sahibidir.

2. Müvekkil şirket, bu adı geçen markaları simgeleyen tüm ürünlerin üretimi
dağıtım ve yabancı ülkelere distribütörlük (TEK SATICI) anlaşmaları yapmak
konularında tüm münhasır haklarını kullanmak üzere Longarone-Belluno-İtalya-Zona
Industriale Villanova adresindeki DIERRE S.R.L. şirketini yetkilendirmiştir.

3. Müvekkil şirketin Dierre S.R.L. şirketine verdiği yetki neticesi bu şirket ilgili
markaların Türkiye’ye ithal, dağıtım ve temsil yetkilerini 16.12.1994 tarihli
Distribütörlük Anlaşması ile Ortaklar Caddesi, Aslı Apt. 20/6 Mecidiyeköy – İstanbul
Türkiye adresinde mukim SESA SEMİH SARAÇOĞLU MÜESSESESİ VE SESA DIŞ
TİCARET LTD. ŞTİ.’ne vermiş ve bu kişiler Türkiye’de müvekkil şirketin sahibi
olduğu ürünlerin yasal olarak TEK SATICISI olma hakkını kazanmışlardır.

4. Müvekkil şirket ile Türkiye tek satıcısı arasında yapılan 16.12.1994 tarihli
anlaşma gereği Türkiye tek satıcısına verilen haklar çerçevesinde müvekkile ait
malların, Türkiye’de pazarlanması, satılması, alt bayilikler verilmesi, tüm yasal ve
ticari uygulamaların düzenlenmesi tek satıcıya aittir. Tek satıcı Türkiye pazarında
ticari olarak yeterli gördüklerine kendi alt bayiliğini oluşturarak ürünleri satma hakkını
vermekte serbesttir.

5. Türkiye’de bu ürünleri tek satıcıdan alarak satan kişiler müvekkil şirketin
menfaatlerini ve markaların isimlerini korumakla yükümlü olacaklardır. Türkiye tek
satıcısının kendi alt bayii hakkını vermediği kişiler müvekkile ait markaları
simgeleyen malları satamazlar, resim, stand, posterlerini kullanamazlar, işyerlerine
markaları simgeleyen isimleri yazamazlar, stikırlarını hiçbir şekilde kullanamazlar.
Bunları kullanan kişi ve kuruluşlar hakkında B.K. ve T.T.K.’nun haksız rekabet
kuralları ve Markalar Kanunu'nun ilgili maddeleri ve diğer yasal uygulamalar
gereğince müvekkil şirket veya Türkiye tek satıcısı tarafından yasal işlem
yapılacaktır.

6. Müvekkil şirket ve Türkiye tek satıcısının muvafakatı olmadan alt bayiler
olarak Türkiye dışına hiçbir şekilde mal satamazlar. Alt bayii veya üçüncü kişiler
müvekkil şirketin ve Türkiye tek satıcısının izni olmadan herhangi bir ülkeden
müvekkile ait markaları içeren malları Türkiye’ye ithal edemezler. Aksi hareket
edenlere karşı yasal ve hukuki işlemler yapılacaktır. Alt bayilerin yasal olarak
müvekkil Charme Lunettes S.R.L. ile hiçbir ilgisi bulunmamaktadır.

7. Tüm bu nedenlerden dolayı müvekkilim şirketin Türkiye’deki tek satıcı
(Distribütör) sının Sesa – Semih Saraçoğlu Müessesesi ve Sesa Dış Ticaret Ltd. Ş.
olduğu Türkiye’deki markalarımızın korunması, satılması, dağıtılması, pazarlanması
8 REKABET KURUMU
ile tüm yasal ve ticari haklarımızın korunması yetkisinin bu kişi ve şirketlere tevdi
edildiğinin aksine hareket edenler hakkında yasal işlem yapılacağının ihtaren
bildirilmesidir.”

denilmektedir.

Yine Kadıköy 17. Noterliği aracılığıyla Aralık 1996 tarihinde Sesa Dış Ticaret - Semih
Saraçoğlu vekili Av. Ahmet Habiboğlu tarafından çekilmiş olan ihtarnamelerde de
aynen;

“… Lisans anlaşması gereği ilgili markaların Türkiye’de pazarlanması,
dağıtılması vs tüm hakları müvekkilimin olduğundan, ve de 556 sayılı KHK gereği
marka sahibinin dışında bu malların satışının yapılamayacağı, ithal edilemeyeceği
açıkça belirtildiğinden, yasanın müvekkilime verdiği hak neticesinde iş bu
ihtarnamenin tebliğinden itibaren müvekkilimin lisans sahibi olduğu POLICE, STING,
VOGART markalı gözlüklerin tarafınızdan satılmamasını, bu markalar ile ilgili reklam,
pano, stikır gibi malzemelerin 3 gün içinde işyerinizden kaldırılmasını aksi takdirde
aleyhinize dava ikame edeceğimizi ihtaren bildiririm.”

ifadelerine yer verilmiştir.

Aynı iddialarla Sesa Dış Ticaret - Semih SARAÇOĞLU müessesesi adına Av. Ahmet
Habiboğlu, Mutlu Optik, Özkan Optik, Hekim Optik, Vedia Peker, Zeki Optik, Mest
Optik firmalarına dava açmış ve dilekçesinde adı geçen emtianın ihtiyati tedbir kararı
verilerek toplatılmasını talep etmiştir.

H.3.2. Distribütörlük Anlaşması

Soruşturma Heyeti'nce, Sesa Dış Ticaret - Semih Saraçoğlu ile Dierre S.R.L.
arasında akdedilmiş münhasır distribütörlük anlaşmasının pasif satışları engelleyici
hüküm içeren 5.1.ii. maddesinin 1997/3 sayılı Tek Elden Dağıtım Anlaşmalarına
İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği’nin “Grup Muafiyeti Kapsamına Giren Yükümlülükler”
başlıklı maddeleri hükümlerine uygun olmaması nedeniyle, grup muafiyeti tebliğleri
kapsamında değerlendirilmesinin mümkün olmadığına değinilerek cezai müeyyidenin
uygulanması gerektiği ifade edilmekle birlikte, sözlü savunma toplantısında söz
konusu Distribütörlük Anlaşması’nın 8 Mart 1995 tarihinde Sesa Dış Ticaret - Semih
Saraçoğlu ile Charme Lunettes S.R.L. arasında akdedilen Ticari Marka Lisans
Anlaşması ile yürürlükten kaldırıldığı ve esasen anlaşmanın ekinde yer alan pasif
satışın yasaklandığı ülkelere de ihracat yapılması suretiyle ilgili maddenin
uygulanmadığı belirtilmiştir.

H.3.3. Paralel İthalat

Paralel ithalat kavramı Türk mevzuatında doğrudan tanımlanmamış, ancak ilgili
mevzuatta yer verilen hükümlerin yorumlanması neticesinde doktrinde yerini almıştır.
Doktrinde farklı sonuçlara yol açan bir çok tartışma mevcut olmasına karşın, gerek
rekabet mevzuatındaki açıklık, gerekse Yargıtay 11. Hukuk Dairesi’nin vermiş olduğu
9 REKABET KURUMU
kararlar dikkate alındığında paralel ithalata ilişkin olarak bir sonuca varmak
mümkündür.

Paralel ithalat kısaca, Türkiye’de hak sahibince piyasaya sunulan bir malın, üçüncü
kişilerce yasal prosedüre uygun olarak bir başka kanaldan temin edilip ithal edilmesi
işlemidir. Bu konuda fikri sınai mülkiyet haklarına ilişkin mevzuatın getirdiği
düzenlemeler mevcuttur. Soruşturma konusunun Police, Sting ve Vogart marka
gözlüklerin paralel ithalatının engellenmesi olması dolayısıyla, durumun markaların
korunması hakkında mevzuat, fikri sinai haklar ve malların serbest dolaşımı
çerçevesinde Türkiye’nin Avrupa Birliği ile ilişkileri açısından ve son olarak rekabet
mevzuatı açısından incelenmesi yerinde görülmüştür.

H.3.3.1. Markalarla ilgili Mevzuat Açısından Paralel İthalat

Prof. Dr. Sabih Arkan, Marka Hukuku (Ankara,1998) isimli kitabında yer verdiği
paralel ithalata ilişkin görüşünde; markalı malların Türkiye'de piyasaya
sunulmasından sonra, marka sahibinin bu malları yurtdışına satması ya da bu
malları yurtdışında üretmesini müteakip; üçüncü kişiler tarafından bu malların
yurtdışından satın alınarak Türkiye'ye ithaline engel olunamayacağını belirtmektedir.
"Prof.Dr.Kemal Oğuzman'ın Anısına Armağan" (İstanbul,2000) adlı kitapta yer alan,
"Marka Hukukunda Hakların Tükenmesi" başlıklı makalesinde Hamdi Pınar, Sabih
Arkan'ın bu görüşüne eleştiride bulunmuş ve bu görüşün ancak Markaların
Korunması Hakkında KHK'nin 13/1. maddesinin asgari bir düzenleme getirdiği, bu
hükmün emredici olmadığı yönündeki görüşün kabul edilmesi durumunda geçerli
olabileceğine ifadelerinde yer vermiştir.

Prof. Dr. Ünal Tekinalp Fikri Mülkiyet Hukuku (İstanbul,1999) isimli kitabında,
paralel ithalatla ilgili olarak Sabih Arkan'la aynı düşünceleri savunmuştur. Ancak
Tekinalp görüşlerinde, paralel ithalatın gerçekleşebilmesi için markanın Türkiye'de
ve malın ithal edildiği ülkede aynı şahıs adına tescil edilmesi gerektiği şartına da yer
vermiştir. Hamdi Pınar, Ünal Tekinalp'in görüşüyle ilgili olarak da, Sabih Arkan'a
getirdiği eleştiriye paralel olarak, ifadelerin çelişkili olduğunu, bu çelişkinin ortadan
kaldırılabilmesi için 13. maddenin 1. fıkrasındaki ifadenin, emredici değil sadece
asgari bir düzenleme olduğunun kabulünün gerekli olduğunu ifade etmiştir.

Saadet Arıkan, Fikri Sınai Haklar Hukukunun, hak sahibine mutlak yetkiler verdiğini
ileri sürmüş ve buna bağlı olarak A ülkesinde patent, marka tasarım belgesi almış
üreticinin, B ülkesinde aynı çerçevede korunan patent, marka veya tasarım konusu
mallarını B ülkesinin piyasasından toplayıp A ülkesine sokmaya çalışan paralel
ithalatçıyı önleme yetkisinin bulunduğunu iddia etmiştir (Fikri-Sınai Haklarda "Hakkın
Tüketilmesi" Doktrini Avrupa Birliği ve Türkiye, İktisadi Kalkınma Vakfı Dergisi, 1996,
sayı 129).

Hamdi Pınar bahsi geçen makalesinde, Türk Hukukundaki düzenlemelerin lâfzî
yorumlanması neticesinde ülkesel tükenme ilkesinin kabulünün gerektiğini ancak,
öğretinin ve Yargıtay'ın bu konudaki görüşünün tam olarak belli olmadığını ifade
etmiştir. Mevzuattaki düzenlemelerin, amaçsal yorumla emredici değil, asgari bir
10 REKABET KURUMU
düzey olarak kabul edildiği takdirde uluslararası tükenme ilkesinin tercih edilmesinin
mümkün olduğunu ileri süren Hamdi Pınar, bir taraftan ülkesel tükenme ilkesi
denilirken, diğer taraftan orijinal malların paralel ithalatının mümkün olduğu yönünde
görüşlerin bildirilmekte olduğunu, bu yaklaşımın Yargıtay'ın "Police" kararına da
yansıdığını ve bu durumun ise açık bir tercihin yapılmasını zorunlu kıldığını ifade
etmiştir.

Doktrinde yer alan görüşler incelendiğinde markaların korunması ile ilgili mevzuatın
paralel ithalata yönelik açık bir düzenlemeye sahip olmadığı görülmektedir. Yukarıda
görüşlerine yer verilen Hamdi Pınar, bu konuyu açıkça dile getirmiş ve bu konuda bir
tercihin yapılmasının zorunlu olduğunu ifade etmiştir. Bu aşamada markalarla ilgili
mevzuata ilişkin herhangi bir görüşe yer verilmeyecek, konu rekabetin korunması ile
ilgili mevzuat kapsamında incelenecektir.

H.3.3.2. AB ve Türkiye İlişkileri Açısından Fikri Sınai Haklar

Türkiye ile AT arasındaki ilişkinin hukuki temeli 1964 senesinde yürürlüğe giren
Ankara Anlaşması'dır. Bu anlaşmada yer verilen son döneme ilişkin şartlar 1.1.1996
tarihinde yürürlüğe giren 1/95 sayılı Ortaklık Konseyi Kararı (OKK)'nda belirtilmiştir.

1/95 sayılı OKK’de fikri sınai haklara ilişkin düzenlemeler bulunmaktadır. OKK’nin
Mevzuat Uyumuna ilişkin kısmının birinci bölümünün fikri, sınai ve ticari mülkiyetin
korunması ile ilgili 31. maddesinde;

“1. Taraflar fikri, sınai ve ticari mülkiyet haklarının uygun ve etkin biçimde
korunması ile uygulanmasını sağlamak konusuna verdikleri önemi teyid ederler.

2. Taraflar, fikri mülkiyet haklarına Gümrük Birliğini oluşturan iki tarafta da eş
düzeyde verimli koruma sağlanması halinde Gümrük Birliğinin düzgün
işleyebileceğini kabul etmektedirler. Bu doğrultuda, bu kararın 8 sayılı Ek'inde
belirlenen yükümlülükleri üstlenmektedirler.”

ifadeleri yer almaktadır.

8 sayılı Ek'te, on madde halinde düzenlenen yükümlülüklerin ilki GATT 1994 TRIPs
Anlaşması'na ilişkin taahhüttür. Bu çerçevede, Türkiye, OKK’nin yürürlüğe
girmesinden itibaren 3 yıl içinde TRIPs Anlaşması'nı uygulayacağını taahhüt
etmektedir. Dünya Ticaret Örgütü Anlaşması'nın bir eki olarak hazırlanan TRIPs
Anlaşması, tüm fikri sınai haklarda üye ülkelerin dikkate alması gereken minimum
standartları belirlemiştir. TRIPs Anlaşması, fikri sınai haklar çerçevesinde "Hakkın
Tüketilmesi" ilkesine yer vermiştir. Bu ilkenin düzenlendiği 6. madde, fikri sınai
hakların tüketilmesi ile ilgili uyuşmazlıkların, bu anlaşma kapsamında çözüme
ulaştırılamayacağı konusunda düzenleme getirmiştir. Yine aynı maddeye göre bu
konunun tek istisnası, hakkın tüketilmesi ilkesinin, TRIPs Anlaşması'nın ulusal
muamele ve en çok kayırılan ülke kaydı ile ilgili maddelerini ihlal eder biçimde
uygulanması durumudur.
11 REKABET KURUMU
1/95 sayılı OKK'nin 8 sayılı Ek'inin TRIPs Anlaşması ile ilgili getirdiği düzenlemeyi
takip eden maddelerinde, uluslararası sözleşmelere ilişkin yükümlülükler ele
alınmıştır. Karar'ın yürürlük gününden önce ve sonraki üç yılda taraf olunacak
uluslararası sözleşmeler belirtilerek Türkiye’nin bu düzenlemelere taraf olması
gerektiği vurgulanmaktadır. Getirilen bir diğer yükümlülük ise TRIPs Anlaşması'na
uyumun yanısıra AT’nin bu konudaki mevzuatına uyumdur. Fikri sınai haklar
mevzuatının bir kısmına Karar’ın yürürlük tarihinden önce uyum sağlanması şartı
getirilmiş, geri kalan kısmı için yürürlük tarihinden itibaren 3 yıllık bir süre tanınmıştır.

8 sayılı Ek’in 10. maddesinde ise hakkın tüketilmesine ilişkin hüküm yer almaktadır.
10/2. maddede “Bu karar, iki taraf arasındaki ticari ilişkilerde uygulanan fikri-sınai ve
ticari hakların tüketilmesi sonucunu doğurmaz.” denilerek hakkın tüketilmesi ilkesinin
Türkiye-AT Gümrük Birliği ilişkisinde uygulanmayacağı öngörülmüştür.

H.3.3.3. Rekabet Mevzuatı Açısından Paralel İthalat

Paralel ithalat konusunda marka mevzuatı açısından yapılan değerlendirmenin
ardından, rekabet mevzuatı açısından konunun değerlendirilmesine geçilecektir.
Öncelikle paralel ithalatın nedenleri ve dolayısıyla engellenmesinin sebepleri
üzerinde durulacaktır. Bu açıklamalardan sonra bu konudaki rekabet mevzuatı
açısından getirilen düzenlemenin önemi daha iyi anlaşılacaktır.

Fikri ve sınai mülkiyet hakkı sahipleri, yıllar boyunca kendi yarattıkları mallar
üzerinde maksimum korumayı sağlamayı hedeflemiş, buna karşın malı satın alan
kişiler de, satın aldıkları bu malı dilediği şekilde kullanmak istemişlerdir. Karşılıklı
çıkar çatışmaları neticesinde, serbest ticaret ile fikri mülkiyetin korunması; kamu
yararı ile kişisel kullanım özgürlüğü arasında dengeyi temin etmek amacıyla fikri
mülkiyet haklarının tükenmesi ilkesi ortaya çıkmıştır. Bu ilkeyle birlikte kurulacak
olan dengeden, fikri ve sınai mülikyet hakkı sahibi açısından markanın zarar
görmesini engelleyecek bir koruma getirmesi; malın yeni maliki açısından ise
markaya zarar vermediği sürece malın yeniden satımı ve benzeri konularda
serbestçe davranabilmesini sağlaması beklenmektedir. Diğer bir anlatımla fikri sınai
mülkiyet hakkı sahibi, malını ilk defa piyasaya sürme konusunda kendi kontrolünde
olan tekel hakkına sahip olmakla birlikte bu hak, daha sonra malın piyasada yasal
dolaşımını kontrol etme yetkisini de kapsamaz. Ancak günümüzde bu dengenin mal
sahipleri açısından bozulmasına yönelik bir eğilim görülmektedir. Asıl amacı markayı
korumak olan düzenlemelerin, mal sahibinin, ticari kazancını artırmaya yönelik
olarak gerçekleştirdiği faaliyetleri korumaya varan, tüketicilerin markalı mal
üzerindeki tasarruf haklarını gerektiğinden fazla sınırlayacak şekilde yorumlandığı
görülmektedir. Bu aşamada bu uygulamalar arasında en yaygın olarak bilinen
paralel ithalat konusunda açıklamalar yapmak yerinde olacaktır.

Paralel ithalat ülkeler arasında yapılan ticaret neticesinde ortaya çıkan bir kavramdır.
Bir ülkede satışa sunulan bir malın, aynı malın satışının yapıldığı bir başka ülkeden
ithal edilmesiyle birlikte ortaya çıkan paralel ithalatın temel nedeni iki ülke arasındaki
fiyat farklılığıdır. Bu durumda paralel ithalatçılar tarafından, fiyatı ucuz olan ülkeden
alınan mal, pahalı olan ülkeye ithal edilecektir.
12 REKABET KURUMU
Markalı malın sahibinin bu iki ülke için uyguladığı fiyat farklılığının başlıca iki
nedenden kaynaklandığı düşünülebilir. Bunlardan ilki marka sahibinin yeni girdiği
veya pazar payını artırmayı hedeflediği piyasalarda tutunma amacıdır. Bir diğer
sebebi ise üretim faktörlerinin fiyatlarının farklı olmasıdır. İş gücünün veya sair
girdilerin ucuz olması, üretimin yapıldığı ülkedeki malların fiyatlarının da ucuz
olmasını doğuracaktır. Bu iki temel sebebe dayanan fiyat farklılaştırması sonucu
ortaya çıkan paralel ithalatın engellenmeye çalışılması, markalı malı değil, üreticinin
pazar stratejisini korumaya yönelik bir amaca hizmet edecektir. Gerek markaların
korunmasına yönelik düzenlemelerde, gerekse rekabetin korunmasına ilişkin
mevzuatta marka sahibinin pazar stratejisini oluşturmasına yönelik faaliyetlerini
korumaya ilişkin bir amaç maddesi bulunmamaktadır. Paralel ithalatın sebepleri
üzerinde yapılan bu açıklamalardan sonra, Rekabet Kanunu açısından konunun
değerlendirilmesi yerinde olacaktır.

4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun "paralel ithalat" konusuna
doğrudan bir düzenleme getirmemiştir. Ancak Kanunun 4(d) ve 6(a) maddeleri, rakip
teşebbüslerin piyasaya girişinin engellenmesi ve faaliyetlerinin zorlaştırılmasını
amaçlayan eylemleri yasaklamış, paralel ithalatın engellenmesi de bu sonuçları
doğurması açısından Kanun kapsamında değerlendirilmiştir.

Bu kapsamda, markalı malın Türkiye'de piyasaya sunulduğu andan itibaren hak
sahibinin, markanın korunması ile ilgili mevzuat çerçevesinde korunan hakları saklı
kalmak kaydıyla, malın yeniden satışını ya da orijinal malın bir başkasınca yasal
yollarla ülkeye ithalini engelleyici bir hakka sahip olduğu ileri sürülemez.

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin Police marka güneş gözlüklerinin paralel ithalatına
ilişkin olarak vermiş olduğu 12.03.1999 tarih ve 1998/7996 Esas sayılı kararı ile
Dexter markalı ayakkabıların paralel ithalatına ilişkin olarak vermiş olduğu
14.06.1999 tarih ve 1999/3243 Esas sayılı kararı da bu görüşü doğrular niteliktedir.

Yargıtay’ın ilgili kararları incelendiğinde, paralel ithalata ilişkin doktrinde tartışılmakta
olan konuya, marka sahibinin farklı dağıtım kanallarına farklı fiyatlarla satmış olduğu
mallardan elde edeceği kârı maksimize etmesine yardımcı olma amacını taşımayan,
amacı sadece markaların korunmasını sağlamak olan markalarla ilgili mevzuat
açısından yaklaştığı kadar; mal ve hizmet piyasalarındaki rekabeti engelleyici,
bozucu veya kısıtlayıcı anlaşma, karar ve uygulamaları önlemek amacını haiz
Rekabetin Korunması Hakkında Kanun kapsamında da yaklaşarak karar verdiği
görülecektir. Yargıtay, Rekabet Mevzuatı’nda düzenlenmeyen ilk satış hakkını da
içeren kararında “paralel ithalat”ın engellenemeyeceğine hükmetmiştir.

Dolayısıyla, konuya ilişkin Yargıtay Kararları da dikkate alındığında, Türkiye'de
markası tescil edilmiş bir malın, marka sahibi ya da yetkili satıcısı tarafından
Türkiye'de piyasaya sunulmasını müteakip, üçüncü kişilerce yasal prosedüre uygun
olarak ithal edilmesine, yani paralel ithalat yapılmasına engel olunamayacağı açıktır.

Sözü edilen görüşler rekabetçi bir piyasanın sağlanması amacını taşıyan Rekabet
Kanunu'nun düzenlemeleriyle birlikte değerlendirildiğinde paralel ithalat kavramının,
13 REKABET KURUMU
bir ülkede hak sahibi tarafından piyasaya sunulan bir malın aynısının üçüncü
kişilerce bir başka ülkeden yasal prosedürüne uygun olarak ithal edilmesi ve
piyasaya sunulması şeklinde tanımlanması ve rekabet mevzuatı yönünden bu hakkın
varlığının kabul edilip korunması gerektiği sonucuna varılmıştır.

İ- SAVUNMALAR VE BUNLARA İLİŞKİN DEĞERLENDİRMELER

I.1. Tarafa İlişkin Savunma ve Değerlendirilmesi

Kurum’un işleminin tarafının yanlış olduğu, Tek Satıcılık Sözleşmesi ve Ticari Marka
Lisansı Sözleşmesi’nin tarafının Sesa Dış Ticaret – Semih Saraçoğlu olduğu,
dolayısıyla gerek marka hakkına tecavüz iddiasının gerek 4054 sayılı yasaya
muhalefetin tarafının ancak söz konusu tacir olabileceği, nitekim tüm davaların adı
geçen tacire vekaleten açıldığı ve onun lehine veya aleyhine hüküm tesis edildiği,
hal böyle iken Rekabet Kurumu’nun sözleşmenin tarafı olmayan Sesa Dış Ticaret
Limited Şirketi adına ön soruşturma yapmasının ve soruşturma açılmasına karar
vermesinin usulen hatalı olduğu, başka bir tüzel ya da gerçek kişinin eylemleri
nedeniyle bir başkasının soruşturulması ya da yargılanmasının hukuka aykırı bir
işlem olduğu iddia edilmiştir.

11 Şubat 1999 tarih ve 4729 sayılı T.C. Ticaret Sicili Gazetesi’nde yayımlandığı
üzere, Semih Saraçoğlu ve Selçuk Saraçoğlu, atacakları münferid imza ile Sesa Dış
Ticaret Limited Şirketi’ni temsile yetkili kılınmışlardır. Sesa Ltd. Ş. müdürlerinden
Semih Saraçoğlu aynı zamanda, adı geçen Münhasır Distribütörlük Anlaşması ve
Ticari Marka Lisans Anlaşması’nın tarafı olan Sesa Dış Ticaret – Semih Saraçoğlu
şahıs firmasının sahibi konumundadır.

Türk Ticaret Kanunu açısından iki ayrı tüzel kişiliği haiz olan Sesa Dış Ticaret-Semih
Saraçoğlu şahıs firması ile Sesa Dış Ticaret Ltd. Ş.’nin, aynı karar organı tarafından
yönlendirildiği görülmektedir. Bunun yanı sıra, soruşturma döneminde yapılan
incelemeler neticesinde, T.C. İstanbul Ticaret Siciline 310587/258169 numara ile
kayıtlı Sesa Dış Ticaret Ltd. Ş. ile 257932/205504 numara ile kayıtlı Sesa Dış
Ticaret - Semih Saraçoğlu firmalarının aynı adreste faaliyetlerini sürdürdükleri tespit
edilmiştir.

Diğer yandan, Charme Lunettes S.R.L. firması vekili Av. Ahmet Habiboğlu tarafından
çekilen ihtarnamede “ilgili markaların Türkiye’ye ithal, dağıtım ve temsil yetkilerini
16.12.1994 tarihli Distribütörlük Anlaşması ile Ortaklar Caddesi, Aslı Apt. 20/6
Mecidiyeköy-İstanbul Türkiye adresinde mukim SESA SEMİH SARAÇOĞLU
MÜESSESESİ ve SESA DIŞ TİCARET LTD. ŞTİ.’ne vermiş ve bu kişiler Türkiye’de
Müvekkil şirketin sahibi olduğu ürünlerin yasal olarak TEK SATICI’sı olma hakkını
kazanmışlardır.” ifadesine yer verilmiş; dolayısıyla yazılı distribütörlük anlaşması ile
ticari marka lisans anlaşmasının Sesa Dış Ticaret-Semih Saraçoğlu firmasıyla
imzalanmış olmasına rağmen, tek satıcılık hakkının şahıs firması yanında Sesa Ltd.
Ş.'ne de tanındığı ifade edilerek iki firma arasındaki bağ, Charme Lunettes
tarafından da ortaya konmuştur.
14 REKABET KURUMU
Yine, “Police”, “Sting” ve “Vogart” marka gözlüklere ait garanti belgelerinde, ithalatçı
firma olarak Sesa Ltd. Ş.’nin yer aldığı ve firma yetkilisi olarak Semih Saraçoğlu’nun
imzasının bulunduğu hususu da yukarıdaki açıklamalarla birlikte dikkate alındığında
bu iki tüzel kişiliğin Rekabet Kanunu açısından tek bir teşebbüs olarak
değerlendirilmesi gerekliliği ortaya çıkmaktadır.

Yukarıdaki bilgiler ışığında, Rekabet Kurumu’nun işleminin tarafının yanlış olduğuna
dair iddianın, Türk Ticaret Kanunu açısından değil, Rekabet Kanunu açısından
değerlendirilmesi gerektiği; bu açıdan bakıldığında ve tarafların gerçek iradeleri göz
önünde tutulduğunda İtalyan firması ile Sesa Ltd. Ş. arasında sözlü bir anlaşmanın
kurulduğu ve yazılı anlaşmanın ise Sesa Ltd. Ş.’nin karar alma yetkisini haiz ortağı
Semih Saraçoğlu tarafından imzalandığı, gerek sözlü gerek yazılı anlaşmanın tarafı
olarak Sesa Ltd. Ş.’nin kabul edilmesi gerektiği ve bunun sonucu olarak da aleyhine
soruşturma yapılan Sesa Ltd. Ş.’nin husumete yönelik savunmasının yerinde
olmadığı sonucuna varılmıştır.

I.2. Savunma Hakkının Kısıtlanmasına İlişkin Savunma ve Değerlendirilmesi

Klasik anlamda savunma hakkının kullanılabilmesi için şikayet veya iddiaya bağlı
resmi veya yarı resmi makam veya Kurum’un tespitleri yanında şikayet ve iddia
sahiplerinin argümanlarının ne olduğunun da bilinmesinin, taraflara fotokopilerinin
verilmesinin önem arz ettiği, mevcut isnatların mutlaka somut piyasa ve pazar
analizine de yer verir biçimde ve özellikle özelde ilgili ürün, genelde de mevcut
ürünün veya ikame ürünlerin yasal veya gayri yasal yollarla ithal şartlarını da
gözönüne alarak yazılı ve sözlü savunma aşamasında açıklığa kavuşturulması
gerekirken bunlara uyulmadığı ve savunma hakkının kısıtlandığı iddia edilmiştir.

Rekabet Kanunu’nun 43. maddesinin 2. fıkrasında hükme bağlandığı üzere; taraflara
bildirim yazısı ile birlikte, iddiaların türü ve niteliği hakkında ayrıntılı bilgi
gönderilmiştir. Soruşturma Heyeti, İstanbul’da yapılan yerinde inceleme sırasında
taraflarla, piyasada faaliyet gösteren diğer firmalarla görüşmeler yapmış; elde ettiği
somut bilgileri, teorik bir alt yapı süzgecinden geçirerek rekabet mevzuatı açısından
değerlendirmiştir.

Piyasa, taraflar ve şikayet ile ilgili olarak incelemeler yapılmış; bu incelemeler
neticesinde elde edilen bilgi ve belgeler değerlendirilmiştir. Bu inceleme sürecinde,
Rekabet Kanunu kapsamına girmeyen, haksız rekabet, markalar mevzuatı ve
benzeri alanlarda da araştırmalar yapılmış, elde edilen tüm bulgular dikkate
alınmıştır. İlgili ürün ve coğrafi pazar incelenmiş; ürünlerin yasal ve gayri yasal
yollarla ithal şartları göz önüne alınmış ve ithalatla ilgili olarak herhangi bir hukuka
aykırı durum tespit edilememiştir. Yasal olmayan ithalata yönelik olarak halen ticaret
mahkemelerinde devam eden davalar olması sebebiyle, haksız rekabet hususunda,
kesin yargıya varacak bir görüş bildirmenin doğru olmadığı düşünülmektedir.

Diğer yandan soruşturma raporunda konu edilen bir çok belge, halihazırda devam
eden mahkeme dosyalarından temin edilmiştir. Bu argümanların tamamı ilgili
15 REKABET KURUMU
teşebbüste de olan argümanlardır. Soruşturma Heyeti’nin bu konuda savunma
hakkını kısıtlamaya yönelik bir davranışının olmadığı sonucuna varılmıştır.

I.3. Haksız Rekabete İlişkin Savunma ve Değerlendirilmesi

Rekabet Kurumu’na şikayette bulunan, başta Hekim Optik Ltd. Ş. olmak üzere
üçüncü şahısların bu ürünleri Türkiye’ye ithal etmeleri ve tüketicilere
ulaştırmalarının, bu ithalatın büyük oranının 1918 sayılı Kaçakçılığın Men ve
Takibine Dair Kanun kapsamında soruşturmaya tabi tutulmasının, tek satıcının
yarattığı imaj, tanınmışlık ve pazardan “emeksiz” olarak yararlanma anlamına
geldiği; davalıların tek satıcının büyük emekler, büyük yatırımlar ve büyük
harcamalar yaparak tanıttığı imajdan istifade ettiği, bunun da rekabet hukukundaki
emek ilkesine aykırı olduğu, davalıların bu ürünleri marka lisansı hakkı olan ve tek
satıcı durumundaki Sesa Dış Ticaret – Semih Saraçoğlu’nun iradesi dışında, onun
tekel hakkına aykırı biçimde getirmesinin, az bir emek ve sermaye ile bu pazardan
yararlanmasının, tek satıcının emeğini sömürmesinin ve tüm bunların sonunda fiyat
kırarak mal satması anlamına geldiği ve bu açıdan hukuken korunması mümkün
olmayan bir haksız rekabet oluşturduğu iddia edilmiştir.

Yukarıda da açıklandığı üzere, marka sahibince veya onun izni ile Türkiye’de
piyasaya sunulan bir ürünün, daha sonra yasal yollarla üçüncü kişilerce ithal
edilerek ülke içinde yeniden piyasaya sunulmasının marka sahibi veya tek satıcı
tarafından engellenmesi 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun
hükümlerine aykırı düşen bir eylemdir. Marka sahibi ya da ülkedeki yetkili satıcısı,
malın piyasaya sürülmesinden sonra, üçüncü kişiler tarafından değiştirilerek veya
kötüleştirilerek ticari amaçlı kullanılması durumunda, bunu önleme yetkisini
556 sayılı Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname ve Türk
Ticaret Kanunu’nun haksız rekabete ilişkin hükümleri uyarınca elde etmektedir. Bu
yetki haricinde, 4054 sayılı Kanun uyarınca marka sahibinin ya da tek satıcının,
paralel ithalatı önleme yetkisi bulunmamaktadır.

Tek satıcının gerek imaj yaratmak gerekse ticari kazanç amacıyla yaptığı yatırım ve
harcamalar, tek satıcı ile marka sahibi arasındaki ticari ilişki neticesinde
gerçekleştirilen, tek satıcının marka sahibi ile yapmış olduğu anlaşma doğrultusunda
katlandığı maliyettir. Tek satıcının böyle bir maliyet altına girmesi, tek satıcıya,
ürünün başka firmalarca ithalatını yasaklayacak derecede tasarrufta bulunma
hakkını tanımamaktadır. Tek satıcının, tüketicinin, aynı ürünü paralel ithalat yoluyla
ülkeye getirmiş bir başka satıcıdan almasını, diğer bir deyişle aynı ürünü pazarlamak
isteyen bir satıcının pazara girişini engelleme yetkisi bulunmamaktadır.

I.4. İthalatın Yasal Yollarla Yapılmadığına İlişkin Savunma ve
Değerlendirilmesi

Şikayetçilerin göstermelik ithalat işlemleri haricinde bu ürünleri yasal olmayan
yollardan ülkeye getirdikleri, bu kişilerin 200 adet gözlüğü yasal yollardan ithal ettiği,
bunun yanında ithal edilen 3000 adet gözlük kılıfının içine neler konacağının belli
olmadığı belirtilmiştir.
16 REKABET KURUMU
Cüz'i miktarda yasal ithalat yaparak çoğunluk yasal yollardan getirilmeyen ürünlerin
satışa sunulmasının, Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ve garanti kapsamında
hiçbir güvencenin verilmemesinin, daha da önemlisi bu güvencenin sonuçlarının tek
satıcı üzerinde doğmasının, örneğin gözlüğü bozulan veya zarar gören kimsenin tek
satıcı, onun alt bayileri ve servislerini muhatap almasını, paralel ithalatı
gerçekleştiren kimselerin başta Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun’un gerekleri
olmak üzere hiçbir lazimeye uymamalarının, böylece tek satıcının büyük harcamalar
ve emek neticesinde oluşturduğu imajdan yararlanmalarının haksız rekabet
oluşturduğu, rekabetin bozulması kapsamında değerlendirilmesi gerektiği iddia
edilmiştir.

Yasal olmayan yollarla yurda getirilen mallar için TTK’nin haksız rekabete ilişkin ve
556 sayılı KHK’nin hükümlerine dayalı yasal hakların kullanılması mümkündür.
İthalatçı firmaların ithal ettikleri mallar için garanti belgesi düzenlemeleri; bakım,
onarım ve kullanılmasına ait tanıtma ve kullanım kılavuzlarının hazırlanması ise
4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ve bu Kanuna dayanarak
çıkarılan TRKGM-95/116-117 sayılı Garanti Belgesi ile Tanıtma ve Kullanma
Kılavuzunun Uygulama Esaslarına Dair Tebliğ çerçevesinde düzenlenmiştir.

Bu düzenlemelerle getirilen zorunluluklara uyulmaması neticesinde, ilgili Kanun
hükümleri uygulanarak gereği, ilgili kurumlarca yerine getirilecektir.

I.5. Pazara İlişkin Savunma ve Değerlendirilmesi

Markalı güneş gözlükleri pazarının monopol ve oligopol bir pazar olmadığı, rakip
teşebbüslerin çok olduğu, dünyaca ünlü bir çok markayı taşıyan gözlüklerin kıyasıya
rekabet ettiği (Ray-Ban, Armani, Gucci, Versace, Safilo gibi), şikayetçilerin marka içi
rekabet yerine iyi niyetli br tacirin bakış açısı ile markalar arası rekabete girebileceği
geniş bir hareket alanı ve tercih yelpazesinin olduğu, dolayısıyla Kurum’un ilgili ürün
pazarı değerlendirmesinde bunu göz önünde bulundurmamasının ve Lisans
Sözleşmesi ile Tek Satıcılık Sözleşmesi’ni değerlendirirken somut pazar araştırması
yapmadan rekabetin kısıtlandığı sonucuna varmasının gerçekçi bir değerlendirme
olmadığı savunulmuştur.

Paralel ithalat, bir ürün pazarındaki malların tamamı ile değil; belirli bir marka ile ilgili
kavramdır. Dolayısıyla markalar arası rekabetin kıyasıya yaşandığı bir piyasada dahi
marka içi rekabetin sınırlandırılması söz konusu olabilir.

I.6. İlgili Ürün Pazarı ve Rekabete İlişkin Savunma ve Değerlendirilmesi

Sözleşmelerde ve açılan davalarda amaçlananın, mükemmel ve Tüketicinin
Korunması Hakkında Kanun’a uygun bir satış mekanizması kurmak, dağıtıcılara ve
tüketicilere zamanında ve makul bir fiyatla ürün temin etmek olduğu, serbest piyasa
ekonomisi esasları içinde böyle bir amaç ve bunu pratiğe döken şartlar, ilgili ürün
pazarında, fazlasıyla çeşitlilik ve markalar arasında yoğun rekabet olduğu dikkate
alındığında, ayrıca yatay bir anlaşma ve uyumlu eylemin yaşanmadığı ilgili coğrafi
17 REKABET KURUMU
pazar ve ürün pazarında rekabet düzenini bozucu kabul edilemeyeceği iddia
edilmiştir.

Halen sürmekte olan davalarla ilgili herhangi bir yorum yapılması söz konusu
değildir.

Rekabetin yalnızca markalar arasında tesis edileceği varsayılarak, marka içi
rekabetin göz ardı edilmesi mümkün değildir. Paralel ithalatın engellenmesinin
Rekabet hukuku yönünden pazara giriş engeli olarak kabul edilebileceği dikkate
alındığında; tek satıcılık ve lisans hakları ile elde edilmiş olan haklar, Türkiye’de
piyasaya sürülmüş malın aynısın başka bir kanaldan tedarik edilip ithal edildikten
sonra yeniden satışının engellenmesine yönelik olarak kullanılamaz.

I.7. Yargıtay Kararlarına İlişkin Savunma ve Değerlendirilmesi

T. Ticaret Kanunu ve Borçlar Kanunu yönünden incelendiğinde tek satıcının, üçüncü
kişilere karşı haksız rekabet veya haksız fiil hükümlerinden hareketle dava
açabileceği iddia edilerek Prof. Dr. Haluk Tandoğan’ın “…yapımcı tek satıcılar ile
yaptığı sözleşmelere öteki tek satıcıların bölgelerinde satış yapmama ve
müşterilerine de yaptırmama yükümlülüğü koydurmuşsa, tek satıcı kendi bölgesinde
satış yapan öteki satıcılara veya onların müşterilerine karşı B.K. M41 f.2’ye veya
şartları varsa TTK’nın haksız rekabete ilişkin hükümlerine (TTK. M.56 vd.)
dayanarak da istemde bulunabilir” şeklindeki görüşüne yer verilmiştir.

Yargıtay, paralel ithalat kavramını açıkça tartıştığı yakın tarihli kararlarında,
savunmanın aksine paralel ithalatın yasaklanamayacağı görüşündedir.

Yargıtay 11.Hukuk Dairesi’nin, 14.6.1999 tarih ve 1999/3243 Esas sayılı kararında
özetle;

- Tek satıcılık sözleşmesinde kural olarak edimlerin ve yükümlülüklerin bu
sözleşmenin tarafları (yapımcı-tek satıcı) arasında doğacağı,

- Tek satıcının tekel hakkının sözleşmede taraf olmayan 3. kişilere karşı
haksız rekabet yoluyla korunmasının kural olarak mümkün olmayacağı; tek satıcının
reklam yaparak pazar sağlamasının, servis hizmeti vermesinin hukuksal durumu
değiştirmeyeceği,

- Marka sahibi tarafından veya onun izni ile bir başkasınca markayı taşıyan
malların piyasaya sunulmasından sonra marka sahibinin, markanın bu mallarla ilgili
olarak kullanımını yasaklayamayacağı,

- Markalı malların Türkiye’de piyasaya sunulmasından sonra marka sahibinin,
bu malların yurt dışına satışından sonra, bunların üçüncü kişiler tarafından yurt
dışından satın alınarak Türkiye’ye ithaline (“paralel import”) engel olamayacağı

18 REKABET KURUMU
ifade edilmiştir. Aynı görüş Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 12.03.1999 tarih ve
1998/7996 Esas sayılı dosyaya ilişkin kararında da tekrarlanmıştır.

I.8. Markalar Mevzuatına İlişkin Savunma ve Değerlendirilmesi

Lisans sözleşmesi gereği mezkur markaların 556 sayılı Markaların Korunması
Hakkında Kanun Hükmünde Kararname’nin (MarkKHK) sağladığı korumanın da
kapsamında olduğu; üçüncü bir kişi tarafından marka hakkına tecavüz edilmesi
durumunda, inhisari lisansa sahip olan kişinin MarkKHK’nın 73. maddesi uyarınca,
marka sahibinin açabileceği davaları kendi adına açabileceği, buna göre
MarkKHK’nın 9/II (a) ve 61 (c) hükmü uyarınca tek satıcının, dağıtımı konusunda
inhisar hakkına sahip olduğu ürünlere vaki tecavüzü engelleyebileceği gibi bu tür
ürünlerin ithali veya ihracına da engel olabileceği; bir markanın kapsadığı ürünün
imali ve satışı konusunda sahibine inhisar hakkı verdiği; marka hakkı sahibinin ilgili
ürünü istediği gibi imal edip satabileceği ve kendi izni olmadan başkalarının bu
ürünü imal edip satmasını engelleyebileceği iddia edilmiştir.

556 sayılı Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname ile 4054
sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un amaç ve kapsamları farklıdır. 556
sayılı KHK’nin 1. maddesinde kararnamenin amacı, “….bu Kanun Hükmünde
Kararname hükümlerine uygun olarak tescil edilen markaların korunmasını
sağlamaktır.” şeklinde ifade edilmiştir. Bu maddeden de açıkça anlaşılacağı üzere,
KHK, doğrudan markaları korumakta, mal ve hizmet piyasalarına yönelik rekabete
ilişkin bir düzenleme getirmemektedir. Bu konudaki düzenlemeler 4054 sayılı Kanun
ile getirilmiştir.

Yukarıda yer verilen genel açıklamaların haricinde, yargıya intikal etmiş olan davalar
hakkında bir değerlendirme yapılması mümkün değildir.

J- GEREKÇE VE HUKUKİ DAYANAĞI

Soruşturma Heyeti hazırladığı raporda, De Rigo S.p.A. ile Sesa Dış Tic. Ltd. Ş.
arasında paralel ithalatı engelleme amacı taşıyan sözlü bir anlaşmanın var olduğunu
iddia etmiştir. Raporda,

- Charme Lunettes adına yaklaşık üç bin tane gözlük satıcısına noter
kanalıyla çekilen ihtarnamelerde yer alan “Müvekkil Şirket ve Türkiye Tek Satıcısının
muvafakatı olmadan alt bayiler olarak Türkiye dışına hiçbir şekilde mal satamazlar.
Alt Bayii veya üçüncü kişiler Müvekkil Şirketin ve Türkiye Tek Satıcısının izni olmadan
herhangi bir ülkeden Müvekkile ait markaları içeren malları Türkiye’ye ithal
edemezler. Aksi hareket edenlere karşı Yasal ve Hukuki işlemler yapılacaktır.”
şeklindeki ifadenin; taraflar arasında Sesa’nın Türkiye’de tek satıcılık durumunun
ona münhasır distribütörlük anlaşması ile verilmiş olan tekel hakkını mutlak topraksal
koruma sağlayacak şekilde uygulama amacını ortaya koyduğu,

- Aynı şekilde, Sesa adına açılan davaların dilekçelerinde, Kadıköy
17.Noterliği kanalıyla Sesa tarafından çekilmiş olan ihtarnameler ileri sürüldüğü ve
19 REKABET KURUMU
“bu şahıslara ihtarnameler 17.12.1996 tarihinde Tebliğ edilmesine rağmen fiilerinden
vazgeçmemişlerdir” ifadeleriyle Sesa’nın da bu anlayışa ortak olduğu görüldüğü,

- Tarafların bu şekilde ifade ettikleri, paralel ithalatı engelleme suretiyle
rekabetin ortadan kaldırılmasını sağlama şeklindeki amaçlarının; 4054 sayılı
Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 4. Maddesinin “Belirli bir mal veya hizmet
piyasasında doğrudan veya dolaylı olarak rekabeti engelleme, bozma ya da
kısıtlama amacını taşıyan.... teşebbüsler arası anlaşmalar, uyumlu eylemler ve
teşebbüs birliklerinin bu tür karar ve eylemleri hukuka aykırı ve yasaktır.” şeklindeki
hükmü gereği yasaklandığı,

- Rekabeti engelleyici, bozucu veya kısıtlayıcı davranışların engellenmesi
amacını taşıyan 4054 sayılı Kanun’un yaklaşımı doğrultusunda söz konusu
ihtarname ve davalarda geçen ifadelerin açıkça rekabeti engelleme amacını taşıyan
sözlü bir anlaşmanın varlığının kabul edilmesi gerektiği sonucuna ulaşıldığı,

- Söz konusu anlaşmanın amacının rekabeti engellemek olduğunun tespit
edilmesi nedeniyle, ilgili ürün piyasasında pazar araştırması yapılması suretiyle
anlaşmanın sonuçlarının veya etkisinin incelenmesine gerek görülmediği,

- Zira, rekabet hukuku açısından böyle bir amacın tespit edilmesinin yeterli
olduğu, daha fazla incelemeye veya piyasa analizi yapmaya gerek bulunmadığı

belirtilmiştir.

Savunmalara ilişkin olarak yapılan değerlendirmelerde de bahsedildiği üzere, De
Rigo S.p.A. ile Sesa Ltd. Ş. arasında yazılı bir distribütörlük anlaşması olmamasına
karşın, sözlü bir anlaşma mevcuttur. İhtirnamelerde geçen “Müvekkil şirketin Dierre
S.R.L. şirketine verdiği yetki neticesi bu şirket ilgili markaların Türkiye’ye ithal, dağıtım
ve temsil yetkilerini 16.12.1994 tarihli Distribütörlük Anlaşması ile Ortaklar Caddesi,
Aslı Apt. 20/6 Mecidiyeköy – İstanbul Türkiye adresinde mukim SESA SEMİH
SARAÇOĞLU MÜSSESESİ VE SESA DIŞ TİCARET LTD. ŞTİ.’ne vermiş ve bu
kişiler Türkiye’de müvekkil şirketin sahibi olduğu ürünlerin yasal olarak TEK SATICISI
olma hakkını kazanmışlardır.” ifadesi, garanti belgelerinin Sesa Ltd. Ş. tarafından
düzenlenmesi bu ilişkiyi doğrular nitelikte bulunmuştur. Ancak, Kurul'ca yapılan
değerlendirmede; ihtarnamelerde geçen ifadelerin, gözlük satıcılarını yasal olmayan
yollarla yapılan ithalata karşı uyarma amacını taşıdığı kanaatine ulaşılmıştır.
İhtarnamelerde de açıkça görülebileceği gibi bu belgelerde yer verilen ifadeler,
marka sahibi veya yetkili satıcısının bu husustan doğan haklarını Borçlar Kanunu ve
Türk Ticaret Kanunu çerçevesinde arayacağına ilişkin olarak gözlük satıcılarını
bilgilendirme amacına yöneliktir. Dolayısıyla, Sesa Ltd. Ş. ile De Rigo S.p.A.
arasında varlığı kabul edilen sözlü anlaşmanın, ihtarnamelere ve dava dilekçelerine
yansıyan ifadelere dayanarak, rekabete aykırı olduğu iddiasının yerinde olmadığı
kanaatine ulaşılmıştır.

20 REKABET KURUMU
Ancak Rekabet Kurulu, yasalara uygun yapılan ithalatın engellenmesinin rekabet
mevzuatına aykırılık teşkil edeceğine, diğer bir deyişle paralel ithalatın
engellenemeyeceğine ilişkin olarak açıklama yapma gereği görmüştür.

Paralel ithalatı engellemeye yönelik girişimler, rakip teşebbüslerin piyasaya girişinin
engellenmesine, faaliyetlerinin zorlaştırılmasına neden olacaktır. 4054 sayılı
Kanun'un 4. maddesinin (d) bendi, rakip teşebbüslerin faaliyetlerinin zorlaştırılması,
kısıtlanması veya piyasada faaliyet gösteren teşebbüslerin boykot ya da diğer
davranışlarla piyasaya çıkartılması yahut piyasaya yeni gireceklerin engellenmesi
suretiyle doğrudan veya dolaylı olarak rekabeti engelleme, bozma ya da kısıtlama
amacını taşıyan veya bu etkiyi doğuran yahut doğurabilecek nitelikte olan
teşebbüsler arası anlaşmaları, uyumlu eylemler ve teşebbüs birliklerinin bu tür karar
ve eylemlerini yasaklamaktadır. Yine Kanun'un 6. maddesinin (a) bendi de bir veya
birden fazla teşebbüsün ülkenin bütününde ya da bir bölümünde bir mal veya hizmet
piyasasındaki hakim durumunu, ticari faaliyet alanına başka bir teşebbüsün
girmesine doğrudan veya dolaylı olarak engel olunması ya da rakiplerin piyasadaki
faaliyetlerinin zorlaştırılmasını amaçlayan eylemlerde bulunmak suretiyle tek başına
yahut başkaları ile yapacağı anlaşmalar ya da birlikte davranışlar ile kötüye
kullanmasını yasaklamaktadır. Dolayısıyla, 4054 sayılı Rekabetin Korunması
Hakkında Kanun'un 4(d) ve 6(a) maddeleri ve Kanun'un genel amacı doğrultusunda
Türkiye'de markası tescil edilmiş bir malın, marka sahibi ya da yetkili satıcısı
tarafından Türkiye'de piyasaya sunulmasını müteakip, üçüncü kişilerce yasal
prosedüre uygun olarak ithal edilmesine, yani paralel ithalat yapılmasına engel
olunamaz.

Sonuç olarak, somut olayda hakkında soruşturma yapılan Sesa Ltd. Ş. ile De Rigo
S.p.A. arasında distribütörlük ilişkisinin varlığı kabul edilmekle birlikte bir takım
belgelerdeki ifadelere dayanılarak bu anlaşmanın paralel ithalatı engelleyici hüküm
içerdiği iddiasına katılınmamış ve dolayısıyla 4054 sayılı Rekabetin Korunması
Hakkında Kanun hükümlerine aykırı bir eylem bulunmadığından anılan teşebbüse
Rekabet Kanunu'ndaki cezai yaptırımların uygulanmasına gerek görülmemiştir. Yine,
Sesa Dış Ticaret - Semih Saraçoğlu firması ile Charme Lunettes S.R.L. arasında
imzalanmış olan distribütörlük anlaşmasının 5.1.ii. maddesinin taraflarca daha sonra
imzalanan ticari marka lisans anlaşması hükümleri doğrultusunda uygulamadan
kaldırıldığı gözetildiğinde bu maddeye yönelik olarak da bir işlem yapılmasına gerek
görülmemiştir.

K- SONUÇ

1. - Türkiye'de markası tescil edilmiş bir malın, marka sahibi ya da yetkili satıcısı
tarafından Türkiye'de piyasaya sunulmasını müteakip, üçüncü kişilerce yasal
prosedüre uygun olarak ithal edilmesine (paralel ithalat) engel olunamayacağına,

- Türkiye'de piyasaya sunulmuş olan markalı bir malın yasal olmayan bir şekilde
üçüncü kişilerce yurda sokulması halinde marka sahibinin veya yetkili satıcının
(gerek Türk Ticaret Kanunu gerekse diğer kanunlar çerçevesinde) yasal haklarını
21 REKABET KURUMU
kullanmasının paralel ithalatın engellenmesi ve dolayısıyla rekabet ihlali olarak
değerlendirilemeyeceğine, OYBİRLİĞİ ile,

2. - Sesa Dış Ticaret - Semih Saraçoğlu ve Charme Lunnette S.R.L. tarafından
çekilen ihtarnamelerin, marka sahibinin 556 sayılı Markaların Korunması Hakkında
Kanun Hükmünde Kararname'den doğan haklarını korumak ve markayı taşıyan
malın yasalara aykırı bir şekilde piyasaya sunumunu engellemek amacını
taşıdıklarına, paralel ithalatın engellenmesi kastının bulunmadığına ve Sesa Dış
Ticaret Ltd. Ş. İle De Rigo S.p.A. arasında rekabeti engelleme amacı taşıyan sözlü
bir anlaşmanın varlığına ilişkin yeterli bilgi ve belgenin elde edilemediğine,

- Sonuç olarak 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun hükümlerine
aykırı bir eylem bulunmadığından aynı Kanunun 16. maddesi gereği herhangi bir
para cezasının uygulanmasına gerek olmadığına, OYÇOKLUĞU ile

Danıştay yolu açık olmak üzere karar verilmiştir.


Full & Egal Universal Law Academy