1 REKABET KURUMU
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : D3/1/Y.T.-01/1 (Devralma)
Karar Sayısı : 01-40/397-101
Karar Tarihi : 22.8.2001
A- TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
II.Başkan : Dr. Kemal EROL
Üyeler : İsmet CANTÜRK, Nejdet KARACEHENNEM, A.Ersan GÖKMEN,
R.Müfit SONBAY, Kubilay ATASAYAR, Murat GENCER, Mustafa PARLAK,
Rıfkı ÜNAL
B- RAPORTÖRLER: Yaşar TEKDEMİR, Alper KARAKURT
C- BİLDİRİMDE BULUNAN: Sabelinvest SA
Temsilcisi: Av. Zeynep ERGUN
Hergüner Bilgen Özeke Hukuk Bürosu
Süleyman Seba Cad. 95-97 Akaretler
Sıraevler 80680 Beşiktaş/ İSTANBUL
D- TARAFLAR: Sabelinvest SA
8-10 avenue de la Gare L-1610 LÜKSEMBURG
Wolf GmbH
Postfach 1380 D-84048 Mainburg ALMANYA
E- DOSYA KONUSU: Baymak Makina ve Ticaret A.Ş’nin hisselerinin %85’ine
sahip olan Almanya’da kurulu Wolf GmbH’ın bu hisselerinin Merloni
Termonisanitari S.p.A’nın yavru şirketlerinden Lüksemburg’da kurulu
Sabelinvest SA tarafından devralınması işlemine izin verilmesi talebi.
F- DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 2.8.2001 tarih ve 3268 sayı ile giren
bildirim üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 7. maddesi ile
1997/1 sayılı Rekabet Kurulu'ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar
Hakkında Tebliğ'in ilgili hükümleri uyarınca yapılan inceleme sonucu düzenlenen
13.8.2001 tarih ve D3/1/Y.T-01/1 sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu, 20.8.2001
tarih, REK.0.07.00.00/79 sayılı Başkanlık önergesi ile 01-40 sayılı Kurul
toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
G- RAPORTÖRÜN GÖRÜŞÜ: Merloni Termonisanitari S.p.A’nın yavru
şirketlerinden Sabelinvest SA’nın Baymak Makina ve Ticaret A.Ş’nin %85 hissesini
devralmasının 4054 sayılı Kanun'un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak
çıkarılan 1997/1 sayılı “Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve
Devralmalar Hakkında Tebliğ”in 4. maddesi kapsamında bir devralma işlemi olduğu,
ancak söz konusu devralma işlemi sonucunda aynı Kanun’un 7. maddesinde
belirtilen, bir hakim durumun yaratılması veya mevcut hakim durumun
güçlendirilmesi ve böylece rekabetin önemli ölçüde kısıtlanmasının söz konusu
olmadığı, bu nedenle anılan devralma işlemine izin verilmesi gerektiği şeklindedir.
2 REKABET KURUMU
H- İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
H.1. İlgili Pazar
Ürün Pazarı :Dosya mevcudu bilgi ve belgeden, devralma işlemine konu olan
Baymak Makina Sanayi ve Ticaret A.Ş. (Baymak A.Ş.)’nin temel faaliyet alanları; ‘İç
Isıtma Ürünleri’ olarak nitelendirilen kaynatıcılar ve su ısıtıcıları, radyatörler, su
pompası, hava koruma ve az miktarda ateşleyici üretimi ve ithalatıdır.
Devralan taraf olan Sabelinvest'in bağlı olduğu Merloni Termonisanitari S.p.A
(MTS)’nın faaliyette bulunduğu pazarlar ise, su ısıtıcıları ve kaynatıcılar, klimalar, ev
elektronik ürünleri parçaları, ana faaliyet alanı olmamakla birlikte lavabo, küvet ve
duş tabanları, sauna ve hidromasaj banyoları ve plastik alanlarıdır.
Tarafların faaliyet alanları karşılaştırmalı olarak incelendiğinde devralma
işlemi neticesinde etkilenmesi muhtemel pazarlar ‘kaynatıcılar’ ve ‘su
ısıtıcıları’dır. Bu nedenle ilgili ürün pazarı "kaynatıcı" ve "su ısıtıcıları"dır.
Kaynatıcılar pazarı ‘duvara asmalı’ ve ‘yere dayalı kaynatıcılar’ olarak iki gruba
ayrılırken, su ısıtıcıları ‘gazlı' ve 'elektrikli’ olarak sınıflandırılmaktadır. Her iki ürün
grubu da kendi arasında nihai tüketici yönünden ikame edilebilirliğe sahip
piyasalardır.
Öte yandan devralma işlemine konu olan Baymak A.Ş.’nin faaliyet gösterdiği
ancak devralacak olan Sabelinvest SA ve bağlı olduğu MTS’nin faaliyet göstermediği
diğer alanlar olan, radyatör, su pompası ve hava koruma ve ateşleyiciler
sektörlerinin de devralma işlemine ilişkin ilgili pazar olarak kabul edilmesi mümkün
olsa da, bu pazarlar bakımından işlem sonrasında yapısal hiçbir değişiklik meydana
gelmeyeceği ve sadece bu pazarlarda faaliyet gösteren bir teşebbüsün kontrolünün
başka bir teşebbüs tarafından devralınacak olması gerçeği dikkate alındığında, bu
pazarlar işlemin etkileri bakımından ilgili pazar olarak değerlendirmeye alınmamıştır.
Coğrafi Pazar: Devralma işlemine konu olan şirketin ürünlerinin satış ve
dağıtımının ülke çapında yapılmasından dolayı söz konusu işlemin etkilerinin dikkate
alınacağı coğrafi pazarı, “Türkiye Cumhuriyeti Sınırları” olarak tesbit edilmiştir.
H. 2. Taraflar
H. 2.1. Wolf GmbH (Wolf)
Bildirime konu devralma işleminin devreden tarafı olan, merkezi Almanya’da
kurulu Wolf şirketi Preussag ana şirketinin bağlı şirketlerinden birisidir.
H.2.2. Baymak Makina Sanayi ve Ticaret A.Ş. (Baymak A.Ş.)
Devre konu olan Baymak A.Ş. İstanbul’da kurulu olup, sermaye beheri 1.000
T.L.’den toplam 24.559.000 adet hisseden oluşmaktadır. Devir işlemi öncesi itibari
ile şirketin sermayedarları ve hisse oranları aşağıdaki gibidir:
Baymak A.Ş. 'nin devir öncesi ortaklık yapısı
Ortak Adı Hisse Oranı (%)
Wolf GmbH 85
Murat Akdoğan 15
3 REKABET KURUMU
Baymak A.Ş.'nin temel faaliyet alanının ‘İç Isıtma Ürünleri’ olarak nitelendirilen
kaynatıcılar ve su ısıtıcıları, radyatörler, su pompası, hava koruma ve çok küçük
çapta da olsa ateşleyici üretimi ve ithalatıdır. Baymak A.Ş.'nin 1999/2000 faaliyet yılı
itibari ile toplam cirosu 62.07 Milyon Euro (yaklaşık 36 trilyon TL) civarındadır.
Aşağıdaki tablodan da görülebileceği gibi Baymak A.Ş.'nin cirosunun önemli bir
kısmı kaynatıcı ve ısıtıcı satışlarından doğmaktadır.
Baymak A.Ş. 'nin ilgili ürünleri ve satış miktarları
Ürün Satış(Milyon Euro)
Kaynatıcılar 35.948
Su Isıtıcıları 3.920
Ateşleyiciler 0.666
Hava Koruma 5.549
Radyatörler 10.088
Diğer 6.570
TOPLAM 62.075
H. 2.3. Sabelinvest SA (Sabelinvest)
Devralan taraf olan Lüksemburg’da kurulu Sabelinvest firması, Merloni
Termonisanitari S.p.A (MTS) ana şirketinin bağlı şirketlerinden biridir. MTS
firmasının 31 Aralık 2000 tarihi itibari ile yaklaşık cirosu 504 Milyon Euro’dur.
MTS’nin dünyanın pek çok yerinde dağılmış şirketleri olmakla birlikte yakın
tarihte kurulmuş ve Türkiye’de faaliyet gösteren MTS Isı Sistemleri İthalat ve Dağıtım
Ltd. Şti. adlı bir şirketi de bulunmaktadır. MTS’nin Türkiye’deki cirosu ise 4 Milyon
Euro (2,5 trilyon TL) civarındadır.
H. 3. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme
Devralma işlemi ile Wolf unvanlı teşebbüsün Baymak A.Ş.’de sahip olduğu
%85 oranındaki hisseleri Merloni Termonisanitari S.p.A grubuna bağlı Sabelinvest
firması tarafından satın alınmaktadır. Geriye kalan %15’lik hisse ise Murat Akdoğan
adlı şahsa ait olup, şirketin yönetiminde herhangi bir söz hakkı bulunmamakta ve
işlem sonrasında Baymak A.Ş.’nin kontrolü tamamen Sabelinvest’e geçmektedir.
Söz konusu devralma işlemi, 4054 sayılı Kanun'un 7. maddesine dayanılarak
düzenlenen 1997/1 sayılı Tebliğ'in 2. maddesinin “Herhangi bir teşebbüsün ya da
kişinin diğer bir teşebbüsün malvarlığının yahut ortaklık paylarının tümünü veya bir
kısmını ya da kendisine yönetimde hak sahibi olma yetkisi veren araçları devralması
veya kontrol etmesi” şeklindeki (b) bendi çerçevesinde değerlendirildiğinde; 1997/1
sayılı Tebliğ kapsamında bir devralma olduğu kanaatine varılmıştır.
Tarafların ciroları değerlendirildiğinde ise Sabelinvest ve bağlı olduğu MTS
Grubu'nun Türkiye’deki toplam cirosu 4 Milyon Euro (31.12.2000 tarihli Euro kuru
620.000 T.L.) yani yaklaşık 2.5 trilyon TL iken, Baymak A.Ş.’nin 31.12.2000 tarihli
tablolarına göre cirosu 36.252.550.528.730 T.L.’dir. Diğer yandan tarafların yere
dayalı kaynatıcılar ve gazlı su ısıtıcıları pazarlarında pazar payı değişmezken,
kaynatıcılar pazarında; duvara asmalı kaynatıcılarda toplam pazar payı %1 artarak
4 REKABET KURUMU
% 29,9, su ısıtıcıları pazarında ise, elektrikli su ısıtıcıları pazar payı %3 artarak %14
olmaktadır.
Tarafların kaynatıcılar pazarındaki pazar payları
Duvara Asmalı Kaynatıcılar
Yere Dayalı Kaynatıcılar
BAYMAK A.Ş. % 28.9 % 18.6
MTS % 1 -
Toplam % 29,9 % 18.6
Tarafların su ısıtıcılar pazarındaki pazar payları
Gazlı Su Isıtıcıları
Elektrikli Su Isıtıcıları
BAYMAK A.Ş. % 3.5 % 11
MTS - % 3
Toplam % 3.5 % 14
1997/1 sayılı Tebliğ’in 1998/2 sayılı Tebliğ ile değişik 4. maddesinde yer alan
“Ülkenin tamamında veya bir bölümünde ilgili ürün piyasasında, toplam pazar
paylarının, piyasanın % 25’ini aşması halinde veya bu oranı aşmasa bile toplam
cirolarının yirmibeş trilyon Türk Lirası’nı aşması halinde Rekabet Kurulu’ndan izin
almaları zorunludur ” hükmü ile getirilen pazar payı ve ciro eşikleri açısından
değerlendirildiğinde, bildirim konusu devralma işlemi, tarafların sahip oldukları ciro
ve pazar payı yönüyle 1997/1 sayılı Tebliğ’de belirtilen eşikleri aşmaktadır.
Dolayısıyla söz konusu devralma işlemi, anılan Tebliğ kapsamında Rekabet
Kurulu’nun iznine tabi bir işlemdir.
İlgili pazarlarda çok sayıda teşebbüs faaliyet göstermekte ve bunun
sonucunda yoğun bir rekabet yaşanmaktadır. Güçlü rakiplerin varlığı ve ilgili ürün
pazarlarında devralan taraf olan Sabelinvest'in bağlı olduğu MTS Grubu'nun payının
düşük olmasından dolayı Baymak A.Ş.’nin devrinden sonra ilgili pazarlardaki yapıda
ve yoğunlaşma oranlarında aşırı bir değişme ortaya çıkması mümkün
görünmemektedir. Ayrıca kaynatıcı ve su ısıtıcıları pazarlarıyla ilgili olarak
yönetmelikler tarafından belirlenen ulusal standartlar bulunmasına rağmen, kaynatıcı
ve su ısıtıcıları üretimi için gerekli teknoloji oldukça yaygın ve kolayca ulaşılabilir
niteliktedir. Piyasada faaliyet gösteren yabancı firmaların yanı sıra sektörler
ithalattan kaynaklanan önemli bir rekabetle karşı karşıyadır. Bu bağlamda pazara
giriş için önemli bir engel söz konusu değildir. Bu nedenlerle, bildirime konu
devralma işleminin, ilgili ürün pazarlarında hakim durum yaratan ya da mevcut bir
hakim durumu güçlendiren ve böylece rekabetin önemli ölçüde kısıtlanması
sonucunu doğuran bir işlem olmadığı kanaatine varılmıştır.
5 REKABET KURUMU
İ- SONUÇ
Yukarıda yer verilen değerlendirmeler çerçevesinde,
- Baymak Makina Sanayi ve Ticaret A.Ş.'nin Wolf GmbH'ye ait olan %85 hissesinin
Sabelinvest SA tarafından devralınması işleminin, tarafların sahip olduğu toplam ciro
ve pazar payı yönüyle, 1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken
Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ” kapsamında izne tabi bir işlem olduğuna,
- Bu işlemin sonucunda ilgili pazarlarda hakim durum yaratılması veya mevcut bir
hakim durumun güçlendirilmesi ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının
söz konusu olmadığına, bu nedenle bildirim konusu devir işlemine izin verilmesine,
OY BİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy