1 REKABET KURUMU
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : D4/1/Ş.K.-01/1 (İlk İnceleme)
Karar Sayısı : 01-40/401-103
Karar Tarihi : 22.8.2001
A- TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
II. Başkan : Dr. Kemal EROL
Üyeler : İsmet CANTÜRK, Nejdet KARACEHENNEM,
A. Ersan GÖKMEN, R. Müfit SONBAY, Kubilay ATASAYAR, Murat GENCER,
Mustafa PARLAK, Rıfkı ÜNAL
B- RAPORTÖRLER: Şebnem KULAKSIZOĞLU, Murat AYBER, Uygar GAZİOĞLU
C- ŞİKAYET EDEN: Marin Römorkör ve Kılavuzluk A.Ş.
Mumhane Cd. Emek İşhanı No:31 Kat:2/201 80030
Karaköy/İstanbul
Temsilcisi: Prof. Dr. Arif Esin
Akaretler Sıraevleri Spor Cd. No:67 80680
Beşiktaş/İstanbul
D- HAKKINDA İLK İNCELEME YAPILAN
Birkaş Birleşik Denizcilik Kılavuzluk ve Turizm A.Ş.
Ömer Avni Mh. Molla Bayırı Sk. No:16 Fındıklı Beyoğlu/İstanbul
E- DOSYA KONUSU: Birkaş Birleşik Denizcilik Kılavuzluk ve Turizm A.Ş.
(Birkaş)'ni kuran kılavuz kaptanların 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında
Kanun kapsamında birer teşebbüs oldukları, bu çerçevede izin alınmaksızın adı
geçen şirketin kurulmasıyla 4054 sayılı rekabetin Korunması Hakkında
Kanun'un ihlal edilmiş olduğu iddiası.
F- DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 5.2.2001 tarih, 580 sayı ile giren başvuru
üzerine düzenlenen 20.2.2001 tarih, D4/1/Ş.K.-01/1 sayılı İlk İnceleme Raporu
12.3.2001 tarih, REK.0.08.00.00/60 sayılı Başkanlık önergesi ile 13.3.2001 tarih, 01-
12 sayılı Kurul toplantısında görüşülmüş ve 01-12/115/Mİ sayı ile konunun 4054
sayılı Kanun'un 11. maddesi çerçevesinde incelemeye alınmasına karar verilmiştir.
Bu çerçevede yapılan inceleme sonucu hazırlanan 31.7.2001 tarih, D4/2/Ş.K.-01/6
sayılı Ek İnceleme Raporu
20.8.2001 tarih, REK.0.08.00.00/60 sayılı Başkanlık önergesi ile 01-40 sayılı
Kurul toplantısında görüşülerek karara varılmıştır.
G- RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: Ülkemizde geçerli olan yasal düzenlemeye göre
kılavuz kaptanlar bireysel olarak faaliyet gösterme ya da ticari kazanç elde etme hak
ve yetkisine sahip bulunmamaktadır. Bu nedenle kılavuz kaptanların ticari faaliyetleri
bir teşkilat bünyesinde gerçekleştirilmek zorundadır. Mevcut yasal düzenlemeler
2 REKABET KURUMU
kapsamında kılavuz kaptanların iddiada öne sürüldüğü gibi birer "teşebbüs" olarak
değerlendirilmelerinin mümkün olmadığı düşünülmektedir.
H- İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
Bir işlemin birleşme, devralma ya da ortak girişim olduğunun öne
sürülebilmesi için, öncelikle, işleme taraf olanların "teşebbüs" niteliğini haiz
olduklarının tespiti gerekmektedir. Şikayete konu şirketin hissedarlarını oluşturan
kılavuz kaptanların rekabet hukuku açısından piyasada hizmet sunan birer ekonomik
birim oldukları görülmektedir.
Bununla birlikte, 28.1.1998 tarih ve 23244 sayılı Resmi Gazete ile yürürlüğe
giren ve kılavuz kaptanlık ve römorkaj hizmetleri pazarlarına düzenleme getiren
"Kılavuz ve Römorkaj Hizmetleri Teşkilatları Hakkında Yönetmelik"in 4/b maddesi
kendisine kılavuzluk ve römorkaj hizmetleri yapma izni verilen kamu veya özel
kuruluş veya kuruluşlarının oluşturduğu ortaklığı "kılavuz/römorkaj teşkilatı" olarak
tanımlamış ve 6. maddesi de, söz konusu hizmetlerin "teşkilat"lar tarafından
yürütüleceğini ifade etmiştir. Ülkemizde, 28.1.1998 tarih ve 23244 sayılı Resmi
Gazete ile yürürlüğe giren ve halen geçerli bulunan Kılavuz ve Römorkaj Hizmetleri
Teşkilatları Hakkında Yönetmelik gereğince gerçek kişiler bireysel olarak kılavuz
kaptan (pilotaj) ve/veya römorkaj hizmetleri sunamamaktadırlar. Bir başka anlatımla,
Birkaş'ı oluşturan ve her biri kılavuz kaptanlık mesleğini sürdürmekte olan
hissedarların, ayrı birer teşebbüs olarak faaliyet gösterme ve rekabet etme
olasılıkları yasal düzenlemeye göre bulunmamaktadır.
Birkaş'ın kurucu ortakları bulunan kılavuz kaptanların gerçek kişi olarak
değinilen hizmetleri üretmelerinin mümkün olmaması nedeniyle, bu kişiler 4054 sayılı
Kanun kapsamında birer teşebbüs olarak kabul edilemezler. Bunun neticesinde
anılan kişilerce oluşturulan Birkaş'ın kuruluşu için Rekabet Kurumu'ndan izin
alınmasına gerek bulunmadığı açıktır.
İ- SONUÇ
Yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmelerin ışığında, Birkaş Birleşik
Denizcilik Kılavuzluk ve Turizm A.Ş.'nin kuruluşunun Rekabet Kurulu'ndan izin
alınması gerekli bir işlem olmadığına ve dolayısıyla hakkında herhangi bir işlem
yapılmasına gerek bulunmadığına OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy