1 REKABET KURUMU
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : D4/1/K.T.S.-99/9 (Menfi Tespit/Muafiyet)
Karar Sayısı : 01-51/517-127
Karar Tarihi : 23.10.2001
A- TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Prof. Dr. M.Tamer MÜFTÜOĞLU
Üyeler : Dr. Kemal EROL, İsmet CANTÜRK, Nejdet KARACEHENNEM,
A. Ersan GÖKMEN, R. Müfit SONBAY, Kubilay ATASAYAR, Murat GENCER,
Mustafa PARLAK, Prof. Dr. Zühtü AYTAÇ, Rıfkı ÜNAL
B- RAPORTÖRLER: Mehmet ÖZDEN, Uygar GAZİOĞLU
C- BAŞVURUDA BULUNAN: Artı-Fe Otomotiv Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.
D- TARAFLAR: - Artı-Fe Otomotiv Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.
Topselvi cad. No:98 81412 Kartal/İstanbul
- Ed. Scharwachter GmbH Co.
Fahrzeugtechnik Scharwachterstr. 5 D-94491
Hengersberg/ALMANYA
E- DOSYA KONUSU: Artı-Fe Otomototiv Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. (Artı-Fe) ile
Ed. Scharwachter GmbH Co. (Edscha) arasında akdedilen “Yetkili Satıcılık
Sözleşmesi”ne menfi tespit belgesi verilmesi veya muafiyet tanınması talebi.
F- DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 12.5.1999 tarih, 119 sayı ile giren
başvuru üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 4, 5 ve 8.
maddeleri uyarınca yapılan inceleme sonucu düzenlenen 28.7.1999 tarih, D4/K.T.S.-
99/9 sayılı Menfi Tespit/Muafiyet Ön İnceleme Raporu, 22.8.2001 tarih, 01-40/398-M
sayılı Kurul kararı da gözönünde bulundurularak yeniden değerlendirme
yapılmasının faydalı olacağı yönündeki Başkan Yardımcılığı Makamı'nın talimatı ile
ilgili Daire'ye intikal ettirilmiştir. Yapılan inceleme sonucu hazırlanan 10.10.2001
tarihli Bilgi Notu 19.10.2001 tarih, REK.0.08.00.00/71 sayılı Başkanlık önergesi ile
01-51 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek, konu karara bağlanmıştır.
G- RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: Başvuru konusu yetkili satıcılık sözleşmesine,
içerdiği 1., 6. ve 9. maddelerin 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesine aykırı olmaları
sebebiyle menfi tesbit belgesi verilemeyeceği; bununla birlikte söz konusu
sözleşmenin 1997/3 sayılı Tek Elden Dağıtım Anlaşmaları Grup Muafiyeti Tebliği
kapsamında bulunduğu düşünülmektedir.
H- İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
Başvurunun konusunu Artı-Fe ile Edscha arasında akdedilen “Yetkili Satıcılık
Sözleşmesi”ne menfi tespit belgesi verilmesi veya muafiyet tanınması talebi
oluşturmaktadır.
2 REKABET KURUMU
Başvuru konusu sözleşmeye ilişkin değerlendirme sonucunda, Artı-Fe'nin
yabancı menşe’li Edscha tarafından üretilen sürgülü tavan malzemelerinin
Türkiye’deki münhasır dağıtıcılığını üstlendiği anlaşılmıştır. Münhasır dağıtıcılık,
sözleşmenin "Edscha, yetkili satıcıyı, Edscha sürgülü çatı malzemeleri Türkiye Genel
Acenteliği ile görevlendirecektir." şeklindeki 1. maddesinde düzenlenmiştir
(Sözleşmenin İngilizce aslı ile Türkçe çevirisi farklı anlam taşıdığından İngilizce
metin dikkate alınmıştır.).
Anılan sözleşmenin 6. maddesinde ise, "Araç üreticilerine ya da son
tüketicilere bu anlaşma ile ilgili ülkelerde herhangi sürgülü çatı malzemesi satışı
yapılmayacaktır." hükmü ile sağlayıcının Türkiye’de Artı-Fe'den başka bir teşebbüse
mal vermemesi hususu düzenlenmiştir.
Her iki madde hükmü de 4054 sayılı Kanun'un 4. maddesinin, anlaşma ile
"Mal veya hizmet piyasalarının bölüşülmesi ile her türlü piyasa kaynaklarının veya
unsurlarının paylaşılması ya da kontrolü"nü yasaklanan hallerden sayan 1/b fıkrası
kapsamına girmektedir.
Öte yandan, sözleşmenin "Yetkili Satıcı sözleşme süresince benzeri ürün
satışı yapmamayı kabul etmektedir." şeklindeki 9. maddesinde, Artı-Fe sözleşme
süresince başka markalı rakip malları satmayacağını taahhüt etmektedir. Bu durum
4054 sayılı Kanun'un 4. maddesinin yukarıda sözü edilen 1/b ve "Rakip
teşebbüslerin faaliyetlerinin zorlaştırılması, kısıtlanması"nı yasaklanan hallerden
sayan 1/d fıkraları kapsamına girmektedir.
4054 sayılı Kanun’un 4. maddesi kapsamında yapılan inceleme sonucunda,
söz konusu sözleşmenin içerdiği 1., 6. ve 9. maddelerin anılan Kanun maddesine
aykırı olduğu tespit edilmiş olduğundan, sözleşmeye menfi tespit belgesi verilmesi
mümün değildir.
Diğer yandan, anılan sözleşme İçerdiği hükümler dikkate alınarak 1997/3
sayılı Tek Elden Dağıtım Anlaşmalarına İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği çerçevesinde
de değerlendirilmiş ve 4054 sayılı Kanun'un 4. maddesine aykırı hükümler taşıyan
sözleşmenin ilgili Tebliğ'le uyumlu olduğu tespit edilmiştir.
İ- SONUÇ
Yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmelerin ışığında, Artı-Fe Otomototiv
Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. ile Ed. Scharwachter GmbH Co. arasında akdedilen
“Yetkili Satıcılık Sözleşmesi”ne menfi tespit belgesi verilmesi veya muafiyet
tanınması talebine ilişkin olarak;
1) Sözleşmenin 1., 6. ve 9. maddelerinin, 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesine aykırı
olmaları nedeniyle, sözleşmeye menfi tespit belgesi verilemeyeceğine;
2) Sözleşmenin 1997/3 sayılı Tek Elden Dağıtım Anlaşmalarına İlişkin Grup
Muafiyeti Tebliği kapsamında bir anlaşma olduğuna;
OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy