1 REKABET KURUMU
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : D4/1/M.A.-01/2 (Devralma)
Karar Sayısı : 01-55/544-128
Karar Tarihi : 9.11.2001
A- TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
II. Başkan : Dr. Kemal EROL
Üyeler : İsmet CANTÜRK, Nejdet KARACEHENNEM,
A. Ersan GÖKMEN, R. Müfit SONBAY, Kubilay ATASAYAR, Mustafa PARLAK,
Prof. Dr. Zühtü AYTAÇ, Rıfkı ÜNAL
B- RAPORTÖRLER : Murat AYBER, Mehmet ÖZDEN
C- BİLDİRİMDE BULUNAN: Limar Liman ve Gemi İşletmeleri A.Ş.
Temsilcisi: Prof. Dr. Arif ESİN
Akaretler Sıraevleri, S. Seba Cd. No:67
Beşiktaş 80680 İstanbul
D- TARAFLAR: - Limar Liman ve Gemi İşletmeleri A.Ş.
Kazım Dirik Cd. No:3/7 İzmir
- Terminal Investment Limited
Nerine House St. George's Place,
St. Peter Port Guernsney/İNGİLTERE
- Armatörler Liman İşletmeciliği Ticaret ve Sanayi A.Ş.
Angurya Çiftliği Mevkii, Yakuplu/İstanbul
E- DOSYA KONUSU: Limar Liman ve Gemi İşletmeleri A.Ş. (Limar) ve Terminal
Investment Limited (Terminal Investment) tarafından Marport Liman İşletmeleri
Sanayi ve Ticaret A.Ş. (Marport) unvanlı bir ortak girişim şirketi kurulması ve bu
ortak girişim şirketinin Armatörler Liman İşletmeciliği Ticaret ve Sanayi A.Ş.
(Armatörler)'ni devralması işlemlerine izin verilmesi talebi.
F- DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 11.10.2001 tarih, 4338 sayı ile giren
bildirim üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 7. maddesi ile
1997/1 sayılı Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar
Hakkında Tebliğ’in ilgili hükümleri uyarınca yapılan inceleme sonucunda düzenlenen
25.10.2001 tarih, D4/1/M.A.-01/2 sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu 26.10.2001
tarih, REK.0.08.00.00/76 sayılı Başkanlık önergesi ile 01-53 sayılı Kurul
toplantısında görüşülmüş ve 01-53/530-Mi sayı ile Rapor'un daha kapsamlı olarak
yeniden düzenlenmesine karar verilmiştir. Yapılan çalışma sonucu hazırlanan
7.11.2001 tarih, D4/1/M.A.-01/2 sayılı Rapor, 9.11.2001 tarih, REK.0.08.00.00/76
sayılı Başkanlık önergesi ile 01-55 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek konu
karara bağlanmıştır.
2 REKABET KURUMU
G- RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: Dosya konusu işlemlerin 4054 sayılı Kanun'un 7.
maddesi ve 1997/1 sayılı Tebliğ hükümleri kapsamında Kurul'un iznine tabi olmadığı
düşünülmektedir.
H- İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
H.1. İlgili Pazar
Ürün Pazarı: İlgili ürün pazarı "Konteyner Elleçlemeye Yönelik Limancılık Hizmetleri"
pazarı olarak tespit edilmiştir.
Coğrafi Pazar: Başvuru konusu çerçevesinde ilgili coğrafi pazar, "Türkiye
Cumhuriyeti sınırları" olarak belirlenmiştir.
H.2. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme
Bildirimin konusu, Limar ve Terminal Investment tarafından bir ortak girişim
kurulması ve bu ortak girişimin Armatörler'i devralması işlemlerinden ibarettir.
H.2.1. Ortak Girişim İşlemine İlişkin Değerlendirme
4054 sayılı Kanun’un “Birleşme ve Devralma” başlıklı 7. maddesine
dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı Tebliğ'in “Birleşme ve Devralma Sayılan Haller”
başlıklı 2. maddesinin birinci fıkrası (c) bendine göre ortak girişim; “amaçlarını
gerçekleştirmek üzere işgücü ve malvarlığına sahip olacak şekilde bağımsız iktisadi
bir varlık olarak ortaya çıkan ve taraflar arasındaki veya taraflarla ortak girişim
arasındaki rekabeti sınırlayıcı amacı veya etkisi olmayan" oluşumlardır.
Bir ortak girişim anlaşmasının 1997/1 sayılı Tebliğ’in 2/1-c maddesi
kapsamında yoğunlaşma doğurucu bir işlem oluşturması için bu ortak girişimin
bağımsız bir iktisadi varlık olarak ortaya çıkması, ortaklaşa kontrol ediliyor olması ve
taraflar arasındaki veya taraflarla ortak girişim arasındaki rekabeti sınırlayıcı amacı
veya etkisinin olmaması gerekmektedir.
H.2.1.1. Ortak Girişimin Bağımsız Bir İktisadi Varlık Olması
Bildirim konusu ortak girişimin bağımsız bir iktisadi varlık olarak kabul
edilebilmesi için, öncelikle amaçlarına ulaşmaya yönelik teknik ve mali amaçlarla
donatılmış olduğu tespit edilmelidir. Marpot, 1.000.000.000.000 TL sermaye ile
kurulmuştur. Bu şirket Armatörler'i devralırken bu teşebbüsün hizmet binaları, demir
başlarını da devralacak ve devraldığı teşebbüsün personeli Marport'a hizmet
verecektir. Bu koşullarda yeni oluşacak ekonomik birimin faaliyetlerini ana şirketlere
gereksinim duymadan kendi donanımı ile yürütebileceği anlaşılmaktadır.
H.2.1.2. Ortak Kontrol
Ortak girişimin bağımsız bir iktisadi varlık olarak ortaya çıkması ve ana
şirketler arasında bir rekabet koordinasyonuna neden olmaması için kendisini
oluşturan taraflardan özerk bir karar mekanizmasına sahip olması, kısaca bağımsız
yeni bir iradenin ortaya çıkması gerekmektedir. Bu özerklik ancak ortak kontrol
unsurunun varlığı ile sağlanabilir. Dosya mevcudu bilgilere göre, söz konusu ortak
girişimde taraflardan hiçbirisi tek başına kontrol gücüne sahip değildir ve ortak
kontrol söz konusudur.
3 REKABET KURUMU
H.2.1.3. Ortak Girişimin Rekabeti Sınırlayıcı Amacı veya Etkisinin Olmaması
Bir işlemin 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında ortak girişim olabilmesi için,
taraflar arasında veya taraflarla ortak girişim arasındaki rekabeti sınırlayıcı amacı
veya etkisinin olmaması gerekmektedir.
Buna göre;
1) Ana teşebbüslerin ortak girişimin faaliyet göstereceği ilgili ürün pazarındaki
etkinliklerinin önemsiz seviyede kalması veya ana teşebbüslerden sadece birinin
ilgili ürün pazarındaki faaliyetlerine devam etmesi ,
2) Ana teşebbüslerin ortak girişimin faaliyet göstereceği ilgili ürün pazarındaki tüm
faaliyetlerini ortak girişime devretmeleri,
hallerinde bağımsız teşebbüsler arasında rekabetçi davranışların koordinasyonu
riski bulunmamaktadır.
Bildirim konusu ortak girişimin taraflarından Terminal Investment'ın ilgili
pazarda faaliyeti yoktur. Bu çerçevede ortak girişimin taraflar arasındaki rekabeti
koordine etme ihtimali bulunmamaktadır.
Yukarıda yer verilen değerlendirmelerin ışığında, bildirim konusu ortak girişim
işlemi 1997/1 sayılı Tebliğ'in 2/1-c maddesinin bendinde belirtilen unsurları
taşıdığından, ilgili Tebliğin aynı maddesi kapsamında "Birleşme ve Devralma Sayılan
Haller"den biri olarak değerlendirilmiştir.
Öte yandan, bir ortak girişim işlemi, 1997/1 sayılı Tebliğ'in 1998/2 sayılı
Tebliğ ile değişik 4. maddesinde belirtilen 25.000.000.000.000 TL ciro veya %25
pazar payı eşiklerinden birisini aşması halinde Kurul'un iznine tabidir.
Bildirim konusu ortak girişim işleminin taraflarından Terminal Investment'ın
Türkiye'de herhangi bir faaliyeti, dolayısıyla pazar payı ve cirosu bulunmamaktadır.
Diğer taraf olan Limar'ın bağlı bulunduğu Arkas Holding'in ulaştırma grubu'nun
pazardaki cirosu ……………………… TL, pazar payı ise %…..'dir. Bu bilgiler
çerçevesinde söz konusu ortak girişim işlemi bakımından Tebliğ'de yer alan eşikler
aşılmamış olduğundan, ortak girişim işlemi Kurul'un iznine tabi değildir.
H.2.2. Devralma İşlemine İlişkin Değerlendirme
Limar ile Terminal Investment tarafından kurulacak olan Marport ortak girişim
şirketinin Armatörler'i devralması işlemi, 4054 sayılı Kanun’a dayanılarak çıkarılan
1997/1 sayılı Tebliğ'in hangi hallerin birleşme ve devralma sayılacağının belirlendiği
2. maddesinin birinci fıkrası (b) bendinde yer alan; "Herhangi bir teşebbüsün …
diğer bir teşebbüsün … ortak paylarının tümünü … devralması veya kontrol etmesi”
hükmü kapsamında bir devralmadır.
Söz konusu devralmanın taraflarından Marport'un henüz faaliyeti
bulunmamakla birlikte, yukarıda da belirtildiği üzere, ortak girişimin tarflarından
Limar'ın bağlı bulunduğu Arkas Holding'in ulaştırma grubu'nun pazardaki cirosu
……………………….. TL ve pazar payı %…; devralınan Armatörler'in ise cirosu
……………………… TL ve pazar payı yaklaşık %…'dir. Bu bilgiler çerçevesinde
tarafların toplam ciroları 20.550.000.000.000 TL ve toplam pazar payları %19 olup,
4 REKABET KURUMU
1997/1 sayılı Tebliğ'in 1998/2 sayılı Tebliğ ile değişik 4. maddesinde belirtilen eşikler
aşılmadığından bildirim konusu işlem Kurul'un iznine tabi değildir.
İ- SONUÇ
Yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmelerin ışığında; Limar Liman ve Gemi
İşletmeleri A.Ş. ve Terminal Investment Limited tarafından Marport Liman İşletmeleri
Sanayi ve Ticaret A.Ş. unvanlı bir ortak girişim şirketi kurulması ve bu ortak girişim
şirketinin Armatörler Liman İşletmeciliği Ticaret ve Sanayi A.Ş.'ni devralması
işlemlerinin 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 7. maddesi ve
1997/1 sayılı Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve
Devralmalar Hakkında Tebliğ hükümleri kapsamında izne tabi işlemlerden
olmadığına OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy