1 REKABET KURUMU
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2002-4-182 (Devralma)
Karar Sayısı : 02-81/939-386
Karar Tarihi : 26.12.2002
A- TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Prof. Dr. M. Tamer MÜFTÜOĞLU
Üyeler : Dr. Kemal EROL, Nejdet KARACEHENNEM, A. Ersan GÖKMEN,
R. Müfit SONBAY, Kubilay ATASAYAR, Murat GENCER,
Mustafa PARLAK, Rıfkı ÜNAL
B- RAPORTÖRLER: Ali ILICAK, Levent KUTOĞLU
C- BİLDİRİMDE BULUNAN: Candover Investments plc.
Temsilcisi: Av. Tolga KARATAŞ
La Martin Cd. No:10 34437 Taksim/İstanbul
D- TARAFLAR: - Candover Investments plc.
20 Old Bailey Londra EC4M 7LN İNGİLTERE
- Gustaaf Paul Van Malderen
Kamerstraat 99, 9255 Buggenhout BELÇİKA
- Celina Van Den Bossche
Kamerstraat 99, 9255 Buggenhout BELÇİKA
- Bart Van Malderen
Mandekenstraat 121, 9255 Buggenhout BELÇİKA
- VM Invest NV
Mandekenstraat 123, 9255 Buggenhout BELÇİKA
E- DOSYA KONUSU: Astel Kağıtçılık Sanayi ve Ticaret A.Ş. (Astel Kağıtçılık)’nin
kontrolünü elinde bulunduran Ontex NV (Ontex)’nin %77,96 oranındaki
hissesinin Candover Investments plc. (Candover) tarafından devralınması
işlemine izin verilmesi talebi.
F- DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına en son 16.12.2002 tarih, 5358 sayı ile
giren bildirim üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 7.
maddesi ile 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve
Devralmalar Hakkında Tebliğ’in ilgili hükümleri uyarınca düzenlenen 19.12.2002
tarih, 2002-4-182/Öİ-02-AI sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu 23.12.2002 tarih,
REK.0.08.00.00/187 sayılı Başkanlık önergesi ile 02-81 sayılı Kurul toplantısında
görüşülerek karara bağlanmıştır.
G- RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili Rapor'da, bildirim konusu devralma işleminin,
tarafların ilgili ürün pazarındaki toplam ciroları ve yetişkin hasta bezleri satış
pazarındaki toplam pazar payları yönüyle, Kurul'un iznine tabi olduğu; bununla
birlikte, işlem sonucunda ilgili pazarda, 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesinde
belirtilen hakim durum yaratılması veya mevcut bir hakim durumun daha da
2 REKABET KURUMU
güçlendirilmesi ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu
olmaması ve satıcılara getirilen rekabet etmeme ile ilgili sınırlamaların, devir
sözleşmesine ilişkin makul, objektif ve zorunlu birer yan kısıtlama olması
nedenleriyle anılan devralmaya izin verilmesi gerektiği görüşü ifade edilmiştir.
H- İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
H.1. İlgili Pazar
İlgili Ürün Pazarı: Bildirim konusu devralma işlemi açısından ilgili ürün pazarları,
"bebek bakım ürünleri", "hijyenik kadın ürünleri" ve "yetişkin hasta bezleri" satış
pazarları olarak belirlenmiştir.
İlgili Coğrafi Pazar : Bildirim konusu açısından ilgili coğrafi pazar, Türkiye coğrafi
pazarının homojen başka pazarlara ayrılmaması nedeniyle “Türkiye Cumhuriyeti
sınırları" olarak tespit edilmiştir.
H.2. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme
Bildirimin konusu, Candover tarafından Ontex’in %77,96 oranındaki hissesinin
devralınması işlemine izin verilmesi talebinden ibarettir. Söz konusu işlem
sonucunda Candover, Ontex'in Türkiye'deki bağlı şirketi Astel Kağıtçılık’ın %99
hissesini ve dolayısıyla kontrolünü elde edecektir.
Anılan işlem, 1997/1 sayılı Tebliğ'in birleşme ve devralma sayılan hallerin
belirlendiği 2. maddesinin, “Herhangi bir teşebbüsün ya da kişinin diğer bir
teşebbüsün mal varlığını yahut ortaklık paylarının tümünü veya bir kısmını ya da
kendisine yönetimde hak sahibi olma yetkisi veren araçları devralması veya kontrol
etmesi” şeklindeki (b) bendi kapsamında bir devralmadır.
Söz konusu Tebliğ'in 1998/2 sayılı Tebliğ ile değişik "İzne Tabi Birleşme veya
Devralmalar" başlıklı 4. maddesinde, “birleşme veya devralmayı gerçekleştiren
teşebbüslerin, ülkenin tamamında veya bir bölümünde ilgili ürün piyasasında, toplam
pazar paylarının, piyasanın % 25’ini aşması halinde veya bu oranı aşmasa bile
toplam cirolarının yirmibeş trilyon Türk Lirası’nı aşması halinde Rekabet Kurulu’ndan
izin almaları zorunludur.” hükmü getirilmiştir.
Dosya mevcudu bilgilere göre, yatırım-yönetim şirketi olan Candover'in ve
bağlı ortaklıklarının ilgili pazarlarda veya etkilenen pazarlarda faaliyeti
bulunmamaktadır. Öte yandan, devralınan Ontex'in 2001 yılında Türkiyede ilgili ürün
pazarlarındaki cirosu, ……………………… TL. Astel Kağıtçılık'ın net satışlarından,
………………………… TL. ise teşebbüsün Türkiye'ye doğrudan satışlarından olmak
üzere, ………………….. TL. olarak gerçekleşmiştir. Öte yandan, söz konusu
teşebbüsün Türkiye coğrafi pazarındaki pazar payları, bebek bakım ürünleri satış
pazarı için % ….., hijyenik kadın ürünleri satış pazarı için yaklaşık %….. ve yetişkin
hasta bezleri satış pazarı için %…..'dir.
Yukarıdaki veriler ışığında, ilgili Tebliğ maddesinde düzenlenen ciro ve pazar
payı (yetişkin hasta bezleri satış pazarı için) eşiklerinin aşılması nedeniyle, söz
konusu devralma işlemininin 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında Kurul'un iznine tabi
olduğu belirlenmiştir.
3 REKABET KURUMU
Bununla birlikte, devralan Candover'in Türkiye'deki ilgili ürün pazarında
faaliyeti bulunmaması nedeniyle, devir işleminin gerçekleşmesi durumunda pazarın
yapısında değişiklik olmayacağı, bu itibarla rekabet şartlarını etkileyebilecek
değişimlerin ortaya çıkmayacağı kanaatine varılmıştır.
Öte yandan, devralma işleminin düzenlendiği Hisse Devri Sözleşmesi’nin
"Rekabet Etmeme ve Teklifte Bulunmama" başlıklı 14.3. maddesinde rekabet
yasağına yer verilmiştir. Buna göre;
"14.3.1. Satıcılar, Kapanış Tarihi’nden itibaren dört yıl (“Rekabet Etmeme Süresi”)
boyunca Madde 14.3.2’de belirtilen davranışlarda bulunmayacaklarını aşağıda
belirtilen şekilde faaliyette bulunup bulunmamaları fark etmeksizin kabul ve taahhüt
ederler:
(i) doğrudan veya İştirakler, İlgili Kişiler veya diğer şahıslar, şirketler veya
diğer tüzel kişiler vasıtasıyla dolaylı olarak faaliyette bulunma;
(ii) kendi sıfatlarıyla veya bir şirketin veya diğer bir tüzel kişinin yönetim
kurulu üyesi, müdürü, ortağı veya hissedarı olarak veya herhangi bir
şahsın, şirketin veya diğer bir tüzel kişinin çalışanı, danışmanı veya
acentası olarak faaliyette bulunma; veya
(iii) bir başka sıfat ve şekilde faaliyette bulunma;
14.3.2. Rekabet Etmeme Süresi içinde Satıcılar;
(i) aynı veya benzer olan ve Kapanış Tarihi’nde gerçekleştirildiği şekilde
Ontex’in işiyle muhtemelen rekabet halinde olan bir işi yürütmeyecek,
veya ilgilenmeyecektir;
(ii) Kapanış Tarihi’nden önceki 12 aylık süre zarfında Ontex’in çalışanı,
işçisi veya danışmanı olarak çalışmış bir kişinin, Satıcılar’ın teklifi söz
konusu olmaksızın işe alınması veya çalıştırılması durumu hariç olmak
üzere, bu çalışanı, işçiyi veya danışmanı herhangi bir tarihte işe
almayacaktır;
(iii) İşbu Sözleşme tarihinden hemen önceki 2 yıl zarfında Ontex tarafından
kullanılan herhangi bir ticari isim veya domain (Ontex, Moltex, Harper
ve Can Bebe dahil olmak üzere) veya e-mail adresini veya bu ticari isim
veya domain veya e-mail adresi ile karışması istenen veya muhtemel
olarak karışabilecek diğer bir isim kullanmayacaktır.
14.3.3. Madde 14.3.2’nin yanı sıra, Satıcılar, Şirket’in işinin aynı veya benzeri
işi olan ve hisseleri işlem gören bir şirketin hisselerini elinde bulundurmaya devam
edebilir veya bu tür hisseleri devralabilir, ancak Satıcı’nın bu mülkiyeti veya
sözkonusu devralma işlemi, sadece yatırım veya portföy yönetimi amaçlarını
taşımalıdır ve bu mülkiyet, işlem gören şirketin çıkarılmış sermayesinin %5’inden
fazlasını teşkil etmemelidir…"
Birleşme veya devralmaya ilişkin sözleşmelerde, taraflara getirilen rekabet
yasakları, zorunlu, objektif ve makul olmaları koşuluyla söz konusu işlemin
gerçekleştirilmesi için gerekli "yan sınırlamalar" olarak kabul edilmekte ve 4054
sayılı Kanun'un 7. maddesi çerçevesinde değerlendirilmektedirler. Ancak yan
sınırlamalar, kapsam, süre ve coğrafi alan açısından amacını aşar nitelikte olmamalı,
4 REKABET KURUMU
özellikle kısıtlamanın süresi kabul edilebilir bir dönemi kapsamalıdır. Söz konusu
sürenin belirlenmesinde işin teknolojisi, devredilen faaliyetin know-how seviyesi ve
müşteri portföyünün devri gibi hususlar göz önünde bulundurulmaktadır.
Bu çerçevede yapılan değerlendirme sonucunda, Hisse Devri Sözleşmesi'nde
yer verilen yasakların devralma işleminin gerçekleşmesi için gerekli, makul ve kabul
edilebilir nitelikte yan sınırlamalar olduğu kanaatine varılmıştır.
I- SONUÇ
Yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmelerin doğrultusunda; Astel
Kağıtçılık Sanayi ve Ticaret A.Ş.’nin kontrolünü elinde bulunduran Ontex NV’nin
%77,96 oranındaki hissesinin Candover Investments plc. tarafından devralınması
işleminin, tarafların toplam ciroları ve pazar payları yönüyle 1998/2 ve 1998/6 sayılı
Tebliğler ile değişik 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken
Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ kapsamında izne tabi bir devralma
olmakla birlikte, bu devralma sonucunda, 4054 sayılı Rekabetin Korunması
Hakkında Kanun'un 7. maddesi hükmünde belirtilen, hakim durum yaratılması veya
mevcut bir hakim durumun güçlendirilmesi ve böylece rekabetin olumsuz yönde
etkilenmesinin söz konusu olmadığına, ayrıca devralma işlemini düzenleyen "Hisse
Devri Sözleşmesi"nin "Rekabet Etmeme ve Teklifte Bulunmama" başlıklı 14.3.
maddesinde satıcılara getirilen rekabet yasaklarının, devir sözleşmesine ilişkin
makul, objektif ve zorunlu yan sınırlamalar olduğuna, bu nedenlerle bildirim konusu
işleme izin verilmesine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy