Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2004-4-11 (Devralma)
Karar Sayısı : 04-23/253-56
Karar Tarihi : 1.4.2004
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Mustafa PARLAK
Üyeler : Tuncay SONGÖR, A. Ersan GÖKMEN, R. Müfit
SONBAY, Murat GENCER, Prof. Dr. Zühtü AYTAÇ,
Rıfkı ÜNAL, Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI,
M. Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN
B. RAPORTÖRLER : Mehmet YANIK, Metin HASSU
C. BİLDİRİMDE
BULUNAN : Kayaba Industry Co. Ltd.
Temsilcileri: Av.Mehtap YILDIRIM ÖZTÜRK,
Av. Zeynep İNCE
Piyade Sokak, Portakal Çiçeği Apt. No:18,
C Blk. Kat:3 06550 Çankaya/Ankara
D. TARAFLAR : - Kayaba Industry Co. Ltd.
World Trade Center Bldg. 4-1,
Hamamatsu- cho- 2-chome Minato-ku,
Tokyo 105-6111 JAPONYA
- Arvin International Holding LLC.
2135 West Maple Road, Troy,
MI 48084, U.S.A.
E. DOSYA KONUSU: Arvin International Holdings LLC (Arvin International)
tarafından kontrol edilen AP Amortiguadores S.A. (APA)'nın hisselerinin
% (…)’inin Kayaba Industry Co. Ltd. (Kayaba) tarafından devralınması işlemine
izin verilmesi, aksi halde bildirimin menfi tespit belgesi başvurusu olarak
değerlendirilmesi talebi.
F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 19.1.2004 tarih, 297 sayı ile giren
bildirim üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 7.
maddesi ile 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme
ve Devralmalar Hakkında Tebliğ’in ilgili hükümleri uyarınca düzenlenen
26.3.2004 tarih 2004-4-11/Öİ-04-MY sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu
29.3.2004 tarih, REK.0.08.00.00/75 sayılı Başkanlık önergesi ile 04-23 sayılı
Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
04-23/253-56
2
G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili Rapor'da, Kayaba’nın, bildirim konusu
işlemin 4054 sayılı Kanun'un 7. maddesine dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı
Tebliğ'in 2. maddesi kapsamında bir devralma işlemi olduğu, ancak anılan işlem
neticesinde ilgili ürün pazarında 25.000.000.000.000 TL ciro eşiğinin ve % 25
pazar payının aşılmaması sebebiyle aynı Tebliğ’in 4. maddesi kapsamında izne
tabi bir işlem olmadığı; tarafların talepleri doğrultusunda menfi tespite yönelik
olarak yapılan inceleme sonucunda ise, Arvin International (eski unvanı Arvin
International Holdings Inc.) ile Kayaba arasında 19.12. 2003 tarihinde imzalanan
Hisse Alım Anlaşması ve A-B olarak isimlendirilen eklerinin içeriğinde 4054 sayılı
Kanun’un 4. 6. ve 7. maddelerine aykırı herhangi bir hükme rastlanmaması
sebebiyle yine aynı Kanun’un 8. maddesine göre menfi tespit belgesi
verilebileceği görüşü ifade edilmiştir.
H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
H.1. İlgili Pazar
H.1.1. İlgili Ürün Pazarı
Hem Kayaba hem de APA, karayolu araçları için amortisör üreticisi ve satıcısı
olan şirketlerdir. Amortisörler, engebeli arazilerde aracın darbe ve salınımlarını
sönümlemeye yarayan içiçe teleskobik iki silindirden oluşan, gaz veya yağ ile
işleyen süspansiyon elemanlarıdır.
Karayolu araçlarında kullanılmak üzere, amortisörler iki farklı kullanıcı grubu
tarafından talep edilmektedir. Bunlardan birincisi karayolu araçlarının üretimini
gerçekleştiren “ana sanayii” pazarı; diğeri ise bakım onarım ve servis hizmetleri
sunan “yan sanayii ya da yenileme” pazarıdır. Ancak bildirim konusu bakımından
ilgili pazar tek bir pazar, “taşıt araçları amortisör pazarı” olarak tespit edilmiştir.
H.1.2. İlgili Coğrafi Pazar
İlgili ürünün ülke genelinde satışının mümkün olması, devir işlemine taraf olan
teşebbüslerin Türkiye genelinde faaliyet göstermesi ve ilgili ürün itibarıyla Türkiye
pazarının kendi içerisinde başka pazarlara ayrılamaması sebebiyle ilgili coğrafi
pazar, ülkenin tamamı olarak tespit edilmiştir.
H.2. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme
H.2.1. 4054 sayılı Kanun’un 7. Maddesi Çerçevesinde Yapılan
Değerlendirme
Taraflar Hisse Devir Anlaşması’nı 19.12.2003 tarihinde imzalamışlardır. Kayaba
halihazırda, APA’nın % (…) oranındaki hissesini elinde bulundurmaktadır.
APA’nın geriye kalan % (….) oranındaki hissesi ise Arvin International’ın elinde
bulunmaktadır. Arvin International, otomotiv parça ve sistemleri alanında faaliyet
gösteren ve bir Amerikan şirketi olan ArvinMeritor’un yavru şirketidir. Söz konusu
04-23/253-56
3
devralma işlemi uyarınca Kayaba, APA’nın Arvin International’ın kontrol etmekte
olduğu % (…) oranındaki hissesini de devralarak, APA’nın kontrolünü tek başına
elinde bulunduracaktır.
Her ne kadar anlaşmaya taraf olan teşebbüslerin merkezleri yurtdışında bulunsa
ve anlaşma yurtdışında imzalanmış olsa da, tarafların ilgili ürünü Türkiye
pazarına da ihraç etmeleri nedeniyle söz konusu devralma işlemi, Türkiye taşıt
araçları amortisör pazarını da etkilemektedir.
Dosya mevcudu bilgilere göre, APA’nın yavru şirketleri olan Arvin Kayaba
Suspansiyon Sistemleri Sanayi Ticaret A.Ş. ile Arvin Kayaba do Brasil Ltd.nin
faaliyet alanları amortisör üretimi ve pazarlamasıdır.
Arvin Kayaba Suspansiyon Sistemleri Sanayi Ticaret A.Ş. ile Arvin Kayaba do
Brasil Ltd. hisselerinin tamamı APA’nın elinde bulunmaktadır. Dolayısıyla bu
teşebbüslerin % (….) oranındaki hisseleri Arvin International’a; kalan % (…)
oranındaki hisseleri ise Kayaba’ya aittir. Bildirime konu devralma sonrasında ise,
söz konusu teşebbüslerin tek hissedarı Kayaba olacaktır.
Dosya konusu işlem, 4054 sayılı Kanun çerçevesinde devralma işlemi olarak ele
alınabilmesi için 1997/1 sayılı Tebliği’n 2. maddesinde belirtilen hallerden birini
teşkil etmelidir. Bu türden bir işlemin Rekabet Kurumu’na bildirilmesinin zorunlu
olabilmesi için de yine aynı Tebliğ’in (1998/2 nolu Tebliğ ile değişik) 4.
maddesinde belirtilen ciro ve veya pazar payı eşiklerinin aşılması gereklidir.
Devir işlemi neticesinde ortaya çıkan toplam cironun (…………………..) TL ve
ilgili pazardaki toplam pazar payının % (…..) olması sebebiyle, izin talep edilen
işlemle ilgili olarak 1997/1 sayılı Tebliğ’in 4. maddesinde belirlenen ciro ve pazar
payı eşiklerinin aşılmadığı anlaşılmıştır. Bu çerçevede, söz konusu işlemin ilgili
Tebliğ kapsamında Rekabet Kurulu’ndan izin alınması gereken bir devralma
işlemi olmadığı kanaatine varılmıştır.
Tarafların Bildirim Formu’ndaki talepleri dikkate alınarak devralma işlemine ilişkin
anlaşmalar 4054 sayılı Kanun uyarınca menfi tespit değerlendirmesine tabi
tutulmuştur.
H.2.2. 4054 Sayılı Kanun’un 8. Maddesi Çerçevesinde Yapılan Menfi Tespit
Değerlendirmesi
Dosya üzerinde yapılan incelemelerde ve başvuru formunda verilen bilgilere göre
işlem tarafları olan Arvin International ile Kayaba arasında 19.12.2003 tarihinde
imzalanan Hisse Alım Anlaşması ve A-B olarak isimlendirilen eklerinin içeriğinde
4054 sayılı Kanun’un 4., 6. ve 7. maddelerine muhalif herhangi bir hükme
rastlanmamıştır. Ancak Hisse Alım Anlaşmasının “Gizlilik” başlığı taşıyan 12.
maddesi dikkat çekici bulunmuştur.
Bu maddede (“…………………..”) denilmektedir.
Gizliliğe ilişkin bu madde hükmü, diğer rekabet yasakları gibi birleşme/devralma
anlaşmalarında devredilen hissenin ya da teşebbüsün değerinin alıcıya tam
olarak aktarılabilmesi için satıcıya getirilen ve bu tür işlemlerde sıkça rastlanılan
bir yükümlülüktür. Yükümlülüğün, geçerlilik süresi, sadece satıcıya getirilmiş
04-23/253-56
4
olması, devir işleminin öngörülen tüm değeriyle yapılabilmesi ve daha az bir
kısıtlama ile aynı değer aktarımının mümkün olmaması sebebiyle makul bir yan
sınırlama olduğu ve Kanun’a aykırı bir durum arz etmediği kanaatine varılmıştır.
Devralma sonrasında ilgili pazarda rekabet kısıtlaması yaratabilecek düzeyde bir
pazar payı artışının gerçekleşmesi beklenmemektedir. Kayaba, ZF Group
(Beldesan-Sachs), Tenneco, Delphi ve ArvinMeritor gibi oldukça güçlü ve zorlu
rakiplerle rekabet halinde olmaya devam edecektir.
Ayrıca, devralmayı gerçekleştiren anlaşma herhangi bir rekabet yasağı
içermediği gibi, taraflar arasında bu konuda imzalanmış herhangi bir yan anlaşma
da bulunmamaktadır.
Bu çerçevede menfi tespite yönelik olarak yapılan yukarıdaki değerlendirmeler
doğrultusunda, Arvin International ile Kayaba arasında 19.12.2003 tarihinde
imzalanan Hisse Alım Anlaşması’nın ve A-B olarak isimlendirilen eklerinin 4054
sayılı Kanun’un 4., 6. ve 7. maddelerine aykırı hükümler içermemesi sebebiyle,
anılan devralma işlemine yine aynı Kanun’un 8. maddesi çerçevesinde menfi
tespit belgesi verilmesi mümkündür.
I. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre;
1) Kayaba Industry Ltd.nin, AP Amortiguadores S.A.nın hisselerinin %75’ini Arvin
International’dan devralarak anılan şirketin kontrolünü elde etmesi işleminin 4054
sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 7. maddesine dayanılarak
çıkarılan 1997/1 sayılı Rekabet Kurumu'ndan İzin alınması Gereken Birleşme ve
Devralmalar Hakkında Tebliğ'in 2. maddesinde belirtilen bir devralma işlemi
olduğuna, ancak anılan işlem neticesinde ilgili ürün pazarında 25 trilyon TL ciro
ve % 25 pazar payı eşiklerinin aşılmaması sebebiyle aynı Tebliğ’in 4. maddesi
kapsamında izne tabi bir işlem olmadığına OYBİRLİĞİ ile;
2) Arvin International Holdings LLC ile Kayaba Industry Co. Ltd. arasında
19.12.2003 tarihinde imzalanan Hisse Alım Anlaşması’na ve A-B olarak
isimlendirilen eklerine 4054 sayılı Kanun’un 8. maddesi uyarınca menfi tespit
belgesi verilmesine OYÇOKLUĞU ile karar verilmiştir.
04-23/253-56
5
Rekabet Kurulu’nun 1.4.2004 Gün ve 04-23/253-56 Sayılı Kararı’na
KARŞI OY GEREKÇESİ
Bir anlaşmanın taraflarının, yapmaktan yarar sağlayacakları herhangi bir
iş veya eylemden sözkonusu anlaşma hükümleriyle yasaklanmalarını 4054 sayılı
yasanın 4.maddesi kapsamında suç olarak görme eğilimime bağlı olarak, yan
sınırlama sayılan bazı anlaşma hükümlerinin ancak aynı yasanın 5.maddesinin
esprisi doğrultusunda hoşgörülebileceğine ve bunların temelde birer aykırılık
olma niteliğinin yokedilemeyeceğine inandığım için, bu tür sınırlamalar içeren bir
anlaşmaya, Yasa’nın 4.6. ve 7.maddelerine hiçbir aykırılık barındırmadığı
anlamına gelecek bir menfi tespit belgesi verilmesinin mümkün olmadığı
kanısındayım.
Bu nedenlerle Kurul’un başlıkta anılan Karar’ının 2.maddesine katılma
olanağı bulamadım.
Murat GENCER
Kurul Üyesi
Full & Egal Universal Law Academy