Rekabet Kurumu - Karar Sayı 04-27/316-67

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

Dosya Sayısı : 2003-3-27
Karar Sayısı : 04-27/316-67
Karar Tarihi : 22.4.2004

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan : Mustafa PARLAK
Üyeler : Tuncay SONGÖR, A. Ersan GÖKMEN, R. Müfit
SONBAY, Murat GENCER, Prof. Dr. Zühtü AYTAÇ,
Rıfkı ÜNAL, Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI, Süreyya
ÇAKIN.

B. RAPORTÖRLER:Tarkan ERDOĞAN, Bülent GÖKDEMİR, Alper
KARAKURT, B. Sanem ŞİMŞEK, Neşe Nur YAZGAN,

C. HAKKINDA İNCELEME YAPILAN:

- Özdörtler Gıda Temizlik Maddeleri ve Medikal Ticaret
ve Sanayi Ltd. Şti.( Özdörtler Ltd. Şti.)
Toptancılar Sitesi 2. Sokak No:8 Kayseri

D. DOSYA KONUSU: 6.11.2003 tarih, 03-71/866-M sayılı Kurul kararı
uyarınca Çay İşletmeleri Genel Müdürlüğü ile Yekeler Gıda Ticaret ve
Sanayi Ltd. Şti. hakkında yürütülen soruşturma çerçevesinde Özdörtler
Ltd. Şti. Yönetim Kurulu Başkanı Kemal Topsakal tarafından yerinde
inceleme ile görevlendirilen raportörlere yanlış ve yanıltıcı bilgi verilmesi
karşısında 4054 sayılı Kanun’un 16/b maddesi uyarınca cezai işlem
uygulanması.

E. İDDİALARIN ÖZETİ: Çay İşletmeleri Genel Müdürlüğü ile Yekeler Gıda
Ticaret ve Sanayi Ltd. Şti. hakkında yürütülen soruşturma çerçevesinde
Özdörtler Ltd. Şti. Yönetim Kurulu Başkanı Kemal Topsakal tarafından yerinde
inceleme ile görevlendirilen raportörlere yanlış ve yanıltıcı bilgi verilmesi.

F. DOSYA EVRELERİ: 6.11.2003 tarih, 03-71/866-M sayılı Kurul kararı
uyarınca Çay İşletmeleri Genel Müdürlüğü ile Yekeler Gıda Ticaret ve Sanayi
Ltd. Şti. hakkında yürütülen soruşturma çerçevesinde Özdörtler Ltd. Şti.
Yönetim Kurulu Başkanı Kemal Topsakal tarafından yerinde inceleme ile
görevlendirilen raportörlere yanlış ve yanıltıcı bilgi verilmesi karşısında 4054
sayılı Kanun’un 16/b maddesi uyarınca cezai işlem uygulanması konusuna
ilişkin hazırlanan Bilgi Notu, 12.4.2004 tarih ve REK.0.07.00.00/83 sayılı
Başkanlık önergesi ile 04-27 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara
bağlanmıştır.



04-27/316-67
2
G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili bilgi notunda;

- Çay İşletmeleri Genel Müdürlüğü ile Yekeler Gıda Ticaret ve Sanayi Ltd.
Şti. hakkında yürütülen soruşturma çerçevesinde Özdörtler Ltd. Şti.
Yönetim Kurulu Başkanı unvanı ile görev yapan Kemal Topsakal
tarafından yerinde inceleme ile görevlendirilen raportörlere yanlış ve
yanıltıcı bilgi verildiği,

- Bu çerçevede ilgili eylemin 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında
Kanun’un 16/b maddesi kapsamında olması nedeniyle Özdörtler Ltd.
Şti.’ye 2004/1 sayılı Tebliğ hükümleri çerçevesinde 5.941.589.000 TL idari
para cezasının verilmesi gerektiği, bununla birlikte aynı maddenin üçüncü
fıkrası uyarınca, anılan teşebbüsün yönetim organlarında müdür sıfatıyla
görev yapan: Kemal Topsakal, Fügen Topsakal ve Fırat Topsakal’a
yukarıda zikredilen para cezasının yüzde onuna kadar ayrıca para
cezasının uygulanması gerektiği ifade edilmektedir.

H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

H.1. Taraflar

Özdörtler Ltd. Şti.
20086 sicil numarası ile Kayseri Ticaret Siciline kayıtlı Özdörtler Ltd. Şti.
Toptancılar Sitesi 2. Sokak No:8 Kayseri adresinde çeşitli ürünlerin dağıtımı işi
ile uğraşmaktadır.

H.2. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme

Raportörlerce 1.4.2004 tarihinde Çaykur’un Kayseri bayiliğini yürütmekte olan
Özdörtler Ltd. Şti. Yönetim Kurulu Başkanı Kemal Topsakal ile yapılan ve
tutanağa bağlanan görüşmede, kendisine yöneltilen Kayseri bayilerinin ortak
bir şirket kurmak suretiyle çay ticaretini bu şirket üzerinden yürütmeyi düşünüp
düşünmedikleri şeklindeki soruya cevaben, Kayseri Bayilerinin, Ankara
Bayileri gibi ortak bir şirket kurmak niyetinde oldukları ancak tasarladıkları
oluşumun Ankara örneğinden farklı bir yapı arzedeceği ifade edilmiştir.

Öte yandan aynı tarihte Özdörtler Ltd. Şti. gibi Çaykur’un Kayseri bayiliğini
yürütmekte olan Kayçay Ltd. Şti. ortaklarından Emin Danacı ile yapılan ve
tutanağa bağlanan görüşmede, aralarında Emin Danacı ile birlikte Özdörtler
Ltd. Şti. Yönetim Kurulu Başkanı Kemal Topsakal’ın da bulunduğu bir grup
şahıs tarafından Erciyes Çay Ltd. Şti.’nin kurulduğu ifade edilmiş, anılan
şirketin kuruluşuna ilişkin Ticaret Sicil Gazetesi elde edilmiştir.

5.3.2004 tarihli Ticaret Sicil Gazetesinde yayımlanan Erciyes Çay Ltd. Şti. Ana
Sözleşmesi’nde şirketin kurucularının; Mehmet Büyüknalbant, Emin Danacı,
Adem Şahin, Kemal Topsakal ve Banu Topsakal olarak sayıldığı, bir başka
ifade ile Kayseri’de faaliyet gösteren üç bayiden ikisinin biraraya gelerek yeni
bir şirket kurdukları anlaşılmıştır.

04-27/316-67
3
Yürütülmekte olan soruşturma çerçevesinde esas olarak iki unsurun varlığı
araştırılmaktadır. Bunlar; pasif satışların Çaykur tarafından engellenip
engellenmediği ve bayilerin yeniden satış fiyatının Çaykur tarafından tespit
edilip edilmediği hususlarıdır. Yapılan incelemeler neticesinde bayilerin satış
fiyatlarına Çaykur tarafından müdahale edilmediği, (……). Bu tespit
dairesinde, Özdörtler Ltd. Şti. Yönetim Kurulu Başkanı Kemal Topsakal’ın
Kayseri’de faaliyet gösteren bayiler arasında kurulmuş olabilecek bir kartel
oluşumunu Kurum raportörlerinden gizlediği anlaşılmakta, söz konusu şirketin
henüz kurulmamış olduğu yönündeki beyanı ise, raportörleri yanıltmaya
yönelik bir davranış olarak değerlendirilmektedir.

Yukarıdaki bilgilerin ışığında, Özdörtler Ltd. Şti. tarafından, yerinde inceleme
ile görevlendirilen raportörlere yanlış ve yanıltıcı bilgi verildiğine hükmetmek
gerekmektedir.

I. SONUÇ

Yukarıda yer verilen açıklamalar ışığında;

1- Çay İşletmeleri Genel Müdürlüğü ile Yekeler Gıda Ticaret ve Sanayi Ltd.
Şti. hakkında başlatılan soruşturmayı yürütmek üzere 4054 Sayılı
Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 15. maddesi uyarınca ve Kurul
kararı ile görevlendirilmiş olan raportörlerin, kimliklerini ve yetki belgelerini
ibraz etmelerine karşın soruşturma ile ilgili görülen ve yukarıda belirtilen iş
yerinde yanlış ve yanıltıcı bilgi verildiğinin sabit olduğu gözönüne alınarak,
aynı Kanun’un “İdari Para Cezaları” başlıklı 16. maddesinin (b) bendi ve
14.2.2004 tarih, 25373 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 2004/1 sayılı
Tebliğ uyarınca Özdörtler Ltd. Şti.’ne 5.941.589.000 (beşmilyar
dokuzyüzkırkbirmilyon beşyüzseksendokuzbin) TL. idari para cezası
uygulanmasına;

2- Anılan teşebbüsün Müdürler Kurulu'nda görev yapan kişilere, teşebbüse
verilen bu ceza ile bağlantılı olarak Kanun’un 16. maddesinin üçüncü
fıkrası uyarınca idari para cezası verilmesine yer olmadığına

OYÇOKLUĞU ile karar verilmiştir.














04-27/316-67
4
KARŞI OY GEREKÇESİ

(15.04.2004 tarihli ve 04-26/302-67 sayılı Kurul Kararı,
22.04.2004 tarihli ve 04-27/316-67 sayılı Kurul Kararı)


İlgili teşebbüs yöneticilerine 16 ncı maddenin 3 üncü fıkrası gereğince
ceza verilmemesi yönündeki çoğunluk görüşüne aşağıdaki gerekçeyle
katılmıyoruz:

Limited şirketin yöneticilerinin, yerinde inceleme sırasında, kurum
raportörlerine yanlış ve yanıltıcı bilgi vermeleri nedeniyle Kurul 4054 sayılı
Kanun’un 16 ncı maddesinin 1 inci fıkrası b bendi uyarınca tüzel kişiliğe idari
para cezası verilmesini kararlaştırmıştır. Kanun’un 16 ncı maddesinin 3 üncü
fıkrası; tüzel kişiliği olan teşebbüslerin 1 inci fıkrada öngörülen (ki, b bendi
hükmü de 1 inci fıkra kapsamındadır) cezalara çarptırılmaları halinde, bu tüzel
kişiliğin yönetim organlarında görev alan gerçek kişilere de şahsen verilen
cezanın %10’una kadar ayrıca para cezası uygulanacağını öngörmektedir.
Hüküm hiçbir tartışmaya sebebiyet vermeyecek biçimde açık olarak
yöneticilere ceza verilmesini düzenlemiş ve “uygulanır” ifadesini kullanarak,
Kurul’un ceza verip vermeme hususunda takdir hakkını kaldırmıştır. Madde
gerekçesinde de; “Ayrıca tüzel kişiliğin yönetim organlarında görev alan
gerçek kişilere de caydırıcı olmak amacıyla şahsen para cezası verileceği
fıkrası da ilave edildiği” belirtilmektedir. Kurul’un bugüne değin almış olduğu
tüm kararlarda da ilgili hüküm istisnasız uygulanmıştır. Bu kadar açık bir yasa
hükmü gözardı edilerek ve yasal hiçbir gerekçesi olmadan, ceza verilmemesi
kararını uygun bulmuyoruz. (26.04.2004)





A. Ersan GÖKMEN R. Müfit SONBAY
Kurul Üyesi Kurul Üyesi






Prof. Dr. Zühtü AYTAÇ Rıfkı ÜNAL
Kurul Üyesi Kurul Üyesi







04-27/316-67
5



(22.04.2004 tarihli 04-27/316-67 sayılı Kurul Kararı’na)
KARŞI OY GEREKÇESİ




Kurul’un 06.11.2003 tarihli kararı ile Çay İşletmeleri Genel Müdürlüğü
ve Yekeler Gıda Ticaret ve San. Ltd.Şti. hakkında soruşturma açılmasına
karar verilmiş, bu soruşturma kapsamında Kayseri’de bulunan Özdörtler Ltd.
Şti. Yönetim Kurulu Başkanı Kemal TOPSAKAL ve Kayçağ ortağı Emin
DANACI ile görüşme yapılmıştır.

Düzenlenen bilgi notunda 01.04.2004 tarihinde Çaykur’un Kayseri
bayiliğini yürütmekte olan Özdörtler Ltd. Şti. Yönetim Kurulu Başkanı Kemal
TOPSAKAL’ın, “Kayseri’de faaliyet gösteren bayiler arasında kurulmuş
olabilecek bir kartel oluşumunu Kurum raportörlerinden gizlediği” ayrıca “söz
konusu şirketin henüz kurulmamış olduğu yönündeki beyanı ise, raportörleri
yanıltmaya yönelik bir davranış olarak değerlendirilebileceği” ifade edilmiş,

4054 sayılı Kanun’un 16/b maddesi kapsamında Özdörtler Ltd. Şti. ile
anılan teşebbüsün yönetim organlarında müdür sıfatıyla görev yapanlar
hakkında para cezası önerilmiştir.

Özdörtler Ltd. Şti.’ne, yanlış ve yanıltıcı bilgi vermekten dolayı
Kanun’un 16/b maddesi gereğince para cezası verilmesine dair çoğunluk
görüşüne aşağıdaki gerekçelerle katılmıyoruz.

Kemal TOPSAKAL’ın eyleminin 4054 sayılı Kanun’un 16/b maddesi
kapsamında değerlendirilebilmesi için, verilen bilgi ile yürütülen asıl
soruşturma arasında “illiyet bağının” varlığının ispatı gerekir. Düzenlenen
01.04.2004 tarihli iki adet yerinde İnceleme Tutanaklarının mahiyetleri ile bilgi
notu kapsamındaki açıklamalardan, yürütülen soruşturma ile gizlenen ya da
yanıltıcı olarak verildiği iddia olunan bilgi arasındaki “illiyet bağının” varlığı
ortaya konulamamıştır. Diğer yandan bir bilginin yanlış ya da yanıltıcı olarak
değerlendirilmesi yürütülen soruşturmanın bütünü bakımından önemlidir.
Soruşturmanın seyri itibariyle önemli ve vazgeçilmez olmayan bir bilginin
yanlış ya da yanıltıcı olmasının bir önemi yoktur.

Ayrıca; gizlenen ve yanlış verildiği iddia olunan bu bilginin yürütülen
soruşturma henüz sonuçlanmadığından, soruşturmanın neticesinde belkide
hiç gerek duyulmayan, öneme haiz olmayan bilgi olduğu kanaatıda hasıl
olabilir. O halde, bir bilginin gizli ya da yanıltıcı olduğunu saptayabilmek için
soruşturmanın neticesini beklemekte gerekebilir.

04-27/316-67
6
Yukarıda açıklanan gerekçelerle; Kemal TOPSAKAL’ın, 4054 sayılı
Kanun’un 16/b maddesi kapsamında olduğu iddia olunan eylemi ile yürütülen
esas soruşturma arasında “illiyet bağının” tam olarak kurulamamış olması,
soruşturmanın seyri yönünden önemli ve vazgeçilmez olduğunun ispat
edilememiş olması nedenleriyle;
sayın çoğunluğun görüşüne katılamıyoruz.


Mustafa PARLAK Tuncay SONGÖR
Başkan II.Başkan






































04-27/316-67
7



(15.04.2004 tarihli ve 04-26/302-67 sayılı Kurul Kararı,
22.04.2004 tarihli ve 04-27/316-67 sayılı Kurul Kararına)

KARŞI OY


Çay İşletmeleri Genel Müdürlüğünün 4054 sayılı Yasanın 4 üncü
maddesini, Yekeler Gıda Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi’nin ise 4054 sayılı
Yasanın 6 ncı maddesini ihlal edip etmediklerinin tespiti için açılan soruşturma
sürecinde yerinde inceleme sırasında Rekabet Kurumu Raportörlerine
yanıltıcı bilgi verildiğinden bahisle Özdörtler Limited Şirketine ve yönetim
organlarında müdür sıfatıyla görev alan şirket ortaklarına uygulanan idari para
cezasına aşağıdaki gerekçeyle katılmıyoruz;

16 ncı maddenin (b) bendi uyarınca uygulanan cezanın dayanağı
01.04.2004 tarihli yerinde inceleme tutanağı olup; söz konusu tutanakta yer
alan Ankara bayilerinin kurmuş olduğu oluşuma benzer bir oluşumun Kayseri
bayileri arasında kurulmak istendiği, ancak buradaki oluşumun yapı olarak
Ankara’dakinden farklı olacağı, Kayseri’de kurulacak ortak şirketin sıcak satış
gerçekleştireceği, bayilerin ürün satmaya devam edecekleri yolundaki
Özdörtler Limited Şirketi yönetim kurulu başkanı Kemal Topsakal’ın ifadesidir.
İfadenin herhangi bir soruya cevaben verilip verilmediği ya da hangi soruya
cevap olduğu tutanaktan anlaşılamamaktadır.

Bu ifadeden, verilen bilginin yanlış olduğu, Kayseri’de faaliyet gösteren
bayiler arasında (05.03.2004 tarihinde) kurulmuş olan bir şirketin henüz
kurulmadığı yönünde bir anlam çıkarmak da zordur.

Yanlış bilgi verildiği sonucuna varamadığımız yetersiz yerinde inceleme
tutanağı dayanak alınarak idari para cezası uygulanması, ayrıca Özdörtler
Limited Şirketinin yönetim kurulu başkanının ifadesinin yanıltıcı olduğundan
bahisle şirket ortaklarına da ceza uygulanması yolundaki karara karşıyız.





Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI Süreyya ÇAKIN
Kurul Üyesi Kurul Üyesi









Full & Egal Universal Law Academy