Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2004-4-58 (Devralma)
Karar Sayısı : 04-34/382-96
Karar Tarihi : 13.5.2004
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Mustafa PARLAK
Üyeler : Tuncay SONGÖR, A.Ersan GÖKMEN, Murat GENCER,
Prof. Dr. Zühtü AYTAÇ, Rıfkı ÜNAL, Prof. Dr. Nurettin
KALDIRIMCI, M.Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN
B. RAPORTÖRLER : Serpil YANIK, Kerem TOMUR
C. BİLDİRİMDE
BULUNAN : Doğuş Otomotiv Servis ve Ticaret A.Ş.
Temsilcisi: Prof. Dr. Arif ESİN
S. Seba Cd. No:35 34357 Beşiktaş/İstanbul
D. TARAFLAR : - Doğuş Otomotiv Servis ve Ticaret A.Ş.
Büyükdere Cd. No:65 34398 Maslak/İstanbul
- Doğuş Otomotiv Holding A.Ş.
Büyükdere Cd. No:65 34398 Maslak/İstanbul
- Doğuş Motor Servis ve Ticaret A.Ş.
Büyükdere Cd. No:65 34398 Maslak/İstanbul
- Doğuş Ağır Vasıta Servis ve Ticaret A.Ş.
Büyükdere Cd. No:65 34398 Maslak/İstanbul
- Genpar Otomotiv Ticaret A.Ş.
Atatürk Mh. Turgut Özal Cd. No:119 Şekerpınar Beldesi
Gebze/Kocaeli
E. DOSYA KONUSU: Doğuş Otomotiv Servis ve Ticaret A.Ş. tarafından Doğuş
Otomotiv Holding A.Ş, Doğuş Motor Servis ve Ticaret A.Ş., Doğuş Ağır Vasıta
Servis ve Ticaret A.Ş. ve Genpar Otomotiv Ticaret A.Ş.’nin devralınması
işlemine izin verilmesi talebi.
F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 18.3.2004 tarih,1382 sayı ile giren bildirim
üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 7. maddesi ile 1997/1
sayılı Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında
Tebliğ’in ilgili hükümleri uyarınca düzenlenen 28.4.2004 tarih, 2004-4-58/ Öİ-04-SY
sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu 30.4.2004 tarih, REK.0.08.00.00/102 sayılı
Başkanlık önergesi ile 13.5.2004 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara
bağlanmıştır.
04-34/382-96
2
G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili Rapor'da, başvuruya konu olan hisse
devirlerinin tarafların aynı ekonomik birlik içinde bulunmaları nedeniyle 4054 sayılı
Kanun’un 7. maddesi ve bu maddenin son fıkrasına dayanılarak çıkarılan 1997/1
sayılı Tebliğ kapsamında işlemler olmadıkları ve 4054 sayılı Kanun’un 4. ve 6.
maddelerine aykırılık taşımamaları sebebiyle menfi tespit belgesi verilebileceği
görüşlerine yer verilmiştir.
H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
H.1. İlgili Pazar
H.1.1. İlgili Ürün Pazarı
Dosya mevcudu bilgiler çerçevesinde ilgili ürün pazarları, "motorlu taşıt araçlarının
ithalatı ve dağıtımı pazarı" ve "motorlu taşıtlara ilişkin satış sonrası hizmetler pazarı"
olarak belirlenmiştir.
H.1.2. İlgili Coğrafi Pazar
Bildirime konu işlemler bakımından ilgili coğrafi pazar, "Türkiye Cumhuriyeti
sınırları"dır.
H.2. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme
Bildirimin konusu, Doğuş Otomotiv Servis ve Ticaret A.Ş. tarafından Doğuş Otomotiv
Holding A.Ş, Doğuş Motor Servis ve Ticaret A.Ş., Doğuş Ağır Vasıta Servis ve
Ticaret A.Ş. ve Genpar Otomotiv Ticaret A.Ş.’nin devralınması işlemine izin verilmesi
talebinden ibarettir.
Esasen, bir işlemin 4054 sayılı Kanun kapsamında teşebbüsler arası bir birleşme
veya devralma olarak kabul edilebilmesi için 1997/1 sayılı Tebliğ'in 2. maddesinde
belirtilen;
"a) Bağımsız iki veya daha fazla teşebbüsün birleşmesi.
b) Herhangi bir teşebbüsün ya da kişinin diğer bir teşebbüsün malvarlığını yahut
ortaklık paylarının tümünü veya bir kısmını ya da kendisine yönetimde hak sahibi
olma yetkisi veren araçları devralması veya kontrol etmesi.
c) Amaçlarını gerçekleştirmek üzere işgücü ve malvarlığına sahip olacak şekilde
bağımsız bir iktisadi varlık olarak ortaya çıkan ve taraflar arasındaki veya taraflarla
ortak girişim arasındaki rekabeti sınırlayıcı amacı veya etkisi olmayan ortak girişimler
(joint-venture)."
hallerinden biri ile uyumlu olması gereklidir.
Bildirime konu devir işlemi ise Bildirim Formu’nda da belirtildiği üzere kendisi ile aynı
ekonomik birlik içerisinde yer alan şirketlerin Doğuş Otomotiv Servis Ticaret A.Ş.
tarafından devralınmasından ibarettir. Dolayısıyla anılan işlem grup içi bir devir işlemi
olup söz konusu şirketler açısından kontrol değişikliği meydana gelmemektedir. Bu
nedenle bildirim konusu işlemin, 1997/1 sayılı Tebliğ’in hangi hallerin birleşme veya
devralma sayılacağının belirlendiği 2. maddesinin (b) bendi ve dolayısıyla anılan
Tebliğ kapsamında bir devralma işlemi olmadığı anlaşılmıştır.
04-34/382-96
3
Öte yandan, Bildirim Formu’nda, söz konusu devralma işlemlerine Kurul izin
vermediği takdirde yapılan bildirimin, menfi tespit belgesi için başvuru veya muafiyet
için bildirim olarak değerlendirilmesi yönünde bir istem bulunmakla birlikte, söz
konusu devir işlemleri Kanun kapsamı dışında kaldıklarından, ayrıca menfi tespit
değerlendirmesi yapılmasına gerek bulunmamaktadır.
I. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve dosya kapsamına göre;
1) Tarafların aynı ekonomik birlik içinde bulunmaları nedeniyle, başvuruya konu hisse
devirlerinin 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 7. maddesi ve bu
maddenin son fıkrasına dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu’ndan İzin
Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ kapsamında işlemler
olmadıklarına OYBİRLİĞİ ile,
2) Talep edilen menfi tespit belgesi ile ilgili olarak değerlendirme yapılmasına
gerek olmadığına OYÇOKLUĞU ile
karar verilmiştir.
04-34/382-96
4
(13.05.2004 tarihli 04-34/382-96 sayılı Kurul Kararı’na)
KARŞI OY GEREKÇESİ
Bildirim konusu devralma işlemi nitelik itibariyle, birleşme (devir)
sözleşmesinde yeralan şartlar dahilinde tasfiye edilmeksizin Doğuş Grubu
bünyesinde yeralan dört ayrı otomotiv şirketinin, Doğuş Otomotiv Servis ve Ticaret
A.Ş. çatısı altında birleşmesinden ibarettir.
Yapılan bildirim, düzenlenen rapor ile tespit ve değerlendirmelere göre;
başvuruya konu olan devir işleminde tarafların aynı ekonomik birlik içinde olduğu ve
bu nedenle 4054 sayılı Kanun’un 7.maddesi ile 1997/1 sayılı tebliğ kapsamında işlem
olmadığı konusunda kuşku yoktur.
Çoğunluk görüşü ile karşı oy arasındaki ihtilaf, grup içi birleşme olması
nedeniyle izne tabi olmayan bir işleme “menfi tespit” verilip verilmemesi noktasında
ortaya çıkmaktadır.
Dosya konusu bildirim işlemindeki birleşmenin grup içi olduğu ve bu nedenle
izne tabi olmadığına dair yukarıda da belirtildiği gibi duraksama yoktur.
Dosya konusu olayda teşebbüs “birleşmeye konu teşebbüslerin tebliğdeki ciro
eşiğini aştığını, hukuki güvence elde etmek için bildirim yaptıklarını, birleşme veya
devralmaya kurulca izin verilmediği takdirde yapılan bildirimin, menfi tespit başvurusu
olarak değerlendirilmesini” talep etmiştir.
Menfi Tespit, 4054 sayılı Kanun’un 8.maddesinde düzenlenmiştir. Bu
maddenin gerekçesinde de “Teşebbüsler ve teşebbüs birlikleri yaptıkları anlaşma,
karar, uyumlu eylem veya yoğunlaşmaların yasal belirliğini ve güvenliğini sağlamak
amacıyla Rekabet Kurulu’na başvurarak yaptıkları işlemlerin rekabet kurallarına
aykırılık teşkil etmediğine dair bir belgenin kendilerine verilmesini isteyebilmelidir. Bu,
ticari hayatın belirsizlikten kurtulması açısından bir zorunluluktur” ifadesi yer
almaktadır.
Gerekçeden de açıkca anlaşıldığı gibi burada önemli olan teşebbüsleri
yaptıkları işlemler ile ilgili ticari hayatta karşılaşabilecekleri belirsizliklerden
kurtarmaktır. İşte teşebbüsler bazen bireysel veya grup muafiyetleri ile bazende
menfi tespit başvurusu yaparak alacakları menfi tespit belgesi ile bu belirsiz
durumlarını netleştirebileceklerdir.
Dosya konusu olayda da teşebbüs birleşme için izin istemiş, bunun
reddedilmesi durumunda menfi tespit değerlendirilmesi yapılmasınıda açıkca
belirtmiştir.
04-34/382-96
5
Kaldı ki, teşebbüsün bu talebi 1997/1 sayılı Tebliğin (Rekabet Kurulundan İzin
Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ) 8.maddesine uygundur.
8.maddeye göre; Rekabet Kurulu bildirilen işlemin birleşme veya devralma olmadığı
sonucuna ulaşırsa, bu bildirimi menfi tespit ya da muafiyet başvurusu olarak
değerlendirebilir.
Bu durumda; bildirim konusu işlemin grup içi birleşme olduğundan bahisle
menfi tespit talebi hakkında bir değerlendirme yapılmaması, yasaya aykırıdır. Menfi
Tespit talebi red veya kabul edilerek teşebbüsün ticari hayattaki belirsizliğinin
kaldırılması gerekir.
Aynı ekonomik bütünlük içinde bulunan bu birleşme izne tabi olmamakla
birlikte;
Bildirim formundaki açıklamalar, düzenlenen rapor ve değerlendirmeye görede
dosya konusu işleme menfi tespit belgesi verilebileceği kanaatında olduğumuzdan;
sayın çoğunluğun kararının 2 numaralı bendine katılmıyoruz.
Mustafa PARLAK Tuncay SONGÖR M.Sıraç ASLAN
Başkan İkinci Başkan Kurul Üyesi
Full & Egal Universal Law Academy