Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2004-2-67 (Birleşme)
Karar Sayısı : 04-71/1026-252
Karar Tarihi : 11.11.2004
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER 10
Başkan : Mustafa PARLAK
Üyeler : A. Ersan GÖKMEN, R. Müfit SONBAY, Murat GENCER,
Prof. Dr. Zühtü AYTAÇ, Rıfkı ÜNAL, Prof. Dr. Nurettin
KALDIRIMCI, M. Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN
B. RAPORTÖRLER: Ali ARIÖZ, Adnan AKGÜN
C. BİLDİRİMDE
BULUNAN : Vereinigte Papierindustrie-und Allgemenie Warenhandles 20
Aktiengesellschaft AG
Temsilcisi: Av. Nedim Morhaim
Valikonağı Cad. No. 173 Yapı ve Kredi Bankası Vakıf
Binası Kat 11 D:4 Nişantaşı 34363 İstanbul
D. TARAFLAR : - Vereinigte Papierindustrie-und Allgemenie Warenhandles
Aktiengesellschaft AG
Triesterstrasse 33. 1100 Viyana Avusturya
- KH Beteiligungs Gesellschaft mit Beschrankter Haftung 30
(Kuruluş aşamasında olduğundan kayıtlı adresi
bulunmamaktadır.)
E. DOSYA KONUSU: Vereinigte Papierindustrie-und Allgemenie
Warenhandles Aktiengesellschaft AG’de (VPI) bulunan KORDA Kağıt
Pazarlama ve Ticaret A.Ş.’nin (Korda) %50 hissesinin, KH Beteiligungs
Gesellschaft mit Beschrankter Haftung’a (KHB) devredilmesi işlemine izin
verilmesi talebi.
F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 23.8.2004 tarih, 4688 sayı ile giren 40
bildirim hakkında yapılan inceleme esnasında bildirimde eksiklikler tespit edilmesi
üzerine 7.9.2004 tarih ve 3385 sayılı yazı ile eksikliklerin tamamlanması
istenmiştir. Söz konusu evrakın 25.10.2004 tarihinde Kurum Kayıtlarına girmesi
üzerine , 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 7. maddesi ile
1997/1 sayılı Rekabet Kurulu'ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve
Devralmalar Hakkında Tebliğ'in ilgili hükümleri uyarınca yapılan inceleme
sonucunda düzenlenen 4.11.2004 tarih, 2004-2-67/Öİ-04-A.A. sayılı Birleşme Ön
İnceleme Raporu, 05.11.2004 tarih, REK.0.06.00.00/176 sayılı Başkanlık
önergesi ile 04-71 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
04-71/1026-252
2
50
G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda; Devralma işleminin, tarafların
ilgili ürün pazarındaki toplam ciroları yönüyle, 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi
ve bu Kanun’a dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı "Rekabet Kurulu'ndan İzin
Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ" kapsamında izne
tabi bir işlem olduğu; Korda Kağıt Pazarlama ve Ticaret A.Ş. hisselerinin %50'sini
devralan KH Beteiligungs Gesellschaft mit beschrankter Haftung'un ilgili pazarda
herhangi bir faaliyetinin bulunmaması, işlem sonucunda pazar payının yalnızca
hisselerinin bir kısmını devraldığı Korda Kağıt Pazarlama ve Ticaret A.Ş.'nin
pazar payı kadar artabilecek olması ve halihazırda Korda Kağıt Pazarlama ve
Ticaret A.Ş.'nin ilgili pazara dahil çeşitli ürün gruplarında pazar payının düşük 60
olması sebebiyle, devralma işlemi sonucu 4054 sayılı Kanun'un 7. maddesi
anlamında hakim durum yaratılmasının veya mevcut bir hakim durumun daha da
güçlendirilmesinin ve bunun sonucunda ülkenin bütünü yahut bir kısmında ilgili
pazarda rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmadığı; Bu nedenle
Vereinigte Papierindustrie-und Allgemenie Warenhandles Aktiengesellschaft AG
elinde bulunan Korda Kağıt Pazarlama ve Ticaret A.Ş.'nin %50 hissesinin KH
Beteiligungs Gesellschaft mit beschrankter Haftung'a devri işlemine izin
verilmesinin uygun olacağı ifade edilmiştir.
H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME 70
H.1. İlgili Pazar
H.1.1. İlgili Ürün Pazarı
Birleşme ve devralmaya taraf olan teşebbüslerin faaliyet gösterdikleri pazarlar,
genel olarak kağıt-karton pazarları ve selüloz pazarıdır. Bununla birlikte yukarıda
da ifade edildiği gibi bu pazarların alt pazarlarda sınıflandırma olanağı
bulunmaktadır. Dolayısıyla dosya konusu devralma işlemi açısından ilgili ürün
pazarı kağıt, karton ve selüloz pazarıdır. İlgili ürün pazarı “gazete kağıdı”, “yazı
tabı kağıdı”, “sargılık kağıtlar”, “oluklu mukavva kağıtları”, “kraft torba kağıdı” ve
“selüloz” alt pazarlarından oluşmaktadır
H.1.2. İlgili Coğrafi Pazar 80
Teşebbüslerin faaliyet gösterdikleri alanlardaki ürünlerin Türkiye genelinde üretim
ve satışının mümkün olması ve pazar farklılaşması yaratacak faktörlerin
bulunmaması nedeniyle ilgili coğrafi pazar, “Türkiye Cumhuriyeti sınırları” olarak
belirlenmiştir.
H.2. Taraflar
Kuruluşu 1920 yılına dayanan ve bir Avusturya şirketi olan VPI, hisselerinin
%42,5'ine sahip olan merkezi ABD'de bulunan Central National-Gottesman Inc.
(CNG) unvanlı şirketin bağlı kuruluşu olarak faaliyet göstermektedir. CNG
NewYork'ta bulunan ve kağıt satışı ile iştigal eden, borsada işlem görmeyen bir 90
aile şirketidir. ABD dışında çeşitli ülkelerde bağlı şirketleri ve mümessilleri
aracılığıyla faaliyet göstermekte olan CNG'nin Türkiye'de doğrudan veya dolaylı
herhangi bir faaliyeti bulunmamaktadır. Teşebbüsün diğer hissedarı ise Bank
Austria Creditanstalt AG'dir. VPI'nin devre konu Korda Kağıt Pazarlama ve
Ticaret A.Ş.'de %50 hissesi bulunmaktadır. Teşebbüsün Türkiye'de 2003 yılı
toplam cirosu (.......) trilyon TL'dir (... ... ...Euro).
04-71/1026-252
3
VPI'nin Korda'daki %50 hissesini devralmak üzere kurulmuş bulunan ve
halihazırda herhangi bir faaliyeti bulunmayan KHB'nin hisselerinin tamamı Walter
Salzbrunn adlı şahısa aittir.
Ticaret siciline 347857-295439 sayı ile kayıtlı olan Korda, kağıt ürünleri 100
sektöründe faaliyet göstermekte olup, 2003 yılı cirosu (... ...) Trilyon TL'dir.
Kordanın ortaklık yapısı ise söyledir: %50 VPI, %49.965 Korimplex Holding S.A,.
%0.008 Mario Kornfilt, %0.017 Jak Kornfilt %0.008 David Kumru .
H.3. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme
1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve
Devralmalar Hakkında Tebliğ”in 2(b) maddesine göre “Herhangi bir teşebbüsün
ya da kişinin diğer bir teşebbüsün malvarlığını yahut ortaklık paylarının tümünü
veya bir kısmını ya da kendisine yönetimde hak sahibi olma yetkisi veren araçları
devralması veya kontrol etmesi” teşebbüsler arası birleşme ve devralma sayılan 110
haller arasında kabul edilmiştir. Bildirime konu işlemde, Korda'nın %50
oranındaki hissesi KHB tarafından devralınmaktadır.
1998/2 sayılı Tebliğ ile değişik 1997/1 sayılı Tebliğ'in 4. maddesinde “Bu Tebliğ’in
2 inci maddesinde belirtilen bir birleşme veya devralma sonucunda birleşmeyi
veya devralmayı gerçekleştiren teşebbüslerin, ülkenin tamamında veya bir
bölümünde ilgili ürün piyasasında, toplam pazar paylarının, piyasanın % 25’ini
aşması halinde veya bu oranı aşmasa bile toplam cirolarının yirmi beş trilyon
Türk Lirasını aşması halinde Rekabet Kurulu’ndan izin almaları zorunludur.”
hükmü yer almaktadır.
Korda'nın 2001 yılında Türkiye sınırları içerisinde ilgili ürün pazarlarında elde 120
ettiği ciro (... ...)Trilyon TL, hisseleri devreden taraf olan VPI'nın elde ettiği ciro ise
(... ...) trilyon TL'dir (... .... Euro). Devralan taraf KHB'nin ise ilgili ürün pazarında
herhangi bir faaliyeti bulunmamaktadır. Dolayısıyla, hisseleri devredilen
Korda'nın 2003 yılı ciro toplamının, 1997/1 sayılı Tebliğ'in 4. maddesinde
belirtilen 25 Trilyon TL eşiğini aşması nedeniyle, dosya konusu işlem anılan
Tebliğ kapsamında bir devralma işlemidir.
Kısaca yoğunlaşma olarak ifade edilen birleşme, devralma ve ortak girişimlerin
rekabet hukuku perspektifinden incelenmesinin ve kontrolünün amacı, söz
konusu işlemler sonrasında herhangi bir işletmenin (veya işletmelerin) hakim
durum olarak nitelendirilen pazar gücüne ulaşmak veya hakim duruma gelmiş ise 130
bu durumunu güçlendirmek yoluyla rekabeti kısıtlamasının (kısıtlamalarının)
engellenmesidir. Böylelikle, ilgili pazarda pazar ölçeğinin gerektirdiği sayıdan
daha az işletmenin faaliyet göstermesine yol açacak bir yapının önüne geçilmiş
olunacaktır. Dolayısıyla dosya konusu olay açısından işlemin hakim durum
yaratıp yaratmadığının veya devralan teşebbüsün hakim durumunu güçlendirip
güçlendirmediğinin tespiti gerekmektedir.
Yukarıda da ifade edildiği üzere KHB, salt dosya konusu işlemin sonuçlanması
için kurulmuştur ve ilgili pazarda herhangi bir faaliyette bulunmamaktadır.
Dolayısıyla işlem, sadece Türkiye'de faal Korda'nın %50 hissesinin VPI'den
KHB'ye geçmesinden ibarettir ve işlem sonrası devralan taraf KHB'nin pazardaki 140
konumu ancak hisselerinin devraldığı Korda kadar olabilecektir.
Pazar payının belirlenmesinde kullanılan kriterlerden bir diğeri olan üretim
kapasitesi açısından bakıldığında da, Korda'nın pazar payının düşük olduğu
görülmektedir. Korda İcra Kurulu Başkanı imzasıyla Kurum kayıtlarına 3.11.2004
04-71/1026-252
4
tarih ve 6128 sayı ile gelen ek bilgi yazısında, Korda'nın kapasitesinin yıllık (....)
ton olduğu belirtilmektedir. Türkiye genelinde faal olan teşebbüslerin yıllık
kapasiteleri toplamı ise Türkiye Selüloz ve Kağıt Sanayi Vakfı verilerine göre yılık
2.370.000 tondur. Dolayısıyla Korda'nın toplam kapasite içerisindeki payı
%(....)civarındadır.
Devralma işlemi sonrası KHB'nin ilgili pazardaki payının sadece Korda'nın pazar 150
payı kadar olacağı göz önüne alındığında, bir yoğunlaşma olgusundan
bahsetmek ve dolayısıyla, hakim durum yaratılması veya mevcut bir hakim
durumun güçlendirilmesi söz konusu değildir. Bunun yanı sıra, pazarın ithalata
açık konumda bulunması da rekabetçi yapının güçlenmesini destekler niteliktedir.
I. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre;
- Devralma işleminin, tarafların ilgili ürün pazarındaki toplam ciroları yönüyle,
4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu Kanun’a dayanılarak çıkarılan 1997/1
sayılı “Rekabet Kurulu'ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar 160
Hakkında Tebliğ” kapsamında izne tabi işlem olduğuna,
- Korda Kağıt Pazarlama ve Ticaret A.Ş. hisselerinin %50'sini devralan KH
Beteiligungs Gesellschaft mit Beschrankter Haftung’un ilgili pazarda herhangi bir
faaliyetinin bulunmaması, işlem sonucunda Pazar payının yalnızca hisselerinin
bir kısmını devraldığı Korda Kağıt Pazarlama ve Ticaret A.Ş.’nin pazar payı
kadar artabilecek olması ve halihazırda Korda Kağıt Pazarlama ve Ticaret
A.Ş.’nin ilgili pazara dahil çeşitli ürün gruplarında pazar payının düşük olması
sebebiyle, devralma işlemi sonucu 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi anlamında
hakim durum yaratılmasının veya mevcut bir hakim durumun daha da
güçlendirilmesinin ve bunun sonucunda ülkenin bütünü yahut bir kısmında ilgili 170
pazarda rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmadığına,
- Bu nedenle Vereinigte Papierindustrie-und Allgemenie Warenhandles
Aktiengesellschaft AG elinde bulunan Korda Kağıt Pazarlama ve Ticaret A.Ş.’nin
%50 hissesinin KH Beteiligungs Gesellschaft mit Beschrankter Haftung’a devri
işlemine izin verilmesine;
OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy