Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2005-2-37 (İlk İnceleme)
Karar Sayısı : 05-38/513-123
Karar Tarihi : 2.6.2005
A- TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
10
Başkan : Mustafa PARLAK
Üyeler : Tuncay SONGÖR, Prof. Dr. Zühtü AYTAÇ,
Rıfkı ÜNAL, Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI,
M.Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN, Mehmet Akif ERSİN
B- RAPORTÖRLER : Hakan BİLİR, Erdem AYGÜN
C- ŞİKAYET EDEN : Ataşehir Danışmanlık
Yeni Çamlıca Mah. Barajyolu Cad. Uğurkent Sitesi
E Blok Kat:1 Daire 8 Ümraniye/İstanbul 20
D- HAKKINDA İLK
İNCELEME
YAPILANLAR : - Suadiye Reklam ve İlan Hizmetleri Ltd. Şti.
Ayşe Çavuş Cad. No:15/1, Suadiye/İstanbul
- Merkez Gazete Dergi Basım Yayıncılık Sanayi
ve Ticaret A.Ş.
Barbaros Bulvarı No:125 Merkez Han Kat:5
Beşiktaş /İstanbul
- Merkez Reklam Pazarlama Danışmanlık Sanayi 30
ve Ticaret A.Ş.
Barbaros Bulvarı No:125 Merkez Han Kat:8
Beşiktaş /İstanbul
- Hürriyet Gazetecilik ve Matbaacılık A.Ş.
Hürriyet Medya Towers Güneşli/İstanbul
- Doğan Gazetecilik A.Ş.
Hürriyet Medya Towers Güneşli/İstanbul
E- DOSYA KONUSU : Ataşehir Danışmanlık firmasının, Hürriyet,
Milliyet, Posta ve Sabah gazetelerinde yayınlatmak istediği ilanların, 40
Suadiye Reklam ve İlan Hizmetleri Ltd. Şti.’nin ambargosu nedeniyle söz
konusu gazetelerde yayınlanamaması.
F- İDDİALARIN ÖZETİ: Rekabet Kurumu kayıtlarına 16.5.2005 tarih ve 3250
sayı ile intikal eden başvuruda özetle:
05-38/513-123
2
“…Gülay Kibaroğlu’nun sahibi olduğu Ataşehir Danışmanlık firmasının;
- Daha önceleri beraber çalışılan Suadiye Reklam ve İlan Hizmetleri Ltd. Şti.
(Suadiye Reklam) ile 1,5 yıldır ticari ilişki içinde olmadığı,
- Aracı şirket olarak (……) Reklam Ajansı (…… Reklam) ile çalışmaya 50
başlamasını müteakip 9.5.2005 tarihinde Hürriyet ve Sabah gazetelerinde
yayınlanmasını istedikleri ilanların, kendilerine borçlu olunduğu iddia edilen
Suadiye Reklam’ın engellemesi nedeniyle yayınlanmadığı,
- Suadiye Reklam’a borçlarının bulunmadığı,
- (……) Reklam ile çalışmaya başlamasının Suadiye Reklam’ı rahatsız ettiği
için böyle bir ambargo uygulamasına gidildiği, Suadiye Reklam’ın ilgili
gazetelerdeki nüfuzunu kullanarak, Ataşehir Danışmanlık’a ilan yasağı
uygulattığı,
- İlanlarını yayınlatmak üzere anlaştığı reklam ajanslarının, Suadiye Reklam’ın
ambargosu nedeniyle ilanların Milliyet, Hürriyet, Sabah ve Posta 60
Gazetelerinde yayınlanamadığını bildirdiği,
- 12.5.2005 tarihinde Milliyet ve Posta gazetelerinde de ambargo uygulaması
ile karşılaştığı,
- Faaliyet alanının hizmet sektöründe olması sebebiyle ilanların özellikle büyük
gazetelerde yayınlanmasının çok önemli olduğu,
- İlanlarının yayınlanmamasından dolayı zor durumda kaldıkları ve işlerinin
durma noktasına geldiği…”
ifadelerine yer verilerek gereğinin yapılması talep edilmektedir.
G- DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 16.5.2005 tarih, 3250 sayı ile giren 70
başvuru üzerine, yapılan inceleme sonucunda düzenlenen 30.5.2005 tarih, 2005-
2-37/İ.İ-05-HB sayılı İlk İnceleme Raporu 30.5.2005 tarih, REK.0.06.00.00/54
sayılı Başkanlık önergesi ile 05-38 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara
bağlanmıştır.
H- RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlk İnceleme Raporunda, başvuruda yer
verilen iddiaların araştırılabilmesi bakımından;
- Suadiye Reklam ve İlan Hizmetleri Ltd. Şti. (Suadiye Reklam)
- Merkez Gazete Dergi Basım Yayıncılık san ve Tic. A.Ş. (Sabah Gazetesi)
- Merkez Reklam Pazarlama Danışmanlık San. ve Tic. A.Ş. 80
- Hürriyet Gazetecilik ve Matbaacılık A.Ş. (Hürriyet Gazetesi)
- Doğan Gazetecilik A.Ş. (Milliyet ve Posta Gazeteleri)
hakkında 4054 Sayılı Kanun’un 40. maddesi uyarınca önaraştırma açılması
gerektiği sonuç ve kanaatine ulaşılmıştır.
05-38/513-123
3
I- İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
90
I.1. Yaşanan gelişmeler
Yapılan başvurunun değerlendirilmesine ilişkin olarak Ataşehir Danışmanlık’ın ve
(……) Reklam’ın yetkilileri ile yapılan görüşmeler ve Kurum'a gönderilen bilgi ve
belgeler çerçevesinde;
- Ambargo uygulattığı iddia edilen Suadiye Reklam’ın Hürriyet, Milliyet, Sabah,
Akşam ve Türkiye gazetelerinin yetkili ilan servisi olduğu,
- Ataşehir Danışmanlık’ın yeni reklam ajansı (……) Reklam’ın Milliyet, Posta,
Star, Zaman, Vakit, Yeni Şafak ve Türkiye gazetelerinin yetkili ilan servisi
olduğu ve Hürriyet ile Sabah gazetelerinde yayınlanacak ilanlar için “aracı ilan
servisi” olduğu, 100
- (……) Reklam’ın, Ataşehir Danışmanlık’ın ilanlarını, 1.5.2005 tarihinden
itibaren Hürriyet, Milliyet, Sabah, Posta, Star ve Vatan gazetelerinde
yayınlatmaya başladığı,
- 4.5.2005 tarihinde Sabah gazetesinde ve 8.5.2005 tarihinde Milliyet
gazetesinde Ataşehir Danışmanlık’ın ilanlarının yayınlandığı,
- Ancak (……) Reklam’ın, Ataşehir Danışmanlık için, 9.5.2005 tarihinde
Hürriyet ve Sabah gazetelerine verdiği ilanların, ücretinin Ataşehir
Danışmanlık’tan peşin alınmasına rağmen gazetelerde yayınlanamadığı,
(……) Reklam’ın bu durumun açıklaması olarak Suadiye Reklam tarafından
ambargo konulduğu için, gazetelerin ilanları kabul etmediğini yazılı olarak 110
Ataşehir Danışmanlık’a bildirdiği,
- 18.5.2005 tarihinde, Ataşehir Danışmanlık’ın, ilan bürosu olan
(……………)’ye Hürriyet, Milliyet, Posta, Sabah gazetelerinde yayınlanması
için ilan verdiği ve benzer şekilde ücretin peşin alınmasına rağmen ilgili
gazetelerde Ataşehir Danışmanlık ile ilgili ilanların yayınlanamadığı,
- Ataşehir Danışmanlık firmasının ilanlarının Star ve Vatan gazetelerinde
yayınlanmakta olduğu,
- 18.5.2005 tarihinde, Ataşehir Danışmanlık’ın, (……) Reklam’a, Hürriyet,
Milliyet, Posta ve Sabah gazetelerinde yayınlanması için verdiği ilanların
Suadiye Reklam tarafından uygulanan ambargo neticesinde yayınlanamadığı, 120
- 11.5.2005 tarihinde Gülay Kibaroğlu (Ataşehir Danışmanlık) tarafından,
Suadiye Reklam, Merkez Gazete Dergi Basım Yayıncılık San. ve Tic. A.Ş.
(Sabah) ve Hürriyet Gazetecilik ve Matbaacılık A.Ş.’ne (Hürriyet), kendilerine
konulan reklam yasağının nereden ve hangi belgelerden kaynaklandığının
bildirilmesini isteyen ihtarname çekildiği,
Ataşehir Danışmanlık’ın çektiği bu ihtarnameye cevaben;
16.5.2005 tarihinde Sabah Gazetesi’nin göndermiş olduğu cevabi ihtarnamede;
- muhatabın kendilerinin olmadığı,
- Sabah gazetesinin reklam sayfalarının pazarlama ve satışını Merkez Reklam 130
Pazarlama Danışmanlık San. ve Tic. A.Ş.’nin yaptığı,
05-38/513-123
4
- muhatap Ataşehir Danışmanlık’ın en son Ağustos 2004 tarihinde Suadiye
Reklam aracılığı ile reklam yayınlattırdığı, o tarihten sonra Suadiye Reklam
veya (……) Reklam aracılığı ile reklam yayınlatma talebinde bulunulmadığı
ve 20.5.2005 tarihinde Hürriyet Gazetesi’nin göndermiş olduğu cevabi
ihtarnamede;
- ticari teamüller gereğince ajans aracılığı ile ilan verenler ile ajanslar arasında
alacaktan kaynaklanan bir husumet olması halinde husumet çözülene dek
ajans aracılığı ile ilan verenin ilanlarının yayınlanmadığı,
- Suadiye Reklam’ın elinde Ataşehir Danışmanlık aleyhine üç adet fatura 140
bulunduğu
ifadelerinin yer aldığı,
- Suadiye Reklam’ın 16.5.2005 tarihinde Ümraniye 1. İcra Müdürlüğü’nden
İlamsız İcra Takibi başlattığı,
- Ataşehir Danışmanlık’ın Ümraniye 1. İcra Müdürlüğüne, Suadiye Reklam’ın
iddia ettiği boçlara itiraz ettiği
bilgileri elde edilmiştir.
I.2. Değerlendirme
150
Bilindiği gibi bir ilanın gazetede yayınlanmasında, genel olarak, ilan veren
firmalar, ilan servisleri ve mecra sahibi gazeteler olmak üzere üç ayrı taraf
bulunmaktadır. Söz konusu üç tarafın aynı faaliyet alanında bulunmadığından,
ancak dikey anlamda ticari bir ilişkinin var olduğundan bahsetmek mümkündür.
Bir başka deyişle, gazeteleri kendi ilan sayfalarını pazarlaması durumu gözardı
edildiğinde, taraflar arasında bir rekabet söz konusu değildir.
Başvuru konusu olayda da, Ataşehir Danışmanlık firması ile mecra sahibi
gazeteler ve aracı ilan servisi firma farklı piyasalarda faaliyet göstermektedir.
Yapılan şikayette; mecra sahibi gazetelerin aracı ilan servisinin ambargosu 160
nedeniyle müşterinin ilan talebini reddettiği iddia edilmektedir. Yukarıda yer
verildiği üzere firmalar arasındaki ticari ilişkinin yapısı göz önüne alındığında, her
ne kadar ilan veren firmalar, ilan servislerinin müşterisi olarak görülse dahi, nihai
anlamda ilan sahiplerinin, esasen mecra sahibi gazetelerin müşterisi olduğundan
bahsetmek yanlış olmayacaktır. Bu anlamda, mecra sahibi gazetelerin, kendi
nihai müşterilerini zor durumda bırakmak amacı ile aracı ilan servisleri ile
rekabete aykırı bir anlaşma yapmış olabilecekleri çok rasyonel görünmemiş,
başvuru konusunun taraflar arasındaki bir anlaşmazlıktan kaynaklandığı
kanaatine ulaşılmıştır.
170
J- SONUÇ
Düzenlenen rapora, toplanan delillere ve incelenen dosya kapsamına göre;
05-38/513-123
5
Dosya konusu iddialara yönelik olarak önaraştırma yapılmasına veya
soruşturma açılmasına gerek olmadığına, şikayetin reddine OYBİRLİĞİ ile karar
verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy